تکاور

تکاور  نیروهای ویژه‌ای هستند که در عملیات‌های مستقیم جنگی یا در مأموریت‌های ضدتروریستی، شناسایی عمیق و نجات گروگان‌ها حضوری تعیین‌کننده دارند.

تکاور واژه‌ای است که در زبان نظامی، به معنای فردی ورزیده و آموزش‌دیده در هنر رزم انفرادی و گروهی به کار می‌رود. تاریخچهٔ تکاوران به دوران باستان بازمی‌گردد. از فدائیان حشاشین اسماعیلی تا نینجا‌های ژاپنی، همگی نمونه‌هایی نخستین از این نیروهای نخبه بوده‌اند. امروزه، با پیشرفت فناوری‌های نظامی، نقش تکاوران به‌گونه‌ای چشمگیر تحول یافته است.
بندانگشتی|نگاره‌ای خیالی از یک نینجای ژاپنی
آموزش‌های تکاوران، از دشوارترین دوره‌های نظامی به‌شمار می‌رود؛ برنامه‌هایی که با محوریت استقامت بدنی، مهارت‌های تیراندازی، نبرد تن‌به‌تن و بقا در شرایط سخت طراحی شده‌اند. امروزه، تکاور معمولاً به معنی پیاده‌نظام سبک نخبه یا یگان نیروهای عملیات ویژه است که در عملیات آبی خاکی، چتربازی، عملیات راپل و سایر عملیات‌های مشابه، به منظور هدایت و اجرای تَک (حمله) متخصص و ماهر هستند.

 یگان تکاوران 
یگان تکاوران یگانی مستقل و از پیاده‌نظام سبک هوابرد با قابلیت استقرار سریع با نفراتی آموزش‌دیده و سازمان‌دهی‌شده برای انجام عملیات واکنش مستقیم بسیار پیچیده یا در پشتیبانی از دیگر یگان‌های عملیات ویژه که می‌توانند عملیات واکنش مستقیم را برای پشتیبانی از عملیات متعارف غیر ویژه، با هدایت فرمانده رزمی، اجرا کنند یا به عنوان نیروی تقویتی برای دیگر عناصر نیروهای مرکب عمل کنند.واژه‌های مصوّب فرهنگستان تا پایان دفتر دوازدهم فرهنگ واژه‌های مصوّب

 تکاوران ایران 
 نیروی زمینی ارتش ایران 
۹ تیپ مستقل تکاوری در نیروی زمینی ارتش ایران وجود دارد: ۲ تیپ آموزشی و ۲ تیپ واکنش سریع و ۱ تیپ هوابرد و ۵ تیپ مخصوص عملیات ویژه است.
 تیپ ۱۲۳ پرندک جنوب غربی تهران
 تیپ ۲۲۳ تهران و کرمان واکنش سریع استان تهران و کرمان
 تیپ ۵۸ شاهرود سمنان
 تیپ ۲۵۸ نهبندان واکنش سریع خراسان جنوبی
 تیپ  ۲۵ تبریز نیرو مخصوص آذربایجان شرقی
 تیپ ۳۵ کرمانشاه نیرو مخصوص کرمانشاه
 تیپ ۴۵ شوشتر نیرو مخصوص خوزستان
 تیپ ۵۵ هوابرد شیراز
 تیپ ۶۵ نوهد نیرو ویژه تهران - کلاه‌سبزها (N.O.H.E.D)

 نیروی دریایی ارتش 
60px|بندانگشتی|حبیب‌الله سیاری، از فرماندهان یگان تکاور نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران.|280x280پیکسل
تکاوران نیروی دریایی ارتش، معروف به کلاه‌سبزها، قوی‌ترین نیروی ویژه در بین کل نیروهای مسلح ایران هستند که با نام سازمانی S.B.S شناخته می‌شوند. اس‌بی‌اس‌ها هیچ محدودیت عملیاتی نداشته و نسبت به مکان رزم کاملاً بی‌تفاوت‌اند. این افراد توانایی رزم در باتلاق، جنگل، قله‌های برف‌خیز، کوهستان، مناطق صخره‌ای، سطح دریا، زیر سطح دریا (تا عمق ۵۴ متر)، جنگ‌های شهری و خانه به خانه، ساحل، نفوذ از آسمان «چتربازی و سقوط آزاد، پاراگلایدر»، کویر، بیابان و… را دارند. همچنین این افراد پس از پشت سر گذاشتن چندین مرحلهٔ سخت پزشکی و آزمون‌های مختلف نظامی مجوز ورود به دورهٔ اس‌بی‌اس را دریافت می‌کنند.
 تیپ یکم تکاوران دریایی امام حسین
 تیپ دوم تکاوران دریایی حضرت رسول
 تیپ سوم تکاوران دریایی حمزه سیدالشهدا
 تیپ چهارم تکاوران دریایی امام رضا
 تیپ عملیات ویژه «مسلم ابن عقیل ارتش» بندرعباس
 یگان تکاوران ویژه دریایی ارتش «SBS» قوی‌ترین یگان عملیات ویژه در کل نیروهای مسلح ایران محسوب می‌شود. این یگان در مرکز آموزش تفنگداران و تکاوران دریایی ارتش (منجیل) آموزش می‌بیند.

 سپاه پاسداران 
در نیروی دریایی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی 
 تیپ نیروهای ویژه دریایی اباعبدالله (s.n.s.f)
 تیپ ۲۱۴ تکاوران دریایی حضرت امیر

همچنین در نیروی زمینی سپاه پاسداران چند تیپ وجود دارد.
 ۱- تیپ نیروی ویژه صابرین
 ۲- تیپ نیروی مخصوص ۳۳ المهدی
 ۳- تیپ نیروی مخصوص میرزا کوچک خان
 ۴- تیپ ۱۱۰ نیروی مخصوص سلمان فارسی
 ۵- تیپ نیروی مخصوص امام حسن مجتبی
 ۶- تیپ تکاور انصار الحجه
 ۷- تیپ تکاور حضرت مهدی
 ۸- تیپ تکاور امام سجاد
 ۹- تیپ تکاور صاحب الزمان

 نیروی انتظامی 
در نیروی انتظامی جمهوری اسلامی ایران نیروهای ویژه پاسداران ولایت «نوپو» از زیرمجموعه‌های یگان ویژه ناجا وجود دارد. نیروهای نوپو در ابتدای شکل‌گیری، توسط تیپ ۶۵ نوهد آموزش داده می‌شدند ولی امروزه استادانی از خود یگان به نیروهای جدید آموزش می‌دهند.

 منابع 

رده:پیشه‌های نظامی
رده:جنگ‌های بوئرها
رده:مشاغل رزمی
رده:نیروهای نظامی بر پایه نوع
رده:نیروهای ویژه