Fon creation myth

Miijo tagoore Fon ko daartol tagoore aadaaji leƴƴi Fon en Afrik hirnaange. Versions ceertuɗe e daartol tagoore ina kaalee. E ko ɓuri heewde tagɗo oo ko Mawu, lewru e yumma laamɓe e neɗɗaagal fof, walla Mawu-Lisa, naange/lewru gorko e debbo. E nder woɗɓe, Nana Buluku woni tagɗo timmuɗo, laamɗo androgynous jibinɗo debbo Mawu e gorko Lisa, rokki ɗum en doole tagoore.

Heewɓe e nate tagoore ina kaala ko fayti e Mawu tagoore kala ko ina nawree nokku e nokku e dow ɓalewol walla e hunuko Aido Hwedo, mboddi lewru. Leydi ndii tagiraa ko adii, ɓuuɓri mum, ɓuuɓri mum e ƴellitaare mum ko dille Aido Hwedo ɓuuɓɗe, mboɗeeje. Koye peeñi ko e ƴiiƴam Aido Hwedo ɗo ɗe ndartii fof ngam fooftaade, ɗe ngoppi miniraaji tedduɗi e nder mum en. Nde Mawu gayni, denndaangal koɗli, leɗɗe, kulle e tagooje goɗɗe acci aduna oo ina teddi no feewi, o naamndii Aido Hwedo yo coil, o taartoo leydi ndi, o fooftoo les ngam wallitde teddeendi mayri.

Aido Hwedo ina jogii wutte mum e hunuko mum ngam jogaade leydi, ina fooftoo e nder cooyngal geec ngal Mawu waɗiri ɗum ngam hisnude ɗum e nguleeki. Ɓii Mawu, Agbe, woni jooni yamiri ɓe. Kala nde Aido Hwedo wayli walla wayli darnde mum, ina addana leydi yerɓude walla ɓuuɓde.

 Teskorɗe 
Leeming e Leeming 1994, h. 97 

Kurlannde hitaande 2002

 Tuugnorgal