لازاری‌ها

جماعت تبلیغ دینی () یا لازاری‌ها، یک جماعت زندگانی حواری‌گونه کشیشان و برادران مذهبی سوگندخورده کلیسای کاتولیک است که در سال ۱۶۲۵ توسط ونسان دو پل بنیانگذاری شد. 

بندانگشتی|پدر فرانسن، رئیس میسیون (هیئت تبلیغی) وینسنتی‌های فرانسه در ارومیه، ایران ()
این جماعت که معمولاً وینسنتی‌ها یا لازاریست‌ها (Lazarists) نامیده می‌شوند، یک جامعۀ زندگی رسالتی مردانه کاتولیک و دارای حق پاپی (تحت نظر مستقیم پاپ) است که توسط سن ونسان دوپل بنیان گذاشته شد. این جماعت با خانوادۀ وینسنتی، یک اتحادیۀ آزاد از نهادهایی که سن ونسان دو پل را بنیانگذار یا حامی خود می‌دانند، مرتبط است.

جماعت لازاری از دوره صفوی در ایران نیز فعالیت‌هایی داشت و در دوره قاجار حتی کوشید روستای خسروآباد سلماس را در دست خود بگیرد.

 مأموریت 
سنت ونسان دوپل با الهام از «نخستین مأموریت» در شاتیون-له-دومب و فولویل، (جایی که اولین وعظ مأموریتی خود را ایراد کرد) به نیاز و اهمیت مأموریت‌های مردمی و اعتراف عمومی پی برد. دغدغۀ او برای تشکیل گروهی از مبلغان برای محروم‌ترین مناطق فرانسه در او شکل گرفت، و در سال ۱۶۲۵ او جماعت مأموریت را به عنوان یک جامعۀ رسالتی به همراه کشیشان دیگر، آنتونی پورتای، ام. بلن، فرانسیس دو کودری و ژان دو لا سال، بنیان گذاشت. سال‌ها بعد، این جماعت شعار خود را در عبارتی از انجیل لوقا یافت: Evangelizare pauperibus misit me (روح‌القدس مرا فرستاد تا خبر خوش را به فقیران برسانم، لوقا ۴:۱۸).
در سال ۱۶۳۳، سنت ونسان دوپل و سنت لوئیز دو ماریاک، با انگیزۀ همان روح، جماعت دختران خیریه را بنیان نهادند؛ گروهی از زنان که وقف خدمت به «فقیرترینِ فقیران» بودند. دعا و زندگی جمعی عناصر اساسی فراخوانِ [دعوت] آنان به خدمت، همراه با روحیۀ خاص فروتنی، سادگی و نیکوکاری بود.
 تاریخ 

ریشۀ این جماعت به مأموریت موفقی بازمی‌گردد که ونسان دو پل و پنج کشیش دیگر در املاک خانوادۀ گوندی برای مردم عادی اجرا کردند. به طور ملموس‌تر، تاریخ آن به ۱۶۲۴ بازمی‌گردد، زمانی که این جامعۀ کوچک اقامتگاه دائمی در کولژ دو بون انفان (Collège des Bons Enfants) در پاریس به دست آورد، که بعدها به یک مدرسۀ علوم دینی (سمیناری) به نام سنت فیرمَن (St. Firmin) تبدیل شد. نخستین مأموریت‌های وینسنتی‌ها در حومۀ پاریس و در پیکاردی و شامپانی بود.Randolph, Bartholomew. "Congregation of Priests of the Mission", The Catholic Encyclopedia Vol. 10. New York: Robert Appleton Company, 1911. 11 September 2021
در سال ۱۶۲۶ به تأیید اسقف اعظم رسید. با صدور فرمان پاپی در ۱۲ ژانویۀ ۱۶۳۳، این انجمن به عنوان یک جماعت رسمی، به ریاست ونسان دو پل، شناخته شد. تقریباً در همان زمان، راهبان رسمی سنت ویکتور، صومعۀ خود به نام سن لازار (که قبلاً یک جذام‌خانه بود) در پاریس را به این جماعت واگذار کردند؛ این امر باعث شد که اعضای آن در میان مردم به «لازاریست‌ها» معروف شوند.
