Taoiseach

Taoiseach (útspr.: ['ti:ʃəx], likernôch: "tii-sjuch"; ; meartal: taoisigh) is de formele titel fan 'e premier en regearingslieder fan 'e Republyk Ierlân. De taoiseach wurdt beneamd troch de presidint fan Ierlân op nominaasje fan 'e Dáil Éireann, it legerhûs fan 'e Oireachtas, it Ierske parlemint. Om yn syn amt te bliuwen, moat de taoiseach de stipe fan in mearderheid fan 'e leden fan 'e Dáil behâlde. As er dy stipe net hat, moat er syn amt dellizze.

It wurd taoiseach is Iersk en betsjut "haadman" of "lieder". It waard yn 1937 opnommen yn 'e Grûnwet fan Ierlân as de offisjele titel fan 'e premier. Hoewol't it in Iersktalich wurd is, moat it sawol yn it Iersk as yn it Ingelsk (de beide offisjele talen fan Ierlân) brûkt wurde. It is inkeld fan tapassing op 'e premier fan Ierlân en wurdt net (ek yn it Iersk net) brûkt foar premiers fan oare lannen. Dy wurde nammentlik yn it Iersk oantsjut as príomh aire.

List fan taoisigh
#namme  amtstermyn politike partij begjin  ein  1.  Éamon de Valera   29 desimber 1937 18 febrewaris 1948   Fianna Fáil 2.  John A. Costello   18 febrewaris 1948 13 juny 1951   Fine Gael  Éamon de Valera (2e kear) 13 juny 1951 2 juny 1954   Fianna Fáil  John A. Costello (2e kear) 2 juny 1954 20 maart 1957   Fine Gael  Éamon de Valera (3e kear) 20 maart 1957 23 juny 1959   Fianna Fáil 3.  Seán Lemass   23 juny 1959 10 novimber 1966   Fianna Fáil 4.  Jack Lynch   10 novimber 1966 14 maart 1973   Fianna Fáil 5.  Liam Cosgrave   14 maart 1973 5 july 1977   Fine Gael  Jack Lynch (2e kear)   5 july 1977 11 desimber 1979   Fianna Fáil 6.  Charles J. Haughey   11 desimber 1979 30 juny 1981   Fianna Fáil 7.  Garret FitzGerald   30 juny 1981 9 maart 1982   Fine Gael Charles J. Haughey (2e kear) 9 maart 1982   14 desimber 1982  Fianna Fáil  Garret FitzGerald (2e kear) 14 desimber 1982 10 maart 1987   Fine Gael Charles J. Haughey (3e kear) 10 maart 1987   11 febrewaris 1992 Fianna Fáil 8.  Albert Reynolds   11 febrewaris 1992 15 desimber 1994   Fianna Fáil 9.  John Bruton   15 desimber 1994 26 juny 1997   Fine Gael 10.  Bertie Ahern   26 juny 1997 6 maaie 2008   Fianna Fáil 11.  Brian Cowen  7 maaie 2008 9 maart 2011   Fianna Fáil 12.  Enda Kenny  9 maart 2011 12 juny 2017  Fine Gael 13.  Leo Varadkar  12 juny 2017 27 juny 2020  Fine Gael 14.  Micheál Martin  27 juny 2020 17 desimber 2022  Fianna Fáil   Leo Varadkar (2e kear)  17 desimber 2022 8 april 2024  Fine Gael 15.  Simon Harris  8 april 2024 23 jannewaris 2025  Fine Gael   Micheál Martin (2e kear)  23 jannewaris 2025     Fianna Fáil



Kategory:Polityk yn Ierlân
Kategory:Premier
Kategory:Lienwurd út it Keltysk