کتاب‌شناسی عبدالحسین زرین‌کوب

این نوشتار فهرستی از آثار عبدالحسین زرین‌کوب (زادهٔ ۲۷ اسفند ۱۳۰۱ – درگذشتهٔ ۲۴ شهریور ۱۳۷۸) ادیب، تاریخ‌نگار، مترجم، منتقد ادبی و نویسندهٔ برجستهٔ ایرانی است.

 کتاب‌های ادبی پیرامون شعر و نثر 
کتاب‌هاعنوانتوضیحاتفلسفهٔ شعر یا تاریخ تطور شعر و شاعری در ایران|–
|-
|بنیاد شعر فارسی|ترجمه؛ اثر جیمز دارمستتر
|-
|شرح قصیدهٔ ترساییه خاقانی|ترجمه به همراه تعلیقات و تصحیحات؛ اثر ولادیمیر مینورسکی
|-
|نقد ادبی|جستجو در اصول و طرق و مباحث نقادی با بررسی در تاریخ نقد و نقادان
|-
|شعر بی دروغ، شعر بی نقاب|بحث در فنون شاعری، سبک و نقد شعر فارسی با ملاحظات تطبیقی و انتقادی دربارهٔ شعر قدیم و شعر امروز
|-
|سیری در شعر فارسی|بحثی انتقادی در شعر فارسی و تحول آن با نمونه‌هایی از شعر شاعران و جستجویی در اقوال تذکره‌نویسان
|-
|آشنایی با نقد ادبی|–
|-
|از گذشتهٔ ادبی ایران|مروری بر نثر فارسی، سیری در شعر فارسی با نظری بر ادبیات معاصر
|-
|پیر گنجه در جستجوی ناکجاآباد|دربارهٔ زندگی، آثار و اندیشه نظامی
|-
|دیدار با کعبهٔ جان|دربارهٔ زندگی و آثار و اندیشه خاقانی
|-
|حدیث خوش سعدی|دربارهٔ زندگی و اندیشهٔ سعدی
|-
|نامورنامه|دربارهٔ فردوسی و شاهنامه
|-
|ادبیات فرانسه در قرون وسطی و رنسانس|ترجمه؛ اثر وردن سولنیه
|-
|فن شعر ارسطو|ترجمه؛ سال ۱۳۳۷
|-
|ارسطو و فن شعر| ترجمه و تألیف؛ سال ۱۳۵۷
|-
|تکدرخت''داستانی نمادی-فلسفی است که نخستین بار در سال ۱۳۴۷ در مجلهٔ یغما به چاپ رسید

 کتاب‌ها در زمینهٔ عرفان و تصوف 
کتاب‌هاعنوانتوضیحاتارزش میراث صوفیه–از کوچه رنداندربارهٔ زندگی و اندیشهٔ حافظ، با همکاری فرانکلینجستجو در تصوف ایران–دنبالهٔ جستجو در تصوف ایران–سرّ نینقد و شرح تحلیلی و تطبیقی مثنویفرار از مدرسهدربارهٔ زندگی و اندیشهٔ امام غزالیپله‌پله تا ملاقات خدادربارهٔ زندگی، اندیشه و سلوک مولانا جلال‌الدین رومیبحر در کوزهنقد و تفسیر قصه‌ها و تمثیل‌های مثنویاز نی‌نامهگزیده مثنوی معنوی، با همکاری قمر آریانصدای بال سیمرغدربارهٔ زندگی و اندیشه عطارنردبان شکستهتفسیر مثنوی معنوی مولانا، دفتر اول و دوم– قسمتی از کتاب گمشدهٔ نردبان آسمانتصوف ایرانی در منظر تاریخی آنترجمهٔ مجدالدین کیوانیشعلهٔ طوردربارهٔ زندگی و اندیشه حلاجدر قلمرو وجدانسیری در عقاید، ادیان و اساطیرمتافیزیکترجمه، اثر فلیسین شاله
نشر بی نا ۱۳۲۹

 کتاب‌ها شامل مجموعه مقالات 
کتاب‌هاعنوانتوضیحاتبا کاروان حلّهچاپ اول ۱۳۴۳ - مجموعهٔ نقد ادبی، شامل ۳۰ گفتاریادداشت‌ها و اندیشه‌هاشامل ۳۴ مقاله، به کوشش عنایت‌الله مجیدینه شرقی، نه غربی، انسانیچاپ‌اول ۱۳۵۳ - شامل ۱۹ مقالهبا کاروان اندیشهچاپ اول ۱۳۶۳ - شامل ۹ مقالهدفتر ایامچاپ اول ۱۳۶۵ - مجموعه گفتارها، اندیشه‌ها و جستجوها؛ شامل ۲۰ مقالهنقش بر آبچاپ اول ۱۳۶۸ - به همراه جستجویی چند در باب شعر حافظ، گلشن راز، گذشتهٔ نثر فارسی، ادبیات تطبیقی با اندیشه‌ها، گفت و شنودها و خاطره‌ها؛ شامل ۱۷ مقالهاز چیزهای دیگرچاپ اول ۱۳۵۶ - مجموعهٔ نقد، یادداشت، بررسی و نمایشواره؛ شامل ۱۹ مقالهحکایت همچنان باقیچاپ اول ۱۳۷۶ - شامل ۳۴ مقاله

