Levu

Na levu e dua na iyau vakaitaukei ni dua yago. E dau vakabauti tu mai liu ni semati ki na iwiliwili ni veika ena dua na yago, me yacova na kena kunei na atomi kei fisiki tikitiki. E kunei ni duidui na atomi kei duidui na veitiki ni veika, vakasamataki vata kei na levu vata ga ni veika, e sega ga ni duidui na kena levu. Na levu ena fisiki ni gauna oqo e vuqa na kena ivakamacala ka duidui vakasama, ia e tautauvata vakayago. Na levu e rawa ni vakamacalataki vakatovotovo me ituvatuva ni yago nei inertia, kena ibalebale na veivala ki na torocake (veisau ni totolo) ni sa vakayagataki e dua na kaukauwa rede. Na levu ni ka e vakatau tale ga kina na kaukaua ni veivakayarayarataki ni kalavo ki na veika tale eso.

Na SI yavu iuniti ni levu na kilokaramu (kg). Ena fisiki, na levu e sega ni tautauvata kei na bibi, e dina ga ni dau vakadeitaki na levu ena kena vakarautaki na bibi ni ka ena kena vakayagataki e dua na sipirigi iwiliwili, ka sega ni tautauvatataka iwiliwili ni vakatauvatani vakadodonu kei na levu kilai. Ena lailai na kena bibi e dua na ka ena Vula mai na kena e Vuravura baleta ni lailai na kena kaukaua ni kalavo, ia ena tautauvata tiko ga na kena bibi. Oqo baleta ni bibi e dua na kaukauwa, ia na levu na iyau e (vata kei na kalavo) e vakadeitaka na kaukauwa ni kaukauwa oqo.

Ena ivakaraitaki ni ivakarau ni fisiki, na levu ni veitiki ni itekitekivu e vakabauti ni dua na vua ni nodra cokoti vata kei na boson Higgs ena ka e kilai me vaka na iwalewale ni Brout-Englert-Higgs.

Category:Levu
Category:Vakayago iwiliwili