Sied (plant)

In sied of siedsje is in embryoanyske plant dy't, ornaris mei in ynterne fiedingsboarne, omjûn wurdt troch in beskermjende, faak hurde, bûtenlaach dy't de siedmantel neamd wurdt. It is it produkt fan it fuortplantingsproses dat plakfynt binnenyn de memmeplant; mei de foarming fan it sied wurdt dat proses yn siedplanten foltôge. Der besteane ferskate meganismen dy't planten brûke om har sied te fersprieden.
 anemogory: fersprieding troch de wyn; bekend fan it sied fan 'e hynsteblom, dat fêstsit oan in lyts plomke dat meifierd wurdt troch de wyn
 autogory: fersprieding troch de plant sels
 fysiologyske autogory: hjirby wurdt (by oanrekking) it sied fuortspuite
 meganyske autogory: hjirby sit it sied faak yn in iepenspringend sieddoaske, sadat it fuortslingere wurdt
 hydrogory: fersprieding troch wetter
 nautohydrogory: fersprieding troch fuortdriuwen op streamend wetter
 ombrohydrogory: fersprieding fia it spatwetter fan fallende reindrippen
 soögory: fersprieding troch bisten; hjirby sitte der heakjes (klissen) oan it sied, sadat it yn 'e pels fan passearjende bisten hingjen bliuwt, of is it ferpakt yn in smaaklike frucht, dy't troch bisten opfretten wurdt en op in oar plak wer útdriten
 antropogory: fersprieding troch minsken
 myrmekogory: fersprieding troch eamels

In protte plantedielen dy't yn it deistich spraakgebrûk oantsjut wurde as "sieden", binne eins drûge fruchten of pitten. Sinneblommesied, bygelyks, wurdt faak ferkocht wylst it noch yn 'e hurde pit sit. Ek moat sied net betize wurde mei nuten, dat de hurdmantelige fruchten fan guon planten binne, dêr't it sied binnenyn sit. By guon sêfte fruchten (de saneamde stienfruchten) wurdt it sied de "stien" neamd.

Kategory:Plantemorfology