آنتیستنس

آنتیستنس (به یونانی: Ἀντισθένης؛ به انگلیسی: Antisthenes) (زادهٔ سال ۴۴۵ – درگذشته به سال ۳۶۵ ق. م) فیلسوف یونانی اهل آتن، مدتی شاگرد گرگیاس، و سپس تا زمان محاکمه سقراط، از شاگردان سقراط بود. شماری از نویسندگان او را بنیان‌گذار مکتب کلبی می‌دانند.

 زندگی 
آنتیسنتس در ۴۴۵ یا ۴۴۶ ق. م از پدری آتنی و هم‌نام خویش و مادری تراکیایی زاده شد. نخست نزد گرگیاس به آموختن فن جدل می‌پرداخت، اما پس از آشنایی با سقراط به همراه شاگردان خود در زمرهٔ مریدان او درآمد و به فلسفه پرداخت.Diogenes Laërtius,Book vi. SECT I&II چنان که از رسالهٔ فایدون افلاطون برمی‌آید از جمله کسانی بود، که در هنگام مرگ سقراط در کنار او بودند.
او داوطلبانه زندگی در تنگدستی را برگزیده بود و از لذت و خوشی جسمانی به کلی گریزان بود. اگر قول دیوگنس لائرتیوس را بپذیریم، به‌گمان نخستین کسی بود که با خود چوبدستی و خورجینی حمل می‌کرد.Diogenes Laërtius,Book vi. SECT VII. به بذله‌گویی و حاضرجوابی آوازه داشت. هنگامی که از او پرسیدند: «آموختن چه چیزی بیش‌ترین اهمیت را دارد؟» پاسخ داد: «نیاموختن کردار بد دیگری.»Ibid,Book vi. SECT IV.

 اندیشه و تأثیرات 
دیوگنس لائرتیوس ده تألیف به آنتیسنتس نسبت می‌دهد، که امروز تنها بخش‌های اندکی از آن به دست ما رسیده‌است. از میان آثار پراکنده‌ای که دربارهٔ او نگاشته شده‌است، می‌توان دریافت که او فضیلت را آموختنی و تنها انسان‌های صاحب آن را باشرافت می‌دانست؛ فضیلت به تنهایی برای شادکامی انسان کافی است. برخلاف سقراط برای قوانین دولتی ارزشی قائل نبود و بر این باور بود که انسان خردمند باید از قوانین فضیلت پیروی کند. فضیلت بیش از آن که به سخن باشد در کردار نمایان می‌شود.
هرچند در فلسفهٔ کلبی شهرت دیوژن سینوپی از آنتیستنس فراتر رفت، اما امروزه بسیاری بر این رای اند، که این مکتب از افکار و سلوک او الهام گرفته شده‌است.

درون‌مایه فراخوان او بازگشت به طبیعت بود و استدلال می‌کرد که مرد عاقل نیازی به خانه، وطن، شهر یا قانون ندارد؛ زیرا فضیلت او قانون او است.

 جستارهای وابسته 
 مکتب کلبی
 درویش
 مسیحیت و فلسفه یونانی
 رواقی

 پانویس 

 منابع 


 Lives AND Opinions of Eminent Philosophers BY Diogenes Laertiits

رده:۳۶۵ (پیش از میلاد)
رده:۴۴۵ (پیش از میلاد)
رده:آتنی‌های باستان
رده:اهالی آتن در سده ۴ (پیش از میلاد)
رده:اهالی آتن در سده ۵ (پیش از میلاد)
رده:اهالی یونان سده ۴ (پیش از میلاد)
رده:اهالی یونان سده ۵ (پیش از میلاد)
رده:درگذشتگان دهه ۳۶۰ (پیش از میلاد)
رده:زادگان دهه ۴۴۰ (پیش از میلاد)
رده:شاگردان سقراط
رده:فیلسوفان سده ۴ (پیش از میلاد)
رده:فیلسوفان کلبی
رده:فیلسوفان یونان باستان
رده:فیلسوفان سده ۵ (پیش از میلاد)
رده:تاریخ منطق
رده:فیلسوفان اخلاق
رده:فیلسوفان طبیعی
رده:فیلسوفان ادبیات
رده:فیلسوفان منطق
رده:فیلسوفان دین
رده:فیلسوفان علم
رده:فضیلت