ادسخر دیکسترا

ادسخر ویبه دِیکسترا ( (زاده ۱۱ مه ۱۹۳۰ - درگذشته ۶ اوت ۲۰۰۲) دانشمند هلندی در علوم ریاضی و علوم رایانه، برنامه‌نویس، مهندس نرم‌افزار، علوم سامانه‌ها، مقاله‌نویس علمی و پیشگام در علم محاسبات بود. او که یک فیزیکدان نظری بود، از سال ۱۹۵۲ تا ۱۹۶۲ به عنوان برنامه‌نویس در مرکز ریاضیات (آمستردام) کار کرد. دیکسترا که در بیشتر عمر خود استاد دانشگاه بود، از سال ۱۹۸۴ تا زمان بازنشستگی‌اش در سال ۱۹۹۹، کرسی صدمین ساله اشلومبرگر در علوم رایانه را در دانشگاه تگزاس در آستین داشت.

او استاد ریاضیات در دانشگاه فناوری آیندهوون (۱۹۶۲–۱۹۸۴) و پژوهشگر در شرکت باروز (۱۹۷۳–۱۹۸۴) بود. در سال ۱۹۷۲، او اولین فرد غیر آمریکایی و انگلیسی بود که برنده جایزه تورینگ شد. وی این جایزه را به خاطر کمک‌های بنیادین به پیش برد زبان‌های برنامه‌سازی دریافت کرد. یکی از تأثیرگذارترین چهره‌های نسل پایه‌گذار علم محاسبات،Niklaus Wirth (2005): "Of great influence to Pascal was Structured Programming, put forth by E. W. Dijkstra. This method of proceeding in a design would obliviously be greatly encouraged by the use of a Structured Language, a language with a set of constructs that could freely be combined and nested. The textual structure of a program should directly reflect its flow of control." دایکسترا بود که به شکل‌گیری این رشته جدید هم به عنوان مهندس و هم به عنوان نظریه‌پرداز در علوم نظری رایانه کمک کرد.

 فعالیت‌ها 
 الگوریتم دایکسترا (مسئله یافتن کوتاهترین مسیر)
 الگوریتم پریم (درخت پوشای کمینه)
 نخستین کامپایلر اجرای زبان برنامه‌نویسی الگول ۶۰
 تحلیل ساختارمند
 برنامه‌نویسی ساخت‌یافته
 نشان‌بر
 ریسه
 رایانش توزیع‌شده
 همگام‌سازی
 انحصار متقابل
 بخش بحرانی
 گسترش و تعمیم الگوریتم دکر
 پشته فراخوانی
 گرسنگی منابع
 بن‌بست
 الگوریتم بانکدار
 مسئله غذا خوردن فیلسوف‌ها
 مسئله آرایشگر خوابیده
 مسئله تولیدکننده-مصرف‌کننده (مسئله تولیدکننده-مصرف‌کننده)
 مرتب‌سازی روان
 معماری نرم‌افزارAlbin, Stephen T. (2003). The Art of Software Architecture: Design Methods and Techniques (Wiley Publishing, Inc.), p. 3

 جستارهای وابسته 
 الگوریتم دیکسترا
 نشان‌بر

 منابع 



 پیوند به بیرون 

 E.W. Dijkstra Archive (مرکز تاریخ آمریکا، دانشگاه تگزاس در آستین) 


رده:آموزگاران علم رایانه
رده:استادان دانشگاه اهل هلند
رده:استادان دانشگاه تگزاس در آستین
رده:استادان دانشگاه فنی آیندهوون
رده:اعضای فرهنگستان سلطنتی هنر و علوم هلند
رده:اهالی روتردام
رده:برنامه‌نویسان رایانه اهل هلند
رده:برنامه‌نویسان رایانه
رده:برندگان جایزه تورینگ
رده:پژوهشگران در رایانش توزیع‌شده
رده:جستارنویسان اهل هلند
رده:دانشمندان اهل روتردام
رده:دانشمندان رایانه اهل هلند
رده:دانشمندان سامانه‌ها اهل هلند
رده:دانشمندان سامانه‌ها
رده:دانشمندان سده ۲۰ (میلادی) اهل هلند
رده:دانشمندان نظری رایانه
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه لیدن
رده:درگذشتگان ۲۰۰۲ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت سرطان در هلند
رده:درگذشتگان به علت سرطان روده بزرگ
رده:دور از وطن‌ها در ایالات متحده آمریکا اهل هلند
رده:ریاضی‌دانان اهل هلند
رده:ریاضی‌دانان سده ۲۰ (میلادی) اهل هلند
رده:زادگان ۱۹۳۰ (میلادی)
رده:طراحان زبان‌های برنامه‌نویسی
رده:فلوهای انجمن ماشین‌های حسابگر
رده:فیزیک‌دانان اهل هلند
رده:محققان مهندسی نرم‌افزار
رده:محققین زبان‌های برنامه‌نویسی
رده:مخترعان اهل هلند
رده:مقاله‌نویسان سده ۲۰ (میلادی)
رده:مهندسان سده ۲۰ (میلادی) اهل هلند
رده:مهندسان سده ۲۰ (میلادی)
رده:مهندسان نرم‌افزار اهل هلند
رده:نویسندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل هلند
رده:نویسندگان علم اهل هلند
رده:نویسندگان علوم رایانه
رده:نویسندگان فناوری اهل هلند
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه آمستردام