آتش‌نشانی هوایی

آتش‌نشانی هوایی، گونه‌ای از عملیات مقابله با آتش است که در آن از مسیر هوا و هواگرد به منظور عملیات اطفاء آتش استفاده می‌شود. این گونه عملیات بیشتر در آتش‌سوزیهای گسترده جنگل‌ها و مهار آتش‌سوزیهایی که در مناطقی که از راه‌های زمینی غیرقابل دسترسی هستند، انجام می‌شود. در این گونه عملیات از اقسام مختلف هواگرد که توانایی حمل مواد ضد آتش را دارند استفاده می‌شود ولی هواپیما و بالگرد دو گونه پر کاربرد در این گونه مأموریت‌ها به حساب می‌آیند.

ایده هواپیماهای آتش‌نشان نیز به مانند ایده هواپیمای آب‌نشین به منظور کمک‌رسانی و اطفاء حریق در مناطقی مطرح شد که به شکل‌های گوناگون دسترسی به آن‌ها مشکل است. ایالات متحده آمریکا نخستین پیشگام در این زمینه بود و با بهره‌گیری از الگوی بمب‌های ناپالم که برای اولین بار در جنگ جهانی دوم مورد استفاده قرار گرفته بود، به طراحی و ساخت بمب‌های آبی روی آوردند که بر روی محوطه دچار حریق شده پرتاب شود و باعث خاموش شدن آتش شود؛ ولی به دلیل عدم موفقیت این روش، گزینه دیگری مطرح شد که همانا استفاده از مخازن آب است که پس از پر شدن از آب یا مایعات ضد آتش، با استفاده از هواگرد بر روی محل آتش‌سوزی پاشیده می‌شود؛ که این روش موفقیت‌آمیز بوده و تا به امروز به عنوان روشی استاندارد برای اطفاء حریق هوایی به کار می‌رود.

 تجهیزات 
 هواگردها 
 نام هواگرد  کشور سازنده  ظرفیت بارگیری مایعات پی‌زدال میلک ام-۱۸ دورمادر    Air Tractor AT-802F   Air Tractor AT-1002   گرومن اس-۲ ترکر   داگلاس ای-۲۶ اینویدر  از رده خارج شده داگلاس دی‌سی-۴   از رده خارج شده داگلاس دی‌سی-۶   داگلاس دی‌سی-۷   سی-۱۳۰ هرکولس   لاکهید ال-۱۸۸ الکترا   لاکهید پی-۲ نپتون    پی-۳ اوریون   بی‌پی‌وای کاتالینا  ) بوئینگ ۷۴۷   مارتین جی‌آرام مارس   داگلاس دی‌سی-۱۰   ایلیوشین ایل-۷۶   توپولف-۱۵۴    بیریو بی-۲۰۰   بومباردیر دش ۸   کانادایر سی‌ال-۲۱۵   بومباردیر ۴۱۵   بی‌ای‌ئی ۱۴۶  25px بریتانیا  آنتونوف ای‌ان-۳۲   

 مواد ضد حریق 
از پرکاربردترین مواد ضد آتش مورد استفاده در چنین هواگردهایی می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
 محلول ترکیبی آب با سدیم متابورات
 محلول ترکیبی آمونیوم سولفات به همراه پالی گورسکیت و رس
 محلول ترکیبی دی‌آمونیوم فسفات و صمغ گوار

 آتش‌نشانی هوایی در ایران 
250px|بندانگشتی|چپ| یک فروند ایلیوشین ایل-۷۶ متعلق به نیروی هوافضای سپاه در حال انجام مانور اطفاء حریق در نمایشگاه هوایی کیش ۲۰۱۲
با توجه به افزایش آتش‌سوزیهای جنگل‌ها و مراتع در ایران که به موجب افزایش گرمای هوا به وقوع پیوسته، نیروی هوافضای سپاه پاسداران انقلاب اسلامی تصمیم به پیشگامی در زمینه استفاده از عملیات اطفاء هوایی برای مهار آتش‌های وسیع گرفته و به موجب این اقدام به تبدیل یک فروند ایلیوشین ایل-۷۶ و یک فروند توپولف-۱۵۴ به هواپیماهای آتش‌نشان نموده است. ایلیوشین مزبور قادر به حمل تانکرهای مخصوص مایعات مجموعاً به ظرفیت ۴۰ الی ۴۳ هزار لیتر است و می‌تواند در مدت ۱۰ الی ۱۵ ثانیه آن‌ها را تخلیه نماید. در حالیکه توپولوف مزبور قادر به بارگیری حدود ۲۰ هزار لیتر مایعات اطفاء حریق است و مدت زمان لازم برای تخلیه آن‌ها بالغ بر ۱۰ ثانیه برآورد شده است.

 جستارهای وابسته 
 آمبولانس هوایی
 ایرباس ای۴۰۰ام اطلس

 منابع 




 پیوند به بیرون 

آتش‌نشانی هوایی
 Associated Aerial Firefighters

آتش‌نشانی هوایی
رده:هوانوردی