انگورفرنگی

انگورفرنگی  مترادف  سرده‌ای از گیاهان گلدار دولپه‌ای شامل ۱۵۰ گونه است. این گیاه بومی مناطق معتدل نیم‌کره شمالی و رشته‌کوه آند است. انگورفرنگی‌ها درختچه‌ای و خاردار هستند و دارای میوه‌های سته. انگورفرنگی با نام خارتوت یا گالش‌انگور نیز شناخته می‌شود. انگورفرنگی در خانوادهٔ انگورفرنگیان (grossulariaceae) جا دارد.

سرخ‌پوستان پاسیاه از ریشه انگورفرنگی برای درمان بیماری‌های کلیه و یائسگی استفاده می‌کردند. سرخ‌پوستان کری، از میوه آن برای بهبود باروری و آبستنی استفاده می‌کردند.

 در ایران 
گالش انگور یا انگورفرنگی در ایران چهار گونه گیاه درختچه‌ای دارد:
 Ribes melancholicum انگورفرنگی تیره گل انحصاری ایران است.
سه گونهٔ دیگر آن علاوه بر ایران در کشورهای اروپایی، آناتولی، قفقاز، طالش، ارمنستان، شمال آفریقا و سیبری نیز می‌رویند:
 Ribes petraeum یا Rock Currant انگور فرنگی صخره‌زی یا قره‌قات
 Ribes orientale انگورفرنگی شرقی یا قره قات
 Ribes rubrum انگورفرنگی قرمز

 کشت 
کشت آن در قرن هفدهم در بلژیک و شمال فرانسه شروع شد. در زمان معاصر گونه‌های مختلفی برای کشت انتخاب شده‌اند. یکی از معروفترین این‌گونه‌ها white currant است که مزه شیرینتری دارد.

 استفاده‌ها 
طعم این میوه ترش است. این میوه در کشورهای اروپایی برای درست کردن مرباهای نسبتاً گران‌قیمت مورد استفاده قرار می‌گیرد. علی‌رغم اینکه کاشت و نگهداری قره قات چندان سخت نیست، این میوه حتی در اروپا نیز کمیاب است. در ایران، خشک شده قره قات یا انگور فرنگی در عطاری‌ها یافت می‌شود. دم کرده قره قات را برای رقیق کردن خون تجویز می‌کنند و اعتقاد بر آن است که خوردن آن از سکته قلبی ممانعت می‌کند.

 گونه‌ها 
 انگورفرنگی سرخ، Ribes rubrum
 انگور فرنگی سیاه، Ribes nigrum
 انگور گوزبری، Ribes uva-crispa
نگارخانه

 پانویس 

 منابع 
 ویکی‌پدیای انگلیسی.
 برابرهای فرهنگستان زبان فارسی. فرهنگ واژه‌های مصوّب فرهنگستان - دفتر هفتم. بخش اوّل: فارسی. تهران: ۱۳۷۶ تا ۱۳۸۵.


 پیوند به بیرون 

 Entry on Ribes at Mark Rieger's UGa fruit crops site

رده:آرایه (زیست‌شناسی) نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:انگور فرنگی
رده:انگورفرنگیان
رده:درختچه‌ها
رده:گونه‌های گیاهی نام‌گذاری‌شده توسط کارل لینه
رده:گیاگان کالیفرنیا
رده:گیاهان باغی آسیا
رده:گیاهان باغی آمریکای شمالی
رده:گیاهان باغی اروپا
رده:گیاهان به‌کاررفته در داروهای سنتی بومیان آمریکا
رده:گیاهان خوراک پروانه
رده:گیاهان خوراکی برای پرندگان
رده:گیاهان خوراکی
رده:گیاهان در آسیا
رده:گیاهان در اروپا
رده:گیاهان مقاوم در برابر خشکسالی