قهرمانی شطرنج جهان ۱۹۷۲

قهرمانی شطرنج جهان ۱۹۷۲ رقابت بین بابی فیشر از ایالات متحده آمریکا و مدافع عنوان قهرمانی بوریس اسپاسکی از شوروی بود. این مسابقه در لوهاردالسول ریکیاویک ایسلند برگزار شد و از آن با عنوان مسابقه قرن یاد می‌شود. بابی فیشر اولین متولد آمریکا و دومین شهروند آمریکایی محسوب می‌شود که برنده این عنوان شده. (ویلهلم اشتاینیتس اولین نفری بود که این عنوان را به دست آورد. او در سال ۱۸۸۸ تابعیت آمریکا را دریافت کرد) پیروزی فیشر سلطه ۲۴ ساله شوروی در قهرمانی این عنوان را به پایان رساند.

اولین بازی این رقابت‌ها در ۱۱ ژوئیه ۱۹۷۲ انجام شد. آخرین این بازی‌ها (بازی ۲۱ ام) در ۳۱ اوت انجام شد و پس از ۴۰ حرکت بازی به تعویق افتاد و اسپاسکی روز بعد بدون از سرگیری بازی استعفا داد. بدین ترتیب بازی با نمره ۱۲½–۸½ به اتمام رسید و فیشر به یازدهمین قهرمان بلامنازع جهان تبدیل شد.

در سال ۲۰۱۶ قهرمان سابق شطرنج جهان گری کاسپاروف در خصوص اهمیت جهانی این مسابقه اظهار داشت: من فکر می‌کنم دلیل این که شما این مسابقات را تماشا می‌کنید تنها شطرنج نیست بلکه عنصر سیاسی این بازی است. چرا که در اتحاد جماهیر شوروی شطرنج توسط مقامات شوروی به عنوان یک ابزار ایدئولوژیک بسیار مهم و مفید برای نشان دادن برتری فکری رژیم کمونیست اتحاد جماهیر شوروی نسبت به غرب محسوب می‌شد. به همین دلیل شکست اسپاسکی [...] از سوی مردم دو طرف اقیانوس اطلس به عنوان یک خرد کننده در بین این جنگ سرد بود.

 زمینه 
این مسابقه در طول جنگ سرد انجام شد، اگر چه در طول دوره افزایش روزافزون دتانت بود. در این دوره مدرسه شطرنج شوروی مدت‌ها بود که امتیاز انحصاری بازی را در بالاترین سطح برگزار کرده بود. اسپاسکی آخرین زنجیره قهرمانی شطرنج جهان بدون وقته شوروی بود، که از قهرمانی جهان شطرنج ۱۹۴۸ شروع شده بود.Evans & Smith 1973, p. 8

فیشر غیرعادی،"Fischer, according to some of the psychiatrists who are regulars at the Manhattan Chess Club, is a paranoid and is 'psychotically suspicious, like most paranoids'." Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 75 و ۲۹ ساله آمریکایی، منتقد صریح سلطه شوروی در شطرنج بود. او معتقد بود که بازیکنان شوروی با موافقت مساوی کوتاه بین همدیگر، امتیاز ناعادلانه ای به دست می‌آوردند."Bobby Fischer, then as now the enfant terrible of the chess world, charged that the Russians were in collusion, agreeing to draw with each other while playing no-holds-barred games with non-Russians, and to nothing to jeopardize the position of whichever one of them was leading." Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 35 در اوت ۱۹۶۲ نشریه اسپورتس ایلوستریتد و در اکتبر هفته‌نامه آلمانی اشپیگل یک مقاله دربارهٔ فیشر منتشر کرد: «روس‌ها دارای شطرنج جهانی هستند» و در آن دیدگاهی را مطرح کرد،Bobby Fischer: The Russians Have Fixed World Chess Bobby Fischer: Schacher im Schach. Das abgekartete Spiel der Russen  که فیشر به ندرت با مساوی‌های توافقی موافقت می‌کرده‌است.

