فهرست زنان برنده جایزه نوبل

چپ|150px
جایزه‌های نوبل جوایزی هستند که سالانه توسط فرهنگستان پادشاهی علوم سوئد، آکادمی سوئد، مؤسسهٔ کارولینْسکا، و کمیتهٔ نوبل نروژ به افرادی که مشارکت‌های مهمی در شیمی، فیزیک، ادبیات، فیزیولوژی و پزشکی و اقتصاد داشته باشند اهدا می‌شوند. جایزهٔ نوبل اقتصاد در سال ۱۸۹۵ توسط آلفرد نوبل بنیان‌گذاری شد. او در وصیت‌نامه‌اش ذکر کرد که این جایزه توسط بنیاد نوبل داده شود. جایزهٔ نوبل اقتصاد یا «جایزهٔ بانک مرکزی سوئد» برای یادبود آلفرد نوبل در ۱۹۶۸ توسط بانک مرکزی سوئد برای مشارکت‌های قابل توجه در امر اقتصاد بنا نهاده شد.
هر جایزه را کمیتهٔ خاصی اهدا می‌کند: فرهنگستان پادشاهی علوم سوئد جایزه‌های فیزیک و شیمی و اقتصاد، آکادمی سوئد جایزهٔ ادبیات، مؤسسهٔ کارولینْسکا جایزهٔ نوبل فیزیولوژی و پزشکی، و کمیتهٔ نوبل نروژ جایزهٔ صلح را اهدا می‌کنند. هر برنده، یک مدال، دیپلم افتخار و مقداری جایزهٔ نقدی ـ که میزان آن هر ساله متفاوت است ـ دریافت می‌کند.
تا سال ۲۰۱۵، جایزهٔ نوبل به ۸۲۲ مرد، ۴۸ زن و ۲۶ سازمان رسید. از میان زنان، ۱۷ تن جایزهٔ صلح، ۱۴ زن جایزهٔ ادبیات ۱۲ تن جایزهٔ فیزیولوژی و پزشکی، ۴ زن جایزهٔ شیمی، ۳ زن جایزهٔ فیزیک، و یک زن جایزهٔ اقتصاد را دریافت کرده‌اند. نخستین زنی که جایزهٔ نوبل را دریافت کرد ماری کوری بود که موفق شد به همراه همسرش پیر کوری و آنری بکرل در سال ۱۹۰۳ جایزهٔ نوبل فیزیک را دریافت کند. ماری کوری در سال ۱۹۱۱ نیز جایزهٔ شیمی نوبل را دریافت کرد و به تنها زنی تبدیل شد که برندهٔ ۲ جایزهٔ نوبل شده‌است. ایرن ژولیو-کوری، دختر ماری کوری، نیز در ۱۹۳۵ جایزهٔ نوبل شیمی را برد و این دو تنها مادر و دختری هستند که جایزهٔ نوبل را دریافت کرده‌اند. سال ۲۰۰۹ سالی بود که بیشترین جایزهٔ نوبل را برای زنان به ارمغان آورد، به طوری که در آن سال ۵ زن موفق به کسب این جایزه شدند. دانا استریکلند و فرانسیس آرنولد و نادیا مراد آخرین زنانی هستند که جایزهٔ نوبل را دریافت کرده‌اند.

