آرشیو اسناد و پژوهش‌های ایران

آرشیو اسناد و پژوهش‌های ایران هشتم خرداد سال ۱۳۷۱ با تلاش یازده پناهنده سیاسیژاله احمدی، لوئیز باغرامیان، مهران پاینده، افسر جوادی، گلرخ جهانگیری، حمید حق‌دوست، عباس خداقلی، فرزانه سوری، شهین نوایی، حمید نوذری، رضا یگانه. ایرانی (۶ زن و ۵ مرد) در برلین آلمان افتتاح شد.

آرشیو اسناد و پژوهش‌های ایران یکی از مهم‌ترین نهادهایی است که در تبعید شکل گرفته و برجا مانده‌است. آرشیو مزبور مجموعه ای غنی از اسناد و مدارک مربوط به ایران به ویژه آنچه به فعالیت‌های سیاسی و فرهنگی و ادبی تبعیدیان مربوط است را جمع‌آوری و رده‌بندی کرده‌است.

 بایگانی 
در مقابله با جریان تاریخی به فراموشی سپردن تجارب تلخ و سخت به‌دست آمده، یازده پناهنده ایرانی در آلمان با اعتقاد به این واقعیت که مبارزه با فراموشی یک وظیفه تاریخی است، به جمع‌آوری مدارک و اسناد متعلق به جریان‌های مختلف فکری در دهه‌های قبل و بعد از ۱۳۵۷ پرداختند.

آرشیو مزبور تا کنون موفق به جمع‌آوری اسناد زیر شده‌است:
 بیش از ۱۱۰۰ دوره نشریهٔ چاپ ایران و خارج از کشور از جمله ۶ دوره نشریه کثیرالانتشار چاپ ایران
 بیش از ۳۰۰۰ جلد کتاب و جزوه انتشارات نهادهای سیاسی و فرهنگی،
 بیش از ۱۱۰۰۰ جلد کتاب (از جمله ۸۰۰ جلد به زبان‌های آلمانی و انگلیسی) راجع به ایران،
 بیش از ۱۵۰۰۰ برگ اعلامیه از سال ۱۳۴۰ تا کنون،
 بیش از ۴۰۰ پوستر از ۱۳۳۶ به بعد چاپ خارج از کشور،
 بیش از ۱۵۰۰ جلد کتاب داستانی، آموزشی و نوار موسیقی و قصه، (بخش کودکان)، و ـ
 آرشیو زنان که حاوی اکثر کتابها، نشریات، اعلامیه‌ها و بریدهٔ نشریات مربوط به زنان می‌باشد.

اگر از آرشیوهای دولتی بگذریم دوره نشریات آرشیو اسناد و پژوهش‌های ایرانیان غنی‌ترین مجموعهٔ نشریات چاپ خارج از کشور را دربردارد.آدرس آرشیو اسناد و پژوهش‌های ایران در برلین:

(AFDI)Archiv für Forschung und Dokumentation Iran- Berlin e.V.

Waldemarstr. 36

D – 10 999 Berlin

 پانویس 

 منابع 
 یرواند آبراهامیان، اعترافات شکنجه‌شدگان، پیشگفتار صفحهٔ ۱۵
 نشریه آرش، شماره ۸۱–۸۲، مهر ۱۳۸۱ صفحهٔ ۸۲
گفتگوی نوشین شاهرخی با مؤسسان آرشیو،  ۲۶ اردیبهشت ۱۳۹۱ آرشیو اسناد و پژوهش‌های ایران بیست‌ساله شد
گفتگوی ناصر مهاجر با مهران پاینده، رضا یگانه و عباس خداقلی
رده:اسناد