فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی

فهرست سلاطین امپراتوری عثمانی  همه سلاطین عثمانی را شامل می‌شود. امپراتوری عثمانی با نام رسمی دَوْلَتِ عَلِیّهٔ عُثمَانِیه یک قدرت سیاسی و امپراتوری مسلمان بود که از ۱۲۹۹ تا ۱۹۲۲ میلادی در منطقهٔ مدیترانه حکومت می‌کرد و در سه قاره جهان یعنی آسیا، اروپا و آفریقا گسترش یافت. این امپراتوری در اوج خود از شمال تا مجارستان، از جنوب تا یمن، از شرق تا عراق و از غرب تا الجزایر وسعت داشت. پایتخت این حکومت ابتدا در شهر سوگوت سپس در سال ۱۳۲۴ به شهر بورسا و در سال ۱۳۶۳ به پس از فتح ادرنه به این شهر منتقل شد و بعد از فتح قسطنطنیه توسط محمد فاتح از سال ۱۴۵۳ تا زمان فروپاشی این شهر پایتخت حکومت عثمانی بود.Stavrides 2001, p. 21

عثمان یکم یا عثمان بن أرطغرل بن سلیمان شاه معروف به عثمان غازی یا عثمان بیگ رهبر ترکان عثمانی و بنیانگذار امپراتوری عثمانی بود. او از قبیله قایی شاخه‌ای از ترکان اغوز بود.Kafadar, Cemal (1995). Between Two Worlds: The Construction of the Ottoman State. p. 122. That they hailed from the Kayı branch of the Oğuz confederacy seems to be a creative "rediscovery" in the genealogical concoction of the fifteenth century. It is missing not only in Ahmedi but also, and more importantly, in the Yahşi Fakih-Aşıkpaşazade narrative, which gives its own version of an elaborate genealogical family tree going back to Noah. If there was a particularly significant claim to Kayı lineage, it is hard to imagine that Yahşi Fakih would not have heard of it. بعد از او ۳۵ تن از نسل او با عنوان سلاطین عثمانی حکومت کردند. محمد ششم آخرین سلطان عثمانی و عبدالمجید دوم آخرین خلیفه عثمانی بود.( بعد از ساقط کردن محمد ششم، دو مقام سلطنت و خلافت از هم تفکیک گردید و جانشین محمد ششم فقط خلافت مذهبی را عهده دار بود نه سلطنت و حکومت سیاسی) امپراتوری عثمانی بعد از شکست قدرت‌های مرکز در جنگ جهانی اول منحل شد و به دنبال آن در سال ۱۹۲۲ جمهوری ترکیه مدرن تاسیس شد.Glazer 1996, "War of Independence

 فهرست سلاطین عثمانی 
فهرست زیر سلاطین و خلیفه‌های عثمانی را به ترتیب زمان نشان می‌دهد. طغرا نشان و مهر و موم هر سلطان است پرتره‌ هر سلطان در کنار نام او مشخص است. در بخش توضیحات نام پدر و مادر سلطان و سرنوشت و رویداد‌های مهم دوران او مشخص شده است. معمولا بین پایان عمر یک سلطان و جانشینی سلطان بعدی فاصله زمانی وجود دارد زیرا شاهزاده ارشد برای به دست آوردن سلطنت بعد از مرگ پدرش مجبور به جنگ با برادرانش بود با این حال خط جانشینی در سال ۱۶۱۷ تغییر کرد و از فرزند ارشد به شاهزاده ارشد تبدیل شد و بعد از مرگ هر سلطان شاهزاده ارشد جانشین او می‌شد و این شاهزاده می‌توانست برادر، برادرزاده و یا پسر خود سلطان باشد.92.Quataert 2005, p. 91Karateke 2005, pp. 37–54
پیوند=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Imperial_standard_of_the_Ottoman_Sultan.svg|بندانگشتی|240x240پیکسل|استاندارد سلطنتی عثمانی
{| class="wikitable" border="1" style="width:100%; text-align:center;"
 شماره سلطان تصویر آغاز سلطنت پایان سلطنتطغرا توضیحات دوران ظهور امپراتوری عثمانی(۱۲۹۹م – ۱۴۵۳م) ۱عثمان یکمغازی (جنگجو) 100px ۱۲۹۹۱۳۲۴ —پسر ارطغرل بیگ و حلیمه خاتون
تا زمان مرگ سلطنت کرد.    ۲اورخان یکمغازی (جنگجو) 100px ۱۳۲۴ ۱۳۶۲ 80px|Tughra of Orhanپسر عثمان یکم و ملحون خاتون
تا زمان مرگ سلطنت کرد ۳مراد یکمسلطان بزرگخداوندگار   (شهید)  100px ۱۳۶۲ ۱۵ ژوئن ۱۳۸۹ 80px|Tughra of Murad Iپسر اورخان یکم و نیلوفر خاتون.
