کاروانسرای اوکز محمد پاشا

کاروانسرای اوکز محمد پاشا (ترکی استانبولی: Öküz Mehmet Paşa Kervansarayı) یک کاروانسرا در کوش‌آداسی استان آیدین است. این کاروانسرا بین سالهای ۱۶۱۵ و ۱۶۱۸ و به دستور اوکز محمد پاشا، که به عنوان فرماندار مصر عثمانی و وزیر اعظم دربار امپراتوری عثمانی کار می‌کرد ساخته شده‌است. پس از بازسازی، امروزه از این بنا به عنوان هتل استفاده می‌شود.

 تاریخچه 
این کاروانسرا به دستور اوکز محمد پاشا، که به عنوان والی مصر و وزیر اعظم خدمت می‌کرد، ساخته شد. ساخت آن بین سال‌های ۱۶۱۵ تا ۱۶۱۸ انجام گرفت.
این کاروانسرا که به شکل یک قلعه و برای برآوردن نیازهای زمان خود ساخته شده بود، به عنوان گمرک مورد استفاده قرار می‌گرفت.
اداره کل اوقاف بازسازی این کاروانسرا را که تقریباً ویران شده بود، در سال ۱۹۵۴ آغاز کرد و این کار تا سال ۱۹۶۶ ادامه یافت. هزینه بازسازی مجموعاً ۲٫۱ میلیون لیره ترک (تقریباً ۰٫۲۱ میلیون دلار آمریکا) بود، که این مبلغ شامل هزینه ملی‌سازی آلونک‌های موجود در سه طرف سازه ویران شده نمی‌شد.
 معماری 
بندانگشتی|چپ|دیوار بیرونی کاروانسرا.
این کاروانسرا ساختمانی دو طبقه با دیوارهای ضخیم در اطراف یک حیاط مستطیل‌شکل به ابعاد  است. ابعاد بیرونی ساختمان  می‌باشد. این بنا با سنگ لاشه و سنگ‌های جمع‌آوری شده ساخته شده است. مشخص است که اتاق‌ها در اصل با آجرهایی به ابعاد  بنا شده بودند. دیوارهای بیرونی این ساختمان که شکلی شبیه به یک ارگ کوچک دارد، به بارو با کنگره منتهی می‌شود. ورودی اصلی طاق‌دار که با سنگ مرمر پوشیده شده، در سمت شمال و رو به دریا قرار دارد. دو طاق‌نما در دو طرفِ داخل ورودی به بزرگ‌تر نشان دادن آن کمک می‌کنند. ورودی دیگر که آن هم با مرمر پوشیده شده و تقریباً هم‌اندازه ورودی اصلی است، در سمت شرق باز شده و مستقیماً به بازار شهر راه دارد.
بندانگشتی|حیاط کاروانسرا که به عنوان کافه فضای باز استفاده می‌شود.
حیاط بزرگ توسط اتاق‌هایی در پشت رواق‌های طاق‌دار احاطه شده است. دسترسی به اتاق‌های واقع در گوشه‌ها از طریق یک گذرگاه مورب امکان‌پذیر است. در طبقه همکف ۲۸ اتاق وجود دارد که هر کدام دارای یک پنجره در کنار درِ خود، زیر رواق و رو به حیاط هستند. ورودی اتاق‌ها دارای یک پله است. شومینه اتاق که در دیوار جداکننده اتاق‌ها قرار دارد، با دو کمد کوچک در دو طرف احاطه شده است.
بندانگشتی|چپ|بالکن در طبقه اول همراه با اتاق‌ها.
دو پلکان در گوشه‌های شمال غربی و جنوب شرقی وجود دارد که از حیاط به طبقه اول می‌روند؛ یکی بر روی نیم‌طاق و دیگری بر روی طاق کامل ساخته شده است. پلکان سمت راستِ ورودی اصلی دارای ۱۹ پله و پلکان سمت چپِ ورودی بازار دارای ۲۱ پله است.
