اسیری لاهیجی

شمس‌الدین محمد بن یحیی بن علی لاهیجی نوربخشی معروف به شمس‌الدین محمد لاهیجی و متخلص به فدائی یا اسیری از اعاظم و افاضل عرفای سده نهم هجری بود. از سال زادن او اطلاع دقیقی در دست نیست. اینکه برخی از معاصران او را زاده حدود سال ۸۴۰ قمری دانسته‌اند وی در ۸۴۹ ق که دست ارادت به سید محمد نوربخش (درگذشته ۸۶۹ قمری) داده، در «عنفوانِ شباب» بوده‌است، جوانی که «علوم صوریه» را تحصیل کرده بود و می‌توانست به تنهایی و پنهان از بستگان به سفر رود، در این هنگام ظاهراً بایستی در حدود ۶ یا ۷ ساله بوده باشد، از این‌رو می‌توان گفت که ولادت او به تقریب در حدود سال ۸۳۳ ق و قطعاً در لاهیجان یا نواحی آن بوده است.

 آثار 
شهرت بیشتر لاهیجی به واسطه شرح گلشن راز شیخ محمود شبستری است که شرحی است به فارسی به نام مفاتیح‌الاعجاز فی شرح گلشن راز.لاهیجی، محمد. مفاتیح‌الاعجاز فی شرح گلشن راز با مقدمه کیوان سمیعی. چاپ پنجم انتشارات سعدی ۱۳۷۱

شمس‌الدین به علت اطلاع وسیعی که از انواع علوم رسمیه و احاطه‌ای که بر علم کلام و حکمت و تصوف علمی و عملی داشت، مسائل ذوقی عرفان را در مواردی که دور از ادراک عقل بوده با استدلالات علمی توأم ساخت و بدین وسیله آنها را به ادراک نزدیک کرد. کتاب‌های دیگر مثنوی اسرار الشهود و دیوان اشعار است.بزرگان نامی پارس، جلد اول، ص ۵۲۴

آثار منظوم او، اعم از مثنوی و غزل، از لحاظ لفظ و معنی متأثر از آثار مولوی و حافظ است. این تأثیر، البته در غزلیات اسیری بسیار آشکار است. او با مثنوی مولوی آشنا بوده‌است، و به قول خود، دفتر آن اثر، جان او را حیات بخشیده، و به او «جام شراب وحدت» نوشانده‌است.

 پانویس 

 منابع 


 لاهیجی، محمد. مفاتیح الاعجازفی شرح گلشن راز با مقدمه کیوان سمیعی. چاپ پنجم انتشارات سعدی ۱۳۷۱

رده:اهالی ایران در سده ۱۶ (میلادی)
رده:اهالی لاهیجان
رده:درگذشتگان ۹۱۲ (قمری)
رده:زادگان ۱۵۰۶ (میلادی)
رده:زادگان ۸۴۰ (قمری)
رده:شاعران اهل لاهیجان
رده:شاعران ایران بزرگ
رده:شاعران سبک هندی
رده:شاعران فارسی‌زبان سده ۹ (قمری)
رده:شاعران مرد اهل ایران
رده:صوفیان مقدس اهل ایران
رده:فاقد سال درگذشت