Edward Kwame Wiredu

Edward Kwame Wiredu JSC (hedde 1936 – 31 lewru Yarkomaa 2008) ko hooreejo ñaawirdu leydi Gana hakkunde 2001 e 2003.[1] Ko kanko woni sappoɓo gila leydi Ganaa heɓi hoore mum. O teskaama sabu makko naatnude Ñaawirɗe Toowɗe Fast Track to Gana kam e ñaawirɗe Alternatiif e Duɗal Ñaawirde.

Nguurndam adanɗam
Edward Wiredu naatnaa e duɗal Achimota kono o yalti ko sabu huunde nde waɗi. O wonti almuudo to duɗal jaaɓi haaɗtirde Accra, caggal ɗuum o ummii to duɗal jaaɓi haaɗtirde Adisadel ɗo o heɓi seedantaagal duɗal Cambridge.[2] Wiredu ina joginoo jaŋde ganndal to duɗal jaaɓi haaɗtirde ganndal e karallaagal Kumasi kono o heɓaani.[3]

Kugal
Wiredu janngi sariya to duɗal Inns of Court to Londres. O noddiraa ko to bar Angalteer e hitaande 1960 caggal nde o heɓi bak makko to duɗal jaaɓi haaɗtirde Middle Temple. O yahi haa o golli e Bench fotde duuɓi 34 caggal nde o woni e golle keertiiɗe. O toɗɗaa ko Ñaawirde Toownde e hitaande 1969. Caggal kuudetaa mo o waɗi ñalnde 15 mee 1979, o teskaama o naatii e ñaawoore ngam wiyde Jerry Rawlings hay so tawii noon kanko Rawlings o jaɓii ñaawoore makko.[4] E hitaande 1980, o toɗɗaa, o wonti Ñaawirde Toownde. O wonti Ñaawirde Toownde e hitaande 1990. O toɗɗaama hooreejo Ñaawirde Toownde e nder Republique Nayaɓere nde John Kufuor toɗɗii mo e fuɗɗoode laamu makko ñalnde 9 noowammbar 2001. Won heen ina cikka ko o daraniiɗo ndimaagu Ñaawirde ndee.[ 5] O woppi golle makko e lewru mee 2003 ngam cellal.[6]
Ƴeew kadi
Mawɗo ñaawoore leydi Gana
Ñaawirde leydi Ganaa
Doggol ñaawooɓe Ñaawirde Toownde leydi Ganaa
Ñaawirde toownde leydi Ganaa
Tuugnorgal
 "Doggol mawɓe ñaawooɓe". Sarwiis Ñaawirde leydi Gana. Mooftaa ko e asli mum ñalnde 3 lewru Abriil 2007. Ƴeewtaa ko ñalnde 13 lewru Abriil 2007.
 30-11-2002. Mawɗo ñaawirdu Wiredu ngam ñaawirde, GhanaWeb, ƴettaa ko ñalnde 10-08-2009.
 "Mawɗo Ñaawirde fenaande les Hunnde ?". Web Gana. 25 ut 2002.
 "Gonnooɗo mawɗo ñaawirdu Wiredu maayii". Kabaaru kuuɓtodinɗo ñalnde alet 1 feebariyee 2008. Hello jaɓɓorgo Ghana. Ƴeewtaa ko ñalnde 28 mars 2008.
 Adu-asare, yaw (29 mars 2006). "CJ Acquah Haɓaade naatgol laamu e nder ñaawoore". Winndannde teeŋtunde. Hello jaɓɓorgo Ghana. Heɓtinaa ko ñalnde 13 abriil 2007. Mawɗo Ñaawirde Wiredu ko daraniiɗo jeytaare Ñaawirde, nde alaa ɗo haaɗi, nde wonnoo ko nde calɗi laamu. O salii naatgol e nder njuɓɓudi laamu nguu e luulndo ngoo, kono e nder yeewtere sakkitiinde ndee, o anndi ko heewi wonde domen makko ina fawii e doole ɓeen jolnooɓe e laamu, so en mbiyat... E nder darnde makko gardiiɗo Sarwiis Ñaawirde, mawɗo Ñaawirde Emmanuel K. Wiredu e fuɗɗoode hitaande 2002, wasiyiima ministeer kaalis ko fayti e ko o sifotoo ko jikkuuji ɗi ngonaa doosɗe leydi e ko fayti e dokkal bidsee ngam Sarwiis oo.
 "Kuugal wirwirnde laamu ngam hooreejo kiitaaji Wiredu". Kabaaru kuuɓtodinɗo ñalnde alkamiisa 27 mars 2008. Hello jaɓɓorgo Gana. Ƴeewtaa ko ñalnde 28 mars 2008.