Xo ɖɔ do lée Bénɛ to ɔ ɖée wu xwe 2022 tɔn

Xo ɖɔ do lée Bénɛ to ɔ ɖée wu xwe 2022 tɔn, nyi nusɔɖoté bɔ togan nɔ blo ɖo xwéwu xwéwu ɖo Benɛ tomɛ.

Ɖó azan tantɔn gɔ (8ɔ) avivɔsun xwe 2022 tɔn ɔ, to gan Patrice Talon blo xo ɖɔ nu to ɔ bi nuwiwa é to gan nɔ blo xwewu xwewu bɔ sɛn dodo mǐtɔn nɛ ɛ acɛ nɛ xixamɛ 72 gɔ ɔ mɛ é. Xo é e ɖɔ nu tovi lɛ sin ɖɛmɛgun gbasa Bénɛ tɔn é ɖié. 

 Xo ɖɔ do to Sisi jɛxa   Patrice Talɔn to gan Bénɛ tɔn do lée to ɔ ɖée wu 
Azan tantɔn gɔ (8ɔ) xwe 2022 gɔ tɔn ɖo Xɔgbonu 

Mɛɖaxo ɖɛmɛnu gungan, 

Nɔyé kpodo Mɛɖaxo ɖɛmɛnu kpan émi, 

Ɖi lée mǐ ko ɖo jujɔ bo nɔ blo gbɔn e ɔ, susu ɖaxo ɖe wɛ nyi nu mí bɔ un lɛ wa ɖo nukɔn mitɔn, ɖɛmɛnu sisi jɛxa émi,  bo na ma lée to mǐtɔn Bénɛ to ɔ gbɔn ɖo xwe 2022 élɔ é ɖo fifonu yi é xa mi. 

 Xogo do xo xwe é wayi é tɔn wu 
Xwe é wayi ɔ, leyɛ hwenu ɔ, gandudo mǐtɔn ɔ nyi nu bo sɔ gbe, ɖo tesisi ɖ'akwɛlinu lɛ bɛ ɖo gbɛ ɔ mɛ bi, COVID-19 sin azɔn ɔ hɛn nu gble tawun. Un ka ko ɖɔ ɖɛ ɖɔ nu we ɖo taji bɔ mǐ na zunfan bo yawu dewu bo wa. Ye wɛ nyi : ayijayi kpo lanmɛnanɔ ganji kpan. Xwe ɖokpo ɖié wayi é, fi tɛ mǐ ka ɖé ? 

Nu mǐ nyi nukun kpɔn gandudo ɖo lanmɛ na nɔ gan linu ɔ, mǐ na mɔ ɖɔ gbɛ ɔ bi ɖo dodomɛ é COVID-19 zɔn kpikpe mɛ bi do é go sin bo ɖo kpo ɔ fan wɛ kpodo alɔgɔ nunywɛ'zɔ tɔn kpan é na tɛ bo nyi ɖɔ mǐ lɛ kpo ɖo sijaji ɔ. Mǐ sɔ tutomɛ ée mǐ sɔ ɖo te ɖo lanmɛ na nɔ ganji linu ɔ to mǐtɔn ko kpe nu alɔsɛxwivu ɖe wu bo blo à. Loɔ, nu é ɖo té din é kpodo gandudo mǐtɔn kpan ɔ nɔ do wuya lanmɛ nu mɛ kpodo ganjɛ kpan. Nu é kan akwɛ zinkan mǐtɔn sin lanmɛ na nɔ gan ji ɔ, kpodo COVID-19 sin nudosin lɛ kpan, é e mǐ ɖo gan wɛ bo ɖo zali xa wɛ bo ma ko kpewu bo ɖuɖeji yi fo a kpo ɔ, nu lɛ bi yi akwɛ vawun ɖo ahwan é ɖo Russie kpo Ukraine kpo tɛntin é wu. 

