دین مارتین

دین مارتین ، ۷ ژوئن ۱۹۱۷ – ۲۵ دسامبر ۱۹۹۵)، خواننده، بازیگر، تهیه‌کننده فیلم و کمدین و مجری قهار تلویزیون ایتالیایی-آمریکایی بود. به دلیل اینکه یکی از مشهورترین سرگرم‌کنندگان آمریکایی اواسط قرن بیستم بود، مارتین با لقب «شاه باحال» (به انگلیسی: King of Cool) به خاطر کاریزما و اعتماد به نفسش شناخته می‌شد.

او و جری لوییس در تیم کمدی مشهور «مارتین و لویس» همکار بودند و پس از آن مارتین عضو گروه «رت پک» و همچنین به عنوان ستاره‌ای در کنسرت‌ها، کلوپ‌های شبانه، فیلم‌ها و تلویزیون شد. او مجری دو برنامه تلویزیونی بود.

وی ترانه‌های معروفی از قبیل «خاطرات از این ساخته شده‌اند»، «تو کسی نیستی مگر کسی تو را دوست داشته باشد»، «هرکسی، کسی را دوست دارد»، و «مامبو ایتالیانو» را در کارنامه خویش دارد، طبق نظرسنجی‌ها او بزرگترین خواننده قرن بیستم است و بالاتر از کسانی مثل فرانک سیناترا.

 مارتین و لوییس 
بندانگشتی|راست|دین مارتین، جری لوئیس

جری لوئیس شهرت اولیه خود را در کنار «دین مارتین» به دست آورد. مارتین همواره مردی عاقل بود که باید با لوییس دیوانه سرمی کرد. گروه کمدی مارتین و لوییس با تعداد زیادی از نمایش‌های متنوع در دهه چهل معروف شدند. شاید شهرت و محبوبیت لوییس به این خاطر بود که بیشتر اوقات فی البداهه از کلمات و حالات خنده‌آور استفاده می‌کرد و زیاد پایبند متن نبود. در اواخر دهه ۱۹۴۰ آن دو با برنامه‌های شبانه‌شان کاملاً شناخته شدند. منتقدان اغلب قادر به توصیف حالات بی نظم و شلوغ آن دو نبودند و فقط به یک جمله بسنده می‌کردند: «مارتین آواز می‌خواند و لوییس دلقک بازی درمی‌آورد.» ولی تماشاچیان از انرژی و هیجان این تیم دو نفره لذت می‌بردند و همیشه برنامه آن‌ها را از تلویزیون و استودیو پارامونت پیکچرز دنبال می‌کردند. کم‌کم نقش مارتین در فیلم نامه‌ها کمرنگ تر شد و توجهات، بیشتر به لوییس معطوف می‌شد. به‌طوری‌که یک بار مجله لوک عکسی بزرگ از این زوج را چاپ کرد. این عکس در حقیقت تصویر لوییس را نشان می‌داد و تنها گوشه‌ای از صورت مارتین دیده می‌شد. این کار عملاً مارتین را از لوییس دور کرد و سرانجام در سال ۱۹۵۴ این زوج حرفه‌ای از یکدیگر جدا شدند اما پس از جدایی هر دوی آن‌ها به شهرت انفرادی دست یافتند. باردیگر که این دو در کنار هم دیده شدند در سال ۱۹۷۶ و در فیلمی به کارگردانی «فرانک سیناترا» بود که بسیار مورد توجه مردم قرار گرفت. لوییس ده سال پس از مرگ دین، در سال ۲۰۰۵ در کتاب «دین ومن یک داستان عاشقانه» احساس خود را نسبت به همکار قدیمی اش «دین مارتین» بیان کرد.

