گچگران

گچگران روستایی است در بخش مرکزی شهرستان ممسنی

رده:روستاهای شهرستان ممسنی
رده:شهرستان ممسنی
رده:مناطق مسکونی در استان فارس

دگرگونی‌های اجتماعی سکونتگاه گچگران کتابی است تألیف شده توسط سید محمدحسین حسینی و منتشر شده در سال ۱۴۰۰ توسط انتشارات ارسطو. این کتاب به بررسی تحولات مختلف اجتماعی، فرهنگی، اقتصادی و سیاسی روستای گچگران می‌پردازد و شامل شش فصل است.

 فصول کتاب 

 فصل اول: جغرافیای طبیعی و انسانی 
این فصل شامل بررسی جغرافیای طبیعی و انسانی روستای گچگران است. بخش جغرافیای طبیعی شامل موقعیت جغرافیایی، وسعت، اقلیم، اراضی و خاک، رودخانه‌ها و جویبارها، پوشش گیاهی و گونه‌های جانوری و آبزی می‌باشد. بخش جغرافیای انسانی به گویش، دین و مذهب، جمعیت و تبارشناسی اولادها (۵۵ اولاد) در این روستا پرداخته است. مقاله ای با عنوان «تبارشناسی و خاستگاه تاریخی-جغرافیایی اولادهای گچگران از ایل ممسنی» نیز در فصلنامه مطالعات اجتماعی اقوام منتشر شده است.

 فصل دوم: تحولات تاریخی 
این فصل به بررسی وضعیت روستای گچگران از دوران ایران باستان تا جمهوری اسلامی می‌پردازد و رویدادهای محلی این روستا را در چارچوب تیره بابرسالار و طایفه بکش تحلیل می‌کند. مقاله‌ای پژوهشی با عنوان «نقش کدخدا در تحولات اجتماعی-سیاسی دوره مشروطه تا اصلاحات ارضی (مطالعه موردی: طایفه بکش از ایل ممسنی)» در فصلنامه دانش سیاسی منتشر شده است.

 فصل سوم: دگرگونی‌های فرهنگی و اجتماعی 
این فصل به بررسی آداب و رسوم، سوگواری ماه محرم، ازدواج و طلاق، نوع پوشش، غذا، طبیعت‌دوستی، بازی‌های محلی، مراکز علمی و آموزشی، مراکز تفریحی و گردشگری و قشربندی اجتماعی روستای گچگران می‌پردازد. مقاله‌ای تخصصی با عنوان «تبیین عوامل موثر بر دگرگونی‌های فرهنگی روستای گچگران در شهرستان ممسنی» در مجله جغرافیا و روابط انسانی منتشر شده است.

 فصل چهارم: تحولات عمرانی و اقتصادی 
در این فصل وضعیت کالبدی، زیرساخت‌ها، بخش‌های تولیدی، شرکت‌ها و کارگاه‌های تولیدی، و مراکز خدماتی و رفاهی بررسی شده است. همچنین یک طرح ویژه در رابطه با روستای گچگران ارائه شده است. مقاله‌ای تخصصی با عنوان «دگرگونی‌های اقتصاد روستایی در پرتو اصلاحات اراضی: نمونه پژوهشی روستای گچگران از توابع بخش مرکزی شهرستان ممسنی» در مجله جغرافیا و روابط انسانی منتشر شده است.

 فصل پنجم: تحولات سیاسی و اداری 
این فصل تحولات سیاسی روستای گچگران از دوره قاجاریه تا جمهوری اسلامی را بررسی می‌کند. شش دوره انتخابات شورای روستای گچگران و تحولات اداری و مدیریتی قبل و بعد از انقلاب ۱۳۵۷ و عملکرد دهیاری در این فصل مورد تحلیل قرار گرفته است. مقاله‌ای پژوهشی با عنوان «نقش فرهنگ طایفه‌ای در مشارکت سیاسی و مدیریت محلی: مطالعه موردی روستای گچگران از توابع بخش مرکزی شهرستان ممسنی» در مجله راهبردهای توسعه روستایی منتشر شده است.

 فصل ششم: نخبگان و مهاجرت 
این فصل به معرفی نخبگان اجرایی و علمی روستای گچگران و بررسی دلایل مهاجرت آنان می‌پردازد.

 منابع 
منابع کتاب عمدتاً بر پایه مصاحبه نویسنده با بزرگان و موی‌سپیدان هر اولاد در روستای گچگران بوده و امضای آنان به عنوان سند در پایان کتاب منتشر شده است. همچنین اسامی خوانین و کدخداهای طایفه بکش به تفکیک هر تیره و روستا در نسخه جدید کتاب (بخش پیوست) ارائه شده است.