Slûzen en keardammen yn Fryslân

Slûzen en keardammen yn Fryslân jout in oersjoch fan de slûzen en keardammen yn Fryslân. Dit type bouwurken is krektas de gemalen yn Fryslân, wichtich foar it peil op de Fryske boezem en de skipfeart.

Arsjitektuer
Der bestean ferskate typen slûzen:
 Spuislûs - oare beneamingen foar dit type slûs binne útwetteringsslûs, de grutte útwetteringsslûzen binne de Lauwersslûzen en de Lorentzslûzen (Ofslútdyk), en syl, wêroan guon plaknammen as Dokkumer Nije Silen en Eazumasyl te werkennen binne.
 Skutslûs - de gruttere skutslûzen binne te finen yn de plakken oan de Iselmar en Waadsee. Yn de kanalen, lykas de Tsjonger en Opsterlânske Kompanjonsfeart (beide meitsje diel út fan de Turfrûte), binne de lytsere slûzen en keardammen te finen. Guon plaknammen, meastal buorskippen, binne ûntstien troch tafoeging fan it wurd  ferlaat (=skutslûs) oan in plaknamme, lykas Himrikerferlaat. In ferlaat by it plak De Himrik.

It komt ek wol foar dat beide typen slûzen of in keardaam njonken inoar lizze.

Tabel slûzen en keardammen
 Plak Slûs Slûstype Jier Wetter OfbyldAppelskeaBoppestferlaatskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartBovenstverlaat|90x120pxAppelskeaDaamslûsskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartDamsluis|90x120pxAppelskeaStokersferlaatskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartStokersverlaat|90x120pxDokkumer Nije SilenWillem Loréslús skutslûs1969Dokkumer DjipDokkumer Nije Silen|90x120pxTrije TolhikkenTrije TolhikkenslûsskutslûsTsjongerTjonger Sluis III|90x120pxIezumasylSlûs IezumasylskutslûsSuderie90x120pxGordykSlûs GordykskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartGorredijk|90x120pxHarnsGrutte SlûsskutslûsHarnzer Trekfeart90x120pxHarnsLytse SlûsHarnzer Trekfeart90x120pxHarnsTsjerk Hiddesslûzenskutslûs1951Van Harinxmakanaal90x120pxHylpenSlûs HylpenskutslûsSluis Hindeloopen|90x120pxHimrikerferlaatHimrikerferlaatskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartHemrikerverlaat|90x120pxJobbegeaTsjonger Slûs IIskutslûsTsjongerTjonger Sluis II|90x120pxKoarnwertersânLorentzslûzenspuislûs, skutslûs1932IselmarLorentzsluizen|90x120pxLauwerseachR.J. Cleveringslûzenspuislûs1970LauwersmarR.J. Cleveringslûzen|90x120pxDe LemmerLemsterslûsskutslûs1888Lemster sluis|90x120pxDe LemmerPrinses Margrietslûsskutslûs1952Prinses Margrietkanaal90x120pxDe LemmerRien slûsskutslûs1957Rien sluis|90x120pxMakkumSlûs Makkumskutslûs1606, 1663, 1778Sluis Makkum|90x120pxMuntsjesylspuislûs1882Lauwers90x120pxNanningaNanningaferlaatskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartNanningaverlaat|90x120pxNijhoarneTsjonger Slûs Iskutslûs1888TsjongerSluis Tjonger|90x120pxNijetrineDriewegsluisskutslûs1775, 1927Linde90x120pxNijetrineScheeneslûsskutslûs1914De ScheeneScheenesluis|90x120pxStarumJohan Frisoslûsskutslûs1966Johan FrisokanaalJohan Frisosluis|90x120pxStarumSlûs StarumskutslûsSluis Stavoren|90x120pxFoksebuorrenFoksebuorrenferlaatskutslûsOpsterlânske KompanjonsfeartSluis Vosseburen|90x120pxWarkumSlûs WarkumskutslûsIt SoalSluis Workum|90x120pxWeinterpferlaatWeinterpferlaatskutslûsOpsterlânske Kompanjonsfeart90x120px

Sjoch ek
 Boppesteand artikel is ien fan de oersjochsartikelen yn de searje oer Arsjitektuer yn Fryslân



Kategory:Geografy