Grûniikhoarntsjes

De grûniikhoarntsjes (wittenskiplike namme: Marmotini) foarmje in tûke fan 'e klasse fan 'e sûchdieren (Mammalia), it skift fan 'e kjifdieren (Rodentia), it ûnderskift fan 'e iikhoarntsjes en sliepmûzen (Sciuromorpha), de famylje fan 'e iikhoarntsjes (Sciuridae) en de ûnderfamylje fan 'e grûniikhoarntsjes en Afrikaanske beamiikhoarntsjes (Xerinae). Ta dizze tûke hearre û.m. de marmotten, de prêrjehûnen, de wangsekiikhoarntsjes (chipmunks) en de echte grûniikhoarntsjes. Yn totaal binne der 99 libbene soarten, ferdield oer 3 ûndertûken. 

Grûniikhoarntsjes libje, sa't de namme al seit, op en/of ûnder de grûn, yn tsjinstelling ta de beamiikhoarntsjes, dy't it grutste part fan 'e tiid yn 'e beammen tahâlde. In oar ferskil tusken dy beide groepen is dat grûniikhoarntsjes oer it algemien sosjaler binne, en in protte soarten binne feitliks koloanjedieren, dy't maatskippijen mei yngewikkelde sosjale regels ûntjûn hawwe. It grutste grûniikhoarntsje (en trouwens it grutste fan alle iikhoarntsjes) is de Alpenmarmot (Marmota marmota), dy't 53-73 sm lang en 5-8 kg swier is.

Tûke-opbou

 tûke grûniikhoarntsjes (Marmotini)
 incertae sedis (yndieling ûnwis)
 skaai Paleosciurus †
 skaai Sineeske rotsiikhoarntsjes (Sciurotamias): 2 soarten
 ûndertûke echte grûniikhoarntsjes (Spermophilina)
 skaai antilopegrûniikhoarntsjes (Ammospermophilus): 5 soarten
 boppeskaai echte grûniikhoarntsjes (Spermophilus)
 skaai dwerchgrûniikhoarntsjes (Xerospermophilus): 4 soarten
 skaai franklingrûniikhoarntsjes of Franklins grûniikhoarntsjes (Poliocitellus): 1 soarte
 skaai goudmantelgrûniikhoarntsjes (Callospermophilus): 3 soarten
 skaai grûniikhoarntsjes fan de Alde Wrâld of soesliks (Spermophilus): 14 soarten
 skaai langsturtgrûniikhoarntsjes (Urocitellus): 12 soarten
 skaai rotsiikhoarntsjes (Otospermophilus): 3 soarten
 skaai tropyske grûniikhoarntsjes (Notocitellus): 2 soarten
 skaai rjustreekte grûniikhoarntsjes (Ictidomys): 3 soarten
 skaai Spermophilinus †
 ûndertûke marmoteftigen (Marmotina)
 skaai Arctomyoides †
 skaai marmotten (Marmota): 19 soarten
 skaai Miospermophilus †
 skaai Paenemarmota †
 skaai Palaearctomys †
 skaai prêrjehûnen (Cynomys): 5 soarten
 skaai Protospermophilus †
 ûndertûke wangpûdiikhoarntsjes (Tamiina)
 skaai Nototamias †
 boppeskaai wangpûdiikhoarntsjes (Tamias)
 skaai Amerikaanske wangpûdiikhoarntsjes (Neotamias): 23 soarten
 skaai echte wangpûdiikhoarntsjes (Tamias): 1 soarte
 skaai Jeraziatyske wangpûdiikhoarntsjes (Eutamias): 1 soarte

Kategory:Iikhoarntsje