آیین بودایی در ایران

بوداگرایی در ایران به حدود سده‌های پنجم و ششم پیش از میلاد، یعنی زمان زندگی بودا می‌رسد. یک افسانه پالی می‌گوید که گسترش آیین بودا به بلخ به دست دو برادر بازرگان که از اهالی باختر بوده‌اند صورت گرفته است.

از قرن دوم میلادی، پارتی‌هایی همچون آن شی گائو برای گسترش بودیسم در چین کوشش کرده‌اند. بیشتر مترجمان اولیهٔ متون بودایی به زبان چینی از اهالی پارت و دیگر پادشاهی‌های مرتبط با ایران امروزین بوده‌اند.

بودایی‌ها در دورهٔ زمامداری ساسانیان مورد آزار قرار گرفتند و بسیاری از مکان‌های آن‌ها در آتش سوزانده شد. مکان‌های بودایی باقی‌مانده نیز در قرن پنجم میلادی در حملهٔ هپتالیان از بین رفتند. در هنگام حملهٔ اعراب در میانه قرن هفتم میلادی، بسیاری از مردمان شرق ایران بودایی بودند. افغانستان یکی از مکان‌های پرتجمع بوداییان بوده است؛ از مکان‌های دیگر یافت شده می‌توان ترکمنستان، تاجیکستان، ازبکستان و نیز خود ایران امروزی را نام برد.ریچارد فولتس، "آیین بودایی در ایران" The Muslim World 100/2-3, 2010, pp. 204-214 پیروزی اعراب، تیر نهایی را بر پیکرهٔ بوداگرایی در شرق ایران و افغانستان زد اگرچه در برخی مکان‌ها همچون بامیان و هده تا قرن‌های هشتم و نهم بوداییان وجود داشتند.

حاکم مغول، غازان، که در جوانی آموزش‌های بودایی دیده بود، در ۱۳۱۰ میلادی به اسلام گروید و آن را دین رسمی حکومت ایلخانان ساخت. او همچنین آیین بودایی را ممنوع اعلام کرد ولی به راهبان بودایی اجازه داد که به مناطق بودایی همسایه تبعید شوند.

در سال‌های اخیر، آیین بودایی در میان مردمان ایران مورد توجه قرار گرفته است. برخی از شعرهای سهراب سپهری از آیین بودایی الهام گرفته‌اند و نیز شاعر معاصر، احمد شاملو، کتابی از اشعار هایکوی ژاپنی را به زبان فارسی برگردانده است.Foltz, pp. 212-213

 جستارهای وابسته 
 جغرافیای آیین بودا

 منابع 

 پیوند به بیرون 


ایران
رده:بوداگرایی در ایران
رده:بوداگرایی
رده:دین در ایران
رده:مقاله‌های خرد ایران