شوئین‌سن

شوئین سن  یا کشتی مهر قرمز به معنای «کشتی دارای مجوز»، کشتی‌های بادبانی تجاری و مسلح ژاپنی بودند که در نیمه اول قرن هفدهم با فرمان علنی دارای مهر قرمز که توسط اوایل شوگون‌سالاری توکوگاوا صادر می‌شد، به مقصد بندرهای جنوب شرق آسیا حرکت می‌کردند.Cesare Polenghi, Samurai of Ayutthaya: Yamada Nagamasa, Japanese warrior and merchant in early seventeenth-century Siam. Bangkok: White Lotus Press (2009), 18-19 بین سال‌های ۱۶۰۰ تا ۱۶۳۵، بیش از ۳۵۰ کشتی ژاپنی تحت این سیستم مجوز به خارج از کشور رفتند. در اوایل قرن هفدهم بازرگانانی که در جنوب شرق آسیا تجارت می‌کردند، مجوزهای رسمی به همراه داشتند که آن‌ها را به عنوان تجار مجاز معرفی می‌کرد و از قاچاقچیان و دزدان دریایی متمایز می‌ساخت. این مجوزها با مهری قرمز (شوئین) ضرب می‌شدند و در نتیجه، کشتی‌های این بازرگانان به عنوان «شوئین سن» یا «کشتی‌های مهر قرمز» شناخته شدند.

این سیستم توسط تویوتومی هیده‌یوشی آغاز شد، اما در دوران شوگون توکوگاوا ایه‌یاسو، که یک «بوگیو» (دادرس) برای ناگاساکی منصوب کرد و سیستمی را برای حکمرانی بر تجارت خارجی طراحی نمود، سازمان‌یافته‌تر شد. او به دنبال تضمین (حفظ) درآمد حاصل از تجارت خارجی و در عین حال اجرای ممنوعیت مسیحیت بود و مجوزهای مهر قرمز را به دایمیوها و بازرگانانی که مایل به فعالیت در تجارت فرامرزی بودند، اعطا می‌کرد. با این حال، پس از سال ۱۶۱۲، به عنوان بخشی از تلاش‌ها برای تقویت امنیت حکومت توکوگاوا از طریق محدود کردن قدرت دایمیوها، آن‌ها دیگر مجاز به داشتن مجوز مهر قرمز نبودند. این اقدام همچنین به کاهش ترس یا اتهامات از سوی دربار چین، کره و سایر دولت‌های خارجی مبنی بر اینکه ژاپن به دزدان دریایی کمک می‌کند یا به آن‌ها پناه می‌دهد، کمک کرد. علاوه بر این، در حالی که صدور مجوزهای مهر قرمز برای ناخداها، حامیان یا بازرگانان غیرژاپنی ادامه یافت، خدمه کشتی‌ها موظف بودند حداقل نسبت مشخصی از اعضای ژاپنی را در میان خود داشته باشند.

 خاستگاه‌ها 

از سده سیزدهم تا شانزدهم میلادی، کشتی‌های ژاپنی در آب‌های آسیا کاملاً فعال بودند و اغلب در نقش دزدان دریایی «واکو (دزد دریایی)» ظاهر می‌شدند که به سواحل پادشاهی چوسان و دودمان مینگ حمله می‌بردند. آن‌ها که اغلب توسط رهبران مختلف فئودال ژاپنی حقوق می‌گرفتند، در اوایل این دوره مکرراً در جنگ‌های داخلی ژاپن درگیر بودند. همچنین هیئت‌های تجاری نیمه‌رسمی مانند تنریوجی-بونه در حدود سال ۱۳۴۱ به چین اعزام شدند. حملات واکو تا ربع سوم قرن شانزدهم کمتر شد. فعالیت واکو در اواخر قرن شانزدهم با ممنوعیت دزدی دریایی توسط تویوتومی هیده‌یوشی و لشکرکشی‌های موفقیت‌آمیز علیه فعالیت دزدان دریایی در سواحل چین توسط ژنرال‌های سلسله مینگ به‌طور مؤثری مهار شد.

بین سده‌های پانزدهم و شانزدهم، میانجی اصلی تجاری در شرق آسیا، جزیره پادشاهی ریوکیو (استان اوکیناوا امروزی) بود که محصولات ژاپنی (نقره، شمشیر) و محصولات چینی را با چوب درخت ساپان و پوست گوزنِ جنوب شرق آسیا مبادله می‌کرد. در مجموع ۱۵۰ کشتی ریوکیویی در مسیر بین این پادشاهی و جنوب شرق آسیا ثبت شده است که ۶۱ فروند از آن‌ها برای Đại Việt (ویتنام)، ۱۰ فروند برای سلطان‌نشین ملاکا، ۱۰ فروند برای پادشاهی پاتانی، ۸ فروند برای جاوه و غیره بوده‌اند. تجارت آن‌ها در حدود سال ۱۵۷۰ با ظهور بازرگانان چینی و مداخله کشتی‌های پرتغالی و اسپانیایی ناپدید شد که این زمان با آغاز سیستم مهر قرمز (شوئین‌سن) مطابقت دارد. ژاپن در نهایت در سال ۱۶۰۹ به پادشاهی ریوکیو حمله کرد.

