ایوان قدمگاه

ایوان قدمگاه بنایی مربوط به دوره هخامنشی است در روستای چاشت خوار واقع شده و این اثر در تاریخ  با شمارهٔ ثبت ۱۲۱۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است.

این بنا بر کوه سنگی کنده شده است و از دو ایوان سنگی تشکیل شده است. دو پلکان، ایوان اول را به ایوان بالاتر ارتباط می‌دهند. بر روی ایوان بالایی پنج حفرهٔ بزرگ کنده شده است. حفره‌های کروی‌ای هم دور تا دور بنا هستند. در جلوی بنا استخری بوده که توسط چشمه‌ای از سکوی پایینی بنا تغذیه می‌شده‌ است.

این بنا در ۱۸۸۱ میلادی توسط سروان H. L. Wells از ارتش بریتانیا کشف شد که پلان آن را منتشر کرد. بعدتر فرصت الدوله شیرازی و لویی واندنبرگ و بعد از آن‌ها ایرانشناسان دیگر آن را بررسی کرده‌اند پیشتر گمان می‌رفت قدمگاه یک بنای نیمه‌تمام و احتمالاً یک آرامگاه نیمه‌تمام باشد، به‌خصوص به دلیل شباهت ساختار کلی آن به دو قبر دیگر که در نزدیکی تخت جمشید است. بررسی‌های جدیدتر نشان داده که قدمگاه یک بنای کامل شده بوده‌ است. اما برای کاربری آن فرضیه‌های مختلفی مطرح است. جدیدترین تحقیق انجام شده توسط Jean-Claude Bessac (در سال ۲۰۰۷) فرضیه کاربری به عنوان آرامگاه یا استودان (محل نگهداری استخوان‌ها) را مردود دانسته و یک کاربری مذهبی مرتبط با عنصر آب (که نزد ایرانیان مقدس بوده) می‌داند. روی پنج حفرهٔ دیوار پشتی احتمالاً تخته‌سنگ‌هایی بوده‌ است، شاید به عنوان سنگ‌نبشته یا نقش‌برجسته‌هایی با اهداف تزیینی. تحقیقی در سال ۱۳۹۳ نیز این را تأیید و بنا را مرتبط با میترا (مهر) و الههٔ آب آناهیتا می‌داند.

در صد متری غرب این اثر گورستانی قرار دارد که در آن از گورهای پیش از اسلام تا دوره قاجار دیده می‌شود

توضیحات
این سازه با برش عمودی دو تراس عمیق از بالای شیب سنگ آهکی ساخته شده است که سه سکو روی هم با دیوارهای پشتی عمودی را تشکیل می‌دهد. این بنای تاریخی فاقد هرگونه سازه ساخته شده است. در زیر تراس پایینی، چشمه ای وجود داشته که اکنون خشک شده و استخری را تغذیه می‌کرده که مشرف به بنای تاریخی بوده است. عرض تراس‌ها ۱۳.۵۰ متر (۴۴.۳ فوت) است. تراس پایینی ۳ متر (۹.۸ فوت) بالاتر از سطح زمین است. تراس بالایی که ۴.۲۵ متر (۱۳.۹ فوت) بالاتر است، توسط دو راه پله سنگی در طرفین به تراس پایینی متصل می‌شود. سه ردیف پنج تایی از حفره‌های کم عمق به شکل مستطیل در دیوار پشتی بالای تراس بالایی بریده شده‌اند. چندین سوراخ کم‌ عمق و نیم‌کره نیز در امتداد لبه تراس بالایی بریده شده‌اند.https://www.iranicaonline.org/articles/qadamgah/

 جستارهای وابسته 
 آناهیتا
 معبد آناهیتا
 نقش رستم
 معماری هخامنشیان
 هخامنشیان

 منابع 

رده:آب و دین
رده:آثار دوره هخامنشیان در شهرستان ارسنجان
رده:آرامگاه‌های تاریخی شهرستان ارسنجان
رده:آناهیتا
رده:اکتشافات باستان‌شناسی ۱۸۸۱ (میلادی)
رده:ایران در ۱۸۸۱ (میلادی)
رده:ایوان‌های تاریخی شهرستان ارسنجان
رده:باستان‌شناسی هخامنشیان
رده:جاذبه‌های گردشگری استان فارس
رده:ساختمان‌ها و سازه‌ها در استان فارس
رده:سازه‌ها و یادمان‌های خاک‌سپاری
رده:شهرستان ارسنجان
رده:مزدیسنا
رده:معماری هخامنشیان
رده:مکان‌های مذهبی
رده:نیایشگاه‌ها در ایران