تا زمان مرگش سلطنت کرد.
در نبرد کوزوو کشته شد. ۴بایزید یکمسلطان روم ییلدریم (آذرخش) 100px ۱۵ ژوئن ۱۳۸۹ ۲۰ ژوئیه ۱۴۰۲ 80px|Tughra of Bayezid Iپسر مراد یکم و گلچیچک خاتون.
در نبرد آنکارا اسیر شد.   
در اسارت در ۸ مارس ۱۴۰۳ در آق‌شهر فوت شد.دوره فترت در امپراتوری عثمانی(۱۴۰۲ – ۱۴۱۳) —عیسی چلبیسلطان آناتولی 80px ۱۴۰۳ – ۱۴۰۵ (سلطان در سرزمین آناتولی غربی) ۱۴۰۶ —بعد از نبرد آنکارا خود را سلطان خواند و به مدت دو سال بر آناتولی حکومت کرد.
توسط برادرش محمد یکم در نبرد الوبات اسیر شد.
در سال ۱۴۰۶ اعدام شد.  —سلیمان چلبیسلطان در روملیا  80px ۲۰ ژوئیه ۱۴۰۲  ۱۷ فوریه ۱۴۱۱Nicholae Jorga: Geschishte des Osmanichen (Trans :Nilüfer Epçeli) Vol 1 Yeditepe yayınları, İstanbul,2009, p 314 —بعد از نبرد آنکارا خود را سلطان خواند و به مدت نه سال در روملیا حکومت کرد. 
در ۱۷ فوریه ۱۴۱۱ اعدام شد.Nicholae Jorga: Geschishte des Osmanichen (Trans :Nilüfer Epçeli) Vol 1 Yeditepe yayınları, İstanbul, 2009,  p 314 —موسی چلبیسلطان در روملیا 80px ۱۸ فوریه ۱۴۱۱ ۵ ژوئیه ۱۴۱۳Joseph von Hammer: Osmanlı Tarihi cilt I (condensation: Abdülkadir Karahan), Milliyet yayınları, İstanbul. p 58-60. —بعد از مرگ برادرش سلیمان چلبی سلطان روملیا شد و به مدت دو سال سلطنت کرد.
در ۵ ژوئیه ۱۴۱۳ بعد از نبرد چرامولو در ساماکوف توسط برادرش محمد یکم اعدام شد.Joseph von Hammer: Osmanlı Tarihi cilt I (condensation: Abdülkadir Karahan), Milliyet yayınları, İstanbul. p. 58-60. —محمد چلبی سلطان در آناتولی 80px ۱۴۰۳ – ۱۴۰۶ (سلطان در آناتولی شرقی)۱۴۰۶ – ۱۴۱۳(سلطان در آناتولی) ۵ ژوئیه ۱۴۱۳ —بعد از نبرد آنکارا سلطان بخشی از آناتولی غربی شد.
شکست عیسی چلبی در نبرد اولوبات در سال ۱۴۰۵.
سلطان آناتولی بعد از مرگ عیسی چلبی در سال ۱۴۰۶. 
بعد از شکست موسی چلبی در نبرد چرامولو، سلطان عثمانی شد و با نام محمد یکم تاج‌گذاری کرد. پس‌گیری سلطنت ۵محمد یکمچلبی 100px ۵ ژوئیه ۱۴۱۳ ۲۶ می ۱۴۲۱ 80px|Tughra of Mehmed Iپسر بایزید یکم و دولت خاتون.
تا پایان عمر سلطنت کرد. -مصطفی چلبیچلبی  ژانویه ۱۴۱۹ می ۱۴۲۲ سلطان روملیا.
پسر بایزید اول. ۶مراد دومکوجا(بزرگ) 100px ۲۵ ژوئن ۱۴۲۱ ۱۴۴۴ 80px|Tughra of Murad IIپسر محمد یکم و امینه خاتون;
با اراده خود سلطنت را به پسرش محمد دوم منتقل کرد. ۷محمد دوم 100px ۱۴۴۴ ۱۴۴۶ 80px|Tughra of Mehmed II پسر مراد دوم و هما خاتون.
