Adeseye Ogunlewe

Kingsley Adeseye Ogunlewe (HeɗtoR) ko siyaasaajo leydi Naajeeriya, o laati jaagorɗo kuuɗe diga hitaande 2003 haa 2006. O laati senaateer wakiiliijo lesdi Lagos Fuunaange diiwal 1999 haa 2003.O ɗon nder saare laamiiɗo Igbo haa lesdi Igbo.

 Nguurndam gadano 
Ogunlewe ummorii ko e laamu alɗuɓe Igbogbo, renndo to Ikorodu. Mawniiko gorko biyeteeɗo Akin ko sekereteer duumotooɗo e nder ministeer njulaagu e njulaagu fedde nde, o woppitaa golle makko ko ɓooyaani caggal nde Ogunlewe artiraa e PDP.

Ogunlewe ko jannginoowo to duɗal jaaɓi haaɗtirde Ibadan. E nder dumunna mo o woni e duɗal jaaɓi haaɗtirde premier o hoɗi ko e Mellanby Hall o tawtoraama no feewi e almuudo

politik.O awokaa, e sahaa gooto o wonnoo ko binndoowo duumotooɗo e nder diiwaan Lagos.

Ɓiyiiko biyeteeɗo Moyosore ko dawriyanke. Ɓiɗɗo goɗɗo, Seye, ko dognoowo.

 Seneraal 
O suɓaama Senator dow kawtal Alliance ngam Demokaraasi (AD) nder hitaande 1999 ngam diiwal Lagos Fuunaange, ko adi o wurta haa PDP.

E lewru Siilo hitaande 2002, Wahab Dosunmu e Ogunlewe tuumi guwerneer diiwaan Lagos e oon sahaa, hono Bola Ahmed Tinubu, wonde o huutoriima hoolaare kaalis laamu rewrude e rokkude sehilaaɓe makko kontraaji.

Ogunlewe dañiino suɓaade e hitaande 2003 e dow tikket PDP, kono Olorunnimbe Mamora mo fedde Dental Demokaraasi (AD) fooli ɗum.

 Jaagorgal ko feewti e golle 
E lewru sulyee 2003, Ogunlewe hollitii wonde laamu fedde ndee maa waɗ fotde miliyaaruuji 2,85 dolaar ngam moƴƴinde e moƴƴitinde laabi mawɗi leydi ndii, e peeje ngam waɗde laabi leydi ndii fof haa nde hitaande ndee joofi. E lewru Yarkomaa 2004, o wi'i laamu lesdi ndin jaɓi ɓesdugo ceede N900 miliyon ngam heɓugo laabi haa Fombina-Fuunaange.

E saawiyee 2004, Ogunlewe heɓi njeenaari ardorde Afrik wiyeteende Kwame Nkrumah to Akra, Ganaa. E lewru mee 2004, o yaltinii tonngoode telefoŋ makko, o wiyi yimɓe ɓee yo kuutoro ɗum so tawii ɓe njiyii pottital walla so ɓe mbaɗii aksidaa. O wiyi o ɓuuɓnaama e noddaali, kono kadi o wiyi e laabi ɗii "Ɗi ko fantastik jooni." O hollitii wonde 12 600 km laabi moƴƴinaama e nder lebbi jeegom ɓennuɗi ɗii.

E lewru Juko hitaande 2004, woodi fitinaaji nder jiha Lagos hakkunde ardiiɓe ministaajo kuuɗe lesdi ndiin e ardiiɓe hukuuma hukuumaaji pamari lesdi Lagos. Haɓre nde'e ɗon mari haaje jokkirgol laabi lesdi ndi'i, nden boo ɗum hawti bee ƴamol ngol ɗon jokki hakkunde Ogunlewe e guwerneer lesdi Bola Ahmed Tinubu mo kawtal Demokaraasi.

E lewru ut 2004, Ogunlewe hollitii wonde Banke Adunaajo e Banke Ƴellitaare Afrik ina njiɗi gollondirde e leydi Nijeer ngam mahde laawol mawngol hakkunde Afrik hirnaange gila Lagos haa laamorgo leydi Moritani, hono Nouakchott.

E lewru marse 2006, caggal nde o woppitaa golle makko, Ogunlewe wiyi hooreejo leydi ndii, hono Olusegun Obasanjo, yo ɗaɓɓu manndaa tataɓo.

 Caggal golle 
E lewru juko hitaande 2006, kanndidaa guwerneer diiwaan Lagos, Funsho Williams tawaama ina waraa e galle mum. Ogunlewe, mo wonnoo ko luulndiiɗo noddaango PDP, nanngaa ko e warngo ngo.Caggal ɗuum o woppitaa, kono e lewru feebariyee 2007, o nanngaa kadi.

E lewru noowammbar 2009, goomu ad hoc Senaa ko faati e yah-ngartaa, tawi ko Heineken Lokpobiri ardii ɗum, rokkii ciimtol to suudu sarɗiiji leydi ndii, holliti « bonanndeeji keewɗi » e nder golle laabi e nder duuɓi sappo, e wasiyiima yo gonnooɗo jaagorɗe golle Anthony Anenih, Obababayofe Ogunlemiwe, won heen jaagorɗe golle ñaawetee ko e fenaande. Yeewtere Senaa e ciimtol ngol leeltinaama. O woppi golle makko hono Pro-Chancellor to duɗal jaaɓi haaɗtirde ndema fedde nde, Abeokuta e hitaande 2016. E hitaande 2019, o yalti e lannda Demokaraasi Leƴƴi ngam yahde to Kongres All Progressives

 Tuugnorgal