نازل همگرا-واگرا

بندانگشتی|برش مقطع طولی موتور موشک RD-107
نازل همگرا-واگرا یا نازل دِلاوال  لوله ای است که به شکل یک ساعت شنی درآمده است. از این نازل برای تبدیل جریان با سرعت زیرصوت به جریان با سرعت مافوق صوت استفاده می‌شود. اینکار با تبدیل فشار به انرژی جنبشی انجام می‌شود. به همین دلیل از این نازل به صورت گسترده‌ای در توربین‌های بخار و نازل موتورهای موشک استفاده می‌شود.

 تاریخچه 
این نازل توسط مخترع و مهندس آلمانی Ernst Körting در سال ۱۸۷۸ و مخترع سوئدی گوستاو دِلاوال در سال ۱۸۸۸ برای استفاده در توربین بخار اختراع شد.See:
 Belgian patent no. 83,196 (issued: 1888 September 29)
 English patent no. 7143 (issued: 1889 April 29)
 de Laval, Carl Gustaf Patrik, "Steam turbine,"  U.S. Patent no. 522,066 (filed: 1889 May 1 ; issued: 1894 June 26) Available on-line here in Google Books. Available on-line here in Google Books. Available on-line here in Google Books.

از این نازل در موشک اولین بار توسط رابرت گدارد استفاده شد. در اکثر موتورهای راکت جدید از این نازل استفاده می‌شود.

 منابع 

رده:اخترفیزیک
رده:پیش‌رانش موشک
رده:موتورهای جت
رده:نازل‌ها