شیخ ابومسعود اندلسی

شیخ ابومسعود اندلسی از عرفای قرن ششم هجری قمری است. نام وی در برخی تذکره‌ها به صورت ابوالسّعود آمده‌است. وی در طریقت از مریدان هبةالله بن المبارک البغدادی مشهور به شیخ ابوالبرکات بوده‌است و با بسیاری از مشایخ طریقت از جمله شیخ عبدالقادر گیلانی مصاحبت داشته‌است. شیخ ابومسعود اندلسی جانشین شیخ ابوالبرکات است و به عنوان قطب دهم بعد از غیبت کبرای امام دوازدهم در سلسلهٔ نعمت‌اللهی به حساب می‌آید. مرقد وی در بغداد، در گورستان امام احمد حنبل واقع است.سلطانی گنابادی؛ حاج محمّدباقر، رهبران طریقت و عرفان، انتشارات حقیقت، چاپ پنجم، تهران: ۱۳۸۳، ص ۱۳۳

 نسبت خرقه شیخ ابومسعود اندلسی 
شاه نعمت‌الله ولی در بیان نام سلسله مشایخ خود چنین سروده‌است.کرمانی، عبدالرّزاق، تذکره در مناقب حضرت شاه نعمت‌الله ولی (مجموعه در ترجمه احوال شاه نعمت‌الله ولی)، به کوشش: ژان اوبن، تهران: ۱۳۳۵، صص ۵۵–۵۴؛ مواردی که داخل پرانتز ذکر شده، بر اساس کتاب طرائق‌الحقائق (صص ۳۲۶–۳۲۵) است. به نقل از: شیخ سفلی و پازوکی؛ «ابوالفضل بغدادی جانشین گمنام شیخ احمد غزالی»، دوفصلنامه علمی-پژوهشی پژوهشنامه ادیان، سال ششم، شماره یازدهم، بهار و تابستان ۱۳۹۱، صص ۷۷–۷۶. مواردی که در شعر در داخل پرانتز ذکر شده، بر اساس کتاب طرائق‌الحقائق است.

 شیخ ابومسعود اندلسی در فتوحات مکیه 
شیخ محی‌الدّین عربی بارها در فتوحات مکیه از شیخ ابومسعود اندلسی یاد و سخنانی از وی نقل کرده‌است.برای آگاهی بیشتر نک. نایب الصدر شیرازی، محمّد، طرائق الحقائق، طبع طهران، طهران: بی‌تا، مجلّد دوم، صص ۲۷۴–۲۷۶ از جمله در باب چهل و چهارم «فی البهالیل و أئمّتهم فی البهلّلة» به نقل گفتاری در خصوص عقلای مجانین از اهل‌الله از شیخ ابومسعود اندلسی، که ابن عربی او را أبی‌السّعود بن الشّبل البغدادی و عاقل زمانه‌اش معرفی می‌کند، می‌پردازد: 

 ذکر شیخ ابومسعود اندلسی در منابع تاریخی 
در برخی منابع از وی نام برده شده‌است. از جملهٔ این منابع:
 مرآت الجنان تألیف شیخ عبدالله یافعی
 فتوحات مکیه تألیف شیخ محی‌الدّین عربی
 نفحات الأنس تألیف نورالدّین عبد الرّحمن جامی در ضمن ذکر حکایتی از شیخ علاءالدّوله سمنانی
 طرائق الحقائق تألیف نایب‌الصدر شیرازی
 شمس التواریخ تألیف شیخ اسدالله ایزدگشسب گلپایگانی (درویش ناصرعلی)

 منابع 

رده:درگذشتگان ۵۷۹ (قمری)
رده:عارفان اهل ایران
رده:نعمت‌اللهی