 شغل انفرادی 
مارتین می‌خواست بیش از فیلم‌های کمدی، یک بازیگر دراماتیک شود. برای فیلم شیرهای جوان، او می‌توانست در کنار مارلون براندو، مونتگومری کلیفت نقش آفرینی کند. تونی رندال تقریباً نقش را داشت اما آژانس استعدادیابی متوجه شد که با این فیلم، مارتین می‌تواند تهدید سه‌گانه به حساب بیاید و آن‌ها می‌توانند از کارهایش در کلوپ‌های شبانه، فیلم‌ها و آهنگ‌ها پول در بیاورند. مارتین جایگزین رندال شد و فیلم به آغاز بازگشت مارتین تبدیل شد. مارتین برای اولین بار در کنار فرانک سیناترا در درام "وینسنت مینلی" با نام "بعضی‌ها دونده آمدند" (۱۹۵۸) نقش آفرینی کرد. تا اواسط دهه ۱۹۶۰، مارتین ستاره کلوپ‌های شبانه، تلویزیون، آهنگسازی و فیلم‌ها شده بود در حالی که شغل لویس در بازار فیلم افت کرد. مارتین نقش رفیق را در فیلم ریو براوو (۱۹۵۹) به کارگردانی هاوارد هاوکس و نقش آفرینی ریکی نلسون و جان وین ایفا کرد. او همچنین توانست با جان وین در فیلم پسران کیتی الدر (۱۹۶۵) تیم بشود و نقش برادران را بازی کنند. در سال ۱۹۶۰ میلادی، مارتین در نسخه فیلمِ کمدی موزیکال جودی هالیدی به نام "زنگها به صدا در می‌آیند" نقش آفرینی کرد. او یک نامزدی گلدن گلاب را برای اجرایش در فیلم کمدی "آن خانم، چه کسی بود؟" در سال ۱۹۶۰ برد.

او و سیناترا در فیلم‌های بیشتری همچون، «یازده یار اوشن»، فیلم موزیکال «رابین و هفت هود» و کمدی‌های «مأمور شماره سه» و «چهار برای تگزاس» هم تیمی شدند. همچنین آن‌ها بعضاً با اعضای گروه رت پک شامل سامی دیویس و جونیور پیتر لافورد و جویی بیشاپ در کمدی رمانتیک «ازدواج روی صخره‌ها» همکاری داشتند.

به عنوان یک خواننده، مارتین سبک هری میلز و بینگ کراسبی و پری کومو را برای خود برگزید تا اینکه سبک خود را گسترش داد و در دوئت‌هایش با سیناترا و کراسبی توانست سبک خود را حفظ کند. همانند سیناترا، او نیز نمی‌توانست نت موسیقی را بخواند اما او بیش از ۱۰۰ آلبوم و ۶۰۰ آهنگ منتشر کرد. آهنگ مشخصهٔ او، «هرکسی، یک کسی را دوست دارد» جای آهنگ «شبِ یک روز سخت» اثر بیتلز را در رتبه یک در سال ۱۹۶۴ در ایالت متحده گرفت. این رخداد، در ادامه جایگیری آهنگ «در به روی قلبم همچنان باز است» در رتبه ۶ همان سال بود. الویس پرسلی گفته‌است که تحت تأثیر مارتین قرار گرفته‌است و آهنگ «مرا مهربان تر دوست بدار» را از سبک او برگرفته‌است. همانند الویس، مارتین نیز تحت تأثیر موسیقی کانتری قرار گرفته بود.

 فیلم‌شناسی 
 سال فیلم نقش توضیحات۱۹۴۶Film Vodvil: Art Mooney and Orchestraکوتاه۱۹۴۹دوست من ایرماSteve Laird۱۹۵۰دوست من ایرما به فنا می‌رودآشپز هنگ1st Sgt. Vic PuccinelliScreen Snapshots: Thirtieth Anniversary Specialکوتاه۱۹۵۱That's My BoyBill Baker۱۹۵۲The StoogeBill MillerSailor BewareAl CrowthersJumping JacksCorp. Chick Allenجاده بالیMan in Lala's dreamحضور افتخاری، Uncredited۱۹۵۳Scared StiffLarry ToddThe CaddyJoe Anthonyپول از خانهHerman 'Honey Talk' Nelson۱۹۵۴Living It UpDr. Steve Harris3 Ring CircusPeter 'Pete' Nelson۱۹۵۵You're Never Too YoungBob MilesArtists and ModelsRick Todd۱۹۵۶Screen Snapshots: Hollywood, City of StarsکوتاهLittle New Orleans GirlSimon GoldیارانSlim Mosely Jr. / Slim Mosely Sr.Hollywood or BustSteve Wiley۱۹۵۷Ten Thousand BedroomsRay Hunter۱۹۵۸شیرهای جوانMichael Whiteacreبعضی دوان‌دوان آمدندBama Dillert (professional gambler)۱۹۵۹ریو براووDude ('Borrachón')سابقهMaurice 'Maury' Novak۱۹۶۰Who Was That Lady?Michael Haneyنامزد – جایزه گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم موزیکال یا کمدیBells Are RingingJeffrey Moss۱۱ یار اوشنSam HarmonPepeDean Martinحضور افتخاری۱۹۶۱All in a Night's WorkTony RyderآداBo Gillis۱۹۶۲Sergeants 3Sgt. Chip DealThe Road to Hong KongThe 'Grape' on plutoniumحضور افتخاری، UncreditedWho's Got the Action?Steve FloodSomething's Got to GiveNicholas 'Nick' Arden(unfinished)۱۹۶۳۳۸-۲۴-۳۶خودشCome Blow Your HornThe BumUncreditedToys in the AtticJulian Berniers۴ نفر برای تگزاسJoe JarrettWho's Been Sleeping in My Bed?Jason Steel۱۹۶۴چه راهی برای رفتن!Leonard 'Lennie' CrawleyRobin and the 7 HoodsLittle Johnاحمق مرا ببوسDino۱۹۶۵پسران کیتی الدرTom ElderMarriage on the RocksErnie Brewer۱۹۶۶The SilencersMatt HelmBirds Do ItDean MartinTexas Across the RiverSam Hollisصف قاتلینMatt Helm۱۹۶۷Rough Night in JerichoAlex FloodThe AmbushersMatt Helm۱۹۶۸Rowan & Martin at the MoviesکوتاهHow to Save a Marriage and Ruin Your LifeDavid SloaneBandolero!Dee Bishop5 Card StudVan Morgan۱۹۶۹خدمه خرابکارMatt Helm۱۹۷۰فرودگاهCapt. Vernon Demerest۱۹۷۱Something BigJoe Baker۱۹۷۳ShowdownBilly Massey۱۹۷۵Mr. RiccoJoe Ricco۱۹۸۱مسیر کاننبالJamie Blake۱۹۸۴مسیر کاننبال ۲Terror in the Aisles(archival footage)۲۰۱۹روزی روزگاری در هالیوودخودش/مت هلم(archival footage from The Wrecking Crew)

