Halûndersk

It Halûndersk, ynlânske namme Halunder, is it Noard-Fryske dialekt fan it eilân Helgolân.

Helgolân wie fierût it earste eilân dat yn de tiid fan de Fryske ekspânsje yn de Midsiuwen kolonisearre waard - it tsjintwurdige Noard-Fryslân kaam earst letter. It dialekt fan Helgolân stiet, netstjinsteande it grutte isolemint wêryn de eilanners ferkeare, relatyf ticht by de dialekten fan Föhr, Amrum en Sylt - it Fering, Öömrang resp. Söl'ring - dy't meiïnoar it Eilân-Noard-Frysk foarmje. Opfallend yn ferhâlding mei de oare Noard-Fryske dialekten is it behâld fan de ûtgangen -e en -en.

It Halûndersk wurdt noch troch 500 fan de 1500 bewenners sprutsen.http://www.helgoland.de/helgoland/hochseeinsel.html Hja kinne oan de pleatslike folkshegeskoalle kursussen Halûndersk folgje. Bûtendat wurdt it op skoalle oan de bern jûn.

 Halûnderske wurden 
 Telle 
(ien oant en mei tolve)

iaan
tau
tree
schtjuur
fiu
sös
seeben
ach
neägen
tain
elben
twallow

 Dagen fan de wike 
mundai
taisdai
medderweeken
tünnersdai
fraidai
senin
sendai

 Hjoed, juster, moarn 
dollung (hjoed)
mollung (fannemoarn)
illung (jûn)

jüster (juster)

mooin (moarn)
oawermooin (oaremorn)

 Kleuren 
bli (blau)
road (read)
giil (giel)
witt (wyt)
swaart (swart)
gri (griis)
green (grien)

 Famylje 
ool'n (âlden)
voor (heit/fader)
mem (mem)
bapi (heity)
memi (memmy)
oot (beppe)
groovoor (pake)
oti (beppe)
gogo (pake)

 Persoanlike foarnamwurden 
ik, mi (ik, my)
di, di (do, dy)
hi, hem (hy, him)
dji, her (sy, har)
deät (it)

wi, is (wy, ús)
djüm (jimme)
dja (sy)

 Keppeling om utens 
 Oersetmasine Dútsk-Halûndersk

Kategory:Noardfrysk dialekt
Kategory:Helgolân
Kategory:Taal yn Noard-Fryslân