زمانی که نخستین اروپایی‌ها شروع به دریانوردی در اقیانوس آرام کردند (همچنین ببینید: دوره تجاری نانبان)، به‌طور منظم با کشتی‌های ژاپنی مواجه می‌شدند؛ مانند زمانی که اسپانیایی‌ها در سال ۱۵۸۹ در مانیل از یک کشتی جانک ژاپنیِ طوفان‌زده که عازم سیام بود استقبال کردند، یا زمانی که دریانورد هلندی اولیویه فان نورت در دسامبر ۱۶۰۰ در فیلیپین با یک جانک (کشتی) ۱۱۰ تنی ژاپنی برخورد کرد، و در همان سفر با یک کشتی مهر قرمز با کاپیتان پرتغالی در سواحل بورنئو روبرو شد که از طریق آن‌ها از ورود ویلیام آدامز (دریانورد) به ژاپن مطلع گشت.

 سیستم مهر قرمز 

سیستم مهر قرمز حداقل از سال ۱۵۹۲ و در زمان تویوتومی هیده‌یوشی ظاهر شد؛ این تاریخی است که برای نخستین بار از این سیستم در یک سند یاد شده است. اولین «شوین‌جو» (مجوز مهر قرمز) که عملاً باقی مانده است، متعلق به سال ۱۶۰۴ و در دوران توکوگاوا ایه‌یاسو، نخستین فرمانروای ژاپنِ عصر توکوگاوا، است. توکوگاوا مجوزهای دارای مهر قرمز را برای لوردهای فئودال (دایمیوها) مورد علاقه خود و بازرگانان اصلی که به تجارت خارجی علاقه‌مند بودند، صادر می‌کرد. او با این کار توانست بازرگانان ژاپنی را کنترل کرده و دزدی دریایی ژاپنی‌ها در دریاهای جنوبی را کاهش دهد. مهر او همچنین محافظت از کشتی‌ها را تضمین می‌کرد، چرا که او متعهد شده بود هر راهزن یا کشوری را که این مجوز را نقض کند، تحت پیگرد قرار دهد.

علاوه بر بازرگانان ژاپنی، نام ۱۲ اروپایی و ۱۱ چینی ساکن ژاپن، از جمله ویلیام آدامز (دریانورد) و یان یوستن فان لودنشتاین، در فهرست دریافت‌کنندگان این مجوزها دیده می‌شود. در مقطعی پس از سال ۱۶۲۱، ثبت شده است که یان یوستن مالک ۱۰ کشتی مهر قرمز برای تجارت بوده است.

کشتی‌های پرتغال، اسپانیا، هلند و انگلیس در کنار حاکمان آسیایی، اساساً از کشتی‌های مهر قرمز ژاپنی محافظت می‌کردند، زیرا آن‌ها با شوگون‌های ژاپنی روابط دیپلماتیک داشتند. تنها دودمان مینگ هیچ ارتباطی با این رویه نداشت، زیرا این امپراتوری به‌طور رسمی ورود کشتی‌های ژاپنی به بندرهای چینی را ممنوع کرده بود. با این حال، مقامات مینگ قادر نبودند جلوی قاچاقچیان چینی را که به مقصد ژاپن بادبان می‌کشیدند، بگیرند.

 ظاهر 
بسیاری از این کشتی‌ها بر اساس تلفیقی از فرم‌های اروپایی و شرق آسیا ساخته شده بودند؛ برای مثال، دکل‌بندی اروپایی را با بدنه جانک‌های شرق آسیا ترکیب می‌کردند. پرتغالی‌ها هدایت بسیاری از این کشتی‌ها را بر عهده داشتند و گزارش‌های متعددی از دریانوردان اروپایی وجود دارد که با کشتی‌های مهر قرمز مواجه شده و آن‌ها را به دلیل خدمه مختلط و ساختار ترکیبی‌شان، دارای ظاهری کاملاً عجیب توصیف کرده‌اند. بیشتر این کشتی‌ها در ناگاساکی ساخته می‌شدند، اگرچه برخی از بازرگانانِ دارای مهر قرمز، ساخت کشتی‌های خود را به کشتی‌سازان چینی در آیوتایا سفارش می‌دادند. این کشتی‌های شرق آسیایی یا ترکیبی، برخلاف کشتی‌های ایبریایی (اسپانیایی و پرتغالی) آن زمان که بزرگ‌تر بودند و حدود ۱۰۰۰ تن بار حمل می‌کردند، عموماً حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ نفر خدمه و ۵۰۰ تا ۷۵۰ تن بار جابه‌جا می‌کردند. اگرچه سیستم «شوین‌جو» دقیقاً به منظور صدور مجوز برای بازرگانان مورد اعتماد و کنار گذاشتن سایرین طراحی شده بود، اما در عمل، پرداخت هزینه سفر و جابه‌جایی محموله‌های شخصی توسط بازرگانان بدون مجوز در کشتی‌های مجاز مهر قرمز، به سرعت رایج شد.