ظرف چند سال، وینسنتی‌ها خانۀ دیگری در پاریس به دست آوردند و مراکز دیگری در سراسر فرانسه برپا کردند؛ همچنین مأموریت‌هایی [هیئت‌های تبلیغی] به ایتالیا (۱۶۳۸)، تونس (۱۶۴۳)، الجزایر و ایرلند (۱۶۴۶)، ماداگاسکار (۱۶۴۸)، لهستان (۱۶۵۱) و ترکیه (۱۷۸۳) فرستاده شدند. فرمان الکساندر هفتم در آوریل ۱۶۵۵ این انجمن را بیشتر تأیید کرد؛ به دنبال آن خلاصۀ [مکتوب] دیگری در سپتامبر همان سال صادر شد که اساسنامۀ آن را تنظیم می‌کرد. قوانینی که در آن زمان پذیرفته شد، که بر اساس الگوی یسوعی‌ها تنظیم شده بود، در سال ۱۶۶۸ در پاریس با عنوان Regulae seu constitutiones communes congregationis missionis منتشر شد. اهداف ویژۀ آن آموزش دینی به فقرا، تربیت روحانیون و مأموریت‌های خارجی بود.
در آستانۀ انقلاب فرانسه، سن لازار توسط آشوبگران غارت شد و جماعت بعداً سرکوب گردید؛ این جماعت در سال ۱۸۰۴ به درخواست پیوس هفتم توسط ناپلئون احیا شد، در سال ۱۸۰۹ در پی اختلاف با پاپ توسط ناپلئون منحل گردید و در سال ۱۸۱۶ دوباره احیا شد. وینسنتی‌ها در سال ۱۸۷۱ از ایتالیا و در سال ۱۸۷۳ از آلمان اخراج شدند.
شعبۀ وینسنتی‌ها در لهستان به طور چشمگیری موفق بود؛ در تاریخ سرکوب آن در سال ۱۷۹۶، سی و پنج مرکز داشت. جماعت مأموریت در سال ۱۸۱۶ اجازۀ بازگشت یافت و در آنجا بسیار فعال است. در ماداگاسکار از سال ۱۶۴۸ تا ۱۶۷۴ مأموریت [هیئت] داشت. در سال ۱۷۸۳ وینسنتی‌ها مأمور شدند تا جایگزین یسوعی‌ها در مأموریت‌های شام (لوانتن) و چین شوند؛ و در سال ۱۸۷۴ مراکز آنها در سراسر امپراتوری عثمانی به شانزده عدد رسید. علاوه بر این، آنها مأموریت‌هایی [هیئت‌هایی] در ایران عصر صفوی، حبشه، مکزیک، جمهوری‌های آمریکای جنوبی، پرتغال، اسپانیا و روسیه تأسیس کردند که برخی از آنها بعداً سرکوب شدند. در همان سال (۱۸۷۴)، آنها چهارده مرکز در ایالات متحدۀ آمریکا داشتند.
 خانۀ مادر (مرکز اصلی) 
خانۀ مادر (Maison Mère) جانشین اولین خانۀ مادر است که همان صومعۀ (priory) سابق سن لازار بود. این خانه، واقع در شمارۀ ۹۵ خیابان دِ سِوْر (rue de Sèvres)، اقامتگاه سابق دوکِ لورژ بود و در سال ۱۸۱۷ توسط دولت فرانسه در اختیار جماعت مأموریت قرار گرفت. سرانجام، در سال ۲۰۰۶، دولت فرانسه جماعت مأموریت را مالک این خانه و محوطۀ آن کرد.
خانۀ مادر شامل مجموعه‌ای از ساختمان‌ها در اطراف یک حیاط سنگفرش شده است. ورودی در کوشک مرکزی به سبک رنسانس نو در انتهای حیاط قرار دارد. در طاقچه‌ای بر روی نما، مجسمه‌ای از سنت ونسان دو پل قرار دارد.
در حال حاضر، به مناسبت چهارصدمین سالگرد جماعت مأموریت، وینسنتی‌ها در حال بازسازی خانۀ مادر هستند، با این هدف که پذیرای افرادی باشند که به دنبال غنای معنوی هستند، به‌ویژه اعضای تمام شاخه‌های خانوادۀ وینسنتی، زائران و ایمانداران.