بعد از دو سال به دلیل شورش سلطنت را به پدرش منتقل کرد. (۶)مراد دوم 100px ۱۴۴۶ ۳ فوریه ۱۴۵۱ 80px|Tughra of Murad IIدوره دوم سلطنت;
بعد از شورش جان‌نثاران سلطنت را از پسرش پس گرفت.Kafadar 1996, p. xix
تا پایان عمر سلطنت کرد. دوران گسترش امپراتوری عثمانی(۱۴۵۳ – ۱۵۵۰) (۷)محمد دومقیصر روم (فاتح) 100px ۳ فوریه ۱۴۵۱ ۳ می ۱۴۸۱ 80px|Tughra of Mehmed IIدوره دوم سلطنت;
سقوط قسطنطنیه در سال ۱۴۵۳;
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۸بایزید دوموِلی (مقدس) 100px ۱۹ می ۱۴۸۱ ۲۵ آوریل ۱۵۱۲ 80px|Tughra of Bayezid IIپسر محمد دوم و گلبهار خاتون.
به نفع پسرش سلیم یکم کناره گیری کرد.
در ۲۶ می ۱۵۱۲ در نزدیکی دیدیمونتچو فوت شد. ۹سلیم یکمیاوُز  (خشمگین)خادم الحرمین الشریفین 100px ۲۵ آوریل ۱۵۱۲ ۲۱ سپتامبر ۱۵۲۰ 80px|Tughra of Selim Iپسر بایزید دوم و گلبهار خاتون.
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۱۰سلیمان یکم<small>محتشم 100px ۳۰ سپتامبر ۱۵۲۰ ۶ سپتامبر ۱۵۶۶ 80px|Tughra of Suleiman Iپسر سلیم یکم و حفصه سلطان.
تا پایان عمر سلطنت کرد. دوران رشد و تحول امپراتوری عثمانی(۱۵۵۰ – ۱۷۰۰) ۱۱سلیم دومساری (بور) 100px ۲۹ سپتامبر ۱۵۶۶ ۲۱ دسامبر ۱۵۷۴ 80px|Tughra of Selim IIپسر سلیمان یکم و خرم سلطان;
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۱۲مراد سوم 100px ۲۲ دسامبر ۱۵۷۴ ۱۶ ژانویه ۱۵۹۵ 80px|Tughra of Murad IIIپسر سلیم دوم و نوربانو سلطان;
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۱۳محمد سومعادل 100px ۲۷ ژانویه ۱۵۹۵ ۲۰ دسامبر ۱۶۰۳ 80px|Tughra of Mehmed IIIپسر مراد سوم و صفیه سلطان. 
تا پایان عمر سلطنت کرد; ۱۴احمد یکم بختی  100px ۲۱ دسامبر ۱۶۰۳ ۲۲ نوامبر ۱۶۱۷ 80px|Tughra of Ahmed Iپسر محمد سوم و خندان سلطان؛
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۱۵مصطفی یکمدلی (دیوانه) 100px ۲۲ نوامبر ۱۶۱۷ ۲۶ فوریه ۱۶۱۸ 80px|Tughra of Mustafa Iپسر محمد سوم و حلیمه سلطان;
به دلیل بیماری روانی به نفع برادرزاده‌اش عثمان دوم از سلطنت کناره‌گیری کرد. ۱۶عثمان دومجوان 100px ۲۶ فوریه ۱۶۱۸ ۱۹ می ۱۶۲۲ 80px|Tughra of Osman IIپسر احمد یکم و ماه‌فیروز سلطان;
در شورش ۱۹ می ۱۶۲۲ توسط جان‌نثاران برکنار شد.
در ۲۰ می سال ۱۶۲۲ توسط کارا داوود پاشا اعدام شد. (۱۵)مصطفی یکم 100px ۲۰ می ۱۶۲۲ ۱۰ سپتامبر ۱۶۲۳ 80px|Tughra of Mustafa Iدوره دوم سلطنت؛
بعد از برکناری عثمان دوم به سلطنت رسید;
به دلیل بیماری روانی به نفع برادر‌زاده‌اش مراد چهارم از سلطنت برکنار شد و تا پایان عمرش در ۲۰ ژانویه ۱۶۳۹ در زندان شاهزادگان زندگی کرد. ۱۷مراد چهارمصاحب قرآن فاتح بغداد 100px ۱۰ سپتامبر ۱۶۲۳ ۸ فوریه ۱۶۴۰ 80px|Tughra of Murad IVپسر احمد یکم و کوسم سلطان.
