ماله‌کش

ماله‌کش در ادبیات سیاسی ایران به کسی گفته می‌شود که برای هر اتفاقی که می‌افتد، دلیلی می‌آورد.

 تعریف 
به‌معنای سرپوش گذاشتن، توجیه کردن یا خوب و زیبا جلوه دادن ایرادها، شکست‌ها، اشتباهات و به‌طور کلی، هر چیزی است که سبب انتقاد فرد یا افراد از موضوعی شود. ماله‌کشی، واژهٔ جدیدی نیست و در بین مردم رایج بوده، اما در سال‌های اخیر، کاربرد سیاسی هم پیدا کرده و به‌قصد اهانت به کسانی گفته می‌شود که از روی منفعت فردی یا گروهی، در داخل و خارج از ایران، برای سیاست‌ها و رفتارهای غلط هر فرد یا نهادی، توجیه و دلیل می‌آورند یا به‌اصطلاح ماله‌کشی می‌کنند.

برای مثال، وزارت خارجۀ آمریکا در توئیتی گفت: «ظریف، «ماله‌کش اعظم» خامنه‌ای است».

 مغلطه 

ماله‌کشی، نوعی مغالطه نیز نامیده شده است.

 موارد استفاده 
ماله‌کش، واژه‌ای است که چند سالی است وارد ادبیات نقد سیاسی ایرانیان شده است و در ابتدا (حدود سال‌های ۲۰۱۲ تا ۲۰۱۶) عموماً علیه کسانی استفاده می‌شد که به‌عنوان روشنفکر دینی شهره هستند. این گروه از سوی منتقدینشان متهم بودند که برای کاستی‌های دین اسلام، دلایل منطقی می‌تراشند و نقدهایی اساسی -به‌ویژه انتقادهای حقوق بشری علیه اسلام- را توجیه می‌کنند.

استفاده از ماله‌کش در شبکه‌های اجتماعی، بسیار متداول است و بیشتر برای توصیف خبرنگاران نزدیک به جناح اصلاح‌طلب جمهوری اسلامی به‌کار می‌رود. مجید محمدی، نویسنده و جامعه‌شناس ایرانی-آمریکایی، کتابی با نام "علیه استمرارطلبی، وعده‌های توخالی، مدعاهای بی‌اساس و ماله‌کشی ابدی برای تداوم استبداد دینی" دارد که در این کتاب، در مورد انواع ماله‌کشی توضیح می‌دهد. اما با این وجود، افراد دیگری همچون حسن روحانی، محمد جواد ظریف و حتی مشاوران مالیاتی نیز ماله‌کش نامیده شده‌اند.

 ماله‌کش اعظم 
در ۳۱ ژوئیۀ ۲۰۱۹، صفحۀ رسمی وزارت خارجۀ آمریکا، در توییتی، محمد جواد ظریف را با استفاده از هشتگ، ماله‌کش اعظم نامید. این کار، واکنش‌های گسترده‌ای در فضای مجازی و خبرگزاری‌های فارسی‌زبان داشت.

 جستارهای وابسته 
 ماله
 وسط‌باز
 ساندیس‌خور

 منابع 

رده:طنز سیاسی