انتظارات از اسپاسکی زیاد بود چرا که شطرنج بخشی از سیستم سیاسی شوروی محسوب می‌شد."Throughout all the Soviet comments on their chess successes runs the theme that more than chess is at stake. For example, when Botvinnik won the world title in 1948 Pravda commented, 'Botvinnik was not simply playing chess, he was defending the honour of his country', and in 1961 The Moral Code of the Builder of Communism stated, 'Our task is to educate chess-players towards communist consciousness, love of labour and discipline and loyalty to the good of society. Alexander 1972, p. 46"When Botvinnik won the Nottingham tournament of 1936, Pravda said in an editorial that his victory was a triumph of Marxist–Leninist chess". Donner 2006, p. 138 (originally published in De Tijd, June 28, 1972)"Spassky, of course, was carrying a burden that Fischer was not laden with: he was playing not only for himself, but also for the Soviet government, the Soviet system. He represented an ideology. Soviet chess players were supreme, so the theory went, because the Soviet social, political and governmental system was so much better." Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 108 این در حالی بود که فیشر اغلب از کشور خودش انتقاد می‌کرد («آمریکایی‌ها می‌خواهند مقابل تلویزیون بنشینند و تماشا کنند و نمی‌خواهند یک کتاب باز کنند…») او همچنین به دلیل اهمیت سیاسی این مسابقه، بار انتظارها را تحمل کرد.Fisher's 1972 Match Was Cold War Battle January 19, 2008 از آنجایی که به جز ویلهلم اشتاینیتس که در سال ۱۹۸۸ به شهروندی آمریکا درآمد هیچ فرد آمریکایی دیگری به این مقام قهرمانی دست نیافته بود.Steinitz entry at World Chess Museum and Hall of Fame . Chessmuseum.org. Retrieved on 2009-03-03. هیجان حول این مسابقه به گونه ای بود که با نام «مسابقه قرن» نامیده شد.Perhaps the best-selling book on the match was subtitled The New York Times Report on the Chess Match of the Century (Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972). Gligorić's book on the match was also subtitled The Chess Match of the Century (Gligorić 1972)."Even before a move has been made, this breathtaking, blood-curdling and heartrending encounter is justly being labelled as 'the Match of the Century'." Donner 2006, p. 136 (originally published in De Tijd, June 28, 1972)Byrne & Nei 1974, p. vii هرچند همین اصطلاح در مورد مسابقات روسیه (اتحاد جماهیر شوروی) در مقابل سایر نقاط جهان نیز دو سال پیش استفاده می‌شد.The term is used that way in Russian, and also by Edmar Mednis in his book How to Beat Bobby Fischer. Mednis 1997, p. 247

اسپاسکی قهرمان، مسابقات قهرمانی جهان ۱۹۶۶ را به تیگران پتروسیان واگذار کرد.Kažić 1974, pp. 230–31 در سال ۱۹۶۸ در بازی با افیم گلر، بنت لارسن و ویکتور کورچنوی به پیروزی رسید تا دوباره با تیگران پتروسیان بر سر این عنوان رقابت کند.Kažić 1974, pp. 194–96 این بار اسپاسکی با با نمره ½۱۲–½۱۰ به پیروزی رسید.Kažić 1974, pp. 231–32 اغلب به او گفته می‌شد که دارای «سبک جهانی» است. «شامل توانایی برای بازی با انواع مختلفی از موقعیت‌ها»Kasparov 2004a, p. 182 با این حال گری کاسپاروف اشاره می‌کند که «اسپاسکی از دوران کودکی توانایی عالی برای ابتکار داشته.» قبل از مسابقه فیشر پنج بازی در مقابل اسپاسکی انجام داد، در این بازی دو تساوی به دست آمد و اسپاسکی سه بازی را برنده شد.Alexander 1972, pp. 60–61

فیشر در رویارویی مستقیم با قهرمانان شطرنج در مسابقات کاندیداتوری با استادبزرگانی چون مارک تایمانف و بنت لارسن بازی کرد و آن‌ها را با امتیاز کامل ۶–۰ تحقیر کرد. شاهکاری که هیچ‌کس از بازیکنان کاندیداتوری موفق به انجام آن نبوده. پس از آن، فیشر پنج بازی جداگانه با تیگران پتروسیان، قهرمان سابق جهان انجام داد که با برنده شدن در چهار بازی پرونده این بازی را به سود خود بست. «هیچ اظهار نظری تأثیر این نتایج را نشان نمی‌دهد … فیشر ویران کرد.»Steiner 1974, p. 42 از هفت راند گذشته اینترزونال تا بازی اول در برابر پتروسیان، فیشر در ۲۰ بازی متوالی برنده شد که تقریباً تمام بازی‌ها در برابر استادبزرگان شطرنج بود.

