سیا ارمجانی

سیا ارمجانی با نام اصلی سیاوش ارمجانی (زاده  در لاهیجان – درگذشته  در نیویورک) تندیس‌ساز و معمار ایرانی-آمریکایی بود. او به عنوان یکی از پیشروان هنر عمومی در آمریکا شناخته می‌شد.

 زندگی‌نامه 
سیاوش ارمجانی، یادگیری طراحی و نقاشی را از نوجوانی و در کلاس‌های خصوصی، به تشویق پدرش (که بازرگان پارچه موفقی بود) فرا گرفت. او از همان آغاز، علاقه‌ای به پیروی و تقلید از شیوه‌های معمول هنری نداشت. به همین دلیل، آموزگاران سیاوش از او ناراضی بودند و بارها او را اخراج کردند. با اینحال پدر سیاوش، همیشه از نوآوری‌های او پشتیبانی می‌کرد. این پشتیبانی پدر باعث پرورش دیدگاه نوگرایانه و بی‌بدیل سیاوش تا پایان زندگی شد.

سیاوش ارمجانی در دوران نوجوانی، کنش‌های سیاسی به سوی جبهه ملی ایران و محمد مصدق داشت. پس از کودتای ۲۸ مرداد و گسترش سرکوب و خفقان، پدر سیاوش تصمیم گرفت که او را به ایالات متحده آمریکا بفرستند.

بندانگشتی|رمپ حیاط داخلی ایستگاه اصلی قطار اشتوتگارت-میته (۱۹۹۴)

بنابراین سیاوش در سال ۱۹۶۰ (میلادی) به آمریکا رفت و در کالج مکالستر در سینت‌پال مینه‌سوتا در رشته‌های فلسفه، انسان‌شناسی و ریاضیات تحصیل کرد. فعالیت‌های سیاسی او باعث شد که در دهه ۱۹۶۰ (میلادی) مجبور به ترک ایران شود.

سیا ارمجانی دیدگاه خود دربارهٔ تندیس‌سازی را اینگونه توضیح می‌دهد: «تندیس‌سازی عمومی بر پایه این فلسفه بنا نشده که بخواهد خود را از روزمرگی و زندگی روزمره جدا کند. این هنر نباید مردم را مورد تعرض قرار دهد، بترساند یا قصد کنترل آن‌ها را داشته باشد. وظیفه تندیس‌سازی عمومی این است که محیط و فضای موجود را ارتقاء بخشد».

آثار هنری سیا ارمجانی در بسیاری از موزه‌های سرشناس جهان، دیده می‌شوند. سیا ارمجانی مشعل المپیک بازی‌های تابستانی ۱۹۹۶ (میلادی) در آتلانتا، جورجیا را طراحی کرده‌است. او پروژه‌های بسیار دیگری مانند برج و پل استتن آیلند در نیویورک، Round Gazebo در نیس، فرانسه، و پل Irene Hixon Whitney در مینیاپولیس، مینه‌سوتا، ایالات متحده را انجام داده‌است.

در آوریل ۲۰۱۹ موزه متروپولیتن نیویورک به پاس گرامیداشت هنر سیا ارمجانی، نزدیک به ۱۰۰ اثر را او در ۷ سالن بزرگ موزه به نمایش گذاشت. همچنین ۱۵۰ ماکت چوب و مقوای کوچک از برج‌ها و سازه‌های فلزی بزرگ طراحی شده توسط ارمجانی، در این نمایشگاه دیده می‌شود.

بندانگشتی|پل Irene Hixon Whitney در مینیاپولیس

 درگذشت 
موزه متروپولیتن نیویورک خبر درگذشت این هنرمند را روز ۷ شهریور ۱۳۹۹ بر اثر ایست قلبی اعلام کرد.

 نوشته‌ها 
 مجسمه‌سازی عمومی در متن دموکراسی آمریکایی (۱۹۶۸ تا ۱۹۷۸ - بازبینی شده در ۱۹۹۳)

 پانویس 

 پیوند به بیرون 

  (به اسپانیایی)

رده:افراد آمریکایی ایرانی‌تبار
رده:اهالی تهران
رده:درگذشتگان ۱۳۹۹
رده:درگذشتگان ۲۰۲۰ (میلادی)
رده:زادگان ۱۳۱۸
رده:زادگان ۱۹۳۹ (میلادی)
رده:مجسمه‌سازان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مجسمه‌سازان اهل ایران
رده:مجسمه‌سازان اهل مینه‌سوتا
رده:مجسمه‌سازان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مجسمه‌سازان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
رده:مجسمه‌سازان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مجسمه‌سازان سده ۲۱ (میلادی) اهل ایران
رده:معماران اهل ایالات متحده آمریکا
رده:معماران سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:معماران سده ۲۱ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:مهاجران ایرانی به ایالات متحده آمریکا
رده:هنرمندان مینه‌سوتا
رده:اهالی لاهیجان