 منابع 

 Lewis, Jerry and James Kaplan. Dean & Me (A Love Story). Doubleday, New York, 2005.



رده:اجراکنندگان در باشگاه شبانه
رده:اجراکنندگان ودویل
رده:استندآپ کمدین‌های اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد آمریکایی سیسیلی‌تبار
رده:افراد دارای صدا باریتون اهل ایالات متحده آمریکا
رده:اهالی استوبنویل (اوهایو)
رده:بازیگران مرد تلویزیونی اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران قراردادی پارامونت پیکچرز
رده:بازیگران کمدی مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران مرد اهل اوهایو
رده:بازیگران مرد ایتالیایی‌تبار
رده:بازیگران مرد رادیو اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران مرد فیلم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:بازیگران مرد فیلم‌های وسترن
رده:بوکسورهای مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:پیاده‌روی مشاهیر هالیوود
رده:پیروان کلیسای کاتولیک رم اهل ایالات متحده آمریکا
رده:جمهوری‌خواهان اهل اوهایو
رده:جمهوری‌خواهان اهل کالیفرنیا
رده:خاک‌سپاری‌ها در گورستان مموریال پارک وست‌وود
رده:خوانندگان اپرا با صدای باریتون اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان اهل اوهایو
رده:خوانندگان اهل پنسیلوانیا
رده:خوانندگان پاپ اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان پاپ مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان جاز اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان کانتری اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:خوانندگان مرد سده ۲۰ (میلادی)
رده:خوانندگان موسیقی پاپ سنتی
رده:درگذشتگان ۱۹۹۵ (میلادی)
رده:درگذشتگان به علت بیماری مزمن انسدادی ریه
رده:درگذشتگان به علت سرطان در کالیفرنیا
رده:درگذشتگان به علت سرطان ریه
رده:درگذشتگان به علت نارسایی تنفسی
رده:زادگان ۱۹۱۷ (میلادی)
رده:سرگرمی‌سازان اهل لاس وگاس
رده:کمدین‌های اهل اوهایو
رده:کمدین‌های اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کمدین‌های سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:کمدین‌های مرد اهل ایالات متحده آمریکا
رده:موسیقی‌دانان اهل اوهایو
رده:موسیقی‌دانان اهل پیتسبرگ
رده:موسیقی‌دانان جاز اهل ایالات متحده آمریکا
رده:موسیقی‌دانان جاز مرد
رده:نظامیان ایالات متحده آمریکا در جنگ جهانی دوم
رده:هنرمندان رپریز رکوردز
رده:هنرمندان کپیتال رکوردز
رده:خوانندگان مرد سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:موسیقی‌دانان کانتری اهل کالیفرنیا
رده:موسیقی‌دانان کانتری اهل اوهایو
رده:موسیقی‌دانان کانتری اهل پنسیلوانیا
رده:بازیگران مرد اهل کالیفرنیا