فهرست فرمانروایان روسیه

فهرست فرمانروایان روسیه دربرگیرندهٔ همهٔ پادشاهان تاریخ روسیه همچون شاهزادگان نووگورود، شاهزادگان کی‌یف، شاهزادگان مسکو، تزارهای روسیه و امپراتوران روسیه می‌باشد. این فهرست با شاهزادهٔ افسانه‌ای روریک، شاهزادهٔ نووگورود، در میانهٔ سدهٔ نهم میلادی آغاز و با نیکلای دوم، چهاردهمین و آخرین شاهنشاه روسیه که در سال ۱۹۱۷ میلادی از سلطنت کناره‌گیری کرد و سال بعد همراه با خانواده‌اش کشته‌شد، پایان می‌یابد. روی‌هم‌رفته دو دودمان در تاریخ هزارسالهٔ روسیه فرمان‌روایی کرده‌اند: دودمان روریک (از ۸۶۲ تا ۱۵۹۸) و دودمان رومانوف (از ۱۶۱۳ تا ۱۹۱۷).

سرزمین وسیعی که با نام روسیه شناخته می‌شود، نخست سرزمینی در اروپای شرقی بود که از سدهٔ نهم میلادی به فرمان فرمان‌روایی‌های گوناگونی همچون روس کی‌یف، شاهزاده‌نشین بزرگ ولادیمیر، شاهزاده‌نشین بزرگ مسکو، روسیه تزاری و امپراتوری روسیه بوده‌است. فرمان‌روایان این دولت‌ها دارای نام‌های شاهنشاهی گوناگونی بوده‌اند؛ برخی از قدیمی‌ترین آن‌ها کنیاز و ولیکی کنیاز بودند که به‌ترتیب به‌معنای «شاهزاده» و «شاهزاده بزرگ» هستند و گاه در ادبیات غرب برابر دوک و دوک بزرگ ترجمه شده‌اند. پس از برپایی دولت متمرکز روسیه، نام تزار که هم‌معنای «سزار» و برابر با پادشاه یا شاهنشاه بود، تبدیل به نام یا لقب همیشگی فرمان‌روایان روسیه شد. بر پایهٔ مادهٔ ۵۹ قانون اساسی ۱۹۰۶ روسیه، شاهنشاه روسیه دارای ده‌ها نام بود که هر یک نمایندهٔ یکی از سرزمین‌هایی بود که پادشاه بر آن فرمانروایی داشت.

 شاهزادگان روسیه 

 شاهزادگان نوگورود 

 شاهزادگان بزرگ کی‌یف 
در سال ۱۱۶۹ نیروهای ولادیمیر-سوزدال کی‌یف را گرفتند. این کار باعث کاهش اهمیت این شهر گشت.

 شاهزادگان بزرگ ولادیمیر 
 شاهزادگان بزرگ مسکو 

 تزارهای روسیه 

 شاهنشاهان روسیه 

 منابع 



رده:امپراتوری روسیه
رده:پادشاهی روسیه
رده:تاریخ روسیه
رده:فرمانروایان روسیه
رده:رهبران اهل روسیه
رده:عنوان‌های سلطنتی
رده:فهرست‌های حاکمان اروپا
رده:فهرست‌های حاکمان
رده:فهرست‌های پادشاهان
رده:فهرست‌های مربوط به تاریخ روسیه
رده:فهرست‌های مردم روس