Baptisme

It baptisme is in kristlike streaming binnen it protestantisme, ûntstien yn 1609 ûnder Ingelske flechtelingen yn Amsterdam. Twa Ingelske predikanten John Smyth en Thomas Helwys wurde as stifters sjoen. It baptisme kin as in Ingelske fariant fan it anabaptisme beskôge wurde dat waakst is ta in aparte beweging. It ûnderskiedende skaaimerk fan it baptisme is dat de doop troch ûnderdompelen bart. Dit bart pas by folwoeksenen. 

 Lear en tsjerken 
Om baptist wêze te wollen moat men earst doopt wurde. Dat kin pas nei de bekearing ta it kristendom en middels in iepenbiere belidenis fan it geloof dat Jezus Kristus komd is as ferlosser. De doop bart troch ûnderdompeljen yn wetter. De foarm fan dopen wêrby't bern besprankele wurde mei wetter, de bernedoop, wurdt net leaud troch baptisten, om't bern net bewust binne fan harren dopen. 

It wurd “baptist” komt fan it âld Grykske wurd βαπτίζω (sprek út as baptidzo) en betsjut 'dopen'.

Yn de Ingelsktalige wrâld hat de baptistestreaming in soad oanhing. Charles Spurgeon wie in ferneamd baptistepreker. Der binne yn it baptisteleauwe ek wer allegear streamingen dy’t óf frijsinnich binne of ortodoks. Yn de Feriene Steaten is it baptisme ien fan de grutste kristlike streamingen. Dit komt omdat in soad baptisten dy’t ferfolge waarden yn Jeropa nei de Feriene Steaten flechten. De Southern Baptist Convention is ferneamd om harren ortodoksy en harren grutte. 

Yn Nederlân is in grut oantal baptistegemeenten oansluten by de Uny fan Baptistegemeenten yn Nederlân. Gemeenten dy’t net oansluten binne neame harren sels frije baptistegemeenten.

 Ferneamde baptistegemeenten yn Nederlân 
 Frije Baptistegemeente Bethel yn Drachten bethel.nl
 Uny baptistegemeente de Schutse yn Hoogeveen deschutse.net
 Baptisten Gemeente Deventer yn Dimter 
 Baptisten Gemeente De Bron yn Almelo 
 de Meerkerk te Hoofddorp 
 It Beaken yn Eindhoven 
 Trochbrekkers yn Barneveld 
 God is Leafde yn Hengelo (Oerisel) 

 Ferneamde baptisten 
 Orlando Bottenbley (1951), Nederlânsk predikant
 John Bunyan (1628-1688), Ingelsk predikant en kristlike skriuwer
 William Carey (1761-1834), Ingelsk sindeling 
 Jimmy Carter (1924), Amerikaansk presidint (1977-1981)
 Johnny Cash (1923-2003), Amerikaansk countrysjonger
 Bill Clinton (1946), Amerikaansk presidint (1993-2001)
 Tommy Douglas (1904-1986), Kanadeesk predikant, politikus en frijmitseler 
 Jerry Falwell (1933-2007), Amerikaansk telefyzjepredikant
 Johannes Elias Feisser (1805-1865), Nederlânske predikant en teolooch, stifter fan it baptisme yn Nederlan. 
 Dick Gephardt (1941), Amerikaansk advokaat en politikus
 Al Gore (1948), Amerikaansk fise-presidint (1993-2001) en miljeu-aktivist
 Billy Graham (1918), Amerikaansk predikant, evangelist en kristlik skriuwer
 John Grisham (1955), Amerikaansk skriuwer 
 Mike Huckabee (1955), Amerikaansk predikant en politikus 
 Jesse Jackson (1941), Amerikaansk predikant, politikus 
 Mahalia Jackson (1911-1972), Amerikaansk gospelsjongeres
 Adoniram Judson (1788-1850), Amerikaansk sindeling
 Martin Luther King (1929-1968), Amerikaansk predikant en lieder fan de boargerrjochtebeweging
 Martin Koornstra (1967), kristlik jongereinwurker en evangelist
 Brian Littrell (1975), Amerikaansk pop- en gospelsjonger
 William Miller (1782-1849), Amerikaansk predikant en teolooch
 Levy Mwanawasa (1948), Sambiaansk presidint (2002-heden)
 Olusegun Obasanjo (1937), Nigeriaansk presidint (1976-1979 en 1999-2007)
 David Pawson (1930), Britsk predikant, teolooch, sprekker en kristlik skriuwer
 John D. Rockefeller (1839-1937), Amerikaansk filantroop en ûndernimmer
 Al Sharpton (1954), Amerikaansk predikant en politikus
 Charles Spurgeon (1834-1892), Ingelsk predikant, evangelist en kristlik skriuwer fan boeken en ferskes
 Henk Stoorvogel (1977), Nederlânsk foargonger en kristlike skriuwer
 Wigle Tamboer (1955), Nederlânsk predikant
 Hudson Taylor (1832-1905), Britsk arts en sindeling
 Harry S. Truman (1884-1972), Amerikaansk presidint (1945-1953)
 Rick Warren (1954), Amerikaansk predikant en kristlik skriuwer

 Oantal baptisten in de wrâld 
It oantal baptisten yn de wrâld nimt bot ta. Wrâldwiid binne der likernôch 90 miljoen baptisten. 

LannenoantallenFeriene Steaten47.000.000India2.400.000Nigeria2.300.000Kongo1.900.000Brazylje1.200.000Súd-Korea774.259kanada729.470

 Keppeling om utens 
 Uny fan Baptistengemeentes yn Nederlân
 Tsjerkeregister