آزاده (شاهنامه)

آزاده در شاهنامه نخست نام زن تور پسر فریدون دختر سرو (شاه یمن) است. آزاده نام دیگری در دوران ساسانیان از تبار روم، معشوق بهرام پنجم معروف به بهرام گور نیز بود.

 آزاده زن تور 
آزاده به همراه دو خواهر دیگر همزمان به عقد سه برادر و شاهزادهٔ ایرانی یعنی پسران فریدون درآمدند. زمانیکه که هرسه داماد پیش سرو (شاه یمن) (تازیان) حضور یافتند و شاهزادگان یمن را به عقد خویش درآوردند شاه یمن در نهان راضی به وصلت نبود به همین سبب متوسل به سحر جادو شد تا بلکه سه تازه داماد را به وسیله سرما در خواب از میان بردارد یا آنها را منجمد نماید. چشمه یا آبشخوری در محوطه کاخ وجود داشت به دستور سرو قرار شد عروس و دامادها شب را در آنجا سپری کنند، ولی شاه تازیان شبانه باد و سرمای شدید پدیدآورد تا سلم، تور و ایرج یخ بزنند. شاهزادگان نیز روش باطل کردن سحر و جادو را آموخته بودند و آن را باطل گردند:

 آزاده معشوق بهرام 
بندانگشتی|260px|چپ|نقش کنیزک و بهرام گور در بشقابی متعلق به قرن پنجم میلادی
آزاده نام کنیزک چنگ‌نواز رومی‌تبار است که پیوسته با بهرام گور در شکار بود. روزی آزاده در نخچیرگاه از شاه خواستار شکاری نامتعارف شد؛ چون بهرام آهوان را به تیر دگرگونه نگونسار نمود، آزاده زبان به نکوهش و ملامت او گشود و بدینسان خشم شهریار ایران را برانگیخت. پس شاه، آزاده را به زیر پای اسب سپرد و فردوسی حکیم، از او در شاهنامه یاد کرده است:

 جستارهای وابسته 
 شاهنامه
 فهرست زنان شاهنامه
 فهرست شخصیت‌های شاهنامه

 پانویس 

 منابع 

 پارسی نگاشتهٔ شاهنامه، نگارش: فرانک دوانلو، انتشارات آهنگ قلم، چاپ سوم، ۱۳۸۷

 پیوند به بیرون 



رده:اسطوره‌شناسی ایرانی
رده:اسطوره‌شناسی تورانی
رده:زنان شاهنامه
رده:زنان نوازنده چنگ
رده:شهبانوهای ساسانی
رده:نام‌های ایرانی
رده:نوازندگان چنگ