لشکر ۵ نصر

لشکر عملیاتی ۵ نصر یا به اختصار لشکر ۵ نصر از لشکرهای نیروی زمینی سپاه پاسداران است، که ستاد فرماندهی آن در شهر مشهد مستقر می‌باشد. لشکر ۵ نصر نخستین یگانی بود، که از نیروهای استان خراسان، در خلال جنگ ایران و عراق و پیش از اجرای عملیات والفجر مقدماتی، سازماندهی شد. این لشکر از ترکیب ۳ تیپ بنام‌های؛ تیپ ۱۸ جواد الائمه به عنوان هسته مرکزی و به فرماندهی عباس شاملو؛ تیپ امام‌صادق به فرماندهی عبدالحسین برونسی و تیپ امام موسی‌کاظم به فرماندهی سعید ثامنی‌پور، در بهمن‌ماه ۱۳۶۱ تشکیل شد. هم‌اکنون سرهنگ پاسدار هادی نیازی فرماندهی لشکر ۵ نصر را برعهده دارد.

 تاریخچه 
300px|بندانگشتی|چپ|رژه گروهان‌های نمونه گردان‌های امام‌حسین لشکر ۵ نصر در سال ۱۳۹۳، مشهد
در راستای مباحث تشکیل قرارگاه‌های مشترک ارتش جمهوری اسلامی ایران با سپاه پاسداران انقلاب اسلامی با حجم سازمانی نسبتاً مساوی، ضرورت ساماندهی گردان‌های سپاه پاسداران به تیپ و قرارگاه‌های سپاه با حجم لشکری احساس و بدین منظور قرارگاه لشکر نصر تشکیل شد. طبق ابلاغیه به شماره ۴۴۹۳۱-۱۲۵-۵، مورخ ۲۱ اسفند ۱۳۶۰ ذکر شده‌است که لشکر ۵ نصر به عنوان قرارگاه لشکری آغاز به کار کند. فرمانده وقت منطقه ۴ خراسان، حجت‌الاسلام علوی به منظور پاسداشت زحمات حسن باقری، فرمانده قرارگاه لشکری ۵ نصر، همان نام را پذیرفت و پس از تغییر و تحول نیز آن نام را حفظ کرد. در همین جلسه وی حمزه حمیدی‌نیا که مسئول عملیات منطقه ۴ ثامن‌الائمه خراسان بود را به عنوان پیگیری کننده و اولین فرمانده لشکر ۵ نصر معرفی نمود.

نام‌گذاری لشکرهای نظامی و اختصاص شماره در جهان معمول است و در ارتش جمهوری اسلامی ایران نیز شماره برای لشکرها وجود داشت. آنگونه که در دوران جنگ ایران و عراق به تواتر رسیده بود، شماره عددی (۵) در یک هم‌اندیشی بین فرماندهان عالی جنگ همچون سید یحیی رحیم صفوی، محسن رضایی، حسن باقری و علی شمخانی، برای لشکرها تعیین نمودند. طبیعی است که ملاحظاتی مثل عدم هم‌نامی و تداخل با نام‌های سایر لشکرهای نظامی کشور را نیز مد نظر قرار داده بودند.

