طاهر احمدزاده

طاهر احمدزاده هِرَوی (زاده ۱ خرداد ۱۳۰۰ در مشهد – درگذشته ۹ آذر ۱۳۹۶ مشهد) کنشگر سیاسی ملی-مذهبی و چپ‌گرا و نخستین استاندار خراسان پس از انقلاب ۱۳۵۷ ایران بود.  او در دوران دودمان پهلوی و جمهوری اسلامی بارها بازداشت شد و سال‌ها زندانی بود.  وی از دهه ۱۳۲۰ از همراهان محمدتقی شریعتی در کانون نشر حقایق اسلامی مشهد و از کنشگران نهضت ملی‌شدن نفت و از هواداران نهضت مقاومت ملی ایران بود.

احمدزاده به دلیل گرایشهای چپ و سوسیالیستی خود، پیش و پس از انقلاب بارها به زندان افتاد. وی بین سال‌های ۱۳۳۶ تا ۱۳۵۷ بارها بازداشت و زندانی شد. او یکی از ۱۱۲۶ زندانی سیاسی بود که در آبان ۵۷ از زندان آزاد شدند.۳۰ سال پیش در چنین روزی ازهاری نخست‌وزیر شد رادیو زمانه وی آخرین بار در سال ۱۳۸۰ در سن هشتاد سالگی از زندان آزاد شد.طاهر احمدزاده (سالمندترین زندانی ملی-مذهبی) با پرداخت وثیقه‌ای سنگین آزاد شد رادیو فردا

 پیش از انقلاب 
احمدزاده از همفکران محمدتقی شریعتی و علی شریعتی بود. او بین سال‌های ۱۳۳۶ تا ۱۳۵۷ بارها بازداشت و زندانی شد. او یکی از ۱۱۲۶ زندانی سیاسی بود که در آبان ۵۷ از زندان آزاد شدند.

 پس از انقلاب 
طاهر احمدزاده پس از انقلاب از سوی دولت موقت ایران به عنوان نخستین استاندار خراسان انتخاب شد. سیاست‌های چپ‌گرایانه او در این مقام، اعتراض‌های زیادی را برانگیخته بود و سخنرانی‌های او پس از درگذشت سید محمود طالقانی باعث جنجال‌های زیادی شدند. او در مراسم بزرگداشت طالقانی گفته بود:

روح‌الله خمینی نیز به اظهارات احمدزاده این‌گونه پاسخ داده بود:

در واکنش، احمد آذری قمی دادستان دادگاه‌های انقلاب اسلامی هم علیه او اعلام جرم کرد. عزت‌الله سحابی از اعضای شورای انقلاب اسلامی ایران گفته بود که خمینی رهبر انقلاب خواستار عزل سه نفر از مقامات اجرایی شده بود که یکی از آن‌ها طاهر احمدزاده بود. به گفته سحابی:

احمدزاده در آذر سال ۱۳۵۸ از استانداری خراسان استعفا داده و جای خود را به حسن غفوری‌فرد داد. وی در انتخابات مجلس خبرگان قانون اساسی در سال ۱۳۵۸ از حوزه خراسان نامزد شده و مورد حمایت ائتلاف گروه‌های چپ مذهبی از جمله سازمان مجاهدین خلق ایران و جاما قرار داشت اما موفق به ورود به مجلس نشد.

او پس از سال ۶۰ به دلیل انتقاد از سیاست‌های جمهوری اسلامی، چند بار به زندان افتاد. وی آخرین بار در سال ۱۳۸۰ در سن هشتاد سالگی از زندان آزاد شد.طاهر احمدزاده فعال ملی-مذهبی درگذشت

 خانواده 
طاهر احمدزاده تباری افغان دارد و پدر او پیش از تولدش به مشهد آمده و در آن جا ازدواج کرده بود و چون چهره‌ای محوری در میان افغانستانی‌ها در ایران بود یک بار امان‌الله شاه پادشاه افغانستان در زمان کودکی طاهر به خانه آن‌ها آمده بود.خاطراتی از ۶۰ سال مبارزه مصاحبه با طاهر احمدزاده، وبگاه ملی مذهبی خود او در مورد خانواده خود می‌گوید:

سه پسر طاهر احمدزاده نیز توسط حکومت پهلوی و جمهوری اسلامی کشته شدند. یکی از پسران او مسعود احمدزاده از بنیان‌گذاران سازمان چریک‌های فدایی خلق ایران بود و در سال ۱۳۵۰ اعدام شد. مجید احمدزاده دیگر فرزند او نیز همراه برادرش در ۱۱ اسفند ۱۳۵۰ اعدام شد.رفیق مجید احمدزاده وبگاه فدائیان ایرانی مجتبی احمدزاده پسر کوچک‌تر وی نیز در ۸ آبان ۱۳۶۰ در زندان اوین اعدام شد.مجتبی احمدزاده هروی وبگاه بیداران

 درگذشت 
طاهر احمدزاده روز پنجشنبه ۹ آذر ۱۳۹۶ در سن ۹۶ سالگی درگذشت.

 پانویس 

 منابع 

رده:استانداران خراسان
رده:اصلاح‌گران مسلمان
رده:اعضای جبهه ملی ایران
رده:اعضای نهضت آزادی ایران
رده:افراد مربوط به انقلاب ۱۳۵۷ ایران
رده:اهالی مشهد
رده:افراد ایرانی افغانستانی‌تبار
رده:درگذشتگان ۱۳۹۶
رده:درگذشتگان ۲۰۱۷ (میلادی)
رده:زادگان ۱۳۰۰
رده:زادگان ۱۹۲۱ (میلادی)
رده:ملی-مذهبی‌ها
رده:فعالان سیاسی اهل ایران
رده:تاجیک‌های اهل افغانستان