سیجی اوزاوا

سِیجی اوزاوا (؛  – ۶ فوریهٔ ۲۰۲۴)، رهبر ارکستر اهل ژاپن، شناخته‌شده به دلیل همکاری با «ارکستر سمفونیک سان فرانسیکو»، ارکستر سمفونیک تورنتو و ارکستر سمفونیک بوستون بود. او برندهٔ نشان‌ها و جوایزی همچون لژیون دونور، پرمیوم ایمپریاله، نشان دوستی، جایزهٔ اِمی، و جایزهٔ مرکز کندی شده است.

 زندگی‌نامه 
 سال‌های آغازین 
سیجی اوزاوا در اول سپتامبر سال ۱۹۳۵، از والدینی ژاپنی در شهر شن‌یانگ واقع در چین متولد شد. هنگامی که خانوادهٔ وی در سال ۱۹۴۴ به ژاپن بازگشتند، او تحصیلِ پیانو را با نوبورو تویوماسو شروع کرد و با علاقه به مطالعهٔ آثار یوهان سباستیان باخ پرداخت. اوزاوا پس از فارغ‌التحصیلی از دبیرستان «سِیجو جونیور» در سال ۱۹۵۰، در یک بازی راگبی دچار پیچیدگی انگشت دست شد و از ادامهٔ آموختن پیانو بازماند. از این رو، معلم وی هیدِئو سایتو در «مدرسهٔ موسیقی توهو گاکوئِن» او را به اجرای کنسرتو پیانوی شماره ۵ بتهوون دعوت کرد، که در نهایت، تمرکز موسیقی وی از پیانو به رهبری ارکستر تغییر کرد.

 موفقیت بین‌المللی 
تقریباً یک دهه پس از مصدومیت ورزشی، اوزاوا در مسابقات بین‌المللی رهبران ارکستر در بزانسون فرانسه، جایزهٔ اول را به‌دست آورد. موفقیت وی در آنجا منجر به دعوت از او توسط شارل مونش (رهبر ارکستر) و سپس مدیر ارکستر سمفونیک بوستون، برای حضور در «مرکز موسیقی برکشایر» (امروزه «مرکز موسیقی تنگلوود») شد و در آنجا همراه با پیر مونتوکس به تحصیل ادامه داد. در سال ۱۹۶۰، اندکی پس از ورودش، اوزاوا جایزهٔ سرگئی کوسیویتسکی را برای بهترین رهبر برجستهٔ دانشجویی (بالاترین افتخار تنگلوود) را کسب کرد. او با دریافت بورس تحصیلی، برای تحصیل در رشته موسیقی با رهبر مشهور اتریشی هربرت فون کارایان، به برلین غربی نقل مکان کرد. اوزاوا تحت هدایتِ کارایان، توجه رهبر برجسته لئونارد برنستاین را نیز به خود جلب کرد، پس از آن برنشتاین وی را به‌عنوان دستیار رهبر در فیلارمونیک نیویورک منصوب کرد و در طی سالهای ۱۹۶۱ تا ۱۹۶۲ و ۱۹۶۴ تا ۱۹۶۵ در آنجا خدمت کرد. وی در حالی که با فیلارمونیک نیویورک همکاری می‌کرد، اولین کنسرت حرفه‌ای خود را با «ارکستر سمفونیک سان فرانسیسکو» در سال ۱۹۶۲ انجام داد.

در دسامبر سال ۱۹۶۲، اوزاوا با «ارکستر سمفونیک اِن اِچ کِی» درگیر شد علت آن بود که بعضی از نوازندگان از سبک و شخصیت وی ناراضی بودند و از نوازندگی تحت نظر وی امتناع می‌کردند. در عوض، اوازوا به ارکستر رقیب رفت و به رهبری «ارکستر فیلارمونیک ژاپن» منصوب شد. از سال ۱۹۶۴ تا ۱۹۶۸، اوزاوا به عنوان اولین مدیر موسیقی «جشنواره راوینیا»، (خانه تابستانی ارکستر سمفونیک شیکاگو) فعالیت کرد و در سال ۱۹۶۹ به عنوان رهبر اصلی جشنواره منصوب شد.