فیشر همچنین ریتینگ الو بالاتری نسبت به اسپاسکی داشت.Alexander 1972, p. 74 در فهرست رتبه‌بندی فیده و در ژوئیه ۱۹۷۲ فیشر ریتینگ ۲۷۸۵ را داشت، این ریتینگ ۱۲۵ امتیاز بیشتر از ریتینگ خود اسپاسکی بود. (ریتینگ اسپاسکی در آن زمان ۲۶۶۰ بود)All Time Rankings  – lists the top 10 from 1970 to 1997. نتایج اخیر و ریتینگ فیشر او را مورد توجه قرار داده بود."Despite his dismal score against Spassky, Fischer is the choice of nearly every expert. Indeed, London bookmakers favor him 6-to-5." Evans & Smith 1973, p. 8Of the players and expert commentators at the annual Hastings Christmas tournament in 1971–72, apart from one International Master who predicted a Spassky victory, almost everyone else predicted that Fischer would win easily. Gligorić 1972, pp. 13–14"Lay opinion is overwhelmingly in support of Fischer, expert opinion is divided in the proportion of about 2 to 1 in his favour." Alexander 1972, p. 74 با این حال شاهدان اعتقاد داشتند که فیشر هرگز برنده بازی نخواهد بود.Bill Goichberg, "Masters and Experts View the Match", Chess Life & Review, July 1972, pp. 409–10 (also available on DVD)

بازیکن‌های دوم
اسپاسکی افیم گلر، نیکولای کرگیتوس و آیوو نای بود. بازیکن دوم فیشر نیز ویلیام لمباردی بوده‌است.Alexander 1972, p. 79Edmonds & Eidinow 2004, p. 156Brady 2011, p. 184Lombardy 2011, pp. 219–20 او همچنین وکیلی به نام پل مارشال داشت که نقش مهمی در حوادث پیرامون مسابقه ایفا می‌کرد. این وکیل همچنین نماینده فدراسیون شطرنج ایالات متحده بود.Alexander 1972, pp. 77, 79 لثار اسمید هم داوری این مسابقه را بر عهده داشت.Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 76

تا مدتی، بر برگزار شدن این مسابقه تردید وجود داشت.Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, pp. 63–64 کمی قبل از مسابقه، فیشر درخواست کرد تا مبلغ ۱۲۵٬۰۰۰ دلار (۵/۸ به برنده، ۳/۸ بازنده) و همچنین ۳۰٪ از درآمد حاصل از حق پخش تلویزیونی و ۳۰٪ هم از فروش بلیط به آن‌ها پرداخت شود.Alexander 1972, p. 77Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 60 او به مراسم افتتاحیه مسابقات در ایسلند که در ۱ ژوئیه برگزار می‌شد نرسید.Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, pp. 62–63Edmonds & Eidinow 2004, pp. 138–39 فیشر رفتار ظاهری پر تناقضی داشت، همانگونه که در تمام دوران حرفه‌ای اش اینگونه بود. او در نهایت به ایسلند پرواز کرد و موافقت کرد که بعد از دو روز به تعویق افتادن بازی توسط رئیس فیده، ماکس اویوه و افزایش دوبرابری جایزه توسط جیم اسلاتر بازی کند. تماس تلفنی هنری کیسینجر نیز در متقاعد کردن فیشر نقش به سزایی داشت.Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, pp. 63–67Edmonds & Eidinow 2004, pp. 143–44 بسیاری از مفسران به ویژه اتحاد جماهیر شوروی نظر داشتند که همه خواسته‌های مدارم و غیر منطقی فیشر، برنامه ای روانی علیه اسپاسکی بود. طرفداران فیشر می‌گویند که پیروزی فیشر در مسابقات قهرمانی جهان، مأموریت زندگی وی بوده‌است. دلیل خواسته‌هایش هم این بوده مه او تنها می‌خواسته اوضاع را برای خود مناسب باشد و رفتار او همانگونه بوده که همیشه بوده.