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۱۸ابراهیم یکمدلی  (دیوانه)  فاتح کرت شهید  100px ۹ فوریه ۱۶۴۰ ۸ اوت ۱۶۴۸ 80px|Tughra of Ibrahimپسر احمد یکم و کوسم سلطان;
در ۸ اوت ۱۶۴۸ توسط شورش به رهبری شیخ‌الاسلام برکنار شد.
در ۱۸ اوت ۱۶۴۸ به فرمان سوفو محمد پاشا اعدام شد. ۱۹محمد چهارمآوجی (شکارچی) 100px ۸ اوت ۱۶۴۸ ۸ نوامبر ۱۶۸۷ 80px|Tughra of Mehmed IVپسر ابراهیم یکم و تورخان سلطان;
بعد از شکست در نبرد موهاچ برکنار شد.
در ۶ ژانویه ۱۶۹۳ در ادرنه فوت شد. ۲۰سلیمان دوم 100px ۸ نوامبر ۱۶۸۷ ۲۲ ژوئن ۱۶۹۱ 80px|Tughra of Suleiman IIپسر ابراهیم یکم و آشوب سلطان.
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۲۱احمد دوم 100px ۲۲ ژوئن ۱۶۹۱ ۶ فوریه ۱۶۹۵ 80px|Tughra of Ahmed IIپسر ابراهیم یکم و معزز سلطان.
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۲۲مصطفی دوم 100px ۶ فوریه ۱۶۹۵ ۲۲ اوت ۱۷۰۳ 80px|Tughra of Mustafa IIپسر محمد چهارم و گلنوش سلطان.
در ۲۲ اوت ۱۷۰۳ به دلیل شورش ینی‌چریان برکنار شد.
در ۸ ژانویه ۱۷۰۴ در استانبول فوت شد. دوران رکود و اصلاحات در امپراتوری عثمانی(۱۷۰۰ – ۱۸۲۷) ۲۳احمد سوم 100px ۲۲ اوت ۱۷۰۳ ۲ اکتبر ۱۷۳۰  80px|Tughra of Ahmed IIIپسر محمد چهارم و گلنوش سلطان. 
به دلیل شورش ینی‌چریان به رهبری پاطرونا خلیل برکنار شد.
در ۱ ژوئیه ۱۷۳۶ در ادرنه فوت شد. ۲۴محمود یکم 100px ۲ اکتبر ۱۷۳۰ ۱۳ دسامبر ۱۷۵۴ 80px|Tughra of Mahmud Iپسر مصطفی دوم و صالحه سلطان.
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۲۵عثمان سومصوفی 100px ۱۳ دسامبر ۱۷۵۴ ۳۰ اکتبر ۱۷۵۷ 80px|Tughra of Osman IIIپسر مصطفی دوم و شهسوار سلطان
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۲۶مصطفی سوم 100px ۳۰ اکتبر ۱۷۵۷ ۲۱ ژانویه ۱۷۷۴ 80px|Tughra of Mustafa IIIپسر احمد سوم و مهرشاه قادین
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۲۷عبدالحمید یکماصلاحاتچی 100px ۲۱ ژانویه ۱۷۷۴ ۶ آوریل ۱۷۸۹ 80px|Tughra of Abdul Hamid Iپسر احمد سوم و شرمی قادین.
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۲۸سلیم سومبستگار    نظامی  شهید 100px ۷ آوریل ۱۷۸۹ ۲۹ می ۱۸۰۷ 80px|Tughra of Selim IIIپسر مصطفی سوم و مهرشاه سلطان
توسط شورش ینی‌چریان به رهبری کاپیچی مصطفی برکنار شد.
در ۲۸ ژوئیه ۱۸۰۸ به فرمان مصطفی چهارم اعدام شد. ۲۹مصطفی چهارم 100px ۲۹ می ۱۸۰۷ ۲۸ ژوئیه ۱۸۰۸ 80px|Tughra of Mustafa IVپسر عبدالحمید یکم و سینه‌پرور سلطان.
به واسطه شورش به رهبری علمدار مصطفی پاشا برکنار شد.