وی از سال ۱۹۶۵ تا ۱۹۶۹ مدیر موسیقی ارکستر سمفونیک تورنتو، و از ۱۹۷۰ تا ۱۹۷۷ مدیر «ارکستر سمفونیک سان فرانسیسکو» بود. او از سال ۱۹۷۲، ارکستر سمفونیک سان فرانسیسکو را در اولین ضبط تجاری خود در طی یک دهه رهبری کرد و اثری را با الهام از رومئو و ژولیت، نوشتهٔ ویلیام شکسپیر، ضبط کرد. در سال ۱۹۷۳، ارکستر سان فرانسیسکو را به یک تور اروپایی برد که شامل یک کنسرت در پاریس بود و این اجراها از طریق ماهواره به صورت استریو از ایستگاهی (KKHI) در سان فرانسیسکو پخش می‌شد. وی در سال ۱۹۷۴، درگیر اختلاف و مشاجره با کمیته نوازندگان «ارکستر سمفونیک سان فرانسیسکو» شد، چرا که صلاحیت عنوانِ استاد ممتاز، برای دو نوازندهٔ جوان و منتخب، ایلین جونز (نوازنده تیمپانی) و ریوایی ناکاگاوا (نوازنده فاگوت) را رد کرده بود."Two Musicians Reinstated for a Year in Coast Dispute" by Lacey Fosburgh, The New York Times, 2 August 1974 وی در سال ۱۹۷۸ دوباره به عنوان رهبر مهمان به سان فرانسیسکو بازگشت و آثاری مانند بالهٔ دریاچه قو اثر چایکوفسکی را رهبری کرد.

 ارکستر سمفونی بوستون 
350x350px|بندانگشتی|«تالار سیجی اوزاوا»، ارکستر سمفونیک بوستون، «تنگلوود»
اوزاوا بین سالهای ۱۹۶۴ تا ۱۹۷۳، به رهبری ارکسترهای مختلف مشغول بود و سرانجام در سال ۱۹۷۳ مدیر موسیقی ارکستر سمفونیک بوستون شد. دوره مدیریت وی در بوستون به مدت ۲۹ سال ادامه یافت (طولانی‌ترین دورهٔ ریاست هر مدیر موسیقی و حتی بیشتر از مدیریت سرگئی کوسیویتسکی که ۲۵ سال ادامه داشت).

اوزاوا برای اولین بار در سال ۱۹۷۶ به خاطر یک مجموعهٔ تلویزیونی با عنوان «عصر در سمفونی» برای ارکستر سمفونیک بوستون در پی‌بی‌اس جایزه امی را دریافت کرد. در سال ۱۹۹۴، بوستون به افتخار بیستمین فصل حضور او در ارکستر، سالن کنسرت جدید «تنگلوود» را به نام «تالار سیجی اوزاوا» اختصاص داد. در سال ۱۹۹۴، دومین «جایزهٔ امی» به‌خاطر موفقیت فردی در برنامه‌نویسی فرهنگی برای «دورژاک در پراگ: یک جشن» به وی اعطا شد.

او سال ۱۹۹۲، در تلاش برای ادغام ارکسترها و همهٔ نوازندگان ژاپنی با هنرمندان بین‌المللی، به‌همراه کازویوشی آکیاماما «ارکستر سایتو کینن» را تأسیس کردند. این ارکستر پس از زمان تأسیس، در جامعهٔ موسیقی بین‌الملل جایگاه ویژه‌ای کسب کرد.

در همان سال او برای اولین بار با اپرای متروپولیتن نیویورک شروع به کار کرد. اوزاوا در سال ۱۹۹۶ تا ۱۹۹۷ با درخواست‌های ناگهانی برای تغییر در «مرکز موسیقی تنگلوود» مخالفت و دچار اختلاف شد و این موضوع باعث شد که گیلبرت کالیش و لئون فلیشر در اعتراض به این امر، استعفا دهند.

متعاقباً بحث و جدالی در مورد روش‌ها و کیفیت کارِ اوزاوا در ارکستر سمفونیک بوستون به وجود آمد؛ و اوزاوا در سال ۲۰۰۲، از مدیریت این ارکستر کناره‌گیری کرد.Lloyd Schwartz, "So long, Seiji!", Boston Phoenix, April 25–May 2, 2002.

