رز (فیلم ۱۹۷۹)

رُز () یک فیلم موزیکال و درام آمریکایی محصول سال ۱۹۷۹ به کارگردانی مارک رایدل و با بازی بت میدلر، آلن بیتس، فردریک فورست، هری دین استنتون، بری پریموس و دیوید کیت است. بت میدلر موفق شد برای بازی در این فیلم برای دریافتِ جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش اول زن نامزد شود.
این فیلم که با الهام آزاد از زندگی جنیس جاپلین ساخته شده، داستان مری رز فاستر، یک ستاره خودویرانگر راک اند رول در اواخر دهه ۱۹۶۰ را دنبال می‌کند که تحت فشار حرفه‌اش و خواسته‌های مدیر برنامه‌های بی‌رحمش، راج کمبل، دست و پا می‌زند.

نام اولیه فیلم «پرل» (لقب جنیس جاپلین و عنوان آخرین آلبوم او) بود، اما پس از آنکه خانواده جاپلین اجازه استفاده از داستان زندگی او را به تهیه‌کنندگان ندادند، فیلمنامه بازنویسی و به شکلی تخیلی درآمد.Elan, Priya. "Is the Janis Joplin biopic finally going to be filmed? Don't hold your breath", گاردین, August 7, 2010. WebCitation archive.

رز در پنجاه و دومین دوره جوایز اسکار (۱۹۸۰) نامزد دریافت چهار جایزه اسکار شد، از جمله جایزه اسکار بهترین بازیگر زن (برای بت میدلر در اولین حضور سینمایی‌اش)، جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد (فردریک فورست)، جایزه اسکار بهترین تدوین و جایزه اسکار بهترین صداگذاری. میدلر آلبوم موسیقی متن فیلم را اجرا کرد و تک‌آهنگ اصلی آن به یکی از بزرگ‌ترین آثار موفق او تبدیل شد.

 خلاصه داستان 
در اواخر سال ۱۹۶۹، مری رز فاستر یک چهره مشهور راک اند رول است که با نام «رز» شناخته می‌شود. علی‌رغم موفقیتش، زندگی شخصی او تنها و طاقت‌فرساست. او توسط مدیر برنامه و برگزارکننده کنسرت خشن و طماع خود، راج کمبل، مورد سوءاستفاده قرار گرفته و بیش از حد کار می‌کند. رز با وجود ظاهر جسورش، یک فرد الکلی و مصرف‌کننده سابق مواد مخدر است که به شدت به تأیید دیگران نیاز دارد. او مصمم است به عنوان یک سوپراستار به زادگاهش در فلوریدا بازگردد و برای کسانی که در گذشته او بوده‌اند اجرا کند.

پس از اجرا در نیویورک، رز در لانگ آیلند با ستاره موسیقی کانتری، بیلی ری، دیدار می‌کند؛ کسی که الگوی اوست و رز اغلب آهنگ‌های او را در کنسرت‌هایش بازخوانی می‌کند. بیلی ری به شکلی بی‌رحمانه از او می‌خواهد که دیگر هرگز آثارش را اجرا نکند و او را با تحقیر طرد می‌کند. پس از اینکه رز می‌فهمد راج این ملاقات را فقط برای قرارداد بستن با بیلی ری ترتیب داده، با راننده لیموزینی به نام هیوستون دایر فرار می‌کند. آن دو به نیویورک بازمی‌گردند و رابطه‌ای عاشقانه را آغاز می‌کنند.

راج تصور می‌کند هیوستون هم یکی دیگر از آدم‌های دوروبر رز است، اما رز حس می‌کند بالاخره عشق واقعی‌اش را پیدا کرده است. هیوستون اعتراف می‌کند که یک گروهبان فراری از خدمت از نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا است. رابطه آن‌ها در میان سبک زندگی بی‌مهابای رز و تورهای مداوم، متلاطم می‌شود. در ممفیس، رز با سارا، معشوقه سابقش، روبرو می‌شود. وقتی هیوستون آن‌ها را در حال بوسیدن می‌بیند، دعوای شدیدی بین او و رز درمی‌گیرد و هیوستون فرار می‌کند.