بازی در مسابقات جهانی (به عنوان مثال، یک سری بازی بین دو حریف) اغلب بدین صورت است که بازیکنان، یک یا دو گشایش را به صورت بسیار عمیق کار می‌کنند و از آن بارها و بارها در بازی‌ها استفاده می‌کنند.An extreme example of this was seen in the 1927 World Championship match between José Raúl Capablanca and Alexander Alekhine, where all but two of the thirty-four games featured the Queen's Gambit Declined. José Raul Capablanca, World's Championship Matches, 1921 and 1927, Dover Publications, 1977, p. 46,  آمادگی برای چنین مسابقه ای شامل تجزیه و تحلیل گشایش‌های باز شناخته شده توسط حریف است. فیشر به دلیل مجموعه بازی‌های غیرمعمول معروف بود: او تقریباً همیشه در هنگام بازی با مهره سفید، بازی را با 1.e4 از گشایش نجادوف واریانت و از دفاع سیسیلی به عنوان دفاع در برابر 1.e4 استفاده می‌کرد.Mednis 1997, p. xxviii"Before the match there was a lot of talk that it is comparatively easy to prepare for Fischer, because he is very conservative in his choice of openings. Especially with White, Fischer plays [1.e4] almost without exception." Byrne & Nei 1974, p. 106 او اسپاسکی را بارها با تغییر در شروع بازی شگفت زده کرد و از حرکت‌هایی استفاده می‌کرد که هرگز، یا فقط به ندرت از آن استفاده می‌کرد. (مانند استفاده از حرکت 1.c4 در شروع با سفید، دفاع آلخین، دفاع پیرک و سیسیلی پائولسن در شروع با سیاه) حتی در شرایطی که فیشر قبلاً در مسابقه بازی کرده بود، مدام از تغییرات قبلی خود منحرف می‌شد و بدین ترتیب هیچ‌گاه یک نوع بازی را دو بار تکرار نمی‌کرد.Gligorić 1972, pp. 48, 65, 87, 91, 113, 117

 ۱۹۷۰ مسابقات اینترزونال 
مسابقات اینترزونال در پالما ده مایورکا اسپانیا، در نوامبر و دسامبر ۱۹۷۰ برگزار شد. شش بازیکن برتر اینترزونال (که به ترتیب در جدول زیر نشان داده شده‌اند) برای شرکت در مسابقات کاندیداتوری واجد شرایط بودند. بابی فیشر شرایط لازم برای شرکت در این رویداد را نداشت، چراکه در مسابقات قهرمانی آمریکا ۱۹۶۹ (ناحیه ای) شرکت نکرده بود. با این حال بنکو (و لمباردی به عنوان ذخیره) جایگاه خود را از دست دادند و ماکس اویوه رئیس فیده در اقدامی بحث‌برانگیز به فیشر اجازه داد تا در مسابقه شرکت کند. برای این اتفاق مبلغ ۱۵۰۰ دلار به بنکو پرداخت شد.