 خانوادۀ وینسنتی 
افرادی هستند که به گروه‌ها یا جماعت‌های زندگی وقف‌شده تعلق ندارند، اما با روح سنت ونسان، معنویت و فرهمندی او زندگی می‌کنند؛ آنها داوطلب هستند، در محلات کلیسایی، مدارس، بیمارستان‌ها و بسیاری مکان‌های دیگر حضور دارند.
معنویت ونسان دو پل بر بنیان‌گذاری جوامع زندگی رسالتی دیگر و حتی برخی مؤسسات زندگی وقف‌شده تأثیر گذاشته است که امروزه در اتحاد با یکدیگر، آنچه را که خانوادۀ وینسنتی نامیده می‌شود، تشکیل می‌دهند.۸ ۱۷۰ جماعت، با ۲ میلیون نفر عضو، و گروه‌هایی از افراد غیرروحانی وجود دارند که از یک «خانواده» به یک «جنبش» تبدیل شده و به تقریباً ۴ میلیون نفر رسیده‌اند:
 دختران خیریه، که توسط خود ونسان دو پل، با کمک لوئیز دو ماریاک در سال ۱۶۳۳ تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ نوارا، یک جماعت مذهبی که در سال ۱۷۷۳ در ایتالیا تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ مایورکا، که در سال ۱۷۹۸ در اسپانیا تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پل، که توسط ژان آنتید توره در کانادا در سال ۱۷۹۹ تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ گیزِگِم، که در سال ۱۸۱۸ در بلژیک تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ فولدا، که در سال ۱۸۳۵ در آلمان تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ اینسبروک، که در سال ۱۸۳۵ در اتریش تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ پادربورن، که در سال ۱۸۴۰ در آلمان تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ هیلدسهایم، که در سال ۱۸۵۲ در آلمان تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ فرایبورگ، که آن نیز در سال ۱۸۵۳ در آلمان تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ هالیفاکس، که در کانادا تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ زاگرب، که در یوگسلاوی سابق تأسیس شد،
 خواهران خیریۀ سنت ونسان دو پلِ شاهزادۀ پالاگونیا، که در پارملو، ایتالیا، در سال ۱۸۳۵ تأسیس شد،
 خواهران مشیت کینگستون، که در کانادا تأسیس شد،
 وینسنتی‌های مالابار با آیین سیرو-مالابار، که در سال ۱۹۲۷ در هند تأسیس شد،
 و غیرروحانیون وینسنتی، که در کار و معنویت جماعت مأموریت و جماعت‌ها یا انجمن‌های گوناگون وینسنتی سهیم هستند. گروه‌های غیرروحانی وینسنتی بسیاری وجود دارند، از جمله انجمن سنت ونسان دو پل، جوانان مریمی وینسنتی، انجمن مدال معجزه‌آسا، داوطلبان خیریه و اعضای کنفرانس‌های سنت ونسان دو پل.

 دوران کنونی 
در سال ۲۰۲۲، جماعت مأموریت ۳٬۰۹۹ عضو رسمی داشت که ۲٬۷۸۱ نفر از آنان کشیش بودند. آنها ۴۷۶ خانه (مرکز) دارند، که در پنج «نایب-استان» (vice-provinces): موزامبیک، نیجریه، کاستاریکا و سنت سیریل و متودیوس (اوکراین)، و سی و هفت «استان» (provinces) در پنج قاره پراکنده‌اند.
 * آفریقا: ماداگاسکار، سنت ژوستن دو ژاکوبی (اریتره)، اتیوپی، کنیا و کنگو.
 * آمریکا: آمریکای مرکزی (شامل گواتمالا، السالوادور، نیکاراگوئه و پاناما)، آرژانتین (شامل پاراگوئه، اروگوئه و آرژانتین)، برزیل (با سه استان: ریو دو ژانیرو، کوریتیبا و فورتالزا)، شیلی، کلمبیا، کوبا، اکوادور، ایالات متحده (با پنج استان: دالاس، فیلادلفیا، لس آنجلس، نیو انگلند و سنت لوئیس)، مکزیک، پرو، پورتوریکو و ونزوئلا.
