شورای حل اختلاف

شورای حل اختلاف یکی از نهادهایی است که زیر نظر قوه قضائیه ایران فعالیت می‌کند.لایحه ایجاد نهاد برای نخستین بار در در قالب ماده ۱۸۹ لایحه برنامه پنجم در سال ۸۷ از سوی رئیس جمهور به مجلس تقدیم شد.و در ۱۶ مردادسال ۸۷ قانون شوراهای حل اختلاف تصویب شد.در سال ۱۳۹۴ قانون شوراهای حل اختلاف دستخوش تغییر شد.در سال ۱۴۰۲ قانون شوراهای حل اختلاف که آخرین اراده مقنن ایران در این حوزه است تصویب شد. 

با اصلاحات قانون شوراهای حل اختلاف در قانون ۱۴۰۲  شوراهای حل اختلاف حق صدور رای را نداشته و فقط صلاحیت سازشی دارند.در عوض صدور رای در دعاوی مالی تا یک میلیارد ریال در صلاحیت دادگاه صلح است.

 صلاحیت 
در حال حاضر به موجب قانون شوراهای حل اختلاف مصوب ۱۴۰۲ شورای حل اختلاف صلاحیت صدور رای را ندارد و فقط صلاحیت مصالحه و سازش دارد و صلاحیت صدور رای در این قانون به نهاد جدیدی به نام دادگاه صلح وانهاده شد.

بر اساس قانون شوراهای حل اختلاف که در جلسه مورخ ۱۰ آبان ۱۳۹۴ کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس شورای اسلامی طبق اصل هشتاد و پنجم (۸۵) قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران تصویب گردیده و مجلس با اجراء آزمایشی آن به مدت سه سال به تأیید شورای نگهبان رسیده، صلاحیت شوراهای حل اختلاف مندرج در مبحث چهارم این قانون به قرار ذیل بود لازم به توضیح است این مقرره منسوخ شده است.:

الف ـ دعاوی مالی راجع به اموال منقول تا سقف دویست میلیون ریال(۲۰،۰۰۰،۰۰۰ میلیون تومان) به‌جز مواردی که در تاریخ لازم‌الاجراء شدن این قانون در دادگستری مطرح می‌باشند.

ب ـ تمامی دعاوی مربوط به تخلیه عین مستأجره به جز دعاوی مربوط به سرقفلی و حق کسب و پیشه

پ ـ دعاوی تعدیل اجاره بها به شرطی که در رابطه استیجاری اختلافی وجود نداشته باشد

ت ـ صدور گواهی حصر وراثت، تحریر ترکه، مهر و موم ترکه و رفع آن

ث ـ ادعای اعسار از پرداخت محکومٌ به در صورتی که شورا نسبت به اصل دعوی رسیدگی کرده باشد

ج ـ دعاوی خانواده راجع به جهیزیه، مهریه و نفقه تا نصاب مقرر در بند (الف) در صورتی که مشمول ماده (۲۹) قانون حمایت خانواده مصوب ۱/۱۲/۱۳۹۱ نباشند.

چ ـ تأمین دلیل

ح ـ جرائم تعزیری که صرفاً مستوجب مجازات جزای‌نقدی درجه هشت باشد.

اعضای شورا باید دارای شرایط زیر باشند:

الف ـ متدین به دین مبین اسلام

ب ـ تابعیت جمهوری اسلامی‌ایران

پ ـ التزام عملی به قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران و ولایت مطلقه فقیه

ت ـ حسن شهرت به امانت و دیانت و صحت عمل

ث ـ عدم استفاده از مشروبات الکلی و عدم اعتیاد به مواد مخدر یا روانگردان

ج ـ حداقل سی‌سال سن تمام

چ ـ کارت پایان‌خدمت وظیفه عمومی یا معافیت از آن برای مشمولان

ح ـ حداقل مدرک کارشناسی یا مدرک حوزوی معادل برای تمام اعضای شورای حل اختلاف شهر و در شورای روستا سواد خواندن و نوشتن و ترجیحاً داشتن دیپلم و بالاتر

خ ـ متأهل بودن

دـ سابقه سکونت در حوزه شورا حداقل به مدت شش‌ماه و تداوم سکونت پس از عضویت

ذـ نداشتن سابقه محکومیت مؤثر کیفری و عدم محرومیت از حقوق اجتماعی

 منابع 
۲. ماده ۹ قانون شورای حل اختلاف
کتاب آیین دادرسی دادگاه صلح-حسین گرامی و مجتبی فرهمند-نشر گنج دانش-تهران ۱۴۰۴

ماده ۶ قانون شورای حل اختلاف

رده:حل اختلاف
رده:قوه قضائیه ایران