Kongo (rivier)

De Kongo is mei in lingte fan 4373 kilometer nei de Nyl de langste rivier fan Afrika. De rivier is in wichtige skipfeartferbining foar Sintraal-Afrika.

De Kongo hat it op twa nei grutste debyt fan de wrâld en it op ien nei grutste streamgebiet. It streamgebiet is 3.680.000 km² grut en befetsje in oerflak fan 2 345 000 km². De Kongo ûntspringt yn de provinsje Katanga yn Kongo-Kinshasa mei as boarne de rivieren Luapula en Lualaba, en mûnet oan de grins mei Angoala út yn in 40 kilometer brede baai oan de Atlantyske Oseaan. Under it seewetter streamt de Kongo noch  150 kilometer troch. 

De mûning fan de Kongo waard yn 1482 ûntdekt troch de Portugeeske ûntdekkingsreizger Diogo Cão; Henry Morton Stanley wie de earste Europeaan dy't de hiele rivier ferkend hat.

De Kongo is 4373 kilometer lang (4667 kilometer as ek de Chambeshi meirekkene wurdt, dy't fia de Lualaba yn de Kongo streamt), en hat in protte streamfersnellingen en wetterfallen, wêrûnder de Livingstonewetterfallen. Dy twa meitsje skipfeart op de rivier ûnmooglik. 

Hu bestiet út trije parten:
 Boppenrin: Fan de boarne oant Kisangany
 Middenrin: Fan Kisangany oant Kinshasa
 Benedenrin: Fan Kinshasa oant Matady

Goed 3000 kilometer fan de Kongo kin befarre wurde en foarmet in wichtige skipfeartsferbining.  De rivier fied ek de Inga-daam, dêr't elektrisiteit mei opwekt troch  wetterkreft. Yn de omkrite fan Kisangany en tusken Kinshasa en Matady binne spoarwegen oanlein om dizze wetterfallen passearre te kinnen. Allinnich tusken Kinshasa en Matady bestean bygelyks al 38 wetterfallen.

In protte transport yn Sintraal-Afrika giet oer de Kongo; ûnder oare fan koper, palmoaje (yn de foarm fan palmpitten), sûker, kofje en katoen.

 Grutte sydrivieren 
 rjochts: Lufira, Luvua, Lukuga, Lindy, Aruwimy, Ubangy, Sanga
 lofts: Lomamy, Maringa, Busira, Kasaï

 Wichtige plakken oan de Kongo 
 Boma
 Bumba
 Brazzaville
 Kinsjasa
 Kisangani
 Matadi
 Mbandaka

 Sjoch ek 
List fan langste rivieren fan de wrâld

Kategory:Rivier yn Afrika