 * آسیا: چین، هند (شمالی و جنوبی)، اندونزی، فیلیپین و مشرق (شامل لبنان، مصر، اسرائیل و سوریه).
 * اروپا: اتریش، آلمان، اسلواکی، اسلوونی، اسپانیا (با دو استان: سنت ونسان دو پل - اسپانیا و ساراگوسا)، فرانسه (با دو استان: پاریس و تولوز)، هلند، مجارستان، ایرلند، ایتالیا (با سه استان: ناپل، رم و تورین)، لهستان و پرتغال.
 * اقیانوسیه: استرالیا.
تا سال ۲۰۲۱، تعداد وینسنتی‌ها در سراسر جهان حدود ۳٬۱۰۰ نفر است و در ۹۵ کشور مختلف حضور دارند. رسالت (apostolate) ویژۀ آنها همچنان بشارت به فقرا و تربیت روحانیون است. ، توماژ ماوریچ (Tomaž Mavrič) سرپرست کل (superior general) کنونی جماعت مأموریت در سراسر جهان است که در طول مجمع عمومی آن در ۵ ژوئیۀ ۲۰۱۶ انتخاب شد.
 نامزد نهایی جایزۀ اپوس 
در ۳۰ اوت ۲۰۰۷، دانشگاه کاتولیک آمریکا (به همراه بنیاد جایزۀ اپوس ۲۰۰۴، وابسته به گروه اپوس)، اعلام کرد که در ۸ نوامبر، یک جایزۀ یک میلیون دلاری و دو جایزۀ ۱۰۰٬۰۰۰ دلاری بشردوستانه را به نهادهای نامزد نهایی که در حل پایدارترین معضلات اجتماعی مشارکت داشته‌اند، اعطا خواهد کرد: جان آدامز (از سازمان «تا دیگران بتوانند بخورند» که به فقرا و بی‌خانمان‌ها در واشینگتن، دی.سی. خدمت می‌کند)؛ استن گوتشالکس (بنیانگذار و مدیر مؤسسۀ بین‌المللی AHADI در تانزانیا که به پناهندگان کنگو، رواندا و بوروندی آموزش می‌دهد)؛ و بِبوت کارسلار از بنیاد توسعۀ اجتماعی مبلغان وینسنتی. در ۸ نوامبر ۲۰۰۷، دیوید ام. اوکانل، رئیس دانشگاه کاتولیک، شخصاً این جوایز اپوس را در مرکز دانشگاهی ادوارد جی. پریزبیلا در آن دانشگاه اهدا کرد.com/multihousing/content_display/industry-news/e3ib3ddb8f568344814727b8da007499fc6 Multi-Housing News, Opus Group Announces Finalists of $1M Humanity Prize 
 فیلیپین 
در سال ۲۰۰۸، خانوادۀ وینسنتی ۱۵۰ سالگی حضور خود در فیلیپین را جشن گرفت. رهبری این جشن بر عهدۀ بِیِن‌وِنیدو ام. دیسو (مسئول استانی)، گرگوریو ال. بانیاگا (رئیس دانشگاه آدادسون) و اسقف اعظم خسوس دوسادو از اسقف‌نشین اعظم اوزامیس بود. استان فیلیپین دارای یک شَماس (deacon)، ۵ برادرِ رسمی (incorporated brothers) و ۹۷ کشیش است. یک کار عمده، طرح تأمین مسکن برای صدها خانواده است، به‌ویژه آنهایی که تحت تأثیر تخریب‌ها و جابجایی‌ها در امتداد خطوط راه‌آهن شمال و جنوب فیلیپین قرار گرفته‌اند.
خبرنامۀ CBCP در ۱۰ ژوئیۀ ۲۰۰۸، انتصاب مارسلو مانیمتیم فیلیپینی را به عنوان مدیر «مرکز بین‌المللی آموزش» (Centre International de Formation) مستقر در پاریس اعلام کرد. مانیمتیم نخستین آسیایی است که این منصب را به عهده می‌گیرد.
