شمس‌المعارف‌الکبری

کتاب دارای دو بخش شمس‌المعارف کبری و شمس‌المعارف صغری می‌باشد. فصلهای اول کتاب به مربع جادویی و خاصیت حرفها و اعداد برای ارتباط با ارواح و اجنه می‌باشد. این کتاب با وجود رایج بودن در بیشتر تاریخ اسلام ممنوع بوده‌است. صوفیان نقشبندی از این کتاب بسیار استفاده می‌کنند.

علی‌اکبر دهخدا در لغت‌نامه دهخدا، در مورد این کتاب چنین می‌گوید:لغت‌نامه دهخدا,
این کتاب تألیف شیخ عارف احمد بن علی البونی ۶۲۲ بنا به آنچه در کشف‌الظنون آمده. در کتاب یاد شده مطالبی عجیب و غریب و اعمال و ادعیه‌ای آمده که هیچ‌کدام مآخذ و مستندی ندارد و در برخی از این ادعیه صلوات بر آل پیامبر نیز آمده، کسانی که در مورد بونی شرح حال نوشته‌اند هیچ‌کدام او را به یکی از مذاهب اربعه اهل سنت یا دیگر مذاهب نسبت نداده‌اند.(الذریعه، ج 14، ص 226).
در کتاب الذریعه، شیخ آقابزرگ تهرانی در مورد این کتاب و مؤلف آن می‌گوید: این کتاب در مورد دعا، اذکار، ختومات، تسخیرات و توسلات به اسمای خداوند و مسایلی از این قبیل مانند خاصیت سوره‌ها و آیات قرآن و برخی از علوم غریبه است.
شیخ عباس قمی در کتاب الکنی و الاقاب می‌گوید: ابوالعباس احمد بن علی القرشی الفاضل الصوفی الجعفری، ماهر در علم اعداد و صاحب کتاب در مورد آن از جمله شمس‌المعارف‌الکبری منسوب به بونه می‌باشد که شهری است در سواحل آفریقا.(الکنی و الالقاب، ج 2، ص 99).
در کلام شیخ عباس قمی نسبت تصوف به او داده شده در کتاب تاج‌العروس زبیدی نیز می‌گوید: او شیخ طریقه بونیه در اعداد و حروف است.(تاج‌العروس، ج 9، ص 146).
سید مصطفی خمینی در تفسیرش بر قرآن برخی موارد مطالبی را از این کتاب نقل کرده‌است.(تفسیر القرآن الکریم، ج 1، ص 148، 153، 155، 156، 179، 249 - 252، 331 و ج 2، ص 244، 288).

 منابع 

رده:ادبیات عربی قرون وسطی
رده:اسلام سده ۱۳ (میلادی)
رده:اسطوره‌شناسی عرب
رده:اسطوره‌های اسلامی
رده:تاریخ اسلام
رده:تصوف
رده:جادونامه‌ها
رده:علوم خفیه
رده:کتاب‌های عربی سده ۱۳ (میلادی)
رده:کتاب‌های علوم غریبه