سوپر جام فوتبال ایران

سوپر جام فوتبال ایران (مردان) یک جام فوتبال مردان در ایران است که با همکاری سازمان لیگ و فدراسیون فوتبال ایران، هر سال پیش از آغاز فصل یا در نیم‌فصل لیگ‌های فوتبال ایران میان قهرمان لیگ برتر و قهرمان جام حذفی برگزار می‌شود و به برندهٔ این دیدار، جام قهرمانی سوپر جام داده می‌شود. راه‌اندازی بخش زنان، در برنامه‌های گسترش فوتبال زنان اشاره شده‌است.

نخستین سوپر جام در سال ۱۳۸۴ برگزار شد و پس از درنگی یازده ساله، از سال ۱۳۹۵ تاکنون هر ساله برگزار گشته‌است.

رکورددار قهرمانی آن، پرسپولیس است و قهرمان کنونی نیز تراکتور است. همچنین پخش تلویزیونی آن، تنها در تلویزیون ایران، صدا و سیما انجام می‌شود.

 پیشینه 
این رقابت از سال ۱۳۸۴ بین قهرمان جام حذفی و قهرمان لیگ فوتبال ایران آغاز شد. در اولین دوره برگزار شده؛ در تاریخ ۶ شهریور ۱۳۸۴ و ۴ روز پیش از آغاز فصل جدید مسابقات لیگ برتر، تیم صباباتری تهران قهرمان جام حذفی، با نتیجهٔ چهار بر صفر در برابر تیم فولاد خوزستان قهرمان لیگ برتر، به برتری رسید.صباباتری با گل‌های دایی قهرمان سوپر جام ایران شداولین سوپرجام فوتبال کشور، صباباتری دومین قهرمانی را جشن گرفت

در دور بعدی در سال ۱۳۸۶ قرار بود سایپا قهرمان لیگ برتر و سپاهان قهرمان جام حذفی، با یکدیگر دیدار کنند که به‌دلیل تغییر ورزشگاه بازی (سه روز قبل از مسابقه) از ورزشگاه آزادی به ورزشگاه شهید درخشان رباط کریم (زمین اختصاصی صبا باتری) به‌دلیل آماده نبودن زمین ورزشگاه آزادی (بنا به درخواست مسئولان ورزشگاه)، دو تیم این دیدار را تحریم کردند و بازی برگزار نشد.

به گفتهٔ محمدرضا ساکت مدیرعامل وقت باشگاه سپاهان: «انتخاب ورزشگاه شهید درخشان رباط‌کریم برای برگزاری دیدار سوپرجام، نوعی بی‌حرمتی به دو باشگاه سایپا و سپاهان به عنوان قهرمانان لیگ برتر و جام حذفی بود.»

باشگاه سپاهان در سال‌های ۱۳۹۰، ۱۳۹۱ و ۱۳۹۴ پیشنهاد برگزاری دوبارهٔ سوپر جام فوتبال ایران را به نام ناصر حجازی داده بود.

سرانجام در تاریخ ۲۹ تیر ۱۳۹۵ استقلال خوزستان قهرمان لیگ برتر و ذوب‌آهن قهرمان جام حذفی، در ورزشگاه فولادشهر به مصاف یکدیگر رفتند و ۶ روز پیش از آغاز فصل جدید مسابقات لیگ برتر، دیدار سوپر جام پس از گذشت بیش از یک دهه دوباره از سر گرفته شد.

سوپرجام ۱۳۹۷ قرار بود در روز ۲۹ تیر ۱۳۹۷ بین پرسپولیس (قهرمان لیگ برتر) و استقلال تهران (قهرمان جام حذفی) برگزار شود، که به‌دلیل مخالفت تیم استقلال با بازی در تاریخ مذکور، برگزار نشد و نتیجهٔ آن ۳–۰ به سود پرسپولیس اعلام شد. این نخستین برد انضباطی پرسپولیس در تاریخ شهرآورد تهران بود، که البته با شکایت باشگاه استقلال به دادگاه بین‌المللی فوتبال (CAS) روبرو گردید اما پس از گذشت یک سال در مهر ماه سال ۱۳۹۷ دادگاه CAS نیز رای کمیته انضباطی فوتبال ایران را تأیید کرد و پرسپولیس سه بر صفر برنده این بازی اعلام شد.