Enɛ ɔ wɛ zɔn bɔ, gbɔn to e ɖo gbɛ ɔ mɛ lɛ é bi mɛ ɔ, tovi lɛ na mɔ akwɛ bo xɔ bo xɔ nu ɔ ɖo wuvɛ nyi nu ye wɛ tawun. 

Mɛɖaxo ɖɛmɛnu gungan, 

Nɔyé kpodo Mɛɖaxo ɖɛmɛnu kpan émi,

Nu nɛ ɔ, ɖe mɛ ɖé kpo a, ɖo to é akwɛ zinkan yetɔn lido e kpo mɛ é tɔn ma lido é bi kpo wɛ awe nɛ ɔ ɖo xixo wɛ, bɔ to mǐtɔn ɔ lɔ tɔn zun  kwinkwin-ma-kwin. Hun mǐ ɖo gando do liza xa nu mɔ hun wɛ co bo ka lɛ ɖó gando do yi nukɔn ɖo ayijayi mɛ wɛ. 

 Ayijayi 
Ɖ'alinɛnu ɖo xwe ɔ bi mɛ ɔ, sɔja mǐtɔn kpodo kponɔ mǐtɔn lɛ jɛ kutamla do liza xa nudosin ''Djihadistes''. Ɖo zalili nɛ ɔ lixo ye mɛ ɖe lɛ ku ; bɔ un lɛ ɖo gbe kpa nu ye mɛ e nɛ lɛ é ku tú ɖ'alɔ mɛ nɛ lɛ e wɛ

Loɔ mǐ tǔn ɖɔ, ye mɛ ahwanfuntɔ nɛ lɛ ɔ, é ɖo nukun kpe ye wu alɔkpa vo, bo nɔ sɔ nu e hudo ye ɔ d'asi nu yé kpodo nunywɛ yi do nunywɛ ji kpan. Enɛ wu wɛ mǐ lɛ yi dɔnkpɛvu ɖyɔvi 1800 nu ye na nyi kponɔ bɔ ye mɛ 2000 nu ye na nyi sɔja ɖo 2021 - 2022. Mǐ lɛ xokan bo xɔ ahwan nu yaɖe-yaɖe ɖevo lɛɛ e mǐ na zan do ɖo ɖuɖeji é... 

 Amɛ yiyi linu 

 Azɔ lixo 

 Nu kan Glo-Jigbée 

 Kantitɛ kpodo internet zinzan kpan 

 Lanmɛ na nɔ ganji lixo 

 Zogbɛn hlɔnhlɔn'lixo 

 Acɛ kpikpa sɛ afɔ wa dokɔ linu 

 Tovi lɛ na mɔ vuvo linu 

 Sin zinzin lixo 

 Glelilɛ linu 

 Alɔnuwiwa lixo 

 Lɔnyiji-lɔnfɔnkan 

 Nu kan ayi e ji mǐ ɖée kpodo agban kun yi to mɛ kpan 

 Wa to mɛ b'a nywɛnui 

 Nyi ɖe mɛ kpodo nu ɖagbe tuun nu mɛ to gudo tɔn kpan 

 Nu mɔ dó nu wu tovi lɛ tɔn kpodo nj tinmɛ nu ye kpan 

 Nu é kan wuya do lanmɛ nu azɔwa tɔ lɛ é 

 Mɛsi ylɔsetɔ na do kplɔn nu mɛ lɛ 

 Nu tɛ wɛ na tɔn nuɖoha tɛnmɛ tɛnmɛ nɛ lɛ mɛ? 

 Azɔwatɔ é ko ɖo gbɔjɛ mɛ lɛ é 

 Azɔkwɛ é ɖo dandan mɛ é 

 Azɔwa nu gbɛtɔ kpàa tɔ 

 Fifa kanxixo gbɔn sɔmi-sɔmi gblamɛ 

 Gbé kpa nu ɖɛmɛnu gun tantɔn gɔ 

 Ta su nu xo 

Akpaxwé:Toxoɖiɖɔ ɖo Benɛɛto mɛ