زبان یهودی-کاشانی

یهودی-کاشانی گویشی از زبان‌های ایران مرکزی است که توسط کلیمیان کاشان در مرکز ایران صحبت می‌شود. این گویش، گویش کهن مردم این شهر بوده‌است و امروزه میان نسل مسن‌تر مهاجران کلیمی در مناطقی چون اسرائیل و آمریکای شمالی زنده مانده‌است. با این حال، در روستاهای ناحیه کاشان گویشی مشابه توسط مسلمانان استفاده می‌شود که گویش کلیمیان شهر کاشان در مواردی همچون واژگان و صرف و نحو با گویش روستایی ناحیه کاشمان تفاوت دارد به شکلی که در این موارد تأثیرپذیری بیشتری از پارسی نشان می‌دهد و جز این، گویش کلیمیان کاشان شباهت بیشتری به گویش‌های کلیمیان شهرهای دیگر، به خصوص اصفهان، دارد.

 واج‌شناسی 
واج‌های این گویش مشابی پارسی مدرن است.

 شناسه 
 مضارع اخباری  اول شخص مفرد  دوم شخص مفرد  سوم شخص مفرد  اول شخص جمع  دوم شخص جمع  سوم شخص جمع شناسه  ـُم , ان   ـِه   و   یم   ید   ـِند 

 ضمائر شخصی 
 ضمائر شخصی منفصل 
 مو(ن)  / 
 تو 
 اُوی  / اِوی 
 هاما 
 شوما  /  شِما 
 ایاها  / (او)یاها  ,

 ضمائر شخصی متصل 
 مضارع اخباری  اول شخص مفرد  دوم شخص مفرد  سوم شخص مفرد  اول شخص جمع  دوم شخص جمع  سوم شخص جمع شناسه  م   د   ش   مون   دون   شون 

 نمونه واژه‌ها 
 زون  («دان»، «بن مضاع فعلی به معنی دانستن»)
 زوماد  («داماد»)
 اِسبِه  («سگ»)
 پور  («پسر»)
 آویر  («باردار»)
 بِر  («در»، «درب»)
 اَبی abē («باز، دوباره»، «دیگر»)
 یِدا  («جدا»)
 یا  («جا»)
 وایوز  («بن مضارع فعلی به معنی جستجو کردن، جستن»)
 جَن  («زن»)
 جَنده  («زنده»)
 روج  («روز»)
 سوج  («سوز»، «بن مضارع فعلی به معنی سوختن»)
 پِج  («پز»، «بن مضارع فعلی به معنی پختن»)
 واج  («گو»، «بن مضارع فعلی به معنی گفتن»)
 واجار  («بازار»)

 منابع 



 پیوند به بیرون 
شیرا عروسی به گویش کلیمیان کاشان با صدای خاخام یدیدیا شوفط

رده:زبان‌های ایران مرکزی
رده:زبان‌های ایران
رده:زبان‌های ایرانی در خطر
رده:زبان‌های یهودی-ایرانی
رده:لهجه‌های زبان فارسی
رده:یهودیان اهل ایران
رده:زبان‌های اسرائیل
رده:زبان‌های ایرانی غربی