 کتاب‌ها در زمینهٔ تاریخ اسلام و ایران 
کتاب‌هاعنوانتوضیحاتدو قرن سکوتسرگذشت حوادث و اوضاع تاریخی ایران در دو قرن اول اسلام از حملهٔ عرب تا ظهور دولت طاهریانتاریخ ایران بعد از اسلام–بامداد اسلامداستان آغاز اسلام و انتشار آن تا پایان دولت امویکارنامهٔ اسلام–تاریخ در ترازودربارهٔ تاریخ و تاریخ نگری و تاریخ‌نگاریتاریخ مردم ایرانایران قبل از اسلامتاریخ مردم ایراناز پایان ساسانیان تا پایان آل بویهروزگاران ایران، جلد ۱از گذشتهٔ باستانی ایرانروزگاران، جلد ۲از پایان ساسانیان تا تیموریانروزگاران، ۳ جلد در یک جلدتاریخ ایران از آغاز تا سقوط سلطنت پهلویتاریخ ایران باستان (۴)تاریخ سیاسی ساسانیان، تألیف زرین‌کوب و روزبه زرین‌کوبدو رساله دربارهٔ انقلاب مشروطیت ایراناز محمد آقا ایروانی و ابوالقاسم ناصرالملک، به کوشش عبدالحسین زرین‌کوب و روزبه زرین‌کوب

 کتاب‌های درسی 
کتاب‌هاردیفعنوانتوضیحات۱قرائت فارسی و تاریخ ادبیاتبرای سال چهارم و پنجم دبیرستان؛ ۱۳۳۵ - با همکاری چهار نفر از دانشمندان۲فارسی و دستور زبانبرای دورهٔ اول دبیرستان؛ ۱۳۳۵ - با همکاری چهار نفر از دانشمندان۳نقد ادبیبرای سال چهارم آموزش متوسطهٔ عمومی، رشتهٔ فرهنگ و ادب؛ ۱۳۵۶ - تألیف عبدالحسین زرین‌کوب و حمید زرین‌کوب۴ادبیات فارسی (۱) (قافیه و عروض– نقد ادبی)برای دورهٔ پیش‌دانشگاهی، رشته علوم انسانی؛ ۱۳۷۸ - تألیف تقی وحیدیان کامیار، دکتر زرین‌کوب و حمید زرین‌کوب

 آثار گمشده 
کتاب‌هاردیفعنوانتوضیحات۱ادبیات فرانسه در دوران کلاسیکترجمه از مجموعهٔ چه می‌دانم؛ پایان ترجمه ۱۳۲۹ که در دست ناشر مفقود شده‌است۲انسان الهیدربارهٔ زندگی و شخصیت علی بن ابی‌طالب؛ پایان تحریر اردیبهشت ۱۳۵۷؛ این کتاب در دفتر کار نویسنده در دانشکدهٔ ادبیات به دست اشخاص غیرمسئول از بین رفته‌است۳اسلام در نقش فرهنگ و سیاستدربارهٔ زندگی سید جمال‌الدین اسدآبادی؛ پایان تحریر اسفند ۱۳۵۶؛ این کتاب در دفتر کار نویسنده در دانشکدهٔ ادبیات به دست اشخاص غیرمسئول از بین رفته‌است۴نردبان آسمانشامل سه مجلد که نسخه خطی آن نزد ناشر مفقود شد؛ بخشی از این کتاب با عنوان «نردبان شکسته» منتشر شده‌است۵تاریخ ایران بعد از اسلامجلد دوم

 زندگی‌نامه‌ها (خودنوشته‌ها) 
زندگی‌نامه‌هاردیفعنوانتوضیحات۱نقش بر آب (کوششی برای دست‌یابی به غیرممکن)مقالهٔ خودنوشت زرین‌کوب که در تاریخ ۲۹ اسفند ۱۳۶۱ در پاریس به رشتهٔ تحریر درآمده و در آن از روزگار کودکی و زندگی در شهر و خانواده و هم‌چنین چگونگی احوال و تحصیلات خود سخن گفته‌است۲حکایت همچنان باقی–۳تقویم پارینه–