در سال ۱۳۹۸، پرسپولیس موفق به قهرمانی در لیگ برتر خلیج فارس و جام حذفی فوتبال ایران شد و وبسایت‌های ورزشی ایرانی احتمال دادند که به مصاف نایب قهرمان لیگ برتر خلیج فارس (سپاهان اصفهان) یا جام حذفی فوتبال ایران (داماش گیلان) برود. پرسپولیسی‌ها هم با توجه به اتفاقات افتاده در بازی برگشت لیگ برتر و بازی نیمه‌نهایی جام حذفی این تیم با سپاهان، خواستار بازی با تیم داماش شدند. البته پیشنهادهایی هم به سازمان لیگ داده شد که یک بازی بین سپاهان و داماش برگزار شود و برنده آن به مصاف پرسپولیس برود که این باعث افزایش بازی‌ها به ۲ و افزایش جذابیت مسابقات می‌شود. از طرفی رسانه‌هایی هم اعلام کردند که اگر تیمی قهرمان دوگانه شود، سوپر جام هم باید به همان تیم داده شود. سازمان لیگ فوتبال ایران در ۲۶ خرداد ۱۳۹۸ اعلام کرد تیم قهرمان دوگانه، قهرمان سوپر جام هم می‌شود؛ بنابراین، پرسپولیس برای سومین بار قهرمان سوپر جام فوتبال ایران شد. جام قهرمانی این دوره، در ۹ آبان ۱۳۹۸ پس از پایان یافتن بازی پرسپولیس و ماشین‌سازی در هفته نهم لیگ برتر فوتبال ایران ۹۹–۱۳۹۸، در ورزشگاه آزادی تهران به پرسپولیس داده شد.مشکل جدی سازمان لیگ در صورت قهرمانی پرسپولیس؛ تصمیمِ دو سر باخت! ۹۰بررسی نمونه‌های اروپایی پرونده سوپرجام؛ چه تیمی حریف پرسپولیس می‌شود؟ 90بحران سوپرجام فصل بعد در سازمان لیگ؛ دعوای تکراری با مهره‌های جدید ۹۰تاریخ برگزاری سوپر جام مشخص شد  ۹۰پرسپولیس قهرمان سوپرجام؟  آی‌اسپورتپرسپولیس قهرمان سوپرجام فوتبال ایران اعلام شد رویداد ۲۴پرسپولیس قهرمان سوپرجام شد/ هفتمین جام پرسپولیس با برانکو موج نیوزسازمان لیگ: پرسپولیس قهرمان سوپرجام شد ورزش سهسازمان لیگ اعلام کرد؛ پرسپولیس قهرمان سوپرجام شد  ۹۰پرسپولیس قهرمان سوپرجام فوتبال ایران شد مشرق نیوز

سوپر جام فوتبال ایران ۱۳۹۹ نیز ششمین دورهٔ سوپر جام فوتبال ایران بود که میان قهرمان لیگ برتر ۹۹–۱۳۹۸، پرسپولیس و قهرمان جام حذفی ۹۹–۱۳۹۸، تراکتور برگزار شد. این بازی پس از قرعه‌کشی، در ورزشگاه آزادی در تهران و بدون تماشاگر برگزار شد. پرسپولیس با پیروزی ۱–۰ برابر تراکتور، برای چهارمین بار قهرمان این رقابت‌ها شد.

سوپر جام فوتبال ایران ۱۴۰۰، هفتمین دوره از سوپر جام فوتبال ایران بود که در ورزشگاه شهید سلیمانی در سیرجان میان دو تیم پرسپولیس (قهرمان لیگ جام خلیج فارس فوتبال ایران) و فولاد خوزستان (قهرمان جام حذفی فوتبال ایران) برگزار شد که با نتیجه ۱–۰ به سود تیم فولاد در ۹۰ دقیقه پایان یافت.

سوپر جام فوتبال ایران ۱۴۰۱، هشتمین دوره از مسابقات سوپر جام فوتبال ایران بود که برای دومین سال پیاپی در استان کرمان و اینبار در ورزشگاه باهنر کرمان در شهر کرمان میان دو تیم استقلال تهران قهرمان لیگ جام خلیج فارس فوتبال ایران و نساجی مازندران قهرمان جام حذفی فوتبال ایران، برگزار شد که در پایان ۹۰ دقیقه، این باشگاه استقلال بود که با تک گل امیرارسلان مطهری موفق شد باشگاه نساجی را شکست داده و برای نخستین بار قهرمان سوپر جام فوتبال ایران شود.