اوزاوا مدافع موسیقی کلاسیک قرن بیستم بود و به اجرای آثار شاخصی از گئورگ لیگتی و الیویه مسیان پرداخت. همچنین وی به خاطر کمد لباس غیر متعارف‌اش معروف بود. جایی که در آن وی فقط پیراهن سفید یقه اسکی بدون حاشیه، جلیقه و کراوات سفید می‌پوشید."Ozawa: A pioneer who dedicated his life to Western music" by Anne Midgette, The Washington Post, 5 December 2015

 پس از ۲۰۰۱ 
alt=|بندانگشتی|350x350px|اوزاوا (وسط) و خانواده‌اش با وزیر امور خارجه آمریکا جان کری، در ضیافت شامِ جایزه مرکز کندی (۲۰۱۵)، واشینگتن دی‌سی.
اوزاوا در سال ۲۰۰۱، توسط دولت ژاپن به‌عنوان یک شخصیت با ارزش فرهنگی شناخته شد."Cultural Highlights; From the Japanese Press (August 1–October 31, 2001),"  Japan Foundation Newsletter, Vol. XXIX, No. 2, p. 7. در سال ۲۰۰۲، رهبر اصلی اپرای ایالتی وین شد. در این میان، وی همچنان به‌عنوان معلم و سرپرست در «مرکز موسیقی تنگلوود»، خانه موسیقی تابستانی ارکستر سمفونیک بوستون که دارای برنامه‌هایی برای افراد جوان و دانش آموزان دبیرستانی است، نقش اصلی را ایفا می‌کند. به مناسبت سال نو ۲۰۰۲، اوزاوا کنسرت سال نو در وین را اجرا کرد. در سال ۲۰۰۵، او به تأسیس «اپرای نوموری توکیو» اقدام کرد و «اپرای اِلِکترا» اثر ریچارد اشتراوس را اجرا کرد."Seiji Ozawa Inaugurates Tokyo Opera Nomori with Elektra; Outlines Future Seasons" , Opera News, 30 March 2005 در اول فوریه ۲۰۰۶، او به «اپرا ایالتی وین» اطلاع داد که مجبور است تمام فعالیتهای انجام شدهٔ خود در سال ۲۰۰۶ را به دلیل بیماری‌هایی از جمله ذات الریه و زونا لغو کند. وی در ماه مارس ۲۰۰۷ برای اجرای برنامه به «اپرای نوموری توکیو» بازگشت. اوزاوا در سال ۲۰۱۰ از سمت خود در «اپرای ایالتی وین» کناره‌گیری کرد تا فرانتز ولزر-موست جانشین وی شود.

در اکتبر ۲۰۰۸، در برگزاری مراسم جوایز «کاخ امپراتوری»، از اوزاوا به عنوان سفیر فرهنگ ژاپن، تقدیر شد."Donald Keene, 7 others win Order of Culture,"  Yomiuri Shimbun. October 29, 2008; 平成20年度 文化功労者及び文化勲章受章者について 平成20年度 文化勲章受章者（五十音順）－文部科学省  Ministry of Education, Culture, Sports, Science and Technology (Japan) Retrieved October 28, 2008 وی دریافت‌کنندهٔ سی‌وچهارمین «جایزهٔ موسیقی سانتوری» در مرکز بین‌المللیِ جایزهٔ عالیِ نیویورک است.

در ۷ ژانویه ۲۰۱۰، اوزاوا اعلام کرد که به منظور انجام معالجهٔ سرطان مری، تمام فعالیت‌های خود را لغو کرده است. پزشک معالجِ اوزاوا در آن زمان اعلام کرد که وی در مراحل اولیهٔ تشخیص قرار دارد،  و اوزاوا مشکلات دیگری مانند ذات‌الریه، و جراحی کمر دارد. به‌دنبال تشخیص سرطان، اوزاوا و رمان‌نویس هاروکی موراکامی، شروع به یک سریِ شش قسمتیِ مکالمه در مورد موسیقی کلاسیک کردند که پایه و اساس کتاب کاملاً روی موسیقی شد.

