اثر تاچر

اثر تاچر (به انگلیسی: Thatcher effect) یا توهم تاچر، پدیده‌ای است که تشخیص تغییرات موضعی شکل در یک چهره وارونه دشوارتر می‌شود، با توجه به اینکه تغییرات مشابهی در چهره صاف آشکار است. نام آن از نخست‌وزیر پیشین انگلستان مارگارت تاچر گرفته شده، زیرا این تأثیر برای اولین بار بر روی عکس او نشان داده شد. این اثر ابتدا در سال ۱۹۸۰ توسط پیتر تامپسون، استاد روانشناسی در دانشگاه یورک ایجاد شد.

 بررسی اجمالی 
این اثر توسط دو عکس کاملاً یکسان نشان داده می‌شود که وارونه هستند. تصویر دوم تغییر کرده‌است، به‌طوری که چشم‌ها و دهان به‌شکل عمودی وارونه هستند، گرچه تغییرات سریع آشکار نمی‌شود تا هنگامی که تصویر در جهت طبیعی نشان داده شود.

تصور می‌شود که این اثر به دلیل ماژول‌های شناختی روانشناختی خاصی باشد که در درک چهره دخیل هستند و به‌طور خاص برای چهره‌های صاف تنظیم شده‌اند. چهره‌ها با وجود اینکه شباهت زیادی به هم دارند بی‌نظیر به نظر می‌رسند. این فرضیه مطرح شده‌است که ما فرایندهای خاصی را برای تمایز بین چهره‌ها که به پیکربندی (رابطه ساختاری بین ویژگی‌های جداگانه در چهره) و جزئیات ویژگی‌های چهره‌های جداگانه، مانند چشم، بینی و دهان، به مقدار یکسان متکی هستند ایجاد می‌کنیم.

شواهدی وجود دارد که میمونهای رزوسAdachi Ikuma, Chou Dina P. , Hampton Robert R. 'Thatcher Effect in Monkeys Demonstrates Conservation of Face Perception across Primates', Current Biology 2009, 19, 1270–1273Dahl Christoph D, Logothetis Nikos K, Bülthoff Heinrich H, Wallraven Christian 'The Thatcher illusion in humans and monkeys', Proceedings of the Royal Society B: Biological Sciences, 2010, 277 (1696) و نیز شامپانزه‌هاWeldon, K. B. , Taubert, J. , Smith, C. L. , & Parr, L. A. (2013). 'How the Thatcher illusion reveals evolutionary differences in the face processing of primates'. Animal cognition, 16(5), 691-700. اثر تاچر را تجربه می‌کنند و این احتمال را بالا می‌برد که برخی از سازوکارهای مغزی که در پردازش چهره‌ها نقش دارند ممکن است بیش از ۳۰ میلیون سال پیش در یک نیای مشترک تکامل یافته باشد.

اصول کلی اثر تاچر در ادراک چهره در حرکت بیولوژیکی هم به‌کار برده می‌شود. وارونگی محلی نقاط مجزا دشوار است، و در برخی موردها تقریباً غیرممکن است زمانی که کل شکل وارونه شده باشد.Mirenzi A, Hiris E, 2011, "The Thatcher effect in biological motion" Perception 40(10) 1257 – 1260

 تحقیقات بیشتر 
اثر تاچر در آشکارسازی روانشناسی تشخیص چهره نیز مفید بوده‌است. معمولاً آزمایش‌هایی که از اثر تاچر استفاده می‌کنند به زمان مورد نیاز برای دیدن ویژگی‌های ناسازگار چه قائم یا وارونه توجه می‌کنند.Sjoberg, W. , & Windes, J. D. (1992) از این‌گونه اندازه‌گیری‌ها برای تعیین ماهیت پردازش عکس‌های همه‌جانبه چهره استفاده می‌شود.Lewis, M.B. & Johnston, R.A. (1997). The Thatcher Illusion as a test of configural disruption. Perception, 26, 225-227.

با بررسی زاویه‌های میانی بین قائم و معکوس، مطالعات ظاهر تدریجی یا ناگهانی توهمات را کشف کرده‌اند.Stuerzel, F. , & Spillmann, L. (2000). Thatcher illusion: dependence on angle of rotation. Perception, 29(8), 937-942.Lewis, M. B. (2001). The lady's not for turning: Rotation of the Thatcher illusion. Perception, 30(6), 769-774. مشاهده اثر تاچر بر روی تمامی گروه‌هایی که بر روی آنها آزمایش انجام شده پدیدار گردید. کودکان این اثر را مشاهده کردند،Lewis, M.B. (2003). Thatcher’s children: Development and the Thatcher illusion. Perception, 32, 1415-1421. همچنین کودکانی که به اوتیسم مبتلا بودندRouse, H. , Donnelly, N. , Hadwin, J. A. , & Brown, T. (2004). Do children with autism perceive second-order relational features? The case of the Thatcher illusion. Journal of Child Psychology and Psychiatry|J Child Psychol Psychiatry, 45(7), 1246-1257. و افراد مبتلا به چهره‌کوری هم این اثر را مشاهده کردند.Carbon, C. C. , Grüter, T. , Weber, J. E. , & Lueschow, A. (2007). Faces as objects of non-expertise: Processing of Thatcherised faces in congenital prosopagnosia. Perception, 36(11), 1635-1645.

 منابع 

 پیوند به بیرون 
 http://www.faculty.ucr.edu/~rosenblu/VSinvertedspeech.html


رده:خطای دید
رده:مارگارت تاچر
رده:دید
رده:اثرات روان‌شناختی