سوپر جام فوتبال ایران ۱۴۰۲، نهمین دوره از مسابقات سوپر جام فوتبال ایران بود که پرسپولیس موفق به قهرمانی در لیگ برتر خلیج فارس و جام حذفی فوتبال ایران فوتبال ایران شد و توانست به صورت خودکار قهرمان سوپر جام فوتبال ایران شود.

سوپرجام فوتبال ایران ۱۴۰۳، دهمین دوره از مسابقات سوپر جام فوتبال ایران بود که تیم سپاهان موفق شد با نتیجه یک بر صفر تیم پرسپولیس را شکست بدهد و برای اولین بار قهرمان سوپر جام فوتبال ایران شد.

سوپرجام فوتبال ایران ۱۴۰۴، یازدهمین دوره از مسابقات سوپر جام فوتبال ایران بود که تیم تراکتور موفق شد با نتیجه دو بر یک تیم استقلال را شکست بدهد و برای اولین بار قهرمان سوپر جام فوتبال ایران شد.

 روش برگزاری 
این دیدار به صورت تک بازی انجام می‌شود و چند روز پیش از آغاز فصل جدید مسابقات لیگ برتر یا در اواسط آن برگزار می‌شود.

ورزشگاه برای انجام مسابقه، توسط سازمان لیگ انتخاب می‌شود.

تیم‌های حاضر:
 قهرمان لیگ برتر
 قهرمان جام حذفی
در صورتی که قهرمان لیگ برتر و جام حذفی یک تیم باشد، مسابقه میان قهرمان لیگ برتر و نایب قهرمان لیگ برتر برگزار خواهد شد.

 قهرمان همزمان در لیگ برتر و جام حذفی 
از سال ۱۴۰۳ با دگرگونی قانون، قهرمان در صورت قهرمانی یک باشگاه در لیگ برتر و جام حذفی به‌صورت همزمان مسابقه سوپر جام میان تیم جایگاه‌های نخست و دوم لیگ برتر برگزار می‌گردد.

 قوانین مسابقه 
 ۹۰ دقیقه وقت معمول مسابقه.
 ۳۰ دقیقه وقت اضافه در صورت تساوی.
 در صورتی‌که همچنان مسابقه مساوی باشد، تیم برنده با ضربات پنالتی مشخص خواهد شد.
 هر تیم ۱۲ بازیکن ذخیره خواهد داشت.
 در طول مسابقه هر تیم اجازه ۵ تعویض در ۳ نوبت را دارد.

 نتایج 
 نتایج دیدارهای سوپر جام فوتبال ایران میان قهرمانان لیگ برتر و جام حذفی

سالقهرمان لیگ برترنتیجهقهرمان جام حذفیورزشگاهتماشاگران۱۳۸۴فولاد خوزستان۰–۴صبا باتری تهرانشهید دستگردی۲٬۰۰۰۱۳۸۵استقلالسپاهاناین دوره‌ها برگزار نشدند.۱۳۸۶سایپاسپاهان۱۳۸۷پرسپولیساستقلال۱۳۸۸استقلالذوب‌آهن۱۳۸۹سپاهانپرسپولیس۱۳۹۰سپاهانپرسپولیس۱۳۹۱سپاهاناستقلال۱۳۹۲استقلالسپاهان۱۳۹۳فولاد خوزستانتراکتورسازی۱۳۹۴سپاهانذوب‌آهن۱۳۹۵استقلال خوزستان۲–۴ ذوب‌آهنفولادشهر۲٬۵۰۰۱۳۹۶پرسپولیس۳–۰نفت تهرانآزادی۴۰٬۰۰۰۱۳۹۷پرسپولیس۳–۰استقلالبه دلیل عدم حضور تیم استقلال در مسابقه، تیم پرسپولیس برنده اعلام شد.۱۳۹۸پرسپولیسپرسپولیس با کسب قهرمانی همزمان لیگ برتر و جام حذفی به صورت خودکار قهرمان شد.۱۳۹۹پرسپولیس۱–۰تراکتورآزادیبدون تماشاگر۱۴۰۰پرسپولیس۰–۱