 برندگان 
 سال  تصویر  نام  کشور  جایزه  دلیل ۱۹۰۳ 75px  ماری کوریبه همراه پیر کوری و آنری بکرل  لهستانفرانسه  جایزه نوبل فیزیک  به خاطر پژوهش‌های خارق‌العاده بر روی پدیدهٔ تابش که توسط پروفسور آنری بکرل کشف شده بود.۱۹۰۵  75px  برتا سوتنر  اتریش-مجارستان  جایزه صلح نوبل  رئیس افتخاری دفتر بین‌المللی صلح و به خاطر نگارش رمان تفنگت را زمین بگذار. ۱۹۰۹  75px  سلما لاگرلوف  سوئد  جایزه نوبل ادبیات  به خاطر آرمان‌گرایی بلند، تخیل زنده و ادراک معنوی که مشخصهٔ نوشته‌های اوست. ۱۹۱۱  75px  ماری کوری  لهستان  فرانسه  جایزه نوبل شیمی  برای کشف رادیم و پولونیم. ۱۹۲۶  75px  گراتزیا دلدا ایتالیا  جایزه نوبل ادبیات  به خاطر نوشته‌های الهام‌بخش او که با تصویر واضح و تغییرپذیر زندگی او در جزیرهٔ زادگاهش و هم‌دردی با مشکلات کلیِ بشری را به تصویر می‌کشد. ۱۹۲۸  75px  سیگرید اوندست  نروژ  جایزه نوبل ادبیات  عمدتاً به خاطر توصیف قدرتمند خود از زندگی شمالی در قرون وسطی. ۱۹۳۱  75px  جین آدامزبه همراه نیکولاس موری باتلر  ایالات متحده آمریکا  جایزه صلح نوبل جامعه‌شناس، ریاست اتحادیه بین‌المللی زنان برای صلح و آزادی. ۱۹۳۵  75px  ایرن ژولیو-کوریبه همراه فردریک ژولیو کوری  فرانسه  جایزه نوبل شیمی  برای ساخت عناصر پرتوزای جدید. ۱۹۳۸  75px  پرل باک  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل ادبیات  برای توصیف غنی و واقعاً حماسی خود از زندگی روستایی در چین و شاهکارهای زندگینامه‌ای او. ۱۹۴۵  75px  گابریلا میسترال  شیلی  جایزه نوبل ادبیات  به خاطر شعر غنایی او که از احساسات قوی الهام گرفته شده و باعث شده که نام او نماد آرمان‌گرایی در کل آمریکای لاتین شود. ۱۹۴۶  75px  امیلی گرین بالچبه همراه جان مت  ایالات متحده آمریکا  جایزه صلح نوبل  استاد پیشین تاریخ و جامعه‌شناسی، ریاست افتخاری  اتحادیه بین‌المللی زنان برای صلح و آزادی. ۱۹۴۷  75px  گرتی کوریبه همراه برناردو هوسای و کارل فردیناند کوری  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  برای کشف چرخهٔ کاتالیزوری گلیکوژن. ۱۹۶۳  75px  ماریا ژئوپرت مایربه همراه جی. هانس دی. جنسن و یوجین ویگنر  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیک  برای اکتشافات خود در مورد ساختار پوسته هسته‌ای. ۱۹۶۴  75px  دوروتی هاجکین  بریتانیا  جایزه نوبل شیمی  برای تخمین‌هایش دربارهٔ ساختار مواد مهم بیوشیمیایی به وسیلهٔ بلورنگاری. ۱۹۶۶  75px  نلی زاکسبه همراه شموئل یوسف آگنون  سوئد و آلمان  جایزه نوبل ادبیات  برای نوشتار تغزلی و دراماتیک برجستهٔ وی که سرنوشت اسرائیل را با قدرت لمس تفسیر می‌کند. ۱۹۷۶  75px  بتی ویلیامز بریتانیا  جایزه صلح نوبل  به خاطر بنیان‌گذاری جنبش صلح ایرلند شمالی (که بعدها به جامعهٔ صلح مردم تغییر نام داد). 