Abiola Makinde

Abiola Peter Makinde ListenR(jibinaa ko ñalnde 16 ut 1973) ko karallo ko faati e njuɓɓudi kaalis, ko o dawriyanke. O tergal nder suudu joonde diidaaɗi lesdi Naajeeriya ɗon mari kuugal ngam Ondo East/Ondo West lesdi Naajeeriya lesdi Ondo. E hitaande 2014, hooreejo lesdi Goodluck Jonathan suɓi Makinde tergal kawtal lesdi Naajeeriya, nden o woni nder kuugal man haa hitaande 2015 nde hooreejo lesdi Jonathan e lanyol yimɓe lesdi, PDP, majjini laamu lesdi ndi'i, haa wakkati man luutooɓe lesdi Naajeeriya, APC.

Makinde ko politikyanke gonɗo e les njiimaandi, omo anndiraa miijo politik mbo yimɓe fof njiɗi. Omo anndiraa doole miskineeɓe e daranaade moƴƴitingol e potal fartaŋŋeeji sukaaɓe dañɓe innde “Baaba doole” wonande hoore mum. e hitaande 2019, Makinde e debbo mum, Rhoda ndokkaama Dipolomaaji Doktoraa tedduɗi e njuɓɓudi njulaagu to duɗal jaaɓi haaɗtirde Global Oved Dei, Florida, Amerik.

E lewru noowammbar 2022, o heɓi dipoloma makko Doktoraa to duɗal jaaɓi haaɗtirde Igbinedion, to Okada.

 Iwdi galle e jaŋde 
Makinde jibini ko mawɗo biyeteeɗo Ambroise Boluwaji Makinde. Mawniiko mawɗo Lisa Akinrinde laati hooreejo mawɗo e Baale bee gure e diiwalji ɗuɗɗi les laamu maako.Makinde janngi jangirde lesre e hakkundeere haa wuro njulaagu lesdi Naajeeriya Lagos. Caggal jaŋde makko hakkundeere, o naati to duɗal jaaɓi haaɗtirde Ondo State (jooni ko duɗal jaaɓi haaɗtirde Rufus Giwa), Owo ngam heɓde Dipolomaaji ngenndiiji. E hitaande 2000, Makinde winnditii e won e jaŋdeeji gadani to duɗal jaaɓi haaɗtirde Northern Virginia Community College, to Amerik, caggal ɗuum o naati to duɗal jaaɓi haaɗtirde Maryland, to duɗal jaaɓi haaɗtirde to Amerik ɗo o heɓi dipolom makko lesleso e nder njuɓɓudi humpitooji ordinateeruuji e hitaande 2006. O heɓi dipolomaaji makko e duɗal jaaɓi haaɗtirde Financial of Maryland, to Amerik20).

 Golle politik 

 Hooreejo toppitiiɗo 
E hitaande 2013, guwerneer Olusegun Mimiko toɗɗii Makinde hooreejo laamu nokkuure Ondo hirnaange. O woniino e oon darnde haa hitaande 2015. E nder manndaa makko gardiiɗo toppitiiɗo, Doktoor Abiola Makinde rokkaama njeenaari ɓurndi moƴƴude e golle hooreejo Diisnondiral laamu nokkuuji. Kewu nguu waɗi ko to Abuja e hitaande 2015. Makinde walli sukaaɓe njoyo (5) jeyaaɓe e nokku mum Ondo west Local Government to leydi Indiya ngam heblude ko fayti e peewnugol bamɗi ngam waɗde geɗe timmuɗe. Lowre makko politik fuɗɗii ko ɗoo nde tawnoo eɓɓaaɗe makko ƴellitaare renndo e doole ina ɓadtii mo yimɓe leslese. Ko ɗoo o dañi innde « baaba doole ».

 Suɓol suudu dipiteeji lesdi Naajeeriya 
Makinde nder hitaande 2014 wurti bee Publicity Secretary mo lanyol Democratic Party, PDP South-west zone lesdi Naajeeriya ngam ɓesdugo limngal siyaasaaku maako haa lesdi Naajeeriya. Amma o acci lannda man nder buildup haa 2019 lesdi Naajeeriya ɓaawo ɓillaaji fuɗɗi nder lannda man. O ummii e lannda siyaasaaku keso winnditaango, African Democratic Congress, ADC ngam jokkude golle makko ngam ƴettude joɗnde Ondo Fuɗnaange/Hirnaange fedde nde e nder suudu sarɗiiji leydi Naajeeriya. Seppooji kampaañ Makinde mbaɗii jamaanu mawngu e wallitooɓe. O saabii mettere mawnde e politik e nafoore makko e wooteeji ɗi o heɓi e lanndaaji ɗiɗi mawɗi, laamuuji All Progressives Congress e lannda makko gonnooɗo PDP.

Makinde mo ADC heɓi 19 083 woote ngam foolde ardiiɓe makko ɗiɗo mawɓe, Ajibayo John Adeyeye mo APC laamu nguu heɓi 11 935 woote e kanndidaa PDP, Aduduro Charles Adeyemi heɓi 9 929 woote.

Ko ɓooyaani koo tan, e ballal terɗe Asaambele ngenndi goɗɗe, o wallitorii kuulal ngam ƴellitde duɗal jaaɓi haaɗtirde jaŋde Adeyemi, waɗta ɗum duɗal jaaɓi haaɗtirde jaŋde fedde ndee. Eɓɓaande ndee jaɓaama e juuɗe hooreejo leydi ndii.

 Fiilde kadi e nder suudu sarɗiiji 
Makinde heɓi ko ɓuri 68% e wooteeji ɗi ɓe mbaɗi e wooteeji 25 feebariyee 2023 ngam heɓde wooteeji makko kadi e nder suudu sarɗiiji leydi ndii.Makinde mo Kongres ɓamtaare fuu suɓi 38,491 ngam foolgo Dr. Felix Kehinde mo PDP bee 15,302 e Mr. Akinbuli Gbenga mo SDP bee 2184 woote.

 Himobe