 مقدمه‌ها، تقریظ‌ها و تحشیه‌ها 
مقدمه‌ها، تقریظ‌ها و تحشیه‌هاعنوانتوضیحاتیادداشتی دربارهٔ طنزنویسیمقدمه بر مجموعهٔ حضرت فیل، کتاب توفیقتجدید عهدی با خاطرهٔ استادمقدمه‌ای بر مجموعه مقالات و اشعار استاد فروزانفردکتر معین، استاد و پژوهندهمجموعه مقالات دکتر معینروز وصل دوستداران یاد بادمجموعه مقالات حمید زرین‌کوبیاد دوستمقدمه بر فرهنگ سخنوران خیامپورتقریظ بر کتاب علویان طبرستانتألیف حکیمیانتقریظ بر کتاب پستهٔ ایرانتألیف محمدحسن ابریشمیدیوان جامع شمس تبریزیشامل ۴۲۰۰۰ بیت اشعار فارسی و عربی و ملمعات و ۳۵۰۰ غزل و قصیده و مقطعات و ترجیعات و ۱۹۹۵ رباعی یه انضمام معانی لغات و شرح اصطلاحاتمقدمه بر کتاب گل و بلبلگزیدهٔ ۱۲ قرن شعر ایران، ترجمه به آلمانی، پوران‌دخت پیرایشمقدمه بر دیوان حافظتصحیح قزوینیمقدمه بر کتاب زعفران ایرانتألیف محمدحسن ابریشمیکلیات دیوان شمس تبریزیمطابق نسخهٔ تصحیح شدهٔ بدیع‌الزمان فروزانفرگزیده‌ای از داستان‌های مثنوی و غزل‌های شمس–کلیات دیوان شمس تبریزی–دیوان حافظ–دورهٔ کامل مثنوی معنوی مولانا جلال‌الدین محمد بلخیبر اساس نسخهٔ تصحیح شدهٔ رینولد نیکلسونشرق نزدیک در تاریخ؛ یک سرگذشت پنج هزار سالهاثر فلیپ خوری حتی: ترجمهٔ قمر آریانسقوط ساسانیان؛ فاتحین خارجی، مقاومت داخلی و تصویر پایان جهاناثر تورج دریایی

 سخنرانی‌ها، مصاحبه‌ها و نامه‌ها 
سخنرانی‌ها، مصاحبه‌ها و نامه‌هاعنوانتوضیحاتبسم الله: سفرهٔ ایرانیاصل مقاله به فرانسه در کنگرهٔ شرق‌شناسان ۱۹۶۴ دهلی ایراد شده‌استنهضت‌های ملی ایران–گفتگویی در باب کتاب از کوچهٔ رندانمصاحبهمنتقد و شرایط نقد ادبیمصاحبهدر جلسهٔ بزرگداشتسخنان زرین‌کوب در مجلس بزرگداشت خودشزمینهٔ تحقیقی و فلسفی مربوط به نظامیسخنرانی در کنگرهٔ بین‌المللی بزرگداشت نظامی در ایتالیا، چاپ در مجموعه سخنرانی‌های کنگرهفرهنگ عامهسخنرانی در انجمن اولیا و مربیان دبیرستان تجریشتدریس ادبیات و مسألهٔ پدران و فرزندانسخنرانیدر جستجوی انسانگفتگو با حمید زرین‌کوب، برادر کوچک‌تر و مرحوم ایشان، در خیال و اندیشهملک‌الشعرای بهارسخنرانی در مراسم چهل و چهارمین سالگرد وفات بهار در دانشکدهٔ ادبیاتفرهنگ چند صدایی و فرهنگ تک صداییمجلهٔ بخاراگفتاری از زنده‌یاد عبدالحسین زرین‌کوب دربارهٔ ترجمهٔ دیوان رودکی به انگلیسیمجلهٔ بخارادو دیدار و گفتگو با دکتر زرین‌کوبتألیف عطا آیتی، بخاراگفتگو با دکتر زرین‌کوبتألیف حسن جمشیدییاد و یادگاری از استاد زرین‌کوبمصاحبه؛ پرسش و پاسخ دانشجویان گروه تاریخ دانشکدهٔ ادبیات دانشگاه تهران با دکتر زرین‌کوب، به کوشش روزبه زرین کوبنامه‌هایی از دکتر زرین‌کوب یه ایرج افشارکارنامهٔ زریننامه‌ای به برادرمنامه به احمد زرین‌کوب، دربارهٔ قصه و قصه‌نویسیاز چیزهای دیگردر افق قصه‌هاهم جالب، هم قابل تأملنامه به ماشاءالله آجودانی، دربارهٔ کتاب مشروطه ایرانی

 فهرست عنوان اشعار زرین‌کوب 
اشعارردیفعنوان۱بوسهٔ مهتاب۲چوپان عاشق۳نغمهٔ آواره۴آن شب۵چشمان تو۶مهتاب و شاعر۷اندوه جوانی۸خزان امسال۹عصیان۱۰بودن یا نبودن۱۱قصه‌ای برای خواهرم۱۲بن‌بست۱۳دیوپرست۱۴سیمرغ۱۵با مولانای روم۱۶از نقد حال ما۱۷کارنامهٔ زرین۱۸نقش رؤیا۱۹مناجات۲۰در راه بازگشت

 منابع 

 پیوند به بیرون 


زرین‌کوب
زرین‌کوب
زرین‌کوب