 طرح‌های مسکن 
در سال ۱۹۹۱، کارسلار به پایاتاس مأمور شد. او با «راهبرد دگرگونی سامان‌مندِ برنامه‌ریزی برای خانه‌ای نو»، ساخت‌وساز انبوۀ مسکن در فیلیپین را سازماندهی کرد، که آن را با یک طرح پس‌انداز در محل دفن زبالۀ پایاتاس آغاز نمود. سازمان کارسلار به نام «فدراسیون مردم بی‌خانمان فیلیپین» ابتکاراتی را برای بقا در برابر فقر در اختیار زاغه‌نشینان ایلویلو سیتی و مانداوه سیتی قرار داد. در سال ۲۰۰۸، این سازمان پس‌انداز را در آسیای جنوب شرقی ترویج کرد، زیرا فدراسیون فیلیپین به یک شبکۀ بین‌المللی به نام «بین‌الملل ساکنان زاغه/آلونک» (Slum/Shack Dwellers International) پیوسته بود.
یک وینسنتی جوان‌تر دیگر نیز توسط کاردینال گائودنسیو روزالس به عنوان هماهنگ‌کنندۀ وزارت مسکن اسقف‌نشین اعظم مانیل منصوب شد.
 مرکز وینسنتی برای مسئولیت اجتماعی 
در ۲۸ سپتامبر ۲۰۰۷، نولی ده کاسترو، معاون رئیس‌جمهور فیلیپین، از راه‌اندازی «مرکز وینسنتی برای مسئولیت اجتماعی» توسط دانشگاه آدادسون استقبال کرد. این مرکز قصد دارد جامعۀ دانشگاهی آدادسون را عمیق‌تر و مستقیم‌تر درگیرِ ملت‌سازی و پاسخگویی مستقیم به ابتکارات کاهش فقرِ اهداف توسعۀ هزاره در کشور کند. ده کاسترو همچنین از دانشگاه آدادسون و کشیشی وینسنتی به نام آتیلانو «نونونگ» فاهاردو به دلیل تلاش‌هایشان در برپایی مرکز وینسنتی قدردانی کرد.
مرکز وینسنتی برای مسئولیت اجتماعی همچنین مسئول ایجاد «تسهیلگران وینسنتی»، «مسئولیت اجتماعی دانشگاهی»، «کارآفرینی اجتماعی دانشگاهی» و «روزنامه‌نگاری اجتماعی دانشگاهی» در دانشگاه آدادسون (که مالکیت آن با وینسنتی‌ها است) می‌باشد. از طریق مرکز وینسنتی، جنبش به سوی شبکه‌سازی اجتماعی دانشگاهی در این دانشگاه به واقعیت پیوسته است. این مرکز همچنین مسئول سازماندهی نخستین کنگرۀ مردمی نورث‌ویل و ساوث‌ویل است، متشکل از حدود ۷۵۰٬۰۰۰ نفر از جابجاشدگان از مترو مانیل و استان‌های کاویته، بولاکان و لاگونا.
 ایالات متحدۀ آمریکا 
وینسنتی‌ها در سال ۱۸۱۶ به ایالات متحده سفر کردند و دو سال بعد مدرسۀ علوم دینی (سمیناری) سنت مری آو دِ بارنز را تأسیس کردند."History", Kenrick-Glennon Seminary آنها دانشگاه نیاگارا (۱۸۵۶)، دانشگاه سنت جان (۱۸۷۰) و دانشگاه دوپال (۱۸۹۸) را بنیان نهادند.Congregation of the Mission, Western Province
مقرّ استان شرقی در جرمن‌تاون، پنسیلوانیا در کنار کلیسای زیارتی (باسیلیکا) بانوی ما با مدال معجزه‌آسا واقع شده است. کشیشان این استان در چندین محلۀ کلیسایی (parish) در امتداد ساحل شرقی خدمت می‌کنند. آنها همچنین دانشگاه نیاگارا و دانشگاه سنت جان (شهر نیویورک) را تأسیس کردند و هنوز اداره می‌کنند. آنها همچنین یک بخش در پاناما دارند.
استان غربی ایالات متحده یک مأموریت [هیئت] در کنیا دارد، که در آنجا، در کنار خدمات کلیسایی محلی، طرح‌های آب‌رسانی برای تأمین آب پاک برای مردم آغاز شده است.