{| class="wikitable"
|+ ۱۹۷۰ مسابقات اینترزونال
|-
! !! !! ۱ !! ۲ !! ۳ !! ۴ !! ۵ !! ۶ !! ۷ !! ۸ !! ۹ !! ۱۰ !! ۱۱ !! ۱۲ !! ۱۳ !! ۱۴ !! ۱۵ !! ۱۶ !! ۱۷ !! ۱۸ !! ۱۹ !! ۲۰ !! ۲۱ !! ۲۲ !! ۲۳ !! ۲۴ !! جمع !! Tie break
|- style="background:#ccffcc;"
| ۱ ||  || - || ۰ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱۸½ ||
|- style="background:#ccffcc;"
| ۲ || || ۱ || - || ½ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۱ || ۰ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱۵ || ۱۶۷٫۵۰
|- style="background:#ccffcc;"
| ۳ ||  || ۰ || ½ || - || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ½ || ۱۵ || ۱۶۷٫۰۰
|- style="background:#ccffcc;"
| ۴ || || ½ || ½ || ۰ || - || ½ || ۱ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱۵ || ۱۵۵٫۲۵
|- style="background:#ccffcc;"
| ۵ ||  || ۰ || ۱ || ½ || ½ || - || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱۴ || ۱۴۶٫۵۰
|- style="background:#ccffcc;"
| ۶ ||  || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || - || ۱ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱۴ || ۱۴۱٫۵۰
|-
| ۷ ||  || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || - || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۰ || ۱۳½ || ۱۴۹٫۷۵
|-
| ۸ ||  || ۰ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || - || ۱ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱۳½ || ۱۴۱٫۰۰
|-
| ۹ ||  || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۰ || - || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۰ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱۳ || ۱۴۶٫۷۵
|-
| ۱۰ ||  || ۰ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || - || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ۱ || ۰ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱۳ || ۱۳۵٫۵۰
|-
| ۱۱ ||  || ۰ || ۰ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || - || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ۱ || ½ || ۱ || ۱۲½ || ۱۳۰٫۷۵
|-
| ۱۲ ||  || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ۱ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || - || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱ || ۱۲½ || ۱۳۰٫۰۰
|-
| ۱۳ ||  || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || - || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ½ || ۱۱½ ||
|-
| ۱۴ ||  || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || - || ½ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ۱۰½ ||
|-
| ۱۵ ||  || ۰ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ½ || - || ۰ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۰ || ۱ || ½ || ۱ || ۱۰ || ۱۰۵٫۷۵
|-
| ۱۶ ||  || ۰ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ½ || ۱ || - || ۱ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۱ || ۱ || ۱۰ || ۹۶٫۰۰
|-
| ۱۷ ||  || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۱ || ½ || ۰ || - || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ۱ || ۹½ ||
|-
| ۱۸ ||  || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || - || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ۱ || ۹ || ۹۸٫۵۰
|-
| ۱۹ ||  || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ۱ || ½ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ½ || - || ½ || ۰ || ۰ || ۱ || ۱ || ۹ || ۹۵٫۲۵
|-
| ۲۰ ||  || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || ½ || - || ½ || ۱ || ½ || ۰ || ۸½ || ۹۱٫۵۰
|-
| ۲۱ ||  || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ۱ || ۰ || ۱ || ۱ || ۱ || ½ || - || ۰ || ۰ || ۱ || ۸½ || ۸۸٫۷۵
|-
| ۲۲ ||  || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ۱ || ۱ || ۱ || ۰ || ۱ || - || ۱ || ½ || ۸½ || ۸۵٫۲۵
|-
| ۲۳ ||  || ۰ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ½ || ۱ || ۰ || - || ۱ || ۶ ||
|-
| ۲۴ ||  || ½ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ۱ || ۰ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ½ || ½ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ۰ || ۱ || ۰ || ½ || ۰ || - || ۵½ ||
|}

پریتیچ و اسمیسلوف در اولین مسابقه حذفی در پورتوروژ، یوگسلاوی در اوایل ۱۹۷۱ برای جایگاه ذخیره مسابقات کاندیداتوری رقابت کردند. رقابت‌ها با نتیجه ۳–۳ به پایان رسید؛ اما پریتیچ به دلیل داشتن یک امتیاز بیشتر برنده مسابقه شد.

 ۱۹۷۱ نامزدهای مسابقات 
پتروسیان به عنوان آخرین بازنده مسابقات قهرمانی و کورچنوی به عنوان رقیب اصلی نامزدهای قبلی، به‌طور مستقیم در مرحله مسابقات نامزدها قرار گرفتند و به شش بازیکن برتر اینترزونال پیوستند. در مسابقه بین پتروسیان و هوبنر در یک چهارم نهایی شهر سویا، هوبنر بعد از باخت در در بازی هفتم به دلیل شکایت ناشی از سر و صدا از مسابقه کناره‌گیری کرد.

