پرندگان افغانستان

افغانستان کشور کوهی و دارای ارتفاعات نامتناظر می‌باشد. این تفاوت در خود انواع حیات بیولوژیکی را پرورش داده است؛ که تعداد این جانوران شناخت گردیده و تعداد تا هنوز کشف نگردیده است. کشف پرنده نایاب جهان در بدخشان شبکه اطلاع‌رسانی افغانستان پرندگان افغانستان گوشتخوار و غیرگوشتخوار شکاری و غیرشکاری می‌باشند که تا اکنون حدود ۵۰۰ نوع پرنده گوشتخوار و غیرگوشتخوار تشخیص گردیده است. پرندگان گوشت‌خوار چون باشه شاهین لاش‌خوار و عقاب می‌باشد. پرندگان غیرگوشتخوار پرندگانی هستند که آواز مقبول دارند یا از گوشت آن‌ها استفاده می‌شود. انواعی که در افغانستان زیاده دَر رفت و آمد است، عبارتند از: مرغابی، کلنک سایبریائی، کوک زری، بودنه، کبک، کنری، گل سر، شانه سرک، تیهو، لک لک، فاخته، قمری، بلبل، سی سی، کلنگ، سیاه‌سینه، کبوتر، زاغ، کرکس، قاز، جل، باز، نیله زاغ، سائره، قره سینه، موسیچه، مینا، طوطی، جغد و ….شبکه اطلاع‌رسانی افغانستان گونه‌های جانوران در افغانستان

 مناطق پراهمیت پرندگان افغانستان 
 هامون هلمند در جنوب غرب افغانستان
 هامون پوزک در جنوب غرب افغانستان
 هامون صابری در جنوب غرب افغانستان
 بند امیر در بامیان
 جهیل زرقول در بدخشان افغانستان
 جهیل چقمقتین در بدخشان افغانستان
 جهیل شیوا در بدخشان افغانستان
 جهیل سرغیلان بدخشان
 آب استاده غزنی ۲۷۰۰۰ هکتار
 در قد۲۰۰۰۰ هکتار
 دشت ناور ۲۷۰۰۰ هکتار
 وادی هریرود ۳۵۰۰۰ هکتار
 امام صاحب ۲۰۰۰۰هکتار
 جلال‌آباد ۲۵۰۰۰هکتار
 قول حشمت خان ۱۹۰ هکتار
 وادی پیچ و وایگل ۱۲۰۰۰۰هکتار
 دشت راجستان ۳۰۰۰۰۰۰۰هکتار
 خوست ۱۵۰۰۰۰هکتار
 سفید کوه ۲۰۰۰۰۰هکتار
 وادی سالنگ ۲۰۰۰هکتار

 انواع پرندگان افغانستان 
 غیرگنجشک‌شکلان 
در جهان امروزی ۵۰ درصد پرندگان در تحت نام گنجشک‌شکلان یا گنجک‌سانان یا سبک‌بالان و ۵۰ درصد در جمله غیرگنجشک‌شکلان می‌آید. حدود ۳۸ خانواده یا ۲۵۳ گونه پرندگان افغانستان از جمله غیرگنجشک‌شکلان یا غیرسبک‌بالان می‌باشد. ۲۴۷ گونه یا ۳۵ فامیل در جمله گنجشک‌سانان شامل‌اند.
 کشیم: در جهان ۲۰ نوع اسفرود وجود دارد و در افغانستان ۵ نوع آن زیست می‌نماید.
 مرغ سقا : در جهان ۸ نوع مرغ سقا وجود دارد و درافغانستان ۳ نوع آن وجود دارد.
  باکلان : در جهان ۳۸ نوع باکلان وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 حواصیل، بوتیمار و اگریت : در جهان ۶۱ نوع حواصیل وجود دارد و در افغانستان ۸ نوع آن زیست می‌نماید.
 لک لک: در جهان ۱۹ نوع لک‌لک وجود دارد و در افغانستان ۲ نوع آن زیست می‌نماید.
 کراس کج نول، و کفچه نول : در جهان ۲ نوع وجود دارد و در افغانستان نوع آن زیست می‌نماید.
 فلامینگ: درجهان ۶ نوع فلامینگ وجود دارد و در افغانستان ۲ نوع آن زیست می‌نماید.
 مرغابی غاز و قو : در جهان ۱۳۱ نوع مرغابی، غاز و قو وجود دارد و در افغانستان ۲۹ نوع نوع مرغابی، غاز و قو زیست می‌نماید. از جمله ۲۲ نوع مرغابی ۷ نوع قاز ۲ نوع قو زیست می‌نمایند.
 هما یا عقاب دریائی: در جهان یک نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 عقاب، کورکور و لاشخوار: در جهان ۲۳۳ نوع عقاب، باز و لاشخوار وجود دارد و در افغانستان ۳۰ نوع از این ۳ پرنده زیست می‌نماید.
 عقابها: در افغانستان ۱۰ نوع آن زیست می‌نماید.
 باز: در افغانستان ۱۵ نوع باز زیست می‌نماید.
 لاشخوار: در افغانستان نوع ۵ نوع لاشخوار زیست می‌نماید.
 شاهین: در جهان ۶۲ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱۱ نوع آن زیست می‌نماید.
 کبک و قرقاول : این دو پرنده در یک فامیل‌اند ولی پرنده نر قرقاول خیلی زیبا مانند طاووس می‌باشد. در جهان ۱۵۶ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 بودنه یا بلدرچین : در جهان ۱۶ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 درنا: در جهان ۱۵ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
  یلوه، چنگر و طاوسک : در جهان ۱۴۳ نوع وجود دارد و در افغانستان ۸ نوع آن زیست می‌نماید. شکل این پرنده‌ها به قره قش و مرغابی می‌ماند.
  میش مرغ، بوستارد، زنگوله‌بال: در جهان ۲۶ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید. این پرنده شکل مرغ ماکیان نصواری خالدار رنگ شباهت دارد.
 Jacanas یا قره قش: در جهان ۸ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 باشلک بنگالی : در جهان ۲ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید. این حیوان به بلدرچین بزرگ که دارای منقار دراز باشد شباهت دارد.
 صدف خوار: در جهان نوع ۱۱ وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید. این پرنده شباهت به کبوتر بزرگ سیاه سفید که دارای منقار دراز برنگ سرخ و چشمان سرخ باشد، شاهت دارد.
 چوب پا و نول خنجری: در جهان ۹ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲ نوع آن زیست می‌نماید. دارای بال سیاه جسم خورد پای خیلی دراز می‌باشد.
 چاخ لقها: در جهان ۹ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 دودک و گلاریول: در جهان ۱۷ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید. این پرنده به موسیچه که قد بلند و نول دراز داشته باشد شباهت دارد.
 خروس کلی و سلیم (شانه سرک): در جهان ۶۶ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲۲ نوع آن زیست می‌نماید.
  آبچلک، پاشلک و تیله دم: در جهان ۸۹ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲۷ نوع آن زیست می‌نماید.
  پرستوها و کاکاپی (غچی کلان): در جهان ۵۵ نوع وجود دارد در افغانستان ۸ نوع آن زیست می‌نماید.
 کاکاپی : پرنده بحری است. در جهان ۴۴ نوع وجود دارد و در افغانستان ۸ نوع آن زیست می‌نماید.
 باقرقره: در جهان ۱۶ نوع وجود دارد و در افغانستان ۷ نوع آن زیست می‌نماید.
 کبوتر و قمری: در جهان ۳۰۸ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱۱ نوع آن زیست می‌نماید.
 طوطی: در جهان ۳۳۵ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 کوکوی یا فاخته: در جهان ۱۳۸ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 جغد یا بوم: در جهان ۱۹۵ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱۰ نوع آن زیست می‌نماید.
 شبگرد: در جهان ۸۶ نوع وجود دارد و در افغانستان ۴ نوع آن زیست می‌نماید.
 غچی یا پرستو کوچک : در جهان ۹۸ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 شاه ماهی خوار: در جهان ۹۳ نوع وجود دارد و در افغانستان ۴ نوع آن زیست می‌نماید.
 زنبور خوار: در جهان ۲۶ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 سبزقباسانان: در جهان ۱۲ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲ نوع آن زیست می‌نماید.
 هد هد: در جهان ۲ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
  دارکوبها: در جهان ۲۱۸ نوع وجود دارد و در افغانستان ۵ نوع آن زیست می‌نماید.

 گنجشک‌سانان 
 چکاوک: در جهان ۹۱ نوع چکاوک وجود دارد در افغانستان ۱۶ نوع آن زیست می‌نماید.
 چلچله :از فامیل پرستو یا غچی می‌باشد. درجهان ۷۰ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱۰ نوع آن زیست می‌نماید.
 دم جمبانک‌ها و پپت: در جهان ۵۴ نوع وجود دارد در افغانستان ۱۵ نوع آن زیست می‌نماید.
  عکک رنگهCuckoo-shrikes: در جهان نوع وجود دارد و در افغانستان نوع آن زیست می‌نماید.
 بلبل: در جهان ۱۳۰ نوع وجود دارد و در افغانستان ۵ نوع آن زیست می‌نماید. از جمله بلبل نی نادراست.
  گندشک طلائی : این پرنده کمیاب است. در جهان نوع ۷ وجود دارد و در افغانستان ۱ نوع آن زیست می‌نماید.
 بال لاکی: در جهان ۳ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱ نوع آن زیست می‌نماید.
 میوه خورک: در جهان … نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 غوطه زنک نصواری و سفید: در جهان ۵ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲ نوع آن زیست می‌نماید.
 الیکائی: در جهان ۸۰ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱ نوع آن زیست می‌نماید.
 صعوه: در جهان ۱۳ نوع وجود دارد و در افغانستان ۵ نوع آن زیست می‌نماید.
 طرقه و توکای : در جهان ۳۳۵ نوع وجود دارد و در افغانستان۱۱ نوع آن زیست می‌نماید.
 ملاگک : در جهان ۱۱۱ نوع وجود دارد و در افغانستان ۴ نوع آن زیست می‌نماید.
 چکاوک دنیای قدیم: در جهان ۲۹۱ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳۵ نوع آن زیست می‌نماید.
 مگس خوار دنیای قدیم: در جهان ۲۷۴ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳۹ نوع آن زیست می‌نماید.
 شاه مکس خوار: در جهان ۹۹ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 گندشک بابولر: در جهان ۲۷۰ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
 گندشک ریشو: در جهان ۲۰ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 چرخ ریسک دم دراز: در جهان ۹نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 چرخ ریسک‌ها : در جهان ۵۹ نوع وجود دارد و در افغانستان ۸ نوع آن زیست می‌نماید.
 کمرکلی کوچک یا ملخ خوار: در جهان ۲۴ نوع وجود دارد و در افغانستان ۴ نوع آن زیست می‌نماید.
 دیوار خزک: در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 درخت خیزک : در جهان ۶ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 تیره پشت بلوطی چرخ رسک: در جهان ۱۳ نوع وجود دارد و در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نماید.
  شهد خوار و جولاخوار: در جهان۱۳۱ نوع وجود دارد در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
  سارگیه چشم سفید : در جهان ۹۶ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
  پری شاهرخ دنیای قدیم : در جهان نوع وجود دارد و در افغانستان نوع آن زیست می‌نماید.
 سنگ چشم پشت سرخ: در جهان ۳۱ نوع وجود دارد و در افغانستان ۸ نوع آن زیست می‌نماید.
 بوچانگاه: در جهان ۲۴ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲ نوع برنگ خاکستری و سیاه زیست می‌نماید.
 کلاغ‌ها: در جهان ۱۳۰ نوع سیاه سفید و رنگه وجود دارد و در افغانستان ۱۳ نوع آن زیست می‌نماید. این خانواده شامل انواع کلاغ، زاغ، زاغی، غراب و جیجاق می‌شود.
 سار یا میناها: در جهان ۱۲۵ نوع وجود دارد و در افغانستان ۵ نوع آن زیست می‌نماید.
 فنج : در جهان ۱۴۱ نوع وجود دارد و در افغانستان یک نوع آن زیست می‌نماید.
 زردپره یا گل سر:از نوع گنجشکی است. در جهان ۲۷۵ نوع وجود دارد در افغانستان ۱۷ نوع آن زیست می‌نماید.
 سهیره: در جهان ۱۳۷ نوع وجود دارد و در افغانستان ۲۴ نوع آن زیست می‌نماید.
 گنجشکان: در جهان ۳۵ نوع وجود دارد و در افغانستان ۱۱ نوع آن زیست می‌نماید.

 شرایط زیست پرندگان در افغانستان 
شرایط زیست پرندگان در افغانستان طبیعی بوده در مناطق پرجمعیت پرندگان از طرف دولت ویا مردم جیره داده نمی‌شود. به دلیل بی بند باری دولت ومردم تعداد زیادی پرندگان به خارج قاچاق گردیده باقی‌مانده نسل آن در حال انقراض‌اند. از جمله قاچاق شاهین و باشه درین اواخر ازدیاد یافته است. این پرنده طور قاچاق به پاکستان برده شده سپس به کشورهای عربی بفروش می‌رسد.
پس از سال ۲۰۰۲ اداره بنام محیط زیست و حفاظت حیات وحش تأسیس گردید. فعلاً این اداره به همکاری WSPA، اداره همکاری آمریکا،WCS,USIDو IUCN برنامه حفاظت حیات وحش را آغاز نموده است؛ که تا فعلاً ۵۰ نوع جانداران در فهرست تحت حفاظت شامل گردیده‌اند. این ادارات یک تعداد گونه‌های جدید جاندار را شناخت نموده و در لیست محافظت جا داده‌اند. بلبل نی که یکی از نادرترین پرنده است پس ۱۳۹ سال در منطقه واخان دوباره به مشاهده رسیده است.حیوانات وحشی در حال نابودی اند گزارش منیژه دیوه در وبگاه رادیو آزادی آمریکا

 فهرست پرندگان افغانستان 
شماره  نام پرنده نام علمی بزبان انگلیسی  الگو راسته کشم سانان: Podicipediformes فامیل مرغابی کشیم واسفرود: Podicipedidae
در جهان ۲۰ نوع اسفرود وجود دارد که ۵ نوع ان در افغانستان دیده شده است.  ۱ کشم خورد Tachybaptus ruficollis Little Grebe 100px|چپ ۲ کشسم گردن سرخ Podiceps grisegena Red-necked Grebe 100px|چپ ۳ کشیم بزرگ  Podiceps cristatusGreat Crested Grebe  100px|چپ ۴ کشیم تاجدار  Podiceps auritusSlavonian Grebe  100px|چپ ۵ کشیم گردن سیاه  Podiceps nigricollisBlack-necked Grebe 100px|چپ راسته: Pelecaniformes.خانواده: Pelecanidae
در جهان ۸ نوع مرغ سقا وجود داردکه ۳ نوع آن در افغانستان زیست می‌نمایند. حیوان بزرگ ماهی خواربا منقار بزرگ و خریطه دار می‌باشد. این پرنده سخت مورد اذیت کشورهای آسیائی به‌خصوص افغانستان قرار دارد پرواز این پرنده کوتاه و به ارتفاع کم می‌باشد. ۷قطان سفید بزرگPelecanus onocrotalus Great White Pelican 100px|چپ ۸ قطان خال دار Pelecanus philippensisSpot-billed Pelican 100px|چپ ۹قطان پرپری یا سگ قطانPelecanus crispus  Dalmatian Pelican  100px|چپ راسته: Pelecaniformes. فامیل: Phalacrocoracidae
پرنده است که در کنار ساحل پیدا می‌شود. در جهان ۳۸ نوع این پرنده وجود دارد که از جمله ۳ ان در افغانستان به مشاهده رسیده است. شکارچیان ماهی این پرنده را به‌منظور شکار ماهی نگهداری می‌نمایند. در اروپا تعداد بیشتر از یک میلون این پرنده در حفاظت‌اند. برنگ‌های سیاه و سفید وجود دارد. ۱۱ ازمند بزرگ Phalacrocorax carbo Great Cormorant 100px|چپ ۱۲  آزمند کوچک Phalacrocorax nigerLittle Cormorant 100px|چپ ۱۳ آزمند کوتوله Phalacrocorax pygmaeusPygmy Cormorant 100px|چپ راسته لک لک سانان: Ciconiiformes فامیل: Ardeidae
فامیل Ardeidae دارای نوع بیترن‌ها، ایرونها، و اگریتها می‌باشد. ایرون‌ها و اگریتها دارای اندازه متوسط و بزرگ می‌باشد. هکذا دارای منقار و گردن دراز مانند لک لک‌ها می‌باشند ولی بیترن‌ها دارای گردن کوتاه و منقار و جسامت کوچک دارند. پرنده کنار ساحل است. بعضی نوع ایرون‌ها پرنده گان را نیز می‌خورند. در جهان ۶۱ نوع وجود دارد که ۸ نوع ان در افغانستان وجود دارد. این پرنده شباهت به کلنگ دارد. ۱۴حواصیل خاکستری  Ardea cinerea Grey Heron  100px|چپ ۱۵ حواصیل بنفش  Ardea purpureaPurple Heron  100px|چپ ۱۶ حواصیل سفید  Ardea albaGreat Egret 100px|چپ۱۷ حواصیل سفید خورد Egretta garzetta Little Egret 100px|چپ ۱۸ حواصیل زرد  Ardeola ralloidesSquacco Heron 100px|چپ۱۹ ایرون هندی  Ardeola grayii Indian Pond Heron  100px|چپ ۲۰ حواصیل شب Nycticorax nycticorax Black-crowned Night Heron 100px|چپ ۲۱ حواصیل سبز Botaurus stellaris Great Bittern 100px|چپ فامیل: Ciconiidae
لک لک‌ها دارای پا دراز و منقار دراز و آواز بلند می‌باشند در جهان ۱۹ نوع وجود دارد که دو نوع آن در افغانستان دیده شده است. بعضی انواع ان مهاجرت می‌نمایند. ۲۲لک لک سیاه Ciconia nigraBlack Stork 100px|چپ ۲۳لک لک سفید  Ciconia ciconiaWhite Stork  چپ|100px. فامیل: Threskiornithidae ۲۴قره ناز  Plegadis falcinellus Glossy Ibis 100px|چپ ۲۵ کفچه نوک  Platalea leucorodia Common Spoonbill 100px|چپراسته: Phoenicopteriformes. فامیلی: Phoenicopteridae
در آب‌های کم عمق گشت وگذار دارند. دارای منقار پهن و کوتاه اند پاهای آن مانند لک لک درازاند. در جهان ۶ نوع وجود دارد دو گونه آن در افغانستان وجود دارد. ۲۶ فلامینگ بزرگPhoenicopterus roseusGreater Flamingo  100px|چپ ۲۷ فلامینگ کوچکتر Phoenicopterus minorLesser Flamingo 100px|چپراسته: Anseriformes. خانواده: Anatidae
این ۳نوع پرنده در میان پرهای خود مواد مخلق چربی را دارند بدین لحاظ در آب خوب شنا می‌نمایند. ۱۳۱گونه در جهان وجود دارد از جمله ۲۹ گونه آن در افغانستان وجود دارد. ۲۸  قو ماکیانCygnus olorMute Swan 100px|چپ ۲۹قو فریاد کش Cygnus cygnus Whooper Swan  100px|چپ ۳۰  غاز پیشانی سفید Anser albifrons Greater White-fronted Goose  100px|چپ۳۱ قاز خاکستری Anser anserGreylag Goose  100px|چپ ۳۲ قاز سر خال دار  Anser indicusBar-headed Goose  100px|چپ ۳۳ آنقوتTadorna ferruginea Ruddy Shelduck 100px|چپ ۳۴تنجه یا صدف خوار Tadorna tadorna Common Shelduck  100px|چپ۳۵  قاز خوتکا  Nettapus coromandelianusCotton Pygmy-goose  100px|چپ ۳۶ گیلار  Anas penelopeEurasian Wigeon  100px|چپ ۳۷ مرغابی کاکلی  (Anas falcataFalcated Duck  100px|چپ ۳۸اردک ارده‌ای Anas strepera Gadwall بندانگشتی|چپ|150px|نر ۳۹مرغابی کله ابلق  Anas formosaBaikal Teal  100px|چپ۴۰  خوتکا  Anas creccaCommon Teal 100px|چپ ۴۱ مرغابی سر سبز Anas platyrhynchos Mallard 100px|چپ ۴۲مرغابی دم جغه Anas acuta Northern Pintail 100px|چپ۴۳خوتکا ابروسفید Anas querquedula Garganey 100px|چپ ۴۴اردک نول پهن Anas clypeata Northern Shoveler 100px|چپ ۴۵اردک مرمری Marmaronetta angustirostris Marbled Teal 100px|چپ ۴۶ اردک تاجدار Netta rufina Red-crested Pochard  100px|چپ ۴۷اردک سر حنائی  Aythya ferinaCommon Pochard 100px|چپ ۴۸ اردک بلوطی Aythya nyroca  Ferruginous Duck 100px|چپ ۴۹ اردک سیاه کاکل  Aythya fuligula  Tufted Duck 100px|چپ ۵۰ اردک سر سیاه  Aythya marilaGreater Scaup 100px|چپ ۵۱ اسکوتر بال سفید Melanitta fusca Velvet Scoter  - ۵۲ اردک چشم طلائی Bucephala clangula Common Goldeneye 100px|چپ۵۳ مرگوش سفید  Mergellus albellus  Smew100px|چپ ۵۴ مرگوش کاکلی Mergus serrator  Red-breasted Merganser 100px|چپ ۵۵مرگوش بزرگ Mergus merganser  Goosander100px|چپ ۵۶ اردک سرسفید Oxyura leucocephala White-headed Duck 100px|چپراسته: Falconiformes. خانواده: Pandionidae

یک نوع این پرنده در افغانستان حیات به‌سر می‌برند.۵۷عقاب ماهیگیر Pandion haliaetus  Osprey 100px|چپراسته: Falconiformesخانواده: Accipitridae

عقاب ، باز (سارگیه) و لاشخوارها(کرکس یا کل مرغ)
۲۳۳گونه در جهان وجود دارد از جمله ۳۰ گونه آن در افغانستان وجود دارد ۵۸ سارگیه جنگلی Pernis apivorusEuropean Honey Buzzard 100px|چپ۵۹ کورکوربال سیاه Elanus caeruleus Black-shouldered Kite 100px|چپ ۶۰ کورکور حنائی Milvus milvus Red Kite 100px|چپ ۶۱ کورکور سیاه Milvus migrans Black Kite 100px|چپ ۶۲ عقاب دریائی پالاس  Haliaeetus leucoryphus Pallas's Fish Eagle 100px|چپ ۶۳ عقاب دریایی دم سفید  Haliaeetus albicilla  White-tailed Eagle100px|چپ ۶۴ هما (مرغ استخوان خوار) Gypaetus barbatus Lammergeier 100px|چپ ۶۵ کرکس (لاشخوار) مصری Neophron percnopterus  Egyptian Vulture 100px|چپ ۶۶ کرکس پشت سفید Gyps bengalensis White-rumped Vulture 100px|چپ ۶۷کل مرغ همالیائی Gyps himalayensis Himalayan Griffon 100px|چپ ۶۸  کرکس (دال)Gyps fulvus Eurasian Griffon 100px|چپ ۶۹ دال سیاه Aegypius monachus Cinereous Vulture 100px|چپ ۷۰ عقاب مار خور Circaetus gallicus Short-toed Snake Eagle 100px|چپ ۷۱سنقرتالابی Circus aeruginosus Western Marsh Harrier 100px|چپ ۷۲ سنقر خاکستری Circus cyaneus Hen Harrier 100px|چپ ۷۳ سنقر سفید Circus macrourus Pallid Harrier 100px|چپ ۷۴ سنقر گندمزار  Circus pygargusMontagu's Harrier 100px|چپ ۷۵ پیغوی کوچک Accipiter badius Shikra 100px|چپ ۷۶ قرقی Accipiter nisus Eurasian Sparrowhawk 100px|چپ ۷۷ باز  Accipiter gentilis Northern Goshawk 100px|چپ۷۸ سارگپه چشم سفید  Butastur teesa White-eyed Buzzard100px|چپ۷۹ ساگه معمولی Buteo buteo Common Buzzard 100px|چپ ۸۰ سارگپه پا بلند Buteo rufinus Long-legged Buzzard 100px|چپ ۸۱ سارگپه پر پا Buteo lagopus Rough-legged Buzzard 100px|چپ ۸۲ عقاب خالدار بزرگ Aquila clanga Greater Spotted Eagle 100px|چپ ۸۳ عقاب صحرایی Aquila nipalensis Steppe Eagle 100px|چپ ۸۴ عقاب شاهی - شاه باز  Aquila heliaca Imperial Eagle 100px|چپ ۸۵ عقاب طلایی Aquila chrysaetos Golden Eagle 100px|چپ ۸۶ عقاب بونیلی Aquila fasciatus Bonelli's Eagle 100px|چپ ۸۷ عقاب بوت یا عقاب مهاجر  Aquila pennatus Booted Eagle 100px|چپ خانواده:Falconidae
شاهین سانان (Falcons)این گونه پرنده‌ها از عقاب باشه هاکس و باز فرق دارد زیرا شکار را به عوض پای با منقار می‌کشند. در جهان ۶۲ گونه ازین پرنده وجود دارد که از چمله ۱۱ نوع آن در افغانستان زیست دارند. ۸۸دلیجه کوچک / شاهین کوچک Falco naumanni Lesser Kestrel 100px|چپ ۸۹ دلیجه Falco tinnunculus Common Kestrel 100px|چپ۹۰  شاهین پاسرخ Falco vespertinus Red-footed Falcon 100px|چپ ۹۱ شاهین آمور  Falco amurensis Amur Falcon 100px|چپ ۹۲ شاهین ترمتای  Falco columbarius Merlin100px|چپ ۹۳ لیل (شاهین زیبا) Falco subbuteo Eurasian Hobby 100px|چپ ۹۴  شاهین بلوچی Falco jugger Laggar Falcon 100px|چپ ۹۵ شاهین چرخ یا بالابان  Falco cherrug Saker Falcon 100px|چپ ۹۶  شاهین کوچک Falco rusticolus  Gyrfalcon 100px|چپ ۹۷ بحری (شاهین) Falco pelegrinoides Barbary Falcon 100px|چپ ۹۸ بحری Falco peregrinus Peregrine Falcon 100px|چپراسته ماکیانسانان:Galliformes خانواده: Phasianidae انواع کبک و قرقاول: پرنده گان این فامیل خیلی زیبا می‌باشد. قرقاول که بنام خراس جنگلی و صحرا یاد می‌شود خیلی زیبا می‌باشدو. انواع که در ین فامیل شامل اند شامل کبک، قرقاول، بلدرچین (بودنه)، کبک برفی، دراج مرغ، باقرقره، بوقلمون، تیهو، و طاووس است. در جهان ۱۵۶ گونه ازین نوع وجود دارد از جمله ۱۳ نوع آن در افغانستان حیات به‌سر می‌برند. ۹۹  کبک دری تبت Tetraogallus tibetanus Tibetan Snowcock 100px|چپ ۱۰۰ کبک دری همالیائی Tetraogallus himalayensis  Himalayan Snowcock100px|چپ ۱۰۱ کبک Alectoris chukar Chukar 100px|چپ ۱۰۲کبک سی سی Ammoperdix griseogularis  See-see Partridge 100px|چپ۱۰۳ دراج سیاه Francolinus francolinus Black Francolin 100px|چپ ۱۰۴ مرغ جیرفتی  Francolinus pondicerianus  Grey Francolin 100px|چپ ۱۰۵ بلدرچین معمولی (بودنه) Coturnix coturnix Common Quail 100px|چپ ۱۰۶ بلدرچین بارانی Coturnix coromandelica Rain Quail 100px|چپ ۱۰۷ قرقاول  Pucrasia macrolopha Koklass Pheasant 100px|چپ ۱۰۸ مونال هیمالیایی Lophophorus impejanus Himalayan Monal 100px|چپ  ۱۰۹ قرقاول سرخوش  Catreus wallichi  Cheer Pheasant 100px|چپ ۱۱۰ قرقاول گردن حلقه‌ای  Phasianus colchicus Common Pheasant100px|چپ خانواده: Turnicidae
این پرندگان شباهت زیاد به بلدر چینان دارد. نر و ماده آن کدام تفاوت چهره ندارد. صرف جنس ماده روشنتر از نر است. پرنده نر بالای تخم نشسته و چوچه را به دنیا می‌آورد. در جهان ۱۶ گونه وجود دارد در افغانستان یکنوع این پرنده وجود دارد. ۱۱۱ جل Turnix sylvatica Small Buttonquail 100px|چپ  = خانواده: Gruidae

کلنگ پرنده دراز پا و گردن می‌باشد. در اثنا پرواز پی هم نمی‌روند. کلنگ دارای رقص و دانس مخصوص‌اند. در اثنا پرواز قیل و قال می‌کند. در جهان ۱۵ نوع وجود دارد در افغانستان ۳ نوع آن زیست می‌نمایند. ۱۱۲ درنا یا کلنگ خاکستری Anthropoides virgo Demoiselle Crane 100px|چپ۱۱۳ کلنگ سایبریائی Grus leucogeranus Siberian Crane 100px|چپ۱۱۴ کلنگ معمولی Grus grusCommon Crane 100px|چپ    = خانواده: Rallidae

جنس:چنگر یلوه طاوسک می‌باشد. یک خانواده بزرگ بوده که دارای جسامت خورد و بزرگ می‌باشند. این پرندگانی باتلاقی در کنار دریا جهیل آب استاده و درمیان علفزار زندگی می‌نمایند. اغلب خود را از انظار مخفی می‌سازند و بیشتر صدایشان شنیده می‌شود تا اینکه دیده شوند. بال‌هائی کوتاه و گرد دارند، دمشان کوتاه است و اغلب آن را بالا نگه می‌دارند. پرواز آن‌ها معمولاً کوتاه مدت است و در این حالت پاها و پنجه‌های بلندشان آویزان قرار می‌گیرد. در این تیره چنگرها پرجثه‌ترند با سری نسبتاً کوچک و پنجه‌های بلند که متناسب با راه رفتن روی گیاهان آبزی است هنگام شنا اغلب سر خود را تکان می‌دهند. نر و ماده آن‌ها معمولاً همشکل است و بیشتر آن‌ها تک‌زی هستند. روی زمین یا در نیزارها آشیانه می‌سازند. از مواد مختلف حیوانی و گیاهی برای تغذیه استفاده می‌کنند. در جهان ۱۴۳ گونه وجود دارد از جمله ۸ نوع آن در افغانستان حیات به‌سر می‌برند. ۱۱۵ یلوه آبی Rallus aquaticus Water Rail 100px|چپ ۱۱۶  یلوه حناییCrex crex Corn Crake 100px|چپ ۱۱۷  یلوه کوچک  Porzana parva Little Crake 100px|چپ۱۱۸  یلوه نوکسبز  Porzana pusilla  Baillon's Crake100px|چپ ۱۱۹ یلوه خالدار Porzana porzana  Spotted Crake 100px|چپ ۱۲۰ طاووسک Porphyrio porphyrio Purple Swamphen   ۱۲۱ چارخو یا چنگر نوکسرخ Gallinula chloropus Common Moorhen 100px|چپ ۱۲۲ چنگر Fulica atra Eurasian Coot 100px|چپخانواده: سیمرغان هوبرهOtididae

این پرندگان دارای پاهای بزرگ و ناخون‌های قوی می‌باشند. گردن و پاهایشان دراز است و بال‌های پهنی دارند. منقارشان کلفت و نسبتاً پهن است از پرندگان دنیای قدیم‌اند. پرندگانی هستند خشک‌زی که بیشتر در جای خشک و دشت‌های پر علف و زمین‌های زراعتی زندگی می‌کنند. آرام و با گردنی کشیده راه می‌روند، اغلب خود را از انظار مخفی می‌سازند و به محض احساس خطر صدا می‌کنند یا به سرعت می‌دوند و کمتر پرواز می‌کنند. در زمان تولید نسل به تهنائی زندگی می‌نمایند در غیر به‌طور دسته جمعی دیده می‌شوند. نر و ماده آن‌ها همشکل نمی‌باشند. در روی زمین آشیانه می‌سازند و همه چیز را می‌خورند. در جهان ۸ گونه از این پرندگان وجود دارد که ۳ نوع آن در افغانستان زندگی می‌نمایند. ۱۲۳میش مرغ Otis tarda Great Bustard  100px|چپ ۱۲۴  هوبرهChlamydotis undulata Houbara Bustard 100px|چپ ۱۲۵ زنگوله بال Tetrax tetrax Little Bustard 100px|چپ راسته آبچلیک سانان: Charadriiformes. خانواده: Jacanidae
در جهان ۸ گونه از این پرندگان وجود دارد که ۱ نوع آن در افغانستان زندگی می‌نمایند. ۱۲۶ جاسان دم قرقاول Hydrophasianus chirurgus Pheasant-tailed Jacana 100px|چپ خانواده: Rostratulidae
دارای پای کوتاه بدن دراز می‌باشد. در جهان ۲ گونه وجود دارد در افغانستان یکنوع آن پیدا می‌شود. ۱۲۷یاشلک زیبا Rostratula benghalensis Greater Painted-snipe 100px|چپ خانواده: Haematopodidae
پرندگان بزرگ و پر سر و صدا هستند، دارای جسامت و نول قوی‌اند. ۱۱ نوع درجهان وجود دارد که از جمله یکنوع آن در افغانستان زیست می‌نمایند. ۱۲۸صدف خوار Haematopus ostralegus Eurasian Oystercatcher 100px|چپ خانواده: Recurvirostridae
در جهان ۹نوع وجود دارد از جمله ۲ نوع آن در افغانستان پیدا می‌شود. ۱۲۹ منقار دراز Himantopus himantopus Black-winged Stilt 100px|چپ ۱۳۰ کج نول  Recurvirostra avosettaPied Avocet 100px|چپ خانواده چاخ لق: Burhinidae

یک خانواده بزرگ از خانواده چاخ لقان است. در مناطق خشک وحاره زندگی می‌نمایند. در جهان ۹نوع وجود دارد از جمله یک نوع آن در افغانستان پیدا می‌شود. ۱۳۱چاخ لق Burhinus oedicnemus Eurasian Thick-knee 100px|چپ خانواده گلاریول:Glareolidae
این خانواده دارای پا کوتاه دم و بال دراز می‌باشند. در جهان ۱۷گونه وجود دارد که ۳ آن در افغانستان دیده می‌شود. ۱۳۲ دودوئک Cursorius cursor Cream-coloured Courser 100px|چپ ۱۳۳  گلاریول بال سرخ Glareola pratincola  Collared Pratincole 100px|چپ ۱۳۴ گلاریول کوچک Glareola lactea Small Pratincole 100px|چپ  = خانواده سلیمیان و خروس کلی:Charadriidae
خانواده سلیمیان شامل سلیم، سلیم کوهی، و خروس کولی. می‌باشد. دارای جسامت کوچک یا متوسط بدن پهن گردن کوتاه، ضخیم قدامت و بال دراز دارند. در سراسر جهان یافت می‌شود عمدتاً در زیستگاه‌های نزدیک به آب یافت می‌شود، هر چند موارد استثنا هم وجود دارد. ۶۶ گونه در سراسر جهان و ۱۲ گونه آن در افغانستان زیست می‌نماید. ۱۳۵ خروس کولی Vanellus vanellus Northern Lapwing 100px|چپ ۱۳۶ دیدومک Vanellus indicus Red-wattled Lapwing 100px|چپ ۱۳۷ خروس کولی دشتی Vanellus gregarius Sociable Lapwing 100px|چپ ۱۳۸ خروس کولی دم سفید Vanellus leucurus White-tailed Lapwing 100px|چپ ۱۳۹ سلیم طلایی Pluvialis fulva  Pacific Golden Plover100px|چپ ۱۴۰ سلیم خاکستری  Pluvialis squatarolaGrey Plover 100px|چپ ۱۴۱  سلیم طوقی Charadrius hiaticula Ringed Plover 100px|چپ ۱۴۲سلیم طوقی کوچک  Charadrius dubius  Little Ringed Plover100px|چپ ۱۴۳ سلیم کوچک Charadrius alexandrinus Kentish Plover 100px|چپ ۱۴۴ سلیم شنی کوچک Charadrius mongolus Lesser Sand Plover100px|چپ ۱۴۵ سلیم شنی Charadrius leschenaultii Greater Sand Plover 100px|چپ ۱۴۶ سلیم سینه بلوطی Charadrius asiaticus Caspian Plover 100px|چپ  = خانواده آبچلک‌ها و همگونه آن:Scolopacidae
پرندگانی هستند آبچر با پاهای نسبتاً بلند یا خیلی بلند، بال‌های دراز که معمولاً نوک تیز و زاویه‌دار است و منقار دراز و باریک که ممکن است راست یا خمیده باشد. پر و بال آن‌ها اغلب در تابستان و زمستان متفاوت است. نوار بالی و طرح دمگاه و دم در تشخیص آن‌ها اهمیت زیادی دارد.
بیشتر آن‌ها مهاجرند و تابستان‌ها را در سواحل جنوب منطقه زادوولد خود می‌گذرانند نسبتاً اجتماعی هستند و بعضی از آن‌ها گله‌های بزرگ تشکیل می‌دهند. نر و ماده آن‌ها همشکل است. معمولاً روی زمین آشیانه می‌سازند. جوجه آن‌ها پوشیده از کرک‌پر است و بعد از خروج از تخم قادر به فعالیت می‌باشد. غذایشان شامل مواد مختلف حیوانی و بعضی مواد گیاهی است. ۸۹نوع آن در جهان وجود دارد از جمله ۲۷ نوع ان در افغانستان یافت می‌شود. ۱۴۷ ابیا Scolopax rusticola Eurasian Woodcock 100px|چپ ۱۴۸  پاشلک کوچک Lymnocryptes minimusJack Snipe 100px|چپ ۱۴۹ پاشلک تک زی Gallinago solitaria Solitary Snipe  ۱۵۰  پاشلک دم باریکGallinago stenura  Pintail Snipe 100px|چپ ۱۵۱ پاشلک معمولی Gallinago gallinago Common Snipe 100px|چپ۱۵۲ گیلانشاه بال سفید Limosa limosa Black-tailed Godwit 100px|چپ ۱۵۳  گیلانشاه حناییLimosa lapponica Bar-tailed Godwit 100px|چپ ۱۵۴  گیلانشاه ابروسفید Numenius phaeopus Whimbrel 100px|چپ ۱۵۵ گیلانشاه خالدار Numenius tenuirostris Slender-billed Curlew 100px|چپ ۱۵۶ آبچلیک خالدار Tringa erythropus Spotted Redshank 100px|چپ ۱۵۷  آبچلیک پاسرخ Tringa totanus Common Redshank 100px|چپ ۱۵۸ آبچلیک تالابی Tringa stagnatilis Marsh Sandpiper 100px|چپ ۱۵۹ آبچلیک پا سبز Tringa nebularia Common Greenshank 100px|چپ ۱۶۰ گیلانشاه معمولی Numenius arquata Eurasian Curlew 100px|چپ ۱۶۱ آبچلیک تکزی Tringa ochropusGreen Sandpiper 100px|چپ ۱۶۲ آبچلیک دودی  Tringa glareola Wood Sandpiper 100px|چپ ۱۶۳ آبچلیک نوک سر بالا  Xenus cinereus Terek Sandpiper 100px|چپ ۱۶۴ آبچلیک آواز خوان  Actitis hypoleucosCommon Sandpiper 100px|چپ۱۶۵ سنگ گردان  Arenaria interpresRuddy Turnstone 100px|چپ۱۶۶ تلیله ساندرلینگ Calidris alba Sanderling 100px|چپ ۱۶۷ تلیله کوچک  Calidris minutaLittle Stint 100px|چپ۱۶۸ تلیله دم سفید  Calidris temminckii Temminck's Stint 100px|چپ ۱۶۹ تلیله بلوطی  Calidris ferruginea Curlew Sandpiper100px|چپ ۱۷۰ تلیلهٔ شکم سیاه  Calidris alpina  Dunlin100px|چپ ۱۷۱ تلیلهٔ نوک پهن  Limicola falcinellus Broad-billed Sandpiper100px|چپ ۱۷۲ آبچلیک شکیل  Philomachus pugnax  Ruff100px|چپ ۱۷۳  شناگر گردن سرخ  Phalaropus lobatus  Red-necked Phalarope100px|چپ خانواده کاکاپی، مرغان دریائی، ماهی خورک، مرغ نوروزی: Laridae
این خانواده دارای جسامت متوسط ویا بزرگ‌اند. رنگ این پرندگان معمولاً خاکستری یا سفید، که اغلب درای نشانه‌های سیاه و سفید بر روی سر یا بال می‌باشند. آن‌ها چاق و چله، منقار دراز و پاها پرده دار می‌باشند. ۵۵ گونه آن‌ها در سراسر جهان زیست می‌نماید ۸ گونه در افغانستان وجود دارد. ۱۷۴ کاکایی نوک سبز Larus canus  Common Gull100px|چپ ۱۷۵ کاکایی نقره‌ای  Larus argentatus  Herring Gull100px|چپ ۱۷۶کاکایی پشت سیاه  Larus fuscus Lesser Black-backed Gull 100px|چپ۱۷۷ کاکایی پازرد  Larus cachinnans  Caspian Gull 100px|چپ ۱۷۸ کاکایی بزرگ (کاکایی سر سیاه بزرگ  Larus ichthyaetus Great Black-headed Gull 100px|چپ ۱۷۹ کاکایی سر قهوه‌ای  Larus brunnicephalusBrown-headed Gull 100px|چپ ۱۸۰  کاکایی سرسیاهLarus ridibundus Black-headed Gull 100px|چپ ۱۸۱  کاکایی صورتی  Larus genei Slender-billed Gull 100px|چپ خانواده پرستوهای دریایی: Sternidae
گروه پرندگان دریائی درای جسامت متوسط و بزرگ می‌باشند. به‌طور کلی آبزی می‌باشند. رنگ پرهای این‌ها طور معمول خاکستری یا سفید بوده اغلب نشانه‌های سیاه و سفید بر روی سر خود دارند. اکثر این خانواده شکار ماهی را می‌نمایند اما برخی از حشرات سطح آب شیرین تغذیه می‌نمایند. به‌طور کلی طول عمر اینگونه پرندگان بیش از ۲۵ تا ۳۰ سال میبشد. در سراسر جهان ۴۴ گونه وجود دارد که ۸ گونه آن در افغانستان وجود دارد. ۱۸۲ پرستو دریایی نوک کاکایی (پرستو دریایی نو ک کلفت)  Sterna nilotica Gull-billed Tern100px|چپ ۱۸۳  پرستو دریایی خزر Sterna caspia Caspian Tern 100px|چپ ۱۸۴  پرستو دریایی رودخانه زی Sterna aurantia River Tern 100px|چپ ۱۸۵  پرستوی دریایی معمولی  Sterna hirundo Common Tern 100px|چپ ۱۸۶ پرستو دریایی کوچک  Sterna albifrons  Little Tern100px|چپ۱۸۷ پرستوی. دریائی گونه. سفید Chlidonias hybridus  Whiskered Tern 100px|چپ ۱۸۸  پرستوی دریایی بال سفید Chlidonias leucopterus  White-winged Tern 100px|چپ ۱۸۹ پرستو دریایی سیاه، Chlidonias niger  Black Tern 100px|چپ خانواده کوکریان: Pteroclidae
باقرقره دارای بدن کوچک سر و گردن آن کبوتر مانند اما محکم فشرده است. آن‌ها به مدت طولانی می‌توانند پرواز نمایند. پرنده گله پرواز پاهای آن‌ها از انگشتان پر شده است. ۱۶ گونه در سراسر جهان و ۷ گونه آن در افغانستان زیست می‌نمایند. ۱۹۰  باقرقرهٔ راه راه Pterocles lichtensteinii Lichtenstein's Sandgrouse 100px|چپ ۱۹۱ باقرقره تبیتی Syrrhaptes tibetanus Tibetan Sandgrouse 100px|چپ ۱۹۲  کوکر دم دراز Syrrhaptes paradoxus Pallas's Sandgrouse 100px|چپ ۱۹۳کوکر طلایی یا کوکر شکم سفید Pterocles alchata Pin-tailed Sandgrouse 100px|چپ۱۹۴  کوکر خالدار Pterocles senegallus Spotted Sandgrouse 100px|چپ ۱۹۵ کوکر شکم سیاه Pterocles orientalis  Black-bellied Sandgrouse 100px|چپ ۱۹۶ با قرقره گندمی Pterocles coronatus Crowned Sandgrouse 100px|چپراسته:کبوتر: Columbiformes.. خانواده کبوتران: Columbidae
شامل (کبوتر قمری فاخته)اند. در جهان ۳۰۸ نوع وجود دارد از جمله ۱۱ گونه آن در افغانستان دیده می‌شود. ۱۹۷کبوتر خانگی  Columba livia Rock Pigeon 100px|چپ ۱۹۸ کبوتر کوهیColumba rupestris Hill Pigeon 100px|چپ ۱۹۹ کبوتر برفی Columba leuconota  Snow Pigeon100px|چپ ۲۰۰ کبوتر کوهپایه  Columba oenas Stock Dove100px|چپ ۲۰۱ فاخته خاوری  Columba eversmanni  Yellow-eyed Pigeon بعداً ۲۰۲ فاخته Columba palumbus  Common Wood Pigeon100px|چپ ۲۰۳ قمری Streptopelia turtur  Eurasian Turtle Dove100px|چپ ۲۰۴  قمری خاوری  Streptopelia orientalis Oriental Turtle Dove 100px|چپ ۲۰۵ یا کریم یا موسیچه Streptopelia decaocto Eurasian Collared Dove 100px|چپ ۲۰۶ قمری خالدار Streptopelia chinensis  Spotted Dove100px|چپ ۲۰۷ قُمریِ خانگی Streptopelia senegalensis  Laughing Dove100px|چپراسته طوطی‌سانان: Psittaciformes خانواده طوطی: Psittacidae
در جهان ۳۳۵ نوع وجود دارد از جمله ۳ گونه آن در افغانستان دیده می‌شود.۲۰۸  شاه طوطیPsittacula eupatria  Alexandrine Parakeet 100px|چپ۲۰۹ طوطی طوق صورتی یا طوطی سبز Psittacula krameri  Rose-ringed Parakeet100px|چپ ۲۱۰ طوطی همالیائیPsittacula himalayana Slaty-headed Parakeet 100px|چپراسته کوکوسانان: Cuculiformes. خانواده کوکو: Cuculidae
این خانواده شامل کوکو رودنرها و انیس می‌باشد. با کبوتر و بلبل شباهت دارند. در جهان ۱۳۸ نوع وجود دارد از جمله ۳ گونه آن در افغانستان دیده می‌شود.۲۱۱ کوکوی تاجدار (ابلق)Clamator jacobinus Pied Cuckoo 100px|چپ۲۱۲ کوکو Cuculus canorus Common Cuckoo 100px|چپ۲۱۳ کوکو کوچک Cuculus poliocephalus Lesser Cuckoo  -راسته جغد: Strigiformes. خانواده جغدها:Strigidae
دارای جسامتهای خورد تا بزرگ می‌باشند. چشمان بزرگ دارند که حدقه آن خورد و بزرگ می‌شوند بنام دسک می‌گویند. در جهان ۱۹۵ نوع وجود دارد از جمله۱۰ گونه آن در افغانستان دیده می‌شود.۲۱۴ مرغ حق جنوبی Otus brucei Pallid Scops Owl 100px|چپ۲۱۵ مرغ حق Otus scops European Scops Owl 100px|چپ۲۱۶ شاهبوف Bubo bubo Eurasian Eagle Owl 100px|چپ۲۱۷ جغد ماهیخوار Ketupa zeylonensis Brown Fish Owl 100px|چپ۲۱۸  جغد جنگلیStrix aluco  Tawny Owl100px|چپ۲۱۹ جغد کولارید Glaucidium brodiei Collared Owlet 100px|چپ۲۲۰  جغد کوچک خالدار Athene brama  Spotted Owlet 100px|چپ۲۲۱  جغد کوچکAthene noctua  Little Owl 100px|چپ۲۲۲  جغد شاخدار Asio otus  Long-eared Owl 100px|چپ۲۲۳  جغد تالابی Asio flammeus Short-eared Owl 100px|چپراسته: Caprimulgiformes. خانواده شبگردان:Caprimulgidae
پرنده مهاجر تابستان در مناطق آسیا و زمستان در آفریقا به‌سر می‌برد. در زمین تخم می‌گزارند. جسامت متوسط بال دراز پای کوتاه وکم گردش می‌کنند. در جهان ۸۶ نوع وجود دارد از جمله۴ گونه آن در افغانستان دیده می‌شود.۲۲۴ شبگرد معمولی Caprimulgus europaeus Eurasian Nightjar 100px|چپ۲۲۵ شبگرد مصری Caprimulgus aegyptius Egyptian Nightjar 100px|چپ۲۲۶ شبگرد بلوچی Caprimulgus mahrattensis Sykes's Nightjar 100px|چپ۲۲۷  شبگرد هندیCaprimulgus asiaticusIndian Nightjar 100px|چپراسته پرستو سانان: Apodiformes.. خانواده پرستو:Apodidae
پرنده گان کوچک‌اند. دارای پا کوتاه‌اند. در جهان ۹۸ نوع ازین پرنده وجود دار ۳ نوع آن در افغانستان زندگی می‌کنند.۲۲۸ پرستوی شکم سفید Tachymarptis melba Alpine Swift 100px|چپ۲۲۹ پرستوی معمولی یا ابابیل Apus apus  Common Swift100px|چپ۲۳۰  پرستوی کوچک Apus affinis Little Swift 100px|چپراسته سبزقباسانان: Coraciiformes خانواده ماهی‌خورک‌ها: Alcedinidae
درای سر بزرگ منقار دراز و قوی و پای کوتاه می‌باشند. ۹۳ نوع این پرنده در جهان وجود دارد از جمله۴ نوع آن در افغانستان زیست می‌نمایند.۲۳۱ ماهی خورک معمولی Alcedo atthis  Common Kingfisher100px|چپ۲۳۲ ماهی خورک سینه سفید Halcyon smyrnensis White-throated Kingfisher 100px|چپ۲۳۳ ماهی خورک کاکلدار Megaceryle lugubris Crested Kingfisher 100px|چپ۲۳۴ ماهی خورک ابلق Ceryle rudis Pied Kingfisher 100px|چپ خانواده زنبور خور:Meropidae
۲۶ نوع این پرنده در جهان وجود دارد از جمله۳ نوع آن در افغانستان زیست می‌نمایند.۲۳۵ زنبور خور کوچک Merops orientalis Green Bee-eater 100px|چپ۲۳۶  زنبورخوار گلوخرماییMerops persicus Blue-cheeked Bee-eater 100px|چپ۲۳۷  زنبور خور معمولی Merops apiaster European Bee-eater100px|چپ خانواده سبز قبا: Coraciidae
پرندگانی هستند کلاغ مانند و خوشرنگ با منقاری قوی، گردن کوتاه و پاهای نیرومند می‌باشد. پرواز نمایشی آن‌ها شامل چرخش‌ها و معلق زدن‌های جالب است. اغلب بدون حرکت در جاهای بلند می‌نشینند، و از آنجا برای شکار حشره‌ها، مارمولک‌ها و دیگر حیوانات کوچک بسوی زمین پرواز می‌کنند. پرواز تنها را خوش دارند. نرو و مادهٔ آن‌ها هم شکل است و در سوراخ‌ها آشیانه می‌سازند. ۱۲ نوع این پرنده در جهان وجود دارد از جمله۲ نوع آن در افغانستان زیست می‌نمایند. ۲۳۸  سبز قبا Coracias garrulus European Roller 100px|چپ۲۳۹ سبز قبای هندیCoracias benghalensis Indian Roller 100px|چپ خانواده هدهدیان: Upupidae
هُدهُد یا شانه‌بسَر یا مرغ سلیمان نام یکی از پرندگان از خانواده هدهدیان است. زیستگاه این پرنده بیشتر در آسیا، اروپا و آفریقای شمالی است. این پرنده دارای سر بزرگ و از چهار رنگ یعنی آبی سیاه سفید نارنجی ساخته شده است. در جهان دو نوع وجود دارد از جمله یکنوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۴۰ هُدهُد یا شانه‌سرک Upupa epops Hoopoe 100px|چپراسته دارکوب سانان: Piciformes. خانواده دارکوب:Picidae
دارکوب‌ها پرندگانی هستند با منقاری قوی و نوک تیز اند که با آن تنه درختان را سوراخ می‌کنند. زبان آن‌ها خیلی دراز است و پاهای قویی دارند که دو انگشت آن در جلو و دو انگشت در عقب قرار دارد. دم آن‌ها محکم است و هنگام بالا رفتن از درخت از آن به عنوان تکیه‌گاه استفاده می‌کنند. پرندگانی تک‌زی هستند؛ پروازی پرتوان و موجی دارند، نر و ماده آن‌ها همشکل نیست. بیشتر نرهایک قسمت روی سرشان رنگ سرخ دارند. در سوراخ‌هایی که در تنه درخت ایجاد می‌کنند آشیانه می‌سازند. از حشرات، میوه‌ها و مغز دانه‌ها و شیره درختان تغذیه می‌کنند. در جهان ۲۱۸ نوع وجود دارد از جمله ۵ نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۴۱ دارکوب ایروشیا Jynx torquilla Eurasian Wryneck 100px|چپ۲۴۲ دارکوب قهوه ئی Dendrocopos auriceps Brown-fronted Woodpecker 100px|چپ۲۴۳ دارکوب بال سفید  Dendrocopos leucopterus White-winged Woodpecker 100px|چپ۲۴۴ دارکوب برفی Dendrocopos himalayensis Himalayan Woodpecker 100px|چپ۲۴۵  دارکوب سبز راهراهPicus squamatusScaly-bellied Woodpecker 100px|چپراسته گنجشک سانان: Passeriformes.
۳۵ فامیل ۲۴۷ گونه پرندگان راسته گنجشک سانان در افغانستان زیست می‌نمایند. پرندگان این راسته عمدتاً پرندگان کوچک و متوسط هستند و به رنگ‌های مختلف می‌باشند و از مواد گیاهی و حشرات تغذیه می‌کنند. اکثر این پرنده گان دارای آواز مقبول می‌باشند. خانواده چکاوک:Alaudidae
در جهان ۹۱ نوع وجود دارد از جمله ۱۶ نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۴۶ چکاوک سر دم سیاه Ammomanes cincturus  Bar-tailed Lark 100px|چپ۲۴۷ چکاوک بیابانی Ammomanes deserti  Desert Lark 100px|چپ۲۴۸ چکاوک هدهد Alaemon alaudipes Greater Hoopoe-lark 100px|چپ۲۴۹ چکاوک گندمزار Melanocorypha calandra Calandra Lark 100px|چپ۲۵۰ چکاوک طوقی Melanocorypha bimaculata Bimaculated Lark  بعداً۲۵۱ چکاوک پنجه کوتاه Calandrella brachydactyla Greater Short-toed Lark 100px|چپ۲۵۲ چکاوک پنجه کوتاه هیوم Calandrella acutirostris  Hume's Lark  بعداً۲۵۳ چکاوک کوچک Calandrella rufescens Lesser Short-toed Lark 100px|چپ۲۵۴ چکاوک هندی Calandrella raytal Sand Lark 100px|چپ۲۵۵ چکاوک کاکلی Galerida cristata Crested Lark 100px|چپ۲۵۶ چکاوک درختی Lullula arboreaWood Lark 100px|چپ۲۵۷ چکاوک آسمانی Alauda arvensis  Eurasian Skylark 100px|چپ۲۵۸  چکاوک آسمانی کوچکAlauda gulgula Oriental Skylark 100px|چپ۲۵۹ چکاوک شاخدار Eremophila alpestris Horned Lark 100px|چپ۲۶۰ چکاوک تیمینک Eremophila bilopha  Temminck's Lark 100px|چپ خانواده پرستو:Hirundinidae
در جهان ۷۵ نوع وجود دارد از جمله ۱۰ نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۶۱ چلچله رودخان‌های (پرستو ساحلی) Riparia riparia Sand Martin 100px|چپ ۲۶۲ پرستو ریکی کم رنگ Riparia diluta  Pale Sand Martin 100px|چپ ۲۶۳  چلچله گلو نصواری Riparia paludicola  Plain Martin 100px|چپ۲۶۴ چلچله کوهی Ptyonoprogne rupestris Eurasian Crag Martin 100px|چپ ۲۶۵ چلچله بیابانی Ptyonoprogne fuligula  Rock Martin 100px|چپ۲۶۶ چلچله Hirundo rustica  Barn Swallow 100px|چپ۲۶۷ پرستو دم باریک Hirundo smithii  Wire-tailed Swallow 100px|چپ۲۶۸ چلچله دمگاه قرمز Cecropis daurica  Red-rumped Swallow 100px|چپ۲۶۹ چلچله طوقی Petrochelidon fluvicola Streak-throated Swallow 100px|چپ۲۷۰ چلچله دمگاه سفید Delichon urbica House Martin 100px|چپ خانواده دم جنبانک:Motacillidae
این پرندگان دارای بدن کوچک دم متوسط یا دراز می‌باشند. در جهان ۵۴ نوع وجود دارد از جمله ۱۵ نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۷۱ دم جنبانک سفید Motacilla alba White Wagtail 100px|چپ۲۷۲ دم جنبانک دمگاه سفید Motacilla madaraspatensis White-browed Wagtail 100px|چپ۲۷۳ دم جنبانک سر زرد Motacilla citreola  Citrine Wagtail 100px|چپ۲۷۴  دم جنبانک زرد  Motacilla flava Yellow Wagtail100px|چپ۲۷۵ دم جنبانک خاکستری Motacilla cinerea  Grey Wagtail 100px|چپ۲۷۶ پپت شرقیAnthus rufulus Oriental Pipit 100px|چپ۲۷۷ پپت خاکی Anthus campestris Tawny Pipit 100px|چپ۲۷۸پپت نوک‌درازAnthus similis  Long-billed Pipit 100px|چپ۲۷۹  پپت درختیAnthus trivialis  Tree Pipit 100px|چپ۲۸۰ پت پشت بلوطیAnthus hodgsoni Olive-backed Pipit 100px|چپ۲۸۱پپت صحراییAnthus pratensis Meadow Pipit 100px|چپ۲۸۲ پپت گلوسرخAnthus cervinus  Red-throated Pipit 100px|چپ۲۸۳ پپت گلگون Anthus roseatus  Rosy Pipit  بعداً۲۸۴ پپت تالابی Anthus spinoletta Water Pipit 100px|چپ۲۸۵ پپت آپلندAnthus sylvanus Upland Pipit  بعداً خانواده شیریک و کوکو:Campephagidae
دارای جسامت متوسط یا کوچک، رنگ خاکستری با رنگ سیاه و سفیداند. در جهان ۸۲ نوع وجود دارد از جمله ۲ نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۸۶ مینوویت گلابی Pericrocotus roseus Rosy Minivet 100px|چپ۲۸۷ مینویت دم دراز Pericrocotus ethologus Long-tailed Minivet 100px|چپ خانواده بلبل:
در جهان ۱۳۰ نوع وجود دارد از جمله ۵ نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۸۸ بلبل معمولی Pycnonotus barbatus Common Bulbul 100px|چپ۲۸۹ بلبل خرما Pycnonotus leucotis White-eared Bulbul 100px|چپ۲۹۰ بلبل خرما سینه سفید Pycnonotus leucogenys White-cheeked Bulbul 100px|چپ۲۹۱ بلبل دمگاه سرخ Pycnonotus cafer Red-vented Bulbul 100px|چپ۲۹۲  بلبل سیاه Hypsipetes leucocephalus Black Bulbul 100px|چپ خانواده تاج طلایی:Regulidae
یک خانواده کوچک پرندگان‌اند. از پرندگان دنیای قدیم می‌باشند. در جهان ۷ نوع وجود دارد از جمله یک نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۹۳ سسک تاج طلایی Regulus regulus Goldcrest 100px|چپ خانواده بال لاکی: Bombycillidae
در جهان ۳ نوع وجود دارد از جمله یک نوع آن در افغانستان وجود دارد.۲۹۴ بال لاکی Bombycilla garrulus Bohemian Waxwing 100px|چپ خانواده میوه خور: Hypocoliidae
اغلب به صورت گله‌های کوچک دیده می‌شود، از میوه‌ها تغذیه می‌کنند. در جهان ۲۱۸ نوع وجود دارد از جمله ۵ نوع آن در افغانستان وجود دارد. دارای رنگ خاکستری دور چشمان این گونه پرندگان رنگ سیاه دارند.۲۹۵ میوه خور یا میوه خور خاکستری Hypocolius ampelinus Hypocolius 100px|چپ خانواده زرده پره یا غوطه زنک یا زردچه: Cinclidae
یک گروه از پرندگان وسیع اند که زیستگاه آن شامل محیط‌های آبی در آمریکا، اروپا، و آسیا. می‌باشد. در سراسر جهان ۵ گونه وجود دارد از جمله ۲ گونه آن در افغانستان وجود دارد.۲۹۶ زیر آبروک Cinclus cinclus White-throated Dipper 100px|چپ۲۹۷ غوطه زنک نصواری Cinclus pallasii Brown Dipper 100px|چپ خانواده الیکایی:Troglodytidae
الیکایی عمدتاً کوچک و کم رنگ، آهنگ صدای آن بلند است. این پرندگان دارای بال‌های کوتاه نازک سر پاین دارند. گونه‌های مختلفی دم خود را راست نگه می‌دارند. همه آن‌ها حشره خوار هستند. در سراسر جهان ۸۰ گونه وجود دارد از جمله ۱ گونه که در افغانستان زیست می‌نمایند. یک گونه آن از پرندگان دنیای جدید است.۲۹۸ الیکایی Troglodytes troglodytes Eurasian Wren 100px|چپ خانواده صعوه‌ها:Prunellidae
دارای منقار باریک و نوک تیز می‌باشند. پروازشان قوی و سریع ولی کوتاه مدت است و آرام و کم‌پید هستند. در اثنا راه گشتن دم وبال خود را به لرزه درمی‌آورند. دارای پرواز سریع و کوتاه مدت می‌باشند. در سراسر جهان ۱۳ گونه وجود دارد از جمله ۵ گونه که در افغانستان زیست می‌نمایند..۲۹۹ صعوه کوهی Prunella collaris Alpine Accentor 100px|چپ۳۰۰ صعوه همالیای Prunella himalayana  Himalayan Accentor  - ۳۰۱ صعوه سینه بور Prunella strophiata  Rufous-breasted Accentor 100px|چپ ۳۰۲ صعوه نصواری Prunella fulvescens  Brown Accentor 100px|چپ ۳۰۳صعوه سیاه گلو Prunella atrogularis Black-throated Accentor 100px|چپ خانواده توکاها: Turdidae
پرنده کوچک و گنجشک مانند است. منقاری باریک یا نسبتاً باریک دارند. پاهای آن‌ها قوی غالباً رنگارنگ و با قامتی نسبتاً راست می‌باشند در بین آن‌ها بهترین پرندگان آواز خوان وجود دارد
این خانواده دارای گونه‌های زیاد و نسبتاً نا متجانسی‌ست و شامل چک‌ها، دم سرخ‌ها، بلبل‌ها و توکاها می‌باشد. در جهان ۳۳۵ نوع وجود دارد از جمله ۱۱نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید. ۳۰۴طرقهٔ کوهیMonticola saxatilisCommon Rock Thrush 100px|چپ ۳۰۵ طرقه کوهی آبی پشت  Monticola cinclorhynchus  Blue-capped Rock Thrush 100px|چپ۳۰۶ طرقه آبی (طرقه بنفش)Monticola solitarius Blue Rock Thrush 100px|چپ ۳۰۷ طرقه کبود Myophonus caeruleus Blue Whistling Thrush 100px|چپ ۳۰۸ توکای تکیل Turdus unicolor Tickell's Thrush ۳۰۹ توکای سیاه Turdus merula Blackbird 100px|چپ۳۱۰ توکا شاه بلوطی Turdus rubrocanus Chestnut Thrush 100px|چپ۳۱۱ توکای گردن نصواری Turdus ruficollis Dark-throated Thrush 100px|چپ۳۱۲ توکای پشت بلوطی Turdus pilaris Fieldfare 100px|چپ ۳۱۳ توکای بال سرخ Turdus iliacus Redwing 100px|چپ ۳۱۴ توکای بزرگ  Turdus viscivorus Mistle Thrush 100px|چپ خانواده سسک :Cisticolas
پرنده گان اند که در حنوب زندگی می‌نمایند. پرندگان دنیای قدیم می‌باشند. داری رنگ نصواری ویا خاکستری بوده در میان علفزار دیده می‌شود. در جهان ۱۱۱ نوع وجود دارد از جمله ۴نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید.۳۱۵ سسک دم چتری Cisticola juncidis Zitting Cisticola 100px|چپ۳۱۶ سسک جنبان  Scotocerca inquieta Streaked Scrub Warbler 100px|چپ۳۱۷ پرینیا خط دار  Prinia criniger Striated Prinia ۳۱۸ پرینیا سبزه زار Prinia gracilis Graceful Prinia 100px|چپ خانواده سسک جنگلی دنیای قدیم: Sylviidae پرنده گان کوچک حشره خواراند. منقار باریک دارند. پر و بالشان به سرعت فرسایش پیدا می‌کند و بر اثر تغییر رنگ تشخیص آن‌ها دشوارتر می‌شود. صدا و رفتارشان وسیله مهمی برای شناخت آن‌ها در طبیعت است. معمولاً در بین بوته‌های کوتاه، روی زمین یا در نزدیکی زمین یا در نیزارها تخم می‌گذارند. از حشرات، عنکبوت‌ها و حلزون‌ها تغذیه می‌کنند. ۲۹۱ گونه در سراسر جهان وجود دارد و ۳۵ گونه آن در افغانستان زیست می‌نماید. ۳۱۹  سسک دم پهنCettia cetti Cetti's Warbler 100px|چپ ۳۲۰ سسک راه راه  Locustella naevia Grasshopper Warbler 100px|چپ۳۲۱ سسک پالاس Locustella certhiola Pallas's Warbler 100px|چپ ۳۲۲ سسک ابرو سفید Acrocephalus melanopogon Moustached Warbler 100px|چپ۳۲۳سسک شالیزار Acrocephalus agricola Paddyfield Warbler 100px|چپ ۳۲۴ سسک بالدارکند  Acrocephalus concinens Blunt-winged Warbler 100px|چپ۳۲۵ سسک نیزار Acrocephalus scirpaceus Eurasian Reed Warbler 100px|چپ ۳۲۶ سسک تالابی  Acrocephalus dumetorum Blyth's Reed Warbler 100px|چپ ۳۲۷ سسک بزرگ نیزار  Acrocephalus arundinaceus Great Reed Warbler 100px|چپ ۳۲۸ سسک پر سر و صدا  Acrocephalus stentoreus Clamorous Reed Warbler 100px|چپ ۳۲۹ سسک درختی کوچک  Hippolais caligata Booted Warbler 100px|چپ ۳۳۰ سسک سایکس Hippolais rama Sykes's Warbler 100px|چپ۳۳۱ سسک درختی زیتونی  Hippolais pallida Eastern Olivaceous Warbler 100px|چپ۳۳۲ سسک درختی بزرگ  Hippolais languida Upcher's Warbler  -۳۳۳  سسک چیف چاف  Phylloscopus collybita Common Chiffchaff 100px|چپ۳۳۴ سسک چیفچاف کوهی Phylloscopus sindianus Mountain Chiffchaff -۳۳۵ سسک کوچک (سسک بیدی کوچک) Phylloscopus neglectus Plain Leaf Warbler  -۳۳۶ سسک ابرو زرد Phylloscopus griseolus Sulphur-bellied Warbler 100px|چپ ۳۳۷ سسک برگی Phylloscopus schwarzi Radde's Warbler 100px|چپ۳۳۸ سسک دمگاه لیموی Phylloscopus proregulus Palas's Leaf Warbler  -۳۳۹ سسک رنگ رفته Phylloscopus chloronotus Pale-rumped Warbler  - ۳۴۰ سسک برگی بروکس Phylloscopus subviridis Brooks's Leaf Warbler 100px|چپ۳۴۱ سسک ابرو زرد Phylloscopus inornatus Yellow-browed Warbler 100px|چپ ۳۴۲سسک برگی هیوم Phylloscopus humei Hume's Warbler 100px|چپ ۳۴۳ سسک ابرو زرد Phylloscopus trochiloides Greenish Warbler 100px|چپ ۳۴۴ سسک برگی نوک بزرگ  Phylloscopus magnirostris Large-billed Leaf Warbler -۳۴۵ سسک برگی توتلر Phylloscopus tytleri Tytler's Leaf Warbler 100px|چپ ۳۴۶سسک برگی تاج دار  Phylloscopus occipitalis Western Crowned Warbler 100px|چپ۳۴۷ سسک گلو سفید  Sylvia communis Greater Whitethroat 100px|چپ۳۴۸ سسک گونه سیاه (سسک گلو سفید کوچک) Sylvia curruca Lesser Whitethroat 100px|چپ ۳۴۹  سسک گلو سفید هیومSylvia althaea Hume's Whitethroat 100px|چپ ۳۵۰ سسک بیابانی  Sylvia nana Asian Desert Warbler 100px|چپ۳۵۲  سسک سینه راه راه  Sylvia nisoria Barred Warbler 100px|چپ۳۵۳  سسک چشم سفید Sylvia crassirostris Eastern Orphean Warbler 100px|چپ۳۵۴ سسک سر دودی  Sylvia mystaceaMenetries's Warbler 100px|چپ خانواده مگس گیر: Muscicapidae
پرندگانی کوچک و بیشتر درخت زی‌اند. منقاری کج با قاعده پهن دارند. اغلب با بدنی راست در جاهای بلند می‌نشینند و از آنجا به دنبال حشرات به پرواز در می. آیند و پس از شکار آن‌ها در هوا یا روی زمین معمولاً به همان نقطه اول بازمی‌گردند. تک زی‌اند. به جز از مگس گیر خالدارمتباقی نر و ماده آن‌ها همشکل نیست. در سوراخ‌ها، یا روی درخت‌ها لانه می‌سازند و از حشرات و عنکبوتها تغذیه می‌کنند۳۵۵  مگس گیر راه راه مگس‌گیر خال‌دار Muscicapa striata Spotted Flycatcher 100px|چپ۳۵۶ مگس گیر سایبری  Muscicapa sibirica Siberian Flycatcher 100px|چپ۳۵۷ مگس خوار دم راست Muscicapa ruficauda Rusty-tailed Flycatcher 100px|چپ۳۵۸  مگس گیر گلو سرخ  Ficedula parva Red-breasted Flycatcher 100px|چپ۳۵۹ مگس خوار کنار آب  Ficedula superciliaris Ultramarine Flycatcher 100px|چپ۳۶۰ مگس خوار سینه سرخ  Erithacus rubecula European Robin 100px|چپ۳۶۱ بلبل شباهنگ یا بلبل هزاردستان  Luscinia megarhynchos Common Nightingale 100px|چپ۳۶۲ مگس خواردم سفید  Luscinia pectoralis White-tailed Rubythroat 100px|چپ۳۶۳  گلوآبی Luscinia svecica Bluethroat 100px|چپ۳۶۴ حشره خوار گلو آبی  Luscinia brunnea Indian Blue Robin 100px|چپ۳۶۵ حشره خوارزیربال سرخ  Tarsiger cyanurus Red-flanked Bluetail 100px|چپ۳۶۶ سینه سرخ ایرانی  Irania gutturalis White-throated Robin 100px|چپ۳۶۷ دم چتری Cercotrichas galactotes Rufous-tailed Scrub Robin 100px|چپ۳۶۸ سینه سرخ هندی  Saxicoloides fulicata Indian Robin 100px|چپ۳۶۹ دم سرخ پشت بلوطی  Phoenicurus erythronotus Rufous-backed Redstart 100px|چپ۳۷۰دم سرخ بغل آبی Phoenicurus caeruleocephalus Blue-capped Redstart  -۳۷۱ دم سرخ سیاه  Phoenicurus ochruros Black Redstart 100px|چپ۳۷۲ دم سرخ معمولی Phoenicurus phoenicurus Common Redstart 100px|چپ ۳۷۳ دم سرخ کوهی  Phoenicurus erythrogaster White-winged Redstart 100px|چپ ۳۷۴ دم سرخ پیش آبی  Phoenicurus frontalis Blue-fronted Redstart 100px|چپ۳۷۵ دم سرخ فرق سفید  Chaimarrornis leucocephalus White-capped Redstart 100px|چپ۳۷۶ پشت سرخ آبی تالابی Rhyacornis fuliginosus Plumbeous Redstart 100px|چپ۳۷۷ چک سایبری  Saxicola maurus Siberian Stonechat 100px|چپ۳۷۸ دم چنگالی کوچک (ماهی دم) Enicurus scouleri Little Forktail 100px|چپ۳۷۹ دم چنگالی خالدار Enicurus maculatus Spotted Forktail 100px|چپ۳۸۰  چک بوته‌ای Saxicola rubetra Whinchat 100px|چپ۳۸۱چک پیشانی سفید Saxicola macrorhyncha White-browed Bushchat 100px|چپ۳۸۲ چک ابلق Saxicola caprata Pied Bushchat 100px|چپ۳۸۳ چک سیاه سر سفید Oenanthe leucopyga White-tailed Wheatear 100px|چپ۳۸۴ چکچک دم سفید  Oenanthe monacha Hooded Wheatear 100px|چپ۳۸۵ چکچک سیاه شکم سفید (چکچک سیاه) Oenanthe alboniger Hume's Wheatear -۳۸۶ ¨چکچک سیاه دم سفید Oenanthe leucura Black Wheatear 100px|چپ۳۸۷ چکچک (چکچک کوهی) Oenanthe oenanthe Northern Wheatear 100px|چپ ۳۸۸ چکچک پشت سفید Oenanthe finschii Finsch's Wheatear  - ۳۸۹ چکچک ابلق خاوری  Oenanthe picata Variable Wheatear 100px|چپ۳۹۰ چکچک ابلق Oenanthe pleschanka  Pied Wheatear 100px|چپ۳۹۱ چکچک دم سرخ  Oenanthe xanthoprymna Red-tailed Wheatear 100px|چپ۳۹۲چکچک بیابانی  Oenanthe deserti Desert Wheatear100px|چپ۳۹۳چکچک دشتی Oenanthe isabellina Isabelline Wheatear 100px|چپ خانواده:Monarchidae
در جهان ۹۹ نوع وجود دارد از جمله ۱ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۳۹۳مگس خوار مقبول آسیای Terpsiphone paradisi Asian Paradise Flycatcher 100px|چپ خانواده:Timaliidae

در جهان ۲۷۰ نوع وجود دارد از جمله ۳نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۳۹۴ مگس خوار آرام Garrulax lineatus Streaked Laughingthrush 100px|چپ۳۹۵مگس خوار خال خالی  Garrulax variegatus Variegated Laughingthrush 100px|چپ۳۹۶ لیکو Turdoides caudatusCommon Babbler 100px|چپ خانواده:Paradoxornithidae

در جهان ۲۰ نوع وجود دارد از جمله ۱نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۳۹۷چرخ ریسک نیزار Panurus biarmicus Bearded Reedling 100px|چپ خانواده چرخ ریسک دمدراز:Aegithalidae

در جهان ۹ نوع وجود دارد از جمله ۱ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۳۹۸تت کومه سفید Aegithalos leucogenys  White-cheeked Tit  - خانواده چرخ ریسک:Paridae

در جهان ۵۹ نوع وجود دارد از جمله ۸ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۳۹۹تت سینه زرد Cyanistes flavipectus Yellow-breasted Tit  -۴۰۰ تت ویلو Poecile montana Willow Tit 100px|چپ۴۰۱ تیت سیاه سینه  Periparus rufonuchalis Black-breasted Tit 100px|چپ۴۰۲تیت کاکل سیاه Periparus melanolophus Black-crested Tit 100px|چپ۴۰۳چرخ‌ریسک بزرگ Parus major Great Tit 100px|چپ۴۰۴تت ترکستانی  Parus bokharensis Turkestan Tit 100px|چپ۴۰۵تیت آبی  Cyanistes caeruleus Blue Tit 100px|چپ۴۰۶تیت لاجوردی Cyanistes cyanus Azure Tit 100px|چپ خانواده کمر کلی:Sittidae
پرندگان کوچک‌اند. سر بزرگ، منقاری قوی، پاهای کوتاه با پنجه‌های بلند و بال‌های نسبتاً بلند و نوک‌تیز دارند. تکزی هستند. پروازی موجی دارند. نر و ماده آن‌ها همشکل است. در سوراخ‌ها لانه می‌سازند. از حشرات و دانه‌ها تغذیه می‌کنند.
در جهان ۲۴ نوع وجود دارد از جمله ۴ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۰۷ کمر کلی جنگلی Sitta europaea Eurasian Nuthatch 100px|چپ۴۰۸ کمر کلی کشمیری  Sitta cashmirensis Kashmir Nuthatch 100px|چپ ۴۰۹ کمر کلی روی سفید  Sitta leucopsis White-cheeked Nuthatch 100px|چپ۴۱۰ کمر کولی بزرگ Sitta tephronota Persian Nuthatch 100px|چپ خانواده:Tichodromidae
یکنوع این خانواده در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۱ دیوار خیزک Tichodroma muraria Wallcreeper 100px|چپ خانواده خانواده دارخزک:Certhiidae
در جهان ۶ نوع وجود دارد از جمله یک نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۲ درخت خیزک همالیایی Certhia himalayana Bar-tailed Treecreeper 100px|چپ خانواده چرخ ریسک پشت بلوطی:Remizidae
در جهان ۱۳ نوع وجود دارد از جمله ۳ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۳ چرخ ریسک پشت بلوطی  Remiz pendulinus Eurasian Penduline Tit 100px|چپ۴۱۴  تیت سر سیاه Remiz macronyx Black-headed Penduline Tit 100px|چپ۴۱۵  تیت تاج سفید Remiz coronatus White-crowned Penduline Tit 100px|چپ خانواده عسل خورک:Nectariniidae
در جهان ۱۳۱ نوع وجود دارد از جمله یک نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۶ شهد خوار بنفش  Cinnyris asiaticus Purple Sunbird 100px|چپ خانواده سسک چشم سفید هندی:Zosteropidae