استان نیو انگلند در سال ۱۹۰۴ توسط وینسنتی‌هایی از لهستان تأسیس شد. آنها مسئولیت محلات کلیسایی در نیویورک و کنتیکت را بر عهده دارند. مقرّ استانی در منچستر، کنتیکت قرار دارد.Congregation of the Mission, New England Province
 اعضای برجستۀ جماعت 
اعضای جماعت عبارتند از:
 تادئوس آمات ای بروسی (۱۸۱۰–۱۸۷۸)، نخستین اسقف لس آنجلس
 اندرو ای. بلیساریو، اسقف اعظم انکوریج-جونو
 ای. بوره (درگذشت ۱۸۷۸)، خاورشناس
 ژرژ بو-ژائوده (۱۹۴۳–۲۰۲۲)، اسقف اعظم طرابلس، لبنان برای مارونی‌ها
 آنیباله بونینی (۱۹۱۲–۱۹۸۲)، دبیر .
 پی. کوله (۱۶۹۳–۱۷۷۰)، نویسنده در زمینۀ الهیات و اخلاق
 آرمان داوید (۱۸۲۶–۱۹۰۰)، مبلغ مذهبی باسک و جانورشناس
 * ژان-کلود فاوریال (۱۸۱۳–۱۸۹۳)، مورخ فرانسوی و نویسندۀ اولین کتاب دربارۀ تاریخ آلبانی
 پیر-ماری-آلفونس فاویه (۱۸۳۷–۱۹۰۵)، مبلغ مذهبی در چین، و نایب‌ الرسولی (Vicar Apostolic) شمال استان ژلی (۱۸۹۸–۱۹۰۵)
 فردریک گرینگ (۱۹۰۳–۱۹۹۸)، مبلغ در چین و کشیش نظامیِ نشان‌دار در نیروهای آمریکایی طی نبرد گوادال‌کانال
 * استفانوس دوم غطاس (۱۹۲۰–۲۰۰۹)، پاتریارک اسکندریه برای قبطی‌ها و کاردینال
 جی. د لا گِریوْ (۱۶۸۹–۱۷۵۷)، جغرافیدان
 جوزف لیلی، مترجم عهد جدید یونانی به انگلیسی در سال ۱۹۴۶.
 اسکار لوکفار، الهی‌دان، نویسنده و مدافع مسیحیت
 اواریس رژی هوک (۱۸۱۳–۱8۶۰)، مبلغ و جهانگرد
 دیوید ام. اوکانل (۱۹۵۵-)، اسقف ترنتون
 پدرو اوپکا، مبلغ آرژانتینی در ماداگاسکار
 تئودوریکو پدرینی (۱۶۷۱–۱۷۴۶)، مبلغ در چین و موسیقی‌دان
 استافورد پول (۱۹۳۶–۲۰۲۰)، مورخ
 * مایکل پرایر، (۱۹۴۲–۲۰۰۴)، کشیش ایرلندی، الهی‌دان رهایی‌بخش، منتقد صریح صهیونیسم
 جان تی. ریچاردسون (۱۹۲۳–۲۰۲۲)، رئیس دانشگاه دوپال
 فرانک روده (۱۹۳۴-)، کاردینال و رئیس سابق جماعت مؤسسات زندگی وقف‌شده و جوامع زندگی رسالتی
 جوزف روزاتی (۱۷۸۹–۱۸۴۳)، نخستین اسقف سنت لوئیس، میزوری
 جوزف پاتریک اسلتری، (۱۸۶۶–۱۹۳۱) فیزیک‌دان، پرتوشناس، پیشگام در زمینۀ پرتونگاری در استرالیا
 آبا شلیمون (معروف به پِر دزیره سولومون، خواجه شلیمون) اواخر قرن نوزدهم ارومیه، ایران، دانشمند آشوری
 بروس واوتر، رئیس مطالعات دینی در دانشگاه دوپال از ۱۹۶۹ تا ۱۹۸۶
 برهانیوس دمرئو سورافیل، اسقف اعظم اتیوپیایی آدیس آبابا و کاردینال

 منابع 





 پیوند به بیرون 

رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۲۴ (میلادی) در فرانسه
رده:سازمان‌های مسیحی بنیان‌گذاری‌شده در سده ۱۷ (میلادی)