Ibraaahiim Dabo

Ibraahiima Dabo (noddaangoN) ko hooreejo Fulani Sullubawa to Kano e sosɗo laamu Dabo mo innde mum nanndi.  Ɓiɓɓe makko ina njokki ko ɓuri teeminanɗe ɗiɗi e laamaade juulɓe e nder wuro-dowla ɓooyɗo Kano.  Laamu nguu wonti ko nanndi e dowla-wuro ɓooyɗo e nder konnguɗi giɗli hono "Kano ta Dabo Cigari".  Ɓe laamiima Emiraaji Kano e dow ndimaagu maɓɓe gila 1819 haa wolde Kano e hitaande 1903 nde batte koloñaal Angalteer wayli wonti Diiso Emiraaji Kano.

Dabo laamii e laamu Emir Kano gila 1819 haa 1846. O fuɗɗii politik ngam renndinde laamu nguu e ɓeydude ngalu.[1]  E laamu makko o woniino e sosde ribaaji keewɗi, ina jeyaa heen Fanisau e Waceni.[2]  Centralisation makko yi’i ummital tiitooɗe maccuɓe laamɗo ɓooyɗe ɗe o huutorii ngam semmbinde laamu makko.[1]  Dabo naati e laamu Ningi kono Gwarsum fooli ɗum to Basshe.[3]

Ngam tabitinde laamu mum e jeytaare mum, Dabo artiri laamu e regalia laaɓtuɗo laamu Bagauda caggal nde Emiraat Kano yani e Muhammadu al-Kanemi mo Bornu mo yiɗnoo heɓtude wuro-dowla oo ngam wonde nokku buffer  hakkunde laamu Bornu e kalifaandi Sokoto, konu makko caggal ɗuum halkaa e juuɗe Emir Bauchi caggal nde o waawaano ustude mahe wuro Kano ɓooyngo