75px  مایرید ماگوایر ۱۹۷۷  75px  روزالین سوسمن یالوبه همراه روژه گیمن و اندرو شالی  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  به خاطر پیشبرد پرتوشناسی هورمون‌های پپتیدی. ۱۹۷۹  75px  مادر ترزا  یوگسلاوی  هند  جایزه صلح نوبل  بنیان‌گذاری جمعیت مبلغان خیریه در کلکته. ۱۹۸۲  75px  آلوا میردالبه همراه آلفونسو گارسیا روبلس  سوئد  جایزه صلح نوبل  وزیر سابق کابینه، دیپلمات و نویسنده. ۱۹۸۳  75px  باربارا مک‌کلینتاک  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  به خاطر کشف سازه جابجاشدنی ژنتیکی. ۱۹۸۶  75px  ریتا لوی مونتالچینیبه همراه استنلی کوهن  ایتالیا  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  به خاطر کشف عامل رشد. ۱۹۸۸  75px  گرترود بی. الیونبه همراه جرج اچ. هیچینگز و جیمز بلک  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  برای کشف در اصول بنیادین داروشناسی. ۱۹۹۱  75px  نادین گوردیمر  آفریقای جنوبی  جایزه نوبل ادبیات  به خاطر نوشتن حماسهٔ باشکوهش (در کلام آلفرد نوبل) که سود زیادی به بشریت رسانده‌است. ۱۹۹۱  75px  آنگ سان سو چی  میانمار  جایزه صلح نوبل  برای مبارزهٔ بدون خشونتش برای دموکراسی و حقوق بشر. ۱۹۹۲  75px  ریگوبرتا منچو  گواتمالا  جایزه صلح نوبل  برای کارهایش در زمینهٔ حقوق اجتماعی و آشتی قومی فرهنگی بر اساس احترام به فرهنگ مردم بومی. ۱۹۹۳  75px  تونی موریسون  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل ادبیات  برای او که در رمان‌هایش با نیروی رؤیایی و اظهارات شاعرانه، به جنبهٔ مهمی از زندگی آمریکایی‌ها زندگی بخشید. ۱۹۹۵  75px  کریستیانه نوسلاین-فولهارتبه همراه ادوارد بی. لوئیس و اریک فرانسیس ویشوس  آلمان  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  برای کشف کنترل ژنتیکی مراحل نخستین رویان‌زایی. ۱۹۹۶  75px  ویسواوا شیمبورسکا  لهستان  جایزه نوبل ادبیات  برای شعرش که با چاشنی طنز اجازه می‌دهد تا بستر تاریخی و زیستی برای آمدن روشنایی به بندبند وجود انسان فراهم شود. ۱۹۹۷  75px  جودی ویلیامزبه همراه کارزار جهانی علیه مین‌های زمینی  ایالات متحده آمریکا  جایزه صلح نوبل  برای کارهایش در زمینهٔ ممنوعیت از استفاده و پاک‌سازی مین‌های ضد نفر. ۲۰۰۳  75px  شیرین عبادی  ایران  جایزه صلح نوبل  برای فعالیتش در زمینهٔ دموکراسی و حقوق بشر به ویژه حقوق زنان و کودکان.۲۰۰۴  75px  الفریده یلینک  اتریش  جایزه نوبل ادبیات  برای نثر آهنگین در رمان‌ها و نمایش نامه‌هایش که با شور زبانی فوق‌العاده‌ای پوچی و قدرت انقیاد جوامع کلیشه‌ای را نشان می‌دهد. 75px  وانگاری ماآتای  کنیا  جایزه صلح نوبل  برای سهم خود در توسعه پایدار، دموکراسی و صلح. 75px  لیندا باکبه همراه ریچارد اکسل  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  برای کشف گیرنده‌های بویایی و سازمان‌دهی دستگاه بویایی. ۲۰۰۷  75px  دوریس لسینگ  بریتانیا  جایزه نوبل ادبیات  برای به تصویر کشیدن تجربه‌ای حماسی از زن که با شک‌گرایی، آتش و قدرت رؤیایی یک تمدن تقسیم‌شده را به دقت بررسی کرده‌است. ۲۰۰۸  75px  فرانسواز باره سینوسیبه همراه هارالد تسور هاوزن و لوک مونتانیه  فرانسه  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  به خاطر کشف ویروس