گالوانیزه‌کردن

گالوانیزاسیون  یکی از روش‌های محافظت از خوردگی با ایجاد خوردگی گالوانیک است که توسط پوشاندن فلز مادر توسط لایه‌ای از فلز محافظ به صورت آند فداشونده در سری گالوانیک (معمولاً روی) انجام می‌شود. در این حالت پوشش خورده شده و فلز مادر محافظت می‌شود. این فرایند نوع خاصی از حفاظت گالوانیکی است. میزان مقاومت پوشش متناسب با ضخامت آن است. این روش یکی از اقتصادی‌ترین روش‌های محافظت فولادها در محیط‌های خورنده است.

این فرایند به نام لویجی گالوانی دانشمند ایتالیایی نامگذاری شده‌است.

 روش‌ها 
 گالوانیزه گرم 

این گونه گالوانیزه‌کردن توسط غوطه‌وری زیرلایه در مذاب روی به دو صورت مداومR. Leonard, Continuous Hot Dip Coatings, in: Corrosion: Fundamentals, Testing, and Protection, ASM Handbook Vol 13A, ASM International, United States of America, 2003, p 786–793.  و بچT.J. Langill, Batch Process Hot Dip Galvanizing, in: Corrosion: Fundamentals, Testing, and Protection, ASM Handbook Vol 13A, ASM International, United States of America, 2003, p 794-802.  انجام می‌شود. این روش برای پوشش‌دهی با ضخامت بیش از ۲۵ میکرومتر مناسب است.

جهت انجام گالوانیزه گرم به طور کلی در سه مرحله صورت می گیرد که هر مرحله نیز می تواند از چند مرحله دیگر تشکیل شده باشد. این مراحل عبارتند از

آماده سازی
گالوانیزه نمودن
عملیات تکمیلی
آماده سازی
جهت انجام فرایند گالوانیزه سطح مقطع می بایست کاملاً آماده شود برای این منظور چربی زدایی، اسیدشویی، شستشو، فروبردن قطعه در فلاکس مناسب و پیش گرم نمودن قطعه می بایست صورت گیرد.

 الکتروگالوانیزاسیون (گالوانیزه سرد) 

در این روش پوشش روی به صورت پوشش‌دهی الکتریکی (الکتروپلیت) بر روی زیرلایه اعمال می‌شود.T. Mooney, Electroplated Coatings, in: Corrosion: Fundamentals, Testing, and Protection, ASM Handbook Vol 13A, ASM International, United States of America, 2003, p 772–785. 

 استانداردها 
استانداردهای گالوانیزاسیون محصولات آهنی و فولادی شامل ضخامت/وزن پوشش، چسبندگی و ظاهر قطعات در استانداردهای ASTM A123ASTM Standard A123/A123M, 2008, "Standard Specification for Zinc (Hot-Dip Galvanized) Coatings on Iron and Steel Products," ASTM International, West Conshohocken, PA, 2008, , www.astm.org.، ISO 1461 ISO Standard 1461, 1999, "Hot dip galvanized coatings on fabricated iron and steel articles -- Specifications and test methods," International Organization for Standardization، CAN/CSA G164 CAN/CSA G164-M92 (R2003), "Hot Dip Galvanizing of Irregularly Shaped Articles," Canadian Standards Association, National Standard of Canada, 2000. و AS/NZS 4680 AS/NZS 4680, 2006, "Hot-dip galvanized (zinc) coatings on fabricated ferrous articles," Australian Standard آمده‌است.

 خوردگی و زنگ زدگی 
فولاد گالوانیزه در صورت رعایت سایر اقدامات تکمیلی و لازم مانند پوشش های رنگ و آندهای قربانی (آند فدا شونده) اضافی، می تواند چندین دهه دوام بیاورد. میزان خوردگی در محیط های غیر نمکی عمدتاً به دلیل سطوح دی اکسید گوگرد در هوا ایجاد می شود.

 فولاد ساختمانی گالوانیزه 
رایج ترین کاربرد فلز گالوانیزه، فولاد گالوانیزه است و سالانه صدها هزار تن محصولات فولادی در سراسر جهان گالوانیزه می شوند. در کشورهای توسعه یافته اکثر شهرهای بزرگتر دارای چندین کارخانه گالوانیزاسیون هستند و بسیاری از اقلام فولادی برای محافظت و طول عمر بیشتر گالوانیزه می شوند. معمولاً این موارد عبارتند از: نیمکت های خیابانی، چارچوب ساختمان، بالکن، ایوان، راه پله، نردبان، گذرگاه و غیره. فولاد گالوانیزه گرم نیز برای ساخت قاب های فولادی به عنوان یک مصالح ساختمانی اساسی برای ساختمان های اسکلت فلزی استفاده می شود.

 جستارهای وابسته 
 فولاد گالوانیزه
 خوردگی گالوانیک
 قلع‌اندود کردن

 منابع 

 پیوند به بیرون 

 انجمن گالوانیزه‌گرهای آمریکا
 منابعی برای مطالعه بیشتر 

 John R. Daesen, Galvanizing handbook, Reinhold publishing corporation, New York, 1946.

رده:آبکاری فلز
رده:الکتروشیمی
رده:بی‌متال
رده:پیشگیری از خوردگی
رده:خوردگی
رده:روی
رده:فرایندهای شیمیایی
رده:پوشش‌ها