محمد بن کرام

ابو عبدالله محمد بن کرام سجستانی() (زاده ۱۹۰ در زرنگ سیستان - درگذشته ۲۵۵ هـ. ق در رمله) عالم، فقیه، عارف و محدّث قرن سوم و بنیانگذار فرقهٔ کرامیه بود.

 زندگی‌نامه 
ابوعبدالله کرام، عالم، فقیه، عارف و محدّث قرن سوم و بنیانگذار فرقهٔ کرامیه. منبع اصلی دربارهٔ ابوعبدالله محمد بن کرام، شرح حال مفصّل وی در تاریخ نیشابور حاکم نیشابوریابن عساکر، ج ۵۵، ص ۱۲۸-۱۳۰.سبکی، ج ۲، ص ۳۰۴-۳۰۵. و احتمالاً تاریخ الکرامیه، نوشتهٔ هیصم بن محمد بن عبدالعزیز (متوفی ۴۶۷)، است که نسخه ای از کتاب اخیر در دست احمد بن محمد، مشهور به فصیحی خوافی (متوفی ۸۴۵)، بودهفصیحی خوافی، ج ۲، ص ۵۷۹ و اصل هیچ‌یک تا کنون به دست نیامده است. جورقانی نیز دربارهٔ ابن کرام اطلاعات مهمی آورده است.جورقانی ج ۱، ص ۲۹۲-۲۹۵ در کتاب‌های تراجم عربی، اطلاعات راجع به محمد بن کرام، به واسطه یا مستقیم، از تاریخ نیشابور گرفته شده است. ذهبی نیز از منابع گوناگون، از جمله تاریخ نیشابور*، اطلاعات ارزشمندی را دربارهٔ او نقل کرده است.

اصل محمد بن کرام از روستای ختک، یکی از روستاهای زرنگ سجستان(سیستان) استفصیحی خوافی، ج ۱، ص ۳۷۴ و شهرت وی به سجستانی نیز از همین روست.ابن عساکر، ج ۵۵، ص ۱۲۷-۱۲۸.سمعانی، ج ۳، ص ۱۴۹
جورقانی، نام روستای زادگاه او را الحروی ذکر کرده، که احتمالاً تصحیف ختک است.جورقانی، ج ۱، ص ۲۹۲

پدر محمد کرام، از موالی بنو نِزار بودابن عساکر، ج ۵۵، ص ۱۲۸سمعانی، ج ۵، ص ۴۴ که با همسرش به مکه رفت و در آنجا، در سال ۱۶۸، محمد به دنیا آمد.فصیحی خوافی، ج ۱، ص ۳۷۴-۳۷۵ نام پدر وی را، به اختلاف، کرّام، کِرام و کَرام ذکر کرده‌اند.سبکی، ج ۲، ص ۳۰۵فان اس، ص ۴۵-۳۸

ابن کرام در ۲۰ صفر سال ۲۵۵ در بیت المقدّس درگذشت.ابن عساکر، ج ۵۵، ص ۱۲۸-۱۲۹ذهبی، ج ۶، ص ۱۹۱فصیحی خوافی، ج ۱، ص ۳۷۵
به روایت ابن عساکر، در بیت المقدّس، به دلیل عقیدهٔ ابن کرام دربارهٔ ایمان، کتابهای او را سوزاندند و به دستور والی رمله، یانس مونسی، او را به شهر زُغَر راندند.ابن عساکر ج ۵۵، ص ۱۲۹-۱۳۰ گفته شده است که وی در زغر درگذشت و پیروانش جنازهٔ او را به بیت المقدّس بردند و در آنجا به خاک سپردند. به گفتهٔ حاکم نیشابوری، محمد بن کرام شب هنگام درگذشت و صبح زود، در حالی که معدودی از نزدیکان خاص او خبر داشتند، جنازه اش را به مقابرالانبیاء بردند و در کنار زکریا و یحیی و دیگر پیامبران به خاک سپردند.ابن عساکر، ج ۵۵، ص ۱۳۰سبکی، ج ۲، ص ۳۰۴

 منابع 

رده:عارفان اهل ایران
رده:رهبران فرقه‌های اسلامی
رده:زادگان ۸۰۶ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۸۶۸ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۸۶۹ (میلادی)
رده:عرب‌های سده ۹ (میلادی)
رده:اهالی خلافت عباسیان در سده ۹ (میلادی)
رده:فیلسوفان مسلمان
رده:اهالی سیستان
رده:محققان عباسیان
رده:عارفان صوفی