یان یانسن (دوچرخه‌سوار، زاده ۱۹۴۰)

یان یانسن (؛ زادهٔ ) رکابزن حرفه‌ای سابق هلندی است که در رشتهٔ دوچرخه‌سواری جاده فعالیت می‌کرد. او توانست در سال ۱۹۶۴ قهرمان مسابقات قهرمانی جاده جهان، در سال ۱۹۶۷ قهرمان ووئلتا اسپانیا و در سال ۱۹۶۸ برندهٔ تور دو فرانس شود. یانسن نخستین هلندی بود که به قهرمانی تور و ووئلتا دست یافت. در گروه رکابزنان، او با موهای بلوند و عینک خود به راحتی شناخته می‌شد.

 آغاز زندگی 
یانسن پنج روز پس از تسلیم هلند به آلمان نازی، در نوتدورپ که شهر کوچکی در نزدیکی لاهه و دلفت است، زاده شد. خانوادهٔ او پس از مدتی به روستایی در مرز بلژیک به نام پوته که میان آنتورپ و روزن‌دال قرار دارد، نقل مکان کرد. یانسن در ۱۶ سالگی به باشگاه دوچرخه‌سواری در دلفت پیوست و ۲۵ پیروزی در دو سال به دست آورد."The world pro champion remembers Bill and Ben", Sporting Cyclist, 1964

 فعالیت حرفه‌ای 
یانسن در دوران فعالیت آماتور خود، در چند مسابقهٔ کلاسیک در هلند به پیروزی رسید و در عضویت تیم هلند در تور آونیر که ویژهٔ رکابزنان آماتور و مستقل بود، شرکت کرد. همچنین برای چند تیم فرانسوی مسابقه داد. استعداد و تسلط او باعث شد به سرعت به رهبر تیم تبدیل شود. ابتدا رکابزنی سرعتی بود؛ ولی به سرعت به رکابزنی برای مسابقات چند روزه تبدیل شد. او در المپیک ۱۹۶۰ رم در رشتهٔ استقامت جادهٔ انفرادی شرکت کرد و در رتبهٔ ۵۸ قرار گرفت.

یانسن در سال ۱۹۶۱ حرفه‌ای شد و در سال ۱۹۶۳ برای نخستین بار در تور دو فرانس شرکت کرد. او توانست برندهٔ مرحلهٔ هفتم شود، ولی به دلیل تصادف وادار به کناره‌گیری از مسابقه شد. در سال ۱۹۶۴، ابتدا برندهٔ پاریس–نیس شد. سپس در دو مرحله از تور دو فرانس به پیروزی رسید و پیراهن سبز برندهٔ رده‌بندی امتیازی را به دست آورد. در همان سال، در سالانش فرانسه قهرمان جهان شد. در سال ۱۹۶۵ نیز توانست پیراهن سبز تور را کسب کند. در تور ۱۹۶۶ پیراهن طلایی را در مرحلهٔ ۱۶ به دست آورد؛ ولی در مرحلهٔ بعد آن را به لوسین آیمار داد و در پایان، بر سکوی دوم ایستاد. در سال ۱۹۶۷ برای نخستین بار در ووئلتا اسپانیا شرکت کرد و در همان دوره توانست قهرمان ووئلتا شود. همچنین در تور دو فرانس برندهٔ رده‌بندی امتیازی شد.

در سال ۱۹۶۸، تور دو فرانس مشابه سال پیش برای تیم‌های کشوری و نه تیم‌های تجاری برگزار می‌شد. بسیاری این تصمیم را انتقام مجری تور از حامیان مالی می‌دانستند؛ زیرا حامیان مالی در سال گذشته علیه تست دارو اعتصاب کرده‌بودند. در یک تیم قرار دادن رکابزنانی که همهٔ فصل را در تیم‌های مختلف مسابقه داده بودند، مشکل بود و گفته می‌شد که اختلافات داخلی باعث چندپاره شدن تیم هلند شده‌است. یانسن توانست در مرحلهٔ پایانی پیراهن طلایی را به دست آورد و قهرمان تور دو فرانس شود. قهرمانی با پیراهن نارنجی هلند، او را در کشورش محبوب‌تر کرد.

 بازنشستگی 
بندانگشتی|یان یانسن به همراه همسر و فرزندان
به گفتهٔ یانسن، او هنگامی بازنشسته شد که در تور لوکزامبورگ ۱۹۷۳ از گروه اصلی جا ماند و از شنیدن نام خود در فهرست جامانده‌ها در سیستم رادیویی مسابقه شرمنده شد."There are no more hungry riders – says Janssen", Cycling, 8 February 1990

او وارد تجارت بدنه‌سازی دوچرخه در روستای پوته شد. شرکت او همچنان فعالیت می‌کند. پس از بازنشستگی نیز در یک باشگاه محلی، دوچرخه‌سواری را ادامه داد.

 نتایج در گرند تورها 
 ۱۹۶۳ ۱۹۶۴ ۱۹۶۵ ۱۹۶۶ ۱۹۶۷ ۱۹۶۸ ۱۹۶۹ ۱۹۷۰ تور دو فرانس ناتمام-۱۰ ۲۴ ۹ ۲ ۵ ۱ ۱۰ ۲۶پیروزی در مراحل ۱ ۲ ۱ ۰ ۱ ۲ ۰ ۰رده‌بندی کوهستان بی‌رتبه بی‌رتبه بی‌رتبه بی‌رتبه ۷ ۱۴ بی‌رتبه بی‌رتبهرده‌بندی امتیازی بی‌رتبه ۱ ۱ ۴ ۱ ۳ ۲ ۴ جیرو دیتالیا نرفت نرفت نرفت نرفت نرفت نرفت نرفت نرفتپیروزی در مراحل — — — — — — — —رده‌بندی کوهستان — — — — — — — —رده‌بندی امتیازی ناموجود ناموجود ناموجود — — — — — ووئلتا اسپانیا نرفت نرفت نرفت نرفت ۱ ۶ نرفت نرفتپیروزی در مراحل — — — — ۱ ۲ — —رده‌بندی کوهستان — — — — بی‌رتبه بی‌رتبه — —رده‌بندی امتیازی — — — — ۱ ۱ — —

 منابع 

 پیوند به بیرون 

رده:افراد زنده
رده:اهالی پین‌آکر-نوت‌دورپ
رده:برندگان تور دو فرانس
رده:برندگان مرحله تور دو فرانس اهل هلند
رده:برندگان مرحله ووئلتا اسپانیا اهل هلند
رده:برندگان ووئلتا اسپانیا
رده:دوچرخه‌سواران بازی‌های المپیک تابستانی ۱۹۶۰
رده:دوچرخه‌سواران تور دو فرانس
رده:دوچرخه‌سواران مرد اهل هلند
رده:دوچرخه‌سواران مسابقات قهرمانی دوچرخه‌سواری جاده جهان برای هلند
رده:دوچرخه‌سواران ووئلتا اسپانیا
رده:دوچرخه‌سواران هلند بازی‌های المپیک
رده:زادگان ۱۹۴۰ (میلادی)
رده:قهرمانان مسابقات دوچرخه‌سواری جاده جهان (مردان)
رده:ورزشکاران اهل هلند جنوبی
رده:اهالی هلند در سده ۲۰ (میلادی)