اچ‌آی‌وی. ۲۰۰۹  75px الیزابت بلک‌برنبه همراه جک ژوستاک  استرالیا  ایالات متحده آمریکا جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  برای کشف این که چگونه کروموزوم توسط تلومراز و آنزیم تلومراز محافظت می‌شود.75px کارول گریدربه همراه جک ژوستاکایالات متحده آمریکا 75px  عادا یوناتبه همراه توماس استیتز و ونکاترامان راماکریشنان  اسرائیل  جایزه نوبل شیمی  برای پژوهش‌هایش در زمینهٔ ساختار و عملکرد ریبوزوم. 75px  هرتا مولر  آلمان و رومانی  جایزه نوبل ادبیات  به خاطر به تصویر کشیدن چشم‌انداز محرومان با تمرکز بر شعر و صداقت نثر. 75px  الینور اوسترومبه همراه الیور ئی. ویلیامسون  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل اقتصاد  به خاطر بررسی حاکمیت اقتصادی به ویژه مشترکات آن. ۲۰۱۱  75px  الن جانسون سیرلیف  لیبریا  جایزه صلح نوبل  برای مبارزهٔ صلح‌آمیز برای امنیت و حقوق زنان برای مشارکت کامل در اعمال صلح آمیز.75px  لیما گبوی 75px  توکل کرمان  یمن ۲۰۱۳  75px  آلیس مونرو  کانادا  جایزه نوبل ادبیات  مهارت در داستان‌نویسی کوتاه معاصر. ۲۰۱۴  75px  می-بریت موزربه همراه ادوارد موزر و جان اوکیف  نروژ  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  به خاطر کشف سلول‌هایی که سیستم موقعیت‌یابی مغز را تشکیل می‌دهند. 75px  ملاله یوسف‌زیبه همراه کایلاش ساتیارتی  پاکستان  جایزه صلح نوبل  برای تلاش‌های ضد سرکوب حقوق کودکان و جوانان و حق تحصیل همهٔ کودکان. ۲۰۱۵  75px  یویو توبه همراه ویلیام کمبل و ساتوشی آمورا  جمهوری خلق چین  جایزه نوبل فیزیولوژی و پزشکی  برای کشف درمان جدید مالاریا. 75px  سوتلانا الکسیویچ  بلاروس  جایزه نوبل ادبیات  برای نوشته‌های پلی‌فونیک او، یک بنای درد و شجاعت در زمان ما. ۲۰۱۸  75px  دانا استریکلندبه همراه ژرار مورو و آرتور اشکین  کانادا  جایزه نوبل فیزیک  برای روش‌هایش در تقویت پالس‌های خرد شدت بالا، پالس‌های نوری فوق کوتاه. 75px  فرانسیس آرنولد به همراه گرگ وینتر و جرج پی. اسمیت  بریتانیا  جایزه نوبل شیمی  برای تکامل مستقیم آنزیم‌ها. 75px(به همراه دنیس موک‌وگه)عراقجایزه صلح نوبلبه دلیل مبارزاتش علیه خشونت جنسی و استفاده از آن در جنگ‌ها به عنوان سلاح. 75pxلهستانجایزه نوبل ادبیاتبرای داستان پردازی خیال‌انگیزی که به همراه دایرة‌المعارفی از شور و اشتیاق شدید، شکستن مرزها را به عنوان گونه‌ای از زندگی نشان می‌دهد. ۲۰۱۹  75px  استر دوفلو به همراه آبیجیت بنرجی و میشائیل کرمر ایالات متحده آمریکا  فرانسه   جایزه نوبل اقتصاد  جهت رویکرد تجربی‌اش برای کاهش فقر جهانی. ۲۰۲۰  75px  آندره‌آ ام. گزبه همراه راینهارد گنتزل  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیک به دلیل کشف یک جرم بسیار سنگین و فشرده در مرکز کهکشان راه شیری.The Nobel Prize in Physics 2020 nobelprize.org 75px  امانوئل شرپانتیه فرانسه  جایزه نوبل شیمی  به دلیل «فراهم کردن روشی برای ویرایش ژنوم» یا توسعه ویرایش ژن کریسپر.The Nobel Prize in Chemistry 2020 nobelprize.org 