محمود خسروپناه

سرلشکر محمود خسروپناه (۱۲۶۵–۱۳۵۱)ملقب به عظام‌السلطان فرمانده ژاندارمری در دوران محمدرضا پهلوی و رضا شاه بود.

 خانواده تحصیلات 
محمود خسروپناه فرزند آقابالاخان سردار در ۱۲۶۵ به دنیا آمد. او تحصیلات اولیه خود را در مدارس دارالفنون و مدرسه علمیه به اتمام رسانید و سپس برای گذراندن دوره نظامی به مدرسه صاحب‌منصبی ژاندارمری رفت.

خسروپناه در زمان پادشاهی احمد شاه لقب عظام‌السلطان را دریافت می‌کند. نام خانوادگی او در ابتدا امیرسرداری بود که بنا به ملاحظات او از رضاشاه به خسروپناه تغییر می‌کند.ایرانیکا-محمود خسرو پناه رئیس ژاندارمری 1325

 خدمات نظامی 
خسروپناه پس از فارغ‌التحصیلی به خدمت در ژاندارمری پرداخت و در سال ۱۳۰۶ با درجهٔ سرهنگ دومی به سمت ریاست بازرسی ژاندارمری کل کشور منصوب شد. سپس در ۱۳۱۶ معاونت کل ژاندارمری چندی بعد کفیل فرماندهی ژاندارمری و بعد فرمانده ژاندرمری شد.http://police.ir/index.jsp?fkeyid=&siteid=29&pageid=4872&newsview=27831 بعد از انحلال ساختار ژاندارمری به دستور رضا شاه خسروپناه با درجه سرتیپی به ارتش منتقل شد و سمت‌هایی مانند: ریاست رکن یک، ریاست ادارهٔ نظام وظیفه را برعهده گرفت.http://police.ir/index.jsp?fkeyid=&siteid=29&pageid=4872&newsview=27681

در دوره بعد از شهریور ۱۳۲۰ او ابتدا به سمت ریاست کل شهربانی منصوب گردید اما در ادامه مجدداً به ژاندارمری برگشته و به ریاست ژاندارمری منصوب شد. در دوره نخست‌وزیری قوام از شغل خود منفصل شده و قوام خود ریاست ژاندارمری را بر عهده گرفت. پس از کناره‌گیری قوام از نخست‌وزیری، تیمسار خسرو پناه در اواخر سال ۱۳۲۵ مجدداً به ریاست ژاندارمری منصوب می‌شود و در سال ۱۳۲۶ با ارتقاء درجه به سرلشگری ریاست دادگاه سرتیپ درخشانی فرمانده لشکر سابق آذربایجان را به علت خیانت و تسلیم لشکر به پیشه‌وری برعهده می‌گیرد.http://www.iichs.ir/p/history.aspx?id=80ابلاغیه شماره ۱۰۱۸/۲۷۳۵۹/ ۷۰–۱۵/ ۱۰/۲۴، اداره دادرسی ارتش وی در سمت ریاست شهربانی تا زمان بازنشستگی ۱۳۲۸ باقی می‌ماند.

وی در اردیبهشت ماه سال 1352 در گذشت و در امامزاده عبداله شهرري به خاك سپرده شد.

 سایر منابع 
قائم مقامی، جهانگیر(۱۳۵۵). تاریخ ژاندارمری ایران از قدیمیترین ایام تا عصر حاضر. تهران: چاپخانه وزارت اطلاعات و جهانگردی

 منابع 

رده:رئیسان شهربانی اهل ایران
رده:افراد در دوره پهلوی
رده:فرماندهان ژاندارمری ایران
رده:سرلشکرهای ارتش شاهنشاهی ایران
رده:زادگان ۱۲۶۵
رده:درگذشتگان ۱۳۵۱
رده:خاک‌سپاری‌ها در امامزاده عبدالله شهرری