رز به زادگاهش جکسون‌ویل می‌رود، جایی که راج یک کنسرت بزرگ برای بازگشت او ترتیب داده است. هیوستون نیز برای آشتی به آنجا می‌آید. رز که فکر می‌کند کنسرتش لغو شده، تصمیم می‌گیرد با هیوستون فرار کند، اما شب قبل از اجرا در بارهای محلی به شدت شروع به نوشیدن و مصرف باربیتورات و هروئین می‌کند. راج با او تماس می‌گیرد و او را متقاعد می‌کند برای کنسرت بازگردد. این تصمیم باعث می‌شود هیوستون برای همیشه او را ترک کند. در نهایت، رز در جریان اولین آهنگ کنسرتش روی صحنه از حال می‌رود و بر اثر اوردوز جان خود را از دست می‌دهد.

 بازیگران 
 بت میدلر در نقش مری رز «رز» فاستر
 آلن بیتس در نقش راج کمبل
 فردریک فورست در نقش هیوستون دایر
 هری دین استنتون در نقش بیلی ری
 بری پریموس در نقش دنیس
 دیوید کیت در نقش پی‌اف‌سی مال
 دوریس رابرتس در نقش خانم فاستر
 ویکتور آرگو در نقش لاکرمن
 سیلوستر در نقش زن‌پوش

 تولید 
فیلم ابتدا به کن راسل پیشنهاد شد، اما او کارگردانی فیلم «والنتینو» را انتخاب کرد؛ تصمیمی که بعدها از آن به عنوان بزرگ‌ترین اشتباه دوران حرفه‌ای خود یاد کرد. مدتی هم مایکل چیمینو برای کارگردانی در نظر گرفته شده بود، اما او برای ساخت «دروازه بهشت» پروژه را ترک کرد، هرچند مشارکت‌هایی بدون ذکر نام در فیلمنامه داشت.

 بازخورد 
فیلم رز با استقبال ترکیبی تا مثبت منتقدان روبرو شد. این فیلم در وبگاه راتن تومیتوز بر اساس ۲۳ نقد، امتیاز ۷۴٪ را کسب کرده است. سیسکل و ایبرت در برنامه خود هر دو به فیلم رای مثبت دادند. این فیلم در مجموع ۲۹٫۲ میلیون دلار در ایالات متحده و کانادا فروش داشت.

 جوایز و نامزدی‌ها 
 جایزه دسته نامزد(ها) نتیجه پنجاه و دومین دوره جوایز اسکار جایزه اسکار بهترین بازیگر زن بت میدلر  جایزه اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل مرد فردریک فورست  جایزه اسکار بهترین تدوین Robert L. Wolfe و Carroll Timothy O'Meara  جایزه اسکار بهترین صداگذاری Theodore Soderberg, Douglas Williams, Paul Wells و Jim Webb  سی و هفتمین مراسم گلدن گلوب جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر زن – فیلم موزیکال یا کمدی بت میدلر  جایزه گلدن گلوب بهترین ترانه غیراقتباسی "The Rose" – آماندا مک‌بروم  ستاره جدید سال – بازیگر زن بت میدلر  جوایز گرمی بهترین اجرای آواز پاپ زن بت میدلر برای "The Rose" 

 رسانه خانگی 
مجموعه کرایتریون این فیلم را در ۱۹ مه ۲۰۱۵ بر روی دیسک بلوری و دی‌وی‌دی منتشر کرد.

 منابع 

رده:تجسم‌های فرهنگی از جنیس جاپلین
رده:دوجنسگرایی زن در فیلم
رده:فیلم‌نامه‌های بو گولدمن
رده:فیلم‌ها به زبان انگلیسی
رده:فیلم‌ها درباره زنان
رده:فیلم‌ها درباره مواد مخدر
رده:فیلم‌های ۱۹۷۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی
رده:فیلم‌های آمریکایی مرتبط با موسیقی راک
رده:فیلم‌های انگلیسی‌زبان دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های آمریکایی
رده:فیلم‌های درام ۱۹۷۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های درام مربوط به ال‌جی‌بی‌تی
رده:فیلم‌های درباره موسیقی و موسیقی‌دانان
رده:فیلم‌های فاکس قرن بیستم
رده:فیلم‌های فیلمبرداری شده در نیویورک‌سیتی
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در کالیفرنیا
رده:فیلم‌های فیلم‌برداری‌شده در لس آنجلس
رده:فیلم‌های مارک رایدل
رده:فیلم‌های مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی ۱۹۷۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های مرتبط با ال‌جی‌بی‌تی دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های موزیکال دهه ۱۹۷۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های موزیکال مرتبط با ال‌جی‌بی‌تیی
رده:فیلم‌های موزیکال-درام آمریکایی
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ۱۹۶۹ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:فیلم‌های واقع‌شده در فلوریدا
رده:فیلم‌های واقع‌شده در ممفیس، تنسی