دسترسی به اتاق‌های طبقه اول از طریق بالکن و با عبور از یک پله در آستانه در امکان‌پذیر است. هر اتاق یک پنجره رو به بیرون کاروانسرا دارد. تخته‌هایی در سرتاسر ساختمان کشیده شده‌اند تا به عنوان نعل‌درگاه برای درها و پنجره‌ها عمل کنند. شومینه در دیواری قرار دارد که رو به حیاط است، زیرا دیوارهای جداکننده اتاق‌ها در این طبقه، دودکش‌های شومینه اتاق‌های طبقه همکف را در خود جای داده‌اند. در سمت چپ شومینه، یک کمد وجود دارد. اتاقِ بالای ورودی اصلی که دارای طاق‌نماست، از دیگر اتاق‌ها بزرگ‌تر است و پنجره‌ای بزرگ‌تر نیز دارد. یک پلکان باریک پنهان در دیوارِ داخلِ طاق‌نمای سمت راست به سمت تراس بالا می‌رود. بر اساس اسناد تاریخی، این اتاق مخصوص مأمور گمرک بوده است.
بندانگشتی|بام کاروانسرا با دودکش‌ها (چپ و وسط) و بارو (راست).
روی پشت‌بام، یک راهرو به عرض  در پشت بارو وجود دارد. کنگره‌ها به گونه‌ای طراحی شده بودند که برای ریختن روغن داغ بر روی دشمن مناسب باشند. به گوشه‌های شمال غربی و شمال شرقی کاروانسرا از نظر حمله از سمت دریا اهمیت زیادی داده شده است. کنگره‌های گوشه شمال شرقی بلندتر هستند و حالتی شبیه به برج مراقبت ایجاد می‌کنند. ارتفاع پیشانی در داخل سازه  است، در حالی که ارتفاع ساختمان در بیرون  می‌باشد.
کاروانسرا چندین بار در طول تاریخ مرمت شده است که آخرین بار آن در سال ۱۹۹۶ بود. امروزه این بنا در وضعیت خوبی قرار دارد.
 هتل 
بندانگشتی|چپ|یک اتاق هتل در داخل کاروانسرا.
در سال ۱۹۶۸، کاروانسرای بازسازی‌شده به عنوان هتلی متعلق به کلوب مد فرانسه افتتاح شد. از سال ۱۹۷۸، کاروانسرای اوکوز محمد پاشا توسط کلوب کاروانسرای اداره می‌شود.
این هتل دارای ۵۵ تخت در ۲۵ اتاق و یک سوئیت است. رستوران فضای باز آن ظرفیت پذیرایی از ۳۵۰ مهمان را دارد.
جیمی کارتر، رئیس‌جمهور ایالات متحده، از جمله مهمانان سرشناسی بود که در طول بازدید خود از مکان تاریخی نزدیک یعنی افسوس در این هتل اقامت داشت. این مکان همچنین به عنوان جایی به یاد آورده می‌شود که در آن گئورگیوس پاپاندرئو، وزیر امور خارجه یونان و همتای ترک او اسماعیل جم برای بهبود روابط دوجانبه بین دو کشور دیدار کردند.
 منابع 

 پیوند به بیرون 

وبگاه رسمی

 نگارخانه 

 جستارهای وابسته 
 کاروانسرای سلطان خان (آق‌سرای)
 سلجوقیان روم
 کاروانسرای سلطان خان (قیصریه)

 منابع 

رده:استان آیدین
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۱۸ (میلادی) در امپراتوری عثمانی
رده:تاریخ استان آیدین
رده:جاذبه‌های گردشگری در استان آیدین
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان آیدین
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در امپراتوری عثمانی
رده:ساختمان‌ها و سازه‌های کامل‌شده در ۱۶۱۸ (میلادی)
رده:کاروانسراها در ترکیه
رده:کاروانسراهای عثمانی
رده:کوش‌آداسی
رده:گردشگری در استان آیدین
رده:معماری عثمانی
رده:هتل‌های ترکیه