 جنگ ایران و عراق 
 عملیات‌های آفندی 
+ نام عملیات منطقه عملیاتوالفجر مقدماتیمنطقه عمومی چنانه، فکه - حد فاصل نهر شاخه تا یک کیلومتری جنوب پاسگاه دویرجوالفجر ۱منطقه عمومی چنانه، فکه، حد فاصل از زبیدات، بجلیه، شرهانی، ارتفاعات حمارین تا شمال پاسگاه سمیدهوالفجر ۳منطقه عمومی مهران از تنگه کنجانچم تا شهر مهران و ارتفاعات شمالی این دشت (زالوآب)والفجر ۴در شمال استان سلیمانیه شهر پنجوین ارتفاعات مشرف به این شهرخیبرمنطقه عمومی هورالعظیم حد فاصل طلائیه تا شرق دجلهعاشورا (میمک)میمک و فصایل و گرگنای و کوه گچی مشرف به دشت حلاله و تنگه‌های بینا و بیجاربدرهورالهویزه، شرق العزیر و البیضه، در انتهای پد الحجرده (جاده خندق)قادراز شمال هم‌مرز با خاک ترکیه شهر سیدکان و ارتفاعات کلاشینوالفجر ۸منطقه عمومی فاو از شمال به اروند از جنوب راس البیشه و غرب ام‌القصر از شرق به جزیره آباداندفع تک عراق به مهرانارتفاعات شمالی مشرف به مهرانکربلای ۱منطقه عمومی شهر مهران و ارتفاعات قلاویزان در جنوب شهرکربلای ۴منطقه شلمچه، از شرق نهر عرایض، از غرب شرق تنومه کانال زوجی، از شمال جزیره زیره بوبیان، از جنوب به اروند صغیرکربلای ۵منطقه شلمچه، از شرق نهر عرایض، از غرب شرق تنومه کانال زوجی، از شمال جزیره زیره بوبیان، از جنوب به اروند صغیرتکمیلی کربلای ۵تداوم عملیات در شرق بصره – به موازات جاده آسفالت تنومه – شلمچه خط ۱۰۰۰ تا خط ۱۵۰۰کربلای ۱۰ارتفاعات گولان و گامو و سرلک مشرف به شهر ماووت در استان سلیمانیه در شمال عراقبیت‌المقدس ۲منطقه عمومی غرب شهر ماووت درشمال سلیمانیه شامل ارتفاعات دیولان در غرب دشت هرمدان، ارتفاع قمیش، الاغلو و دولبشکبیت‌المقدس ۳منطقه عمومی غرب شهرماووت درشمال سلیمانیه شامل ارتفاعات گوجار به عنوان ارتفاع مسلط و بام منطقهلبیک یا خمینیجاده خرمشهر به اهواز، ایستگاه حسینیه به سمت پاسگاه زید بر روی جاده المهدی

 عملیات‌های پدافندی 
منطقه عملیاتی پدافندیمنطقه عمومی پدافندیوالفجر مقدماتیمنطقه عمومی چنانه، فکه، تا حد فاصل نهر شاخه و پاسگاه دویرجوالفجر ۱شرهانی، شیار بجلیه تا نهر شاخهوالفجر ۳ارتفاعات شمالی شهر مهران زالوآب و تنگه کنجانچمبدرهورالهویزه – جاده شط‌علی پاسگاه‌های داخل هورصالح‌آبادصالح‌آباد ارتفاعات مرزیوالفجر ۸ (منطقه قصر)جزیره آبادان (از نهر غدیر تا نهر محسنین)والفجر ۸ (جاده ام‌القصر)جزیره مجنونپاتک آزادسازی ارتفاعات مهراناستقرار در ارتفاعات شمالی شهر مهران تپهS در زالوآبکربلای ۴استقرار در جاده شلمچه (جاده شهید صبوری و جاده شیشه)کربلای ۱منطقه عمومی مهران – ارتفاعات قلاویزانخیبر (جزیره مجنون)هورالهویزه جزیره جنوبی ضلع شرقیماووت (گرده‌رش)ماووت عراقماووت (پای اولاغلو)ماووت عراقماووت (گوجار)ماووت عراقوالفجر ۱۰حلبچه – جاده سید صادقلبیک یا خمینیعملیات رمضان (پاسگاه زید و ایستگاه حسینیه)

 جستارهای وابسته 
 سپاه امام رضا خراسان رضوی
 تیپ ۲۱ زرهی امام رضا

 منابع 



رده:لشکرها در ایران
رده:استان خراسان رضوی
رده:نیروی زمینی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی
رده:واحدها و تشکیلات نظامی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی