شمسی فضل‌الهی

شمسی فضل‌الهی (زادهٔ ۱۰ آذر ۱۳۲۰ در تهران)، بازیگر تئاتر، سینما و تلویزیون و گوینده رادیو و دوبلور ایرانی است. او با نام هنری شهرزاد و دریافت دیپلم ادبی از ۱۶ سالگی، فعالیت هنری خود را با تئاتر «دختر ایرانی»، آغاز کرد. وی در عرصه‌های مختلف هنری از جمله سینما، تئاتر، تلویزیون، رادیو و دوبله فعالیت کرده است.

او سال‌های زیادی در سازمان صدا و سیما، حضور داشته و در آثار سینمایی همچون شیر سنگی، آسمون‌جل، عسل تلخ و یه حبه قند ایفای نقش کرده است. وی همچنین در بسیاری از مجموعه‌های تلویزیونی نقش‌های متفاوتی بازی کرده است.

 خانواده 
فضل‌الهی، متولد محله سنگلج تهران است که از ۵ سالگی در بیشاپور زندگی کرد. او سه خواهر ناتنی دارد، و نام شناسنامه‌ای او شمسی است، ولی در خانواده با نام شهرزاد خطاب می‌شد. پدر او افسر ارتش و مادرش تحصیل‌کرده دانش‌سرای ایران و کارمند پست تلگراف بود.

 زندگی هنری 
شمسی فضل‌الهی، متولد ۱۰ آذر ۱۳۲۰ در محله سنگلج تهران است. وی فعالیت هنری خود را با شرکت در کلاس‌های «تئاتر تهران» آغاز کرد. وی بازی در تئاتر را از سال ۱۳۳۶ (در ۱۶ سالگی) با نمایش «دختر ایرانی» در «تئاتر تفکری» آغاز نمود. فعالیت او در سینما نیز از سال ۱۳۳۸ (در سن ۱۸ سالگی) با حضور در فیلم «آسمون‌جُل» به کارگردانی نصرت‌الله وحدت شروع شد.

شمسی فضل‌الهی، در سال‌های اولیهٔ حضورش در سینمای قبل از انقلاب، با نام مستعار «شهرزاد» فعالیت می‌کرد. البته نباید او را با شهرزاد (کبری امین سعیدی) اشتباه گرفت. فعالیت وی به‌عنوان گوینده از سال ۱۳۴۱ با گویندگی نمایش «داستان‌های یک شب از هزار و یک شب» در رادیوی نیروی هوایی آغاز شد و در سال ۱۳۴۳ نیز در «رادیو ایران» به‌عنوان بازیگر نمایش‌های رادیویی فعالیت داشته است. فضل‌الهی فعالیت در عرصهٔ دوبله را نیز از سال ۱۳۴۱ به‌دعوت علی کسمایی و در استودیو مولن‌روژ با گویندگی در فیلم ژاپنی «هرگز نمیر مادر» ساختهٔ میکیو ناروسی به جای مادر آغاز کرد.

از دیگر کارهای او، گویندگی در مجموعهٔ کارتونی «بامزی» به‌عنوان راوی، مجموعهٔ تلویزیونی «خانهٔ کوچک» به‌جای مادر (کارن گراسل) است. وی در مجموعهٔ تلویزیونی «هزاردستان» به‌جای مینو ابریشمی با لهجهٔ آذری صحبت کرد که یکی از به یادماندنی‌ترین کارهای او در عرصهٔ دوبله است.

حضور او در تلویزیون از سال۱۳۶۳ و با بازی در مجموعهٔ «امیرکبیر» (در نقش مادام با لهجهٔ فرانسوی) ساختهٔ سعید نیک‌پور بود. مجموعهٔ تلویزیونی «عطر گل یاس» (۱۳۶۹) ساختهٔ بهمن زرین‌پور از دیگر کارهای خاطره‌انگیز او است.

 گزیدهٔ آثار 
 تئاتر 
 ویس و رامین
 گلدسته
 طبقهٔ ششم
 سندلی (صندلی) را کنار پنجره بگذاریم و بنشینیم و به شب دراز تاریک خاموش سرد بیابان نگاه کنیم
 دزد طبقهٔ اول
 در قوزآباد
 تفریحات
 بکت
 بازی بی‌حرف شماره یک
 آرشین مالالان
 دختری ایرانی در تئاتر تفکری
 بینوایان
 دایی وانیا
 کلفت‌ها
 اتوبوسی به نام هوس
 تشنگی و گرسنگی
 آرشین مالالان

 سینما 
 پدر آن دیگری (۱۳۹۳)
 عملیات مهد کودک (۱۳۹۱)
 فرزندخوانده (۱۳۹۰)
 یه حبه قند (۱۳۹۰)
 در امتداد شهر (۱۳۸۹)
 سلام بر فرشتگان (۱۳۸۹)
 ساعت گیج زمان (۱۳۸۸)
 کارناوال مرگ (۱۳۸۷)
 خاطره (۱۳۸۷)
 عاشق (۱۳۸۵)
 تقاطع (۱۳۸۴)
 معادله (۱۳۸۲)
 غزل (۱۳۸۰)
 دختری به نام تندر (۱۳۷۹)
 بانی چاو (۱۳۷۴)
 چهره (۱۳۷۴)
 عبور از تله (۱۳۷۲)
 بندر مه‌آلود (۱۳۷۱)
 شیر سنگی (۱۳۶۵)
 قصر زرین (۱۳۴۸)
 فرار (۱۳۴۲)
 کلید (۱۳۴۱)
 عسل تلخ (۱۳۴۰)
 شانس و عشق و تصادف (۱۳۳۸)
 قاصد بهشت (۱۳۳۸)
 آسمون‌جُل (۱۳۳۸)
 لواسان (۱۳۹۷)
 نفر دهم (۱۳۸۸)
 قاتل پنجم (۱۳۸۷)

 تلویزیون 
 سال نام  سمت  کارگردان  توضیحات ۱۳۹۸بوی باران  بازیگر  محمود معظمی  شبکه ۱ ۱۳۹۵چرخ فلک بازیگر عزیزالله حمیدنژادبهرام عظیم‌پوراحسان عبدی‌پور شبکه ۱ بازی در اپیزود عالیه ۱۳۹۵دوردست‌ها بازیگر  جواد ارشاد  شبکه ۱ ۱۳۹۴ تله‌فیلم «خان‌ننه» بازیگر  حامد خیری  شبکه شما ۱۳۹۳ تله‌فیلم «رباعی»  بازیگر محسن دامادی شبکه ۱ ۱۳۹۳ تله‌فیلم «یک روز خوب»  بازیگر  مصطفی خانقلی  شبکه ۲ ۱۳۹۲باغ سرهنگ بازیگر فلورا سام شبکه تهران ۱۳۹۱ تله‌فیلم «آهسته در سکوت»  بازیگر فرزاد مؤتمن ۱۳۹۰ تله‌فیلم «مرا بشناس»  بازیگر  عبدالرضا گنجی  ۱۳۸۹ تله‌فیلم «مرا شاهد»  بازیگر  نادر طریقت  ۱۳۸۹آسمان همیشه ابری نیست بازیگر سعید عالم‌زاده شبکه ۱ ۱۳۸۸ تله‌فیلم «ساعت گیج زمان»  بازیگر فرزاد مؤتمن ۱۳۸۸دفترخانه شماره ۱۳ بازیگر مهمان  سید وحید حسینی  شبکه ۱ ۱۳۸۷سه در چهار بازیگر مجید صالحی شبکه ۱ ۱۳۸۷آواز در باران بازیگر قاسم جعفری کارگردان تلویزیونی: «صدرالدین شجره» / شبکه ۴ ۱۳۸۶خواستگاران بازیگر گلاب آدینه کارگردان تلویزیونی: مهدی مظلومی ۱۳۸۶–۱۳۸۵قاب‌های خالی بازیگر مرتضی احمدی هرندی شبکه ۲ ۱۳۸۴بوی گل‌های وحشی بازیگر حسینعلی لیالستانی در سال ۱۳۸۵ از شبکه ۲ پخش شد. ۱۳۸۴پایان نمایش بازیگر بهمن زرین‌پور شبکه ۱ ۱۳۸۴نیمکت بازیگر محمد رحمانیان شبکه ۱ ۱۳۸۴ تله‌تئاتر «در خیابان هیچ‌کس به من نگاه نمی‌کند»  بازیگر  مجید گیاهچی  نویسنده: «ژان میشل ریب» / شبکه ۴ ۱۳۸۴ تله‌تئاتر «یک صبح آفتابی»  بازیگر  مجید گیاهچی  نویسنده: «سرافین و جاکوئین آلوارز کوئینتر»کارگردان تلویزیونی: «حسین فردرو» / شبکه ۴ ۱۳۸۴عسل‌ها و مثل‌هاماهنامهٔ سینمایی فیلم، سال بیست و سوم، شمارهٔ ۳۳۷، صفحهٔ ۲۶، مهر ۸۴ (سری دوم)  بازیگر مجتبی یاسینی پخش در رمضان ۸۴ ۱۳۸۴حس سوم بازیگر مهدی فخیم‌زاده شبکه ۲ ۱۳۸۳باجناغ‌ها بازیگر مهمان فرهاد آئیش شبکه ۵۱۳۸۲مسافر زمانبازیگرمسعود نوابیشبکه دو ۱۳۸۱سرآغاز یک باغ بازیگر  علی پاکاریان  ۱۳۸۱آبی مثل دریا بازیگر  ابوالقاسم معارفی  شبکه تهران ۱۳۸۰–۱۳۷۹جاده‌های سبز شمالی بازیگر  عباس رافعی  شبکه ۱ ۱۳۸۰کارآگاه شمسی و دستیارش مادام بازیگر مهمان مرضیه برومند شبکه تهران ۱۳۸۰–۱۳۷۹کریم‌خان زند بازیگر محمدرضا ورزی شبکه ۱ ۱۳۸۰–۱۳۷۹چای قندپهلو بازیگر ناصر هاشمی شبکه ۲ ۱۳۷۹به‌همین سادگی بازیگر حامند عنقامهری ظریفی  شبکه ۲ ۱۳۷۹تعطیلات نوروزی بازیگر ؟  در نوروز ۱۳۷۹ پخش شد. ۱۳۷۸ تله‌تئاتر «همه پسران من»  بازیگر نقش سو بِیلیس محمد رحمانیان کارگردان تلویزیونی: ساسان امیرپورنویسنده: آرتور میلر ۱۳۷۸–۱۳۷۷دانی و من (سری دوم)  بازیگر علی عبدالعلی‌زاده شبکه تهران ۱۳۷۷خانه‌ای آنسوی رود بازیگر مرتضی احمدی هرندی ۱۳۷۷نرگس بازیگر شاپور قریب این سریال در برنامه «سیمای خانواده» پخشمی‌شد و نباید آن را با سریالی دیگر به همین نام،به کارگردانی «سیروس مقدم» اشتباه کرد. ۱۳۷۷ تله‌تئاتر «بینوایان»  بازیگر ؟  ۱۳۷۷ تله‌تئاتر «قلم عمه‌خانم»  بازیگر  غلامرضا حامدی‌خواه  کارگردان تلویزیونی: مهتاج نجومینویسنده: گوردون داوید ۱۳۷۶سلام زندگی بازیگر  مسعود شاه‌محمدی  ۱۳۷۶برگبار بازیگر اکبر خواجویی شبکه ۳ ۱۳۷۶شن‌های کف رودخانه بازیگر مهمان  یوسف سیدمهدوی  شبکه ۳ ۱۳۷۶زیر یک سقف بازیگر  عبدالله صادقی  از برنامه «سیمای خانواده» پخش می‌شد. ۱۳۷۵قائم‌مقام فراهانی بازیگر محمدرضا ورزیتهیه شده برای سیمای آذری شبکه جهانی سحر۱۳۷۵ریشه در دشت خون بازیگر  حسین فرخیقاسم شاکری  در دهه ۱۳۷۰ از شبکه ۲ پخش می‌شد و موضوع آن «عاشورا» بود. ۱۳۷۵معین پزشک بازیگر  احمدرضا گرشاسبی  نسخهٔ سینمایی آن با نام «بانی چاو» اکران شد. ۱۳۷۴برای آخرین بار بازیگر مرتضی احمدی هرندی ۱۳۷۴آتیه بازیگر رضا صفایی شبکه ۱ ۱۳۷۳همسران بازیگر بیژن بیرنگمسعود رسام شبکه ۲ ۱۳۷۳–۱۳۷۲فاصله بازیگر مجتبی یاسینی شبکه ۲ ۱۳۶۹عطر گل یاس بازیگر بهمن زرین‌پور شبکه ۱ ۱۳۶۹کمند خاطرات بازیگر سید ضیاءالدین دریحسین خندانهوشنگ پاکروان  شبکه ۱ ۱۳۶۷زندگی و جنگماهنامهٔ سینمایی فیلم، سال ششم، شمارهٔ ۶۶، صفحهٔ ۲۸، مرداد ۶۷ بازیگر احمد نجیب‌زاده نویسنده: «احمد بهبهانی» ۱۳۶۶آئینه (سری سوم) بازیگر  فریدون فرهودی  شبکه ۱ / بازی در اپیزود «داوری» ۱۳۶۶مرغ حق بازیگر  حسین مختاری  ۱۳۶۶گلدان‌ها و آفتاب بازیگر حسین پناهی بازی در اپیزود «فرقون»کارگردان تلویزیونی: «شیرین جاهد» ۱۳۶۴سایهٔ همسایه بازیگر اسماعیل خلج شبکه ۲ ۱۳۶۳امیرکبیر بازیگر سعید نیک‌پور شبکه ۱

 نمایش خانگی 
 سال  نام فیلم  کارگردان۱۴۰۲دفتر یادداشت  کیارش اسدی‌زاده۱۴۰۰خسوف  مازیار میری۱۳۹۹گیسو (عاشقانه ۲)  منوچهر هادی۱۳۹۸ مدیترانههادی حاجتمند۱۳۹۵  عاشقانه  منوچهر هادی

 دوبله 
 فیلم سینمایی «هرگز نمیر مادر» (مادر)
 فیلم سینمایی «دندهٔ آدم»
 فیلم سینمایی «مُهر هفتم»
 فیلم سینمایی «چمن همسایه سبزتر است» (دبورا کر)
 فیلم سینمایی «باغ گچی» (دبورا کر)
 فیلم سینمایی «شب ایگوانا» (دبورا کر)
 فیلم سینمایی «قطار وحشت» (سیلویا تورتورسا)
 فیلم سینمایی «تا داغه بچسپ!» (ادویگ فنچ)
 فیلم سینمایی «خداحافظ رفیق» - در ایران: آخرین سکه (بریژیت فوسی)
 فیلم سینمایی «شیر سنگی» (شمسی فضل‌الهی)
 فیلم سینمایی «بندر مه‌آلود» (شمسی فضل‌الهی)
 انیمیشن سینمایی «بامبی» (مادر بامبی)
 مجموعهٔ تلویزیونی «محلهٔ پیتون» (خانم پیتون)
 مجموعهٔ تلویزیونی «خانهٔ کوچک» (مادر)
 مجموعهٔ تلویزیونی «اوشین» (سومیکو)
 مجموعهٔ تلویزیونی «هزاردستان» (مینو ابریشمی)
 مجموعهٔ تلویزیونی «گرگ‌ها» (هایده حائری)
 انیمیشن تلویزیونی «بامزی قوی‌ترین خرس جهان» (راوی - مادربزرگ)
 انیمیشن بامبی (به جای مادر بامبی)

 منابع 





 پیوند به بیرون 




رده:افراد زنده
رده:اهالی تهران
رده:اهالی سنگلج
رده:بازیگران تئاتر زن اهل ایران
رده:بازیگران زن اهل تهران
رده:بازیگران زن تلویزیونی اهل ایران
رده:بازیگران زن سده ۲۰ (میلادی) اهل ایران
رده:بازیگران زن فیلم اهل ایران
رده:زادگان ۱۳۲۰
رده:زادگان ۱۹۴۱ (میلادی)