75px  جنیفر داودنا ایالات متحده آمریکا 75px  لوئیز گلیک ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل ادبیات به خاطر صدای شاعرانه متمایزش که با زیبایی زاهدانه، وجود فردی را جهانی می‌کند.The Nobel Prize in Literature 2020 nobelprize.org ۲۰۲۱  75px  ماریا رسا به همراه دمیتری موراتوف فیلیپین   جایزه صلح نوبل به خاطر تلاش‌هایشان برای حفاظت از آزادی بیان، که پیش‌شرط دموکراسی و صلح پایدار است. ۲۰۲۲  75px  کارولین برتوزیبه همراه مورتن ملدال و کارل شارپلس  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل شیمی  برای توسعه کلیک شیمی و شیمی بیواورتوگونال  75px  آنی ارنو فرانسه  جایزه نوبل ادبیات  به خاطر شجاعت و توجه موشکافانه که با آن ریشه‌ها، بیگانگی‌ها و خویشتن‌داری‌های جمعی را آشکار می‌کند."The Nobel Prize in Literature 2022". The Nobel Prize (Press release). 6 October 2022. Archived from the original on 6 October 2022. Retrieved 7 October 2022. ۲۰۲۳  75px  کاتالین کاریکوبه همراه درو وایسمن  مجارستان  جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی  برای اکتشافات خود در مورد تغییرات پایه نوکلئوزیدی که امکان ساخت واکسن‌های اثربخش آران‌ای را در برابر کووید ۱۹ فراهم کرد.The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1995 nobelprize.org 75px  ان لولیه<small>به همراه پیر آگوستینی و فرنتس کراوس فرانسه  جایزه نوبل فیزیک  به خاطر به کار بستن شیوه‌های تجربی جهت تولید پالس‌های بسیار کوتاه اتوثانیه‌ای نور به منظور مطالعه بر رفتار الکترون در ماده.The Nobel Prize in Physics 2023 nobelprize.org 75px  نرگس محمدی ایران  جایزه صلح نوبل  به‌خاطر مبارزه در برابر ستم بر زنان در ایران و تلاش برای تقویت حقوق بشر و آزادی برای همه.The Nobel Peace Prize 2023 nobelprize.org 75px  کلودیا گلدن ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل اقتصاد  به دلیل فعالیت‌هایش در زمینه مطالعات مربوط به نقش زنان در بازار کار.The Sveriges Riksbank Prize in Economic Sciences in Memory of Alfred Nobel 2023 nobelprize.org ۲۰۲۴  75px  هان کانگ  کره جنوبی   جایزه نوبل ادبیات به خاطر نثر عمیقا شاعرانه‌اش که به زخم‌های تاریخی می‌پردازد و شکنندگی زندگی بشر را آشکار می‌کند.The Nobel Prize in Literature 2024 nobelprize.org ۲۰۲۵    مری ای. برانکوبه همراه فرد رمسدل و  شیمون ساکاگوچی  ایالات متحده آمریکا  جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی برای اکتشافات در مورد ایمنی تحمل محیطی. 75px  ماریا کورینا ماچادو ونزوئلا  جایزه صلح نوبل  به دلیل تلاش خستگی‌ناپذیر در ترویج حقوق دموکراتیک مردم ونزوئلا و مبارزه برای گذار عادلانه و مسالمت‌آمیز از دیکتاتوری به دموکراسی.The Nobel Peace Prize 2025 nobelprize.org

بر اساس سال

 جستارهای وابسته 
 فهرست برندگان جایزه نوبل

 منابع 
عمومی



اختصاصی

نوبل
دریافت‌کنندگان جایزه نوبل زن
زنان
نوبل
زنان
رده:ویکی‌سازی رباتیک