در ۱۷ نوامبر ۱۸۰۸ در استانبول به فرمان محمود دوم اعدام شد.Sultan IV. Mustafa Han". Republic of Turkey Ministry of Culture and Tourism. Retrieved 2009-02-06  دوران نوسازی امپراتوری عثمانی(۱۸۲۷ – ۱۹۰۸) ۳۰محمود دومانقلابچی 100px ۲۸ ژوئیه ۱۸۰۸ ۱ ژوئیه ۱۸۳۹ 80px|Tughra of Mahmud IIپسر عبدالحمید یکم و نقش‌دل سلطان. 
منحل کردن ینی‌چریان در نتیجه رویداد فرخنده در سال ۱۸۲۶
تا پایان عمر سلطنت کرد. ۳۱عبدالمجید یکمتنظیمات‌چی  135x135px ۱ ژوئیه ۱۸۳۹ ۲۵ ژوئن ۱۸۶۱ 80px|Tughra of Abdulmejid Iپسر محمود دوم و بزم عالم سلطان
اعلام خط همایون برای شروع اصلاحات که از گلخانه در ۳ نوامبر ۱۸۳۹ به دست وزیر اعظم مصطفی رشید پاشا رسید.
پذیرفته شدن خط همایون در ۱۸ فوریه ۱۸۵۶ 
تا پایان عمر سلطنت کرد  ۳۲عبدالعزیز یکم  بخت‌سیز شهید  146x146px ۲۵ ژوئن ۱۸۶۱ ۳۰ می ۱۸۷۶ 80px|Tughra of Abdülazizپسر محمود دوم و پرتونهال سلطان.
توسط وزیران برکنار شد.
پنج روز بعد توسط مخالفان کشته شد. ۳۳مراد پنجم 137x137px ۳۰ می ۱۸۷۶ ۳۱ اوت ۱۸۷۶ 80px|Tughra of Murad Vپسر عبدالمجید یکم و شوق‌افزا سلطان.
به دلیل بیماری روانی برکنار شد.
در کاخ چراغان در ۲۹ اوت ۱۹۰۴ فوت شد. ۳۴عبدالحمید دوم 140x140px ۳۱ اوت ۱۸۷۶ ۲۷ آوریل ۱۹۰۹ 80px|Tughra of Abdul Hamid IIپسر عبدالمجید یکم و تیرمژگان قادین (فرزند خوانده پرستو سلطان).
با بی میلی در ۲۳ نوامبر ۱۸۷۶ قانون اساسی را پذیرفت سپس آن را به تعویق انداخت و در ۱۳ فوریه ۱۸۷۸ آن‌را منحل کرد.
در ۳ ژوئیه ۱۹۰۸ دوباره قانون اساسی را پذیرفت. 
بعد از حادثه ۳۱ مارس ۱۹۰۹ برکنار شد.
در ۱۰ فوریه ۱۹۱۸ در کاخ بیگلربیگی فوت شد. ۳۵محمد پنجمرشید‌الدین 137x137px ۲۷ آوریل ۱۹۰۹ ۳ ژوئیه ۱۹۱۸ 80px|Tughra of Mehmed Vپسر عبدالمجید یکم و گل‌جمال قادین.
پادشاهی دست نشانده توسط محمد طلعت پاشا، اسماعیل انور پاشا و احمد جمال پاشا بود که تا زمان مرگ سلطنت کرد. ۳۶محمد ششم<small>وحیدالدین 100px ۴ ژوئیه ۱۹۱۸ ۱ نوامبر ۱۹۲۲ 80px|Tughra of Mehmed VIپسر عبدالمجید یکم و گلستو خانم.
در ۱۷ نوامبر ۱۹۲۲ برکنار شد و سلطنت لغو شد.
مرگ در ۱۶ می ۱۹۲۶ در تبعید، سانرمو در ایتالیا. خلافت تحت حکومت جمهوری(۱۹۲۲ – ۱۹۲۴) —عبدالمجید دوم 100px ۱۸ نوامبر ۱۹۲۲ ۳ مارس ۱۹۲۴ —پسر عبدالعزیز یکم و حیران‌دل خانم.As̜iroğlu 1992, p. 13
برکنار شد و خلافت لغو شد.As̜iroğlu 1992, p. 17
در ۲۳ اوت ۱۹۴۴ در پاریس، فرانسه فوت شد.As̜iroğlu 1992, p. 14

 منابع 

رده:سران کشور ترکیه
رده:سلطان‌های امپراتوری عثمانی
رده:فهرست‌های پادشاهان
رده:فهرست‌های حاکمان اروپا