Jubeljier

It Jubeljier of Hillich jier (Italjaansk: Anno Santo; Latyn annus iubilaeus of annus sanctus) is in bysûnder jier dat yn it Kristendom, mar ek yn it Joadendom, fierd wurdt.
It kristlike jubeljier fynt syn oarsprong yn it joadendom. Neffens Levitikus 25:8-55 moat it fyftichste jier in hillich jier wêze, wêryn't kwytskelding ôfkundige wurdt foar hiel it folk Israel. It wurd jubeljier stamt fan it Hebriuwske wurd jobel (יובל), dat oarspronklik ram betsjut. Fan de hoarn fan in ram waard it blaasynstrumint sjofar makke (fakentiden oerset as bazúnAmen.nl), dêr't op blaasd waard om in joadsk jubeljier te iepenjen. Yn de latynske 4e-iuwske Fulgata waard it Hebriuwske wurd foar jubeljier oerset as annus iubilæus.

Yn de Roomsk-Katolike Tsjerke kin yn in hillich jier ûnder betingsten in ôflaten fertsjinne wurde. It earste jubeljier waard yn 1300 troch paus Bonifatius VIII ôfkundige. It folgjende jubeljier soe oarspronklik pas nei in iuw folgje, mar it tiidrek waard jimmeroan lytser fêststeld. Fanôf 1475 waard om de 25 jier in hillich jier fierd. Ek tuskentiids kin de paus in jubeljier oankundigje. Sa wiene de jierren 1933 en 1983 ta neitins oan de 1900e en 1950e stjerdei fan Jezus hillige jierren.

It hillich jier begjint hjoed-de-dei mei it iepenjen fan de Porta Santa (hillige doar) troch de paus, in tradysje dy't yn it hillige jier 1500 ûntstie. It jubeljier wurdt ôfsletten mei it fersegeljen fan de hillige doarren; eartiids waard de iepening efter de doarren tichtmitsele. Itselde ritueel fynt plak mei de hillige doarren fan de oare trije patriarchale basiliken yn Rome: de Santa Maria Maggiore, de San Giovanni in Laterano en de San Paolo fuori le Mura.

List fan hillige jierren 

 1300 : Paus Bonifatius VIII
 1350 : Paus Klemens VI
 1390 : útfeardige troch paus Urbanus VI, foarsitten troch Bonifatius IX
 1400 : Paus Bonifatius IX
 1423 : Paus Martinus V
 1450 : Paus Nikolaas V
 1475 : útfeardige troch paus Paulus II, foarsitten troch Sikstus IV
 1500 : Paus Aleksander VI
 1525 : Paus Klemens VII
 1550 : útfeardige troch paus Paulus III, foarsitten troch Julius III
 1575 : Paus Gregoarius XIII
 1600 : Paus Klemens VIII
 1625 : Paus Urbanus VIII
 1650 : Paus Innocentius X
 1675 : Paus Klemens X
 1700 : útfeardige troch paus Innocentius XII, foarsitten troch Klemens XI
 1725 : Paus Benediktus XIII
 1750 : Paus Benediktus XIV
 1775 : útfeardige troch paus Klemens XIV, foarsitten troch Pius VI
 1825 : Paus Leo XII
 1875 : Paus Pius IX  (sûnder bysûndere plechtichheden)
 1900 : Paus Leo XIII
 1925 : Paus Pius XI
 1933 : Paus Pius XI
 1950 : Paus Pius XII
 1966 : Paus Paulus VI
 1975 : Paus Paulus VI
 1983 : Paus Jehannes Paulus II
 2000 : Paus Jehannes Paulus II, Grut Jubileum  
 2016 : Paus Fransiskus, Hillich Jier fan Barmhertigens

Kategory:Kristendom
Kategory:Jier