پیروزی فیشر حق به چالش کشیدن قهرمان فعلی آن زمان اسپاسکی را به وجود آورد.

 ۱۹۷۲ مسابقات قهرمانی جهان 
 برنامه و نتایج 
مسابقه به عنوان ۲۴ بازی انجام شد. با پیروزی ۱ امتیاز و تساوی ½ امتیازی؛ بازی زمانی به پایان می‌رسید که یکی از بازیکنان ½۱۲ امتیاز به دست آورد.FIDE Article 7, Rule 8, reproduced in Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 204 اگر مسابقه با تساوی ۱۲–۱۲ به پایان می‌رسید هم اسپاسکی عنوان خود را حفظ می‌کرد.FIDE Article 7, Rule 6, reproduced in Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 204 اولین ساعت زمانی بر روی ۴۰ حرکت و ۲ ساعت و نیم تنظیم شد.FIDE Article 7, Rule 9b, reproduced in Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 204 سه بازی در هفته برنامه‌ریزی شده بود.FIDE Article 7, Rule 9a, reproduced in Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 204 هر بازیکن می‌توانست به دلایل پزشکی تا سه بار بازی را به تعویق بیندازد.FIDE Article 7, Rule 10, reproduced in Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 204Gligorić 1972, p. 86 بر طبق برنامه‌ریزی قرار بود بازی‌ها در روزهای یک شنبه، سه شنبه و پنجشنبه برگزار شود.Roberts, Schonberg, Horowitz & Reshevsky 1972, p. 59 اگر یک بازی به تعویق می‌افتاد باید روز بعد ادامه می یافت. شنبه‌ها هم روز استراحت بود.

فیشر اصرار داشت که از مهره شطرنج استانتون از جاش لندن استفاده شود. صفحه شطرنج هم باید بر اساس درخواست فیشر از نو بازسازی می‌شد.Edmonds & Eidinow 2004, pp. 163–64 این مسابقه در سراسر جهان تحت پوشش قرار گرفت، فیشر در سرتاسر جهان مشهور شد و به عنوان اینشتین شطرنج توصیف شد. هتل او روزانه تعداد زیادی تماس از سوی زنان داشت و فیشر از خواندن نامه‌ها و تلگراف‌های متعددی که از او تعریف یا انتقاد کرده بودند لذت می‌برد. هیجان روزافزون مردم پس از به تعویق افتادن بازی بسیار بود و مردم این پرسش را داشتند که آیا فیشر دوباره ظاهر خواهد شد یا نه. پیش از این، او از فرودگاه آمده بود و هنگامی که در حال ترک محل بود توسط خبرنگاران احاطه شده بود. سخنانی چون: «آیا او بازی خواهد کرد؟» یا «آمریکا در برابر روسیه» موجب هیجان در سراسر جهان شده بود.

+مسابقات قهرمانی جهان شطرنج ۱۹۷۲  ریتینگ ۱ ۲ ۳ ۴ ۵ ۶ ۷ ۸ ۹ ۱۰ ۱۱ ۱۲ ۱۳ ۱۴ ۱۵ ۱۶ ۱۷ ۱۸ ۱۹ ۲۰ ۲۱  امتیازات  2660  1  1  0  ½  0  ۰  ½  ۰  ½  0  1  ½  0  ½  ½  ½  ½  ½  ½  ½  ۰  ۸½  2785  0  0  ۱  ½  1  1  ½  1  ½  1  ۰  ½  ۱  ½  ½  ½  ½  ½  ½  ½  ۱  ۱۲½

 یادداشت 

 منابع 

رده:بابی فیشر
رده:رقابت‌های ورزشی در ریکیاویک
رده:روابط ایالات متحده آمریکا و اتحاد شوروی
رده:رویدادهای ورزشی اوت ۱۹۷۲
رده:سیاست و ورزش
رده:شطرنج در ۱۹۷۲ (میلادی)
رده:شطرنج در ایسلند
رده:قهرمانی‌های شطرنج جهان