 مقصدها 
کشتی‌های مهر قرمز به تعدادی از بندرهای در جنوب شرق آسیا سفر می‌کردند؛ برای نمونه، در سال ۱۶۲۴ میلادی، ۳۵ کشتی به سیام، ۲۶ کشتی به ویتنام، دو کشتی به برونئی، ۳۰ کشتی به فیلیپین، ۲۳ کشتی به کامبوج و یک کشتی به ملاکا سفر کردند.  با توجه به الگوهای بادهای فصلی، کشتی‌ها عموماً در اواسط زمستان ژاپن را به مقصد جنوب شرق آسیا ترک کرده و در اوایل تابستان بازمی‌گشتند. این سفر به‌طور متوسط حدود ۴۷ روز به طول می‌انجامید.

در زمان سومین شوگون توکوگاوا، توکوگاوا ایه‌میتسو، این سیستم با افزودن شرط دریافت «هوشو» (Hōsho) تقویت شد؛ مجوزی دوم یا اجازه‌نامه‌ای از سوی «روجو» (شورای پیران و بزرگان شوگون‌سالاری) که خطاب به «ناگاساکی بوگیو» صادر می‌شد و به بازرگان اجازه خروج می‌داد. این اقدام پس از آن صورت گرفت که شوگون‌سالاری متوجه شد بسیاری از مجوزهای «شوئین‌جو» که به بازرگانان خارجی داده شده بود، توسط دایمیوها یا سایر مقام های بلندپایه شوگون‌سالاری برای انجام تجارت غیرقانونی مورد استفاده قرار می‌گیرد؛ از این رو، سیستم باید تقویت می‌شد.

 خاندان‌های هفت گانه 
در میان بازرگانانی که مجوز مهر قرمز و اجازه فعالیت در تجارت فرامرزی به آن‌ها اعطا شده بود، کسانی بودند که به عنوان «هفت خانواده بزرگ کشتی‌های مهر قرمز» شناخته می‌شدند و شوگون‌سالاری از آن‌ها یاد کرده و قدردانی می‌نمود. در کیوتو، این خانواده‌ها شامل خاندان‌های سوئه‌یوشی و فوشیمی، خاندان چایا شیروجیرو و خاندان سومینوکورا ریویی بودند. پسر ویلیام آدامز (دریانورد) نیز با اتخاذ لقب پدرش، «میورا آنجین»، همچنان از امتیازات تجاری «مهر قرمز» بهره‌مند بود  بازرگانان پیش از عزیمت به جنوب شرق آسیا، مکرراً «اِما» (لوح‌های چوبی نذری) را در معبد کیومیزو-درا تقدیم می‌کردند تا برای سفری ایمن دعا کنند. برخلاف اِماهایی که امروزه در زیارتگاه‌های شینتویی فروخته می‌شوند و به اندازه یک کارت پستال هستند (اگرچه ضخامت قابل توجهی دارند)، این اِماها می‌توانستند تا یک متر عرض داشته باشند.

 پایان کار 
با این حال، سیستم شوئین‌سن (کشتی‌های مهر قرمز) با اجرای محدودیت‌های دریایی در دهه‌های ۱۶۳۰ تا ۱۶۴۰ پایان یافت. تا آن زمان، تقریباً ۳۵۰ مجوز صادر شده بود که شامل ۴۳ مجوز برای بازرگانان چینی و ۳۸ مجوز برای اروپایی‌ها می‌شد، هرچند حداقل در بخشی از این دوره الزامی بود که دارندگان مجوز دست‌کم بخشی از خدمه خود را از ژاپنی‌ها انتخاب کنند.‏ 

 جستارهای وابسته 
 ویلیام آدامز (دریانورد)
 دوره تجاری نانبان

 منابع 

 پیوند به بیرون 

رده:انحلال‌های ۱۶۳۵ (میلادی)
رده:انواع کشتی
رده:بنیان‌گذاری‌های ۱۶۰۴ (میلادی) در ژاپن
رده:روابط خارجی شوگون‌سالاری توکوگاوا
رده:کشتی‌های بلند
رده:کشتی‌های تجاری ژاپن