تاریخ پیتزا

تاریخ پیتزا   از دوران باستان آغاز می‌شود، زمانی که فرهنگ‌های مختلف باستانی شروع به درست کردن نان‌هایی مسطح کردند که روی آنها را مواد خوراکی پوشانده بودند. از فوچاFocaccia می‌توان به‌عنوان غذایی یاد کرد که قبل از پیتزا احتمالاً رواج داشته و نوعی پیتزای اولیه بوده‌است. فوچا متشکل از نانی مسطح است که رومیان به آن پانیس فوکاکیوس  می‌گفتند و روی آن را با مواد خوراکی می‌پوشانندند. پیتزای امروزی از قرن هجدهم یا اوایل قرن نوزدهم در ناپل ایتالیا شروع به تهیه شدن شد. 

کلمه پیتزا برای نخستین بار در سال ۹۷۷ میلادی در گائتاSalvatore Riciniello (1987) Codice Diplomatico Gaetano, Vol. I, La Poligrafica و به‌طور پی در پی در مناطق مختلف ایتالیا مرکزی و جنوبی ثبت شده‌است. پیتزا به‌طور عمده در ایتالیا و در سایر نقاط نیز توسط مهاجران ایتالیایی خورده می‌شده‌است. این موضوع با شروع جنگ جهانی دوم و سربازان متفقین به ایتالیا تغییر کرد و این غذا شهرت بیشتری پیدا کرد.

 منشا 
باستان شناسان فرانسوی و ایتالیایی نان پخته شده با قدمت ۷۰۰۰ سال را در ساردینیا یافته‌اند. غذاهایی مانند پیتزا از دوران باستان تهیه می‌شده‌اند. اسناد حاکی از این است که مواد مختلفی برای ایجاد طعم به نان اضافه می‌شده‌است. 
 در قرن ششم قبل از میلاد، سربازان هخامنشی که تحت امر داریوش بزرگ خدمت می کردند به پیشنهاد یکی از سربازان لر،(که در تاریخ با نام مستعار مراد از او یاد شده)، نان‌های پهن شده و مسطح خود را که روی آن پنیر و خرما قرار داده بودند، روی سپرهای جنگی خود می‌پختند."Pizza, A Slice of American History" Liz Barrett (2014), p.13"The Science of Bakery Products" W. P. Edwards (2007), p.199 
 در یونان باستان، افراد یک نان مسطح و پهن شده به‌نام پلاکوسPlakousPlakous, Liddell and Scott, "A Greek-English Lexicon", at Perseus درست می‌کردند با موادی مانند گیاهان، پیاز، پنیر و سیر طعم‌دار می‌شده‌است. 
 نخستین اشاره به پیتزا به‌عنوان غذا در انه‌اید (حدود ۱۹ سال قبل از میلاد) رخ داده‌است، هنگامی که سلنوCelaeno، ملکه هارپی، پیش‌بینی می‌کند که تروجان‌ها تا زمانی که مجبور نشوند از گرسنگی میز غذای خود را بخورند، صلح نمی‌کنند.

برخی از مفسرین پیشنهاد کرده‌اند که منشا پیتزا می‌تواند با پیزارلPizzarelle ارتباط داشته باشد، غذایی که توسط یهودیان رومی پس از بازگشتن از کنیسه به‌عنوان کوشر در عید پسح پخته شده و مصرف می‌شده‌است. آبا ابن، پیشنهاد کرده‌است که پیتزای مدرن و امروزی برای نخستین بار در ۲۰۰۰ سال قبل و زمانی که سربازان رومی پنیر و زیتون را به نان مصا اضافه کرده‌اند، تهیه شده‌است.

امروزه علاوه بر پیزا، غذاهای دیگری نیز وجود دارد که بر اساس نان پهن و مسطح تهیه می‌شوند و قدمت آنها به دوران باستان باز می‌گردد که برخی از آنها عبارت‌اند از: فوچا (قدمت آن ممکن است به تمدن اتروسک برسد)، ماناکیشManakish متعلق به سرزمین شام، کوکاCoca نانی شیرین و طعم‌دار متعلق به کاتالونیا، والنسیا و جزایر باسک، نان پیتا متعلق به یونان، لپینجاLepinja متعلق به بالکان و روماناRomagna متعلق به ناحیه رومانا-امیلیاEmilia-Romagna در ایتالیا.

 ابداع 
مطابق اسناد کشف شده توسط مورخی به نام آنتونیو ماتوزی در مکانی باستانی در ناپل، در سال ۱۸۰۷، بیش از ۵۴ پیتزافروشی در این شهر وجود داشته‌است که همگی دارای آدرس و مشخصات مالک بوده‌اند.Mattozzi, Antonio (2015) Inventing the Pizzeria: a History of Pizza Making in Naples, Bloomsbury Academic, pp.16–17 تعداد این پیتزافروشی‌ها در نیمه دوم قرن نوزدهم میلادی به ۱۲۰ مورد افزایش یافت.Mattozzi, Antonio Inventing the Pizzeria, Distribution Maps, p.xxxiv

 پیتزا در کانادا 
نخستین مغازه پیتزافروشی در کانادا، در شهر مونترال و در سال ۱۹۴۸ شروع به‌کار کرد. در اواخر دهه ۱۹۵۰ میلادی، نخستین تنور پیتزاپزی وارد کانادا شد. پیتزا کم‌کم و در طی دهه ۱۹۶۰ میلادی در این کشور محبوب شد که این موضوع موجب افزایش تعداد پیتزافروشی‌های موجود در سراسر کانادا شد.

 پیتزا در آمریکا 
برای نخستین‌بار در اواخر قرن نوزدهم بود که پیتزا از طریق مهاجرین ایتالیایی وارد آمریکا شد.

 واژه‌نامه 

 جستارهای وابسته 
 پیتزا
 پنیر پیتزا

 منابع 

رده:پیتزا
رده:تاریخ غذا و نوشیدنی
رده:ویکی‌سازی رباتیک