در ۶ دسامبر ۲۰۱۵، اوزاوا جایزه مرکز کندی را دریافت کرد.

 مدارک افتخاری 
اوزاوا دارای مدرک دکترای افتخاری از دانشگاه هاروارد، «هنرستان موسیقی نیو انگلند»، دانشگاه ماساچوست در امهرست، «دانشگاه ملی موسیقی بخارست» و کالج ویتون است. وی همچنین عضو افتخاری «شورای بین‌المللی موسیقی» است.

 زندگی شخصی 
اوزاوا سه برادر به نام‌های کاتسومی، توشیو، و میکیو دارد، که دومی تبدیل به نویسندهٔ موسیقی و مجری رادیو در توکیو شد. اوزاوا با میکی ایری (وِرا)، مدل و بازیگر سابق ازدواج کرده است. او قبلاً با پیانیست کیوکو ادو ازدواج کرده بود. اوزاوا دارای دو فرزند با «ایری» است، یک دختر به نام سیرا و پسری با نام یوکی‌یوشی اوزاوا. اوزاوا در مدتی که مدیریتِ ارکستر بوستون را به عهده داشت، برای اینکه فرزندانش از ریشه‌های فرهنگی ژاپن آگاه شوند و در آنجا پرورش یابند، مدت زمانی طولانی آنها را از خود دور نگه‌داشت.

اوزاوا در مراحل بعدی زندگی با نوازندهٔ ویلنسل و رهبر ارکستر روسی مستیسلاف روستروپوویچ، با هدف برگزاری کنسرت رایگان و راهنمایی دانشجویان در سراسر ژاپن، یک گروه موسیقی مسافرتی تشکیل داد.

 بیماری و مرگ 
در ۷ ژانویه ۲۰۱۰، اوزاوا اعلام کرد که تمام تعهدهای خود را برای اجرا به مدت شش ماه لغو می‌کند تا تحت درمان سرطان مری قرار گیرد. پزشک وی در آن زمان اعلام کرد که بیماری وی در مراحل تشخیص اولیه است. او دچار بیماری‌های دیگری از جمله ذات‌الریه و جراحی کمر در سال ۲۰۱۱ نیز بود. اوزاوا پس از تشخیص سرطان، مجموعه‌ای در یک کتاب با نام کاملاً در موسیقی شامل شش گفت‌وگو دربارهٔ موسیقی کلاسیک با هاروکی موراکامی (رمان‌نویس) انجام داد. آخرین کنسرت او در ۲۲ نوامبر ۲۰۲۲ با «ارکستر سایتو کینِن» برگزار شد.

اوزاوا در ۶ فوریهٔ ۲۰۲۴، به علت نارسایی قلبی در خانهٔ خود در توکیو درگذشت، وی به هنگام مرگ ۸۸ سال داشت.

 جوایز و افتخارات 
 فهرست آثار منتشرشده 
 واژه‌نامه 

 پانویس 

 منابع 



 پیوند به بیرون 

 یک پرتره از سیجی اوزاوا 

رده:اعضای آکادمی هنرهای زیبا
رده:برندگان جایزه امی ساعات پربیننده
رده:برندگان جایزه امی
رده:برندگان جایزه گرمی
رده:برندگان جایزه مرکز کندی
رده:درگذشتگان ۲۰۲۴ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت نارسایی احتقانی قلبی
رده:دریافت‌کنندگان جایزه امپراتوری
رده:دریافت‌کنندگان صلیب افتخار اتریشی برای علم و هنر، رده اول
رده:دریافت‌کنندگان نشان دوستی
رده:دور از وطن‌های اهل ژاپن در اتریش
رده:دور از وطن‌های اهل ژاپن در ایالات متحده آمریکا
رده:رهبران ارکستر اهل ژاپن
رده:رهبران ارکستر سده ۲۰ (میلادی)
رده:رهبران ارکستر سده ۲۱ (میلادی)
رده:زادگان ۱۹۳۵ (میلادی)
رده:شوالیه‌های لژیون دونور
رده:فرهنگ بوستون
رده:کارگردانان موسیقی (اپرا)
رده:هنرمندان دویچه گرامافون