عاشق اصفهانی

آقامحمد عاشق اصفهانی (زادهٔ ۱۱۱۱ ه. ق در اصفهان - درگذشت ۱۱۸۱ ه. ق در اصفهان) یکی از شاعران غزل‌سرای قرن دوازدهم هجری در ایران است.رضاقلی‌خان هدایت، مجمع‌الفصحاء ج ۲ ص ۳۴۶.لغت‌نامه دهخدا، مدخل عاشق اصفهانیروح‌الله خالقی، «عاشق اصفهانی»، مجلهٔ مهر، شمارهٔ ۱۶، شهریور ۱۳۱۳، صص ۳۹۲–۳۹۶.الذریعه ج ۹ ص ۶۷۲لطفعلی بیک آذر، آتشکدهٔ آذر.علی نظمی تبریزی، دویست سخنور: تذکره الشعرای منظوم و منثور.چهره نما، «در اطراف شهنامه دوم و عاشق اصفهانی»، مجلهٔ ارمغان، شمارهٔ ۱۵۲، آذر ۱۳۱۲، صص ۶۳۴–۶۴۳.

عاشق در اصفهان به دنیا آمد ولی تاریخ تولدش معلوم نیست اما چون در سال ۱۱۸۱ هجری درگذشت و روح‌الله خالقی با استناد به قول رضاقلی‌خان هدایت که گفته عاشق «هفتاد سال عمر کرده» سال تولد او را ۱۱۱۱ هجری قمری دانسته است.روح‌الله خالقی «عاشق اصفهانی»، صفحهٔ ۳۹۲. عاشق اصفهانی یکی از سرشناس‌ترین غزل‌سرایان دوره افشاریه و زندیه است. پیشهٔ اصلی او خیاطی در شهر اصفهان بود و شخصیت گوشه‌نشین و عزلت‌نشینی داشت. آذر دربارهٔ او می‌نویسد: «با کمال فقر در عین استغنا بوده و اغلب اوقات در انزوا به سر می‌برده و به دست‌رنج خیاطی معاش می‌گذرانده است.»نقل از خالقی، همان مقاله، صفحهٔ ۳۹۳. دهخدا نقل می‌کند که «گویند اشعار او به ده هزار رسیده است در غزلیات مضامین عاشقانه». خالقی هم می‌گوید دیوان او به طبع نرسیده و بر اساس نسخه‌ای که به دست خالقی آمده دیوانش دو هزار بیت بیشتر ندارد و علاوه بر غزل، رباعیات خوبی دارد که مانند دیگر شاعران از مضامین رباعیات خیام اقتباس کرده است.خالقی، همان مقاله، صفحهٔ ۳۹۶.

اشعار عاشق ساده و شورانگیز بود و خالقی دربارهٔ خصوصیات شاعری او می‌نویسد: «عاشق شاعری است حساس و باذوق و به گفته خود جز با مطرب و شراب و روی زیبا با کسی سر و کاری ندارد و مثل خیام عقیده دارد عمری که در پی آن نیستی است چه بهتر که به خوشی بگذرد.»خالقی، همان مقاله، صفحهٔ ۳۹۴. عاشق از چهره‌های شعر بازگشت ادبی است و با شاعرانی چون مشتاق، طبیب، هاتف و صهبا هم‌عصر بوده است. عده‌ای از شاعران در اواخر دوره صفویه در اصفهان انجمنی داشته‌اند و چون در دورهٔ صفویه شعر سخت بی‌رونق شده بود این انجمن به دنبال احیای شعر فارسی بود و به دنبال بازگشت به سبک‌های شعری پیش از دوران مغول بودند. خالقی احتمال قوی می‌دهد که عاشق در این انجمن سمت ریاست داشته است.خالقی، همان مقاله، صفحهٔ ۳۹۲. عاشق در زادگاه خود اصفهان درگذشت و به خاک سپرده شد.

 نمونه شعر 

 جستارهای وابسته 
 دوره بازگشت ادبی

 منابع 

 پیوند به بیرون 
 کتاب دیوان عاشق اصفهانی از مجموعه‌ی دیجیتال کتابخانه‌ی دانشگاه (هاله-ویتنبرگ) و ایالت زاکسن-آنهالت (آلمان)

رده:شاعران فارسی‌زبان اهل ایران
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۱۲ (قمری)
رده:شاعران سبک بازگشت ادبی
رده:زادگان ۱۶۹۹ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۱۷۶۷ (میلادی)
رده:خاک‌سپاری‌ها در تخت فولاد