در جهان ۹۶ نوع وجود دارد از جمله ۱ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۷  سسک چشم سفید معمولی  Zosterops palpebrosus Oriental White-eye 100px|چپ خانواده پری شاهرخ:Oriolidae

در جهان ۲۹ نوع وجود دارد از جمله یک نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۸  شاهرخ طلایی Oriolus kundoo Indian Golden Oriole 100px|چپ خانواده سنگ چشم: Laniidae

در جهان ۳۱ نوع وجود دارد از جمله۸ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۱۹  سنگ چشم پشت سرخLanius collurio Red-backed Shrike 100px|چپ۴۲۰ سنگ چشم دم سرخ Lanius isabellinus Isabelline Shrike 100px|چپ۴۲۱  سنگ چشم پشت بلوطیLanius vittatus Bay-backed Shrike 100px|چپ۴۲۲ سنگ چشم دمگاه حنایی  Lanius schach Long-tailed Shrike 100px|چپ۴۲۳ سنگ چشم خاکستری بزرگ  Lanius excubitor Great Grey Shrike 100px|چپ۴۲۴  سنگ چشم خاکستری کوچک Lanius minor Lesser Grey Shrike 100px|چپ۴۲۵ سنگ چشم پیشانی سفید  Lanius nubicus Masked Shrike 100px|چپ۴۲۶سنگ‌چشم کله‌سرخ  Lanius senatorWoodchat Shrike 100px|چپ خانواده بوچانگاه: Dicruridae
در جهان ۲۴ نوع وجود دارد از جمله۲ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۲۷  بوجانگا سیاهDicrurus macrocercus Black Drongo 100px|چپ۴۲۸ بوجانگا خاکستری  Dicrurus leucophaeus Ashy Drongo 100px|چپ خانواده کلاغیان: Corvidae

در جهان ۱۲۰ نوع وجود دارد از جمله۱۳ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۲۹ زاغ سر سیاه Garrulus lanceolatus Black-headed Jay 100px|چپ۴۳۰زاغی (عکک در فارسی افغانی)Pica pica Eurasian Magpie 100px|چپ۴۳۱ زاغ خالدار Nucifraga caryocatactes Eurasian Nutcracker 100px|چپ۴۳۲ کلاغ کوهی نوک سرخ Pyrrhocorax pyrrhocorax Chough 100px|چپ۴۳۳ کلاغ نوک زرد Pyrrhocorax graculus Alpine Chough 100px|چپ۴۳۴ کلاغ گردن بور  Corvus monedula Eurasian Jackdaw 100px|چپ۴۳۵  کلاغ هندی Corvus splendens House Crow 100px|چپ۴۳۶  کلاغ سیاه Corvus frugilegus Rook 100px|چپ۴۳۷ کلاغ لاشه Corvus corone Carrion Crow 100px|چپ۴۳۸ کلاغ منقاربزرگ Corvus macrorhynchos  Large-billed Crow 100px|چپ۴۳۹ غراب گردن قهوه‌ای Corvus ruficollis Brown-necked Raven 100px|چپ۴۴۰ غراب معمولی  Corvus corax Common Raven 100px|چپ۴۴۱ کلاغ ابلق Corvus cornix Hooded Crow 100px|چپ خانواده سار: Sturnidae
در جهان ۱۲۵ نوع وجود دارد از جمله۵ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۴۲  مینای بانک Acridotheres ginginianus  Bank Myna 100px|چپ۴۴۳ مینای معمولی Acridotheres tristis Common Myna 100px|چپ۴۴۴ مینا برهمنی Temenuchus pagodarum Brahminy Starling 100px|چپ۴۴۵ سار گلو قرمز  Pastor roseus Rosy Starling 100px|چپ۴۴۶ سار Sturnus vulgaris  Common Starling 100px|چپ خانواده خانواده سهره ریز: Estrildidae
در جهان ۱۴۱ نوع وجود دارد از جمله۱ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۴۷ مونیا گلوسفید Euodice malabarica White-throated Munia 100px|چپ خانواده زرد پره‌ها: Emberizidae
در جهان ۲۷۵ نوع وجود دارد از جمله۱۷ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید که بنام زردچه یاد می‌شود.۴۴۹ زرد پرهٔ لیمویی، سهره اروپایی زردچه Emberiza citrinella Yellowhammer 100px|چپ۴۵۰ زرد پرهٔ گونه سفید Emberiza leucocephalos Pine Bunting 100px|چپ۴۵۲ زرد پره کوهی  Emberiza cia Rock Bunting 100px|چپ۴۵۳ زرده پره سرخاکستری Emberiza buchanani  Grey-necked Bunting 100px|چپ۴۵۴ زرد پرهٔ رخ زرد Emberiza cineracea Cinereous Bunting 100px|چپ۴۵۵زرد پرهٔ زیتونی  Emberiza hortulana Ortolan Bunting 100px|چپ۴۵۶زرد پرهٔ سر سفید Emberiza stewarti Chestnut-breasted Bunting 100px|چپ۴۵۷ زرد پرهٔ راه راهEmberiza striolata House Bunting 100px|چپ۴۵۸ زرد پرهٔ زیتونی Emberiza fucata Chestnut-eared Bunting 100px|چپ۴۵۹زرد پرهٔ کوچک Emberiza pusilla  Little Bunting 100px|چپ۴۶۰ زرد پرهٔ حنایی Emberiza rustica Rustic Bunting 100px|چپ۴۶۱زردپره سر سیاه Emberiza melanocephala Black-headed Bunting 100px|چپ۴۶۲ زرد پره سر سرخ  Emberiza bruniceps  Red-headed Bunting 100px|چپ۴۶۳ زرد پرهٔ تالابی  Emberiza schoeniclus Reed Bunting 100px|چپ۴۶۴زرد پرهٔ مزرعه Emberiza calandra  Corn Bunting 100px|چپ۴۶۵ زرد پره لاپلندی  Calcarius lapponicus Lapland Longspur 100px|چپ ۴۶۶ زرد پره برفی Plectrophenax nivalis Snow Bunting  100px|چپ خانواده سهره: Fringillidae
در جهان ۱۳۷ نوع وجود دارد از جمله۲۴ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۶۷سهره جنگلی Fringilla coelebs  Chaffinch 100px|چپ۴۶۸ سهره دمگاه سفید Fringilla montifringilla  Brambling 100px|چپ۴۶۹سهره کوهی  Leucosticte nemoricola Plain Mountain Finch 100px|چپ۴۷۰ سهره کوهی سر سیاه Leucosticte brandti  Black-headed Mountain Finch  -۴۷۱سهره سرخ Carpodacus erythrinus Common Rosefinch 100px|چپ۴۷۲سهره کمرنگ Carpodacus synoicus  Pale Rosefinch 100px|چپ۴۷۳سهره ابرو سفید Carpodacus thura White-browed Rosefinch 100px|چپ۴۷۴سهره سرخ‌پوش Carpodacus rhodochlamys Red-mantled Rosefinch 100px|چپ۴۷۵سهره بزرگ قفقازی Carpodacus rubicilla Caucasian Great Rosefinch  -۴۷۶ سهره سرخ‌پیشانی Carpodacus puniceus Red-fronted Rosefinch  -۴۷۷سهره نوک قیچی Loxia curvirostra  Red Crossbill 100px|چپ۴۷۸ سهره سبز Carduelis chloris European Greenfinch 100px|چپ۴۷۹ سهره زرد Carduelis spinus Eurasian Siskin 100px|چپ۴۸۰ سهره معمولی  Carduelis carduelis European Goldfinch 100px|چپ۴۸۱ سهره کوهی  Carduelis flavirostris Twite 100px|چپ۴۸۲ سهره سینه سرخ  Carduelis cannabina Eurasian Linnet 100px|چپ۴۸۳سهره پیشانی سرخ  Serinus pusillus Fire-fronted Serin 100px|چپ۴۸۴ Coccothraustes coccothraustes Hawfinch 100px|چپ۴۸۵سهره ساه وزرد رنگ  Mycerobas icterioides Black-and-yellow Grosbeak 100px|چپ۴۸۶سهره سیاه  Mycerobas carnipes  White-winged Grosbeak100px|چپ۴۸۷سهره بال‌سرخ Rhodopechys sanguinea Crimson-winged Finch 100px|چپ۴۸۸ سهره ی مغولی  Rhodopechys mongolica Mongolian Finch  -۴۸۹سهره صورتی  Bucanetes githaginea  Trumpeter Finch 100px|چپ۴۹۰ سهره خاکی Rhodospiza obsoleta Desert Finch 100px|چپ خانواده: Passeridae
در جهان ۳۵ نوع وجود دارد از جمله۱۱ نوع آن در افغانستان زیست می‌نماید۴۹۱گنجشک خانگی Passer domesticus  House Sparrow 100px|چپ۴۹۲گنجشک سنه سیاهPasser hispaniolensis Spanish Sparrow 100px|چپ۴۹۳گندشک حنایی  Passer rutilans Russet Sparrow 100px|چپ۴۹۴ گنجشک سربی رودخانه‌ای Passer moabiticus Dead Sea Sparrow 100px|چپ۴۹۵ گنجشک درختی  Passer montanus Eurasian Tree Sparrow 100px|چپ۴۹۶ گنجشک گلو زرد  Petronia xanthocollis  Chestnut-shouldered Petronia 100px|چپ۴۹۷گنجشک کوهی Petronia petronia Rock Petronia 100px|چپ۴۹۸ گنجشک خاکی Carpospiza brachydactyla Pale Rockfinch 100px|چپ۴۹۹ گنجشک برفی Montifringilla nivalis White-winged Snowfinch 100px|چپ۵۰۰ گنجشک افغانی Montifringilla theresae Afghan Snowfinch 100px|چپ

 جستارهای وابسته 
 کشاورزی در افغانستان
 بلبل خرما
 دارکوب سبز راه‌راه
 فلامینگوی کوچکتر
 مینای جنگلی
 پرندگان

 پانویس 

 منابع 
 لست پرندگان افغانستان ویکی‌پدیا انگلیسی
 لست پرندگان ایرانی نوشته انجمن‌های تخصصی حیوانات خانگی در وبگاه مای پکت
 https://web.archive.org/web/20140520061329/http://persianpet.org/forum/thread91662.html
 پرندگان افغانستان لست و کنترل لست نوشته کور کانتینر در وبگاه چک لست
 http://www.birdpost.com/check_lists/1317?page=2


رده:جانوران افغانستان
رده:منابع طبیعی افغانستان