|فولاد خوزستان|شهید سلیمانی
|بدون تماشاگر
|-
|۱۴۰۱|استقلال|۱–۰|نساجی
|شهید باهنر
|بدون تماشاگر
|-
|۱۴۰۲|colspan="3"|پرسپولیس| colspan="2" |پرسپولیس با کسب قهرمانی همزمان لیگ برتر و جام حذفی به صورت خودکار قهرمان شد.
|-
|۱۴۰۳
|پرسپولیس
|۰–۱|سپاهان|امام خمینی
|۸٬۸۰۰
|-
|۱۴۰۴
|تراکتور|۲–۱'''استقلالنقش جهان۳۵٬۰۰۰

 آمار 
 قهرمانان 
باشگاهقهرماننایب‌قهرمانسال‌های قهرمانیسال‌های نایب‌قهرمانیپرسپولیس۵۲۱۳۹۶، ۱۳۹۷*، ۱۳۹۸*، ۱۳۹۹، ۱۴۰۲*۱۴۰۰،۱۴۰۳استقلال۱۲۱۴۰۱۱۳۹۷،۱۴۰۴فولاد۱۱۱۴۰۰۱۳۸۴تراکتور۱۱۱۴۰۴۱۳۹۹سپاهان۱۰۱۴۰۳صبا۱۰۱۳۸۴ذوب‌آهن۱۰۱۳۹۵استقلال خوزستان۰۱۱۳۹۵نفت تهران۰۱۱۳۹۶نساجی۰۱۱۴۰۱

 عملکرد نماینده 
مسابقاتقهرماننایب‌قهرمانقهرمان لیگ برتر۵۴قهرمان جام حذفی۴۵قهرمان لیگ برتر و جام حذفی۲۰

 گلزنان 
بازیکنباشگاه(ها)تعداد گلعلی داییصبا باتری۲مهدی مهدی‌پورذوب‌آهن۲امیرارسلان مطهریاستقلال۱رحیم زهیویاستقلال خوزستان۱علی علیپورپرسپولیس۱فرشاد احمدزادهپرسپولیس۱محسن سلطانیصبا باتری۱محسن مسلمانپرسپولیس۱مرتضی تبریزیذوب‌آهن۱میثم دورقیاستقلال خوزستان۱روبرت مارکوسیصبا باتری۱یاسر فیضیذوب‌آهن۱عیسی آل‌کثیرپرسپولیس۱موسی کولیبالیفولاد۱استیون ان‌زونزیسپاهان۱روزبه چشمیاستقلال۱امیرحسین حسین‌زادهتراکتور۱تومیسلاو اشترکالیتراکتور۱

 مربیان 
مربیباشگاه(ها)قهرماننایب‌قهرمانسال‌های قهرمانیسال‌های نایب‌قهرمانی یحیی گل‌محمدیذوب‌آهن، پرسپولیس۳۱۱۳۹۵، ۱۳۹۹، ۱۴۰۲۱۴۰۰ برانکو ایوانکوویچپرسپولیس۳۰۱۳۹۶، ۱۳۹۷، ۱۳۹۸ ریکاردو ساپینتواستقلال۱۱۱۴۰۱۱۴۰۴ مجید جلالیصبا باتری۱۰۱۳۸۴ جواد نکونامفولاد۱۰۱۴۰۰ پاتریس کارترونسپاهان۱۰۱۴۰۳ دراگان اسکوچیچتراکتور۱۰۱۴۰۴ سیروس پورموسویاستقلال خوزستان۰۱۱۳۹۵ ملادن فرانچیچفولاد۰۱۱۳۸۴ مجتبی خورشیدیباشگاه نفت: درخشان امروز روی نیمکت نفت نمی‌نشیند/ با همه قدرت وارد مسابقه سوپرجام می‌شویمنفت تهران۰۱۱۳۹۶ رسول خطیبیتراکتور۰۱۱۳۹۹ حمید مطهرینساجی۰۱۱۴۰۱ کریم باقریپرسپولیس۰۱۱۴۰۴

 جستارهای وابسته 
 لیگ برتر فوتبال ایران
 جام حذفی فوتبال ایران

 منابع 


رده:رقابت‌های قهرمانی فوتبال در ایران
ایران
رده:مسابقات فوتبال ایران
رده:الگو:باشگاه فوتبال
رده:الگوهای فوتبال ایران