Fokker F.XXII

Fokker F.XXII 
275px Rol Passzjiersfleantúch Makker Fokker Earste flecht 1935  Yn tsjinst  Ut tsjinst 1947   Tal makke 4 Brûkers KLM, AB Aerotransport Scottish Aviation / RAF

De Fokker F.XXII (as Fokker F.22) wie in troch Fokker yn de jierren tritich ûntwurpen en boude passazjiersfleanmasine. De F.XXII wie in fjouwermotorige heechdekker. De masine koe maksimaal 22 passazjiers meinimme (dêrfandinne de namme).
De F.XXII wie feitlik in ferlytse Fokker F.XXXVI en waard op de tradisjonele Fokkerwize boud, mei in houten frame beklaaid mei kanvas en sûnder ynklapber lâningstsjellen. Troch it fêsthâlden oan dat konsept ferlear Fokker syn liedende rol yn de bou fan ferkearsfleanmasines. De grutste konkurrint fan dit tastel wie de folle modernere fan aluminium makke Douglas DC-2.

Skiednis fan de fjouwer F.XXII's
Der binne troch Fokker fjouwer F.XXII's boud, trije foar de KLM en ien foar ABA. De PH-AJQ "Kwikstaart", ien fan de F.XXII's fan de KLM, ferûngemakke op 14 july 1935 op de lineflecht fan Amsterdam (oer Hamburg en Kopenhagen) nei Malmö krekt bûten Skiphol, mar trije moannen nei ôflevering. Fan de 20 minsken yn it tastel oerlibben 14 persoanen de ramp. De oan ABA levere F.XXII "Lapland" makke yn juny 1936 troch in fersin fan de piloat in mislearre lâning op it fleanfjild fan Malmö. Der foelen gjin deaden, mar it tastel gie ferlern.

Twa Fokker F.XXII's en de F.XXXVI waarden koart foar it útbrekken fan de Twadde Wrâldoarloch ferkocht oan Grut-Brittanje. De "Roerdomp" bedarre by de British American Air Service en de "Papegaai" kaam yn tsjinst fan Scottish Aviation. It wie de bedoeling de trije fleantugen yn te sette op de nachtline Edinburgh-Glasgow-Londen, mar dat gie net troch út reden fan de oarloch. Ynstee waarden de tastellen brûkt as fleanende klaslokalen yn tsjinst fan de Royal Air Force-oplieding foar navigators. Op 3 july 1943 verongelukte de "Roerdomp" toen er tijdens de vlucht brand uitbrak. De "Papegaai" wie op dat stuit al net mear te brûken fanwege in motorbrân op 3 april 1943, mar waard nei de oarloch wer oerdroegen oan Scottish Aviation. Dy knapte it tastel wer op en naam it op 18 oktober 1946 yn tsjinst as ferkearsfleanmasine. Hy wie beskildere as ien fan Scottish Airlines, mar hierd troch British European Airways (BEA). It tastel fleach oant augustus 1947 op de rûte Prestwick-Belfast. Dêrna waard it Nederlân oanbean, mar dat waard ôfwiisd út reden fan jildkrapte en brekme oan opslachromte.

 Spesifikaasjes 
Algemien
 Bemanning: 2  
 Passazjiers: 22
 Lingte: 21,52 m
 Spanwiidte: 30 m 
 Hichte: 4,60 m 
 Fleugeloerflak: m2 
 Gewicht leech: 8.100 kg 
 Gewicht fol: 13.000 kg 
 Oandriuwing: 4 × 9-sylinder radiaalmotors Pratt & Whitney Wasp T1D1, 500 hk it stik
Prestaasjes
 Heechste faasje: 285 km/o (177 mph) 
 Krúsfaasje:  km/o
 Tsjinstplafond: 4.900 m
 Fleanberik: 1.350 km
The Illustrated Encyclopedia of Aircraft (Part Work 1982-1985), 1985, Orbis Publishing, s. 1895/6

Bibliografy
R.de Leeuw, Fokker Commercial Aircraft. 1994, Fokker, De Haach
A.J. Jackson, British Civil Aircraft since 1919 diel 2, 1974, Putnam, Londen, ISBN 0-370-10010-7

Keppelings om utens
 Oer de F.XXII op Fokker, een levende historie.
 Oer de F.XXII op dutch-aviation.nl
 Side oer it ûngemak mei de "Kwikstaart"

Kategory:Nederlânske ferkearsfleanmasine
Kategory:Fokker
Kategory:Yntroduksje út 1935