مستکفی

المستکفی (نام کامل وی:أبو القاسم عبدالله ابن المکتفی ابن المعتضد، المستکفی بالله) خلیفه ای از خلفای عباسی در بغداد بود که از سالهای ۹۴۴ تا ۹۴۶ در سرزمین‌های اسلامی فرمان می‌راند. المستکفی پس از خلع و کور شدن خلیفه‌ی پیشین ابواسحاق ابراهیم متقی توسط توزون امیرالامرای ترک، به خلافت رسید. در خلأ قدرتی که پس از مرگ توزون در آگوست ۹۴۵ م ایجاد شد، المستکفی تلاش کرد تا بخشی از آزادی عمل خود را بازیابد. او اقدامات ضد شیعی آغاز کرد که بهانه‌ای به آل بویه داد تا بغداد را تصرف کنند. 

مدت خلافت وی یک سال و چهارماه بود. در سال ۹۴۴ م (۳۳۴ قمری) از معزالدوله دیلمی امیر آل‌بویه شکست خورد. در ۹۴۶ م (۳۳۴ قمری) با ورود معزالدوله دیلمی به بغداد، المستکفی مجبور شد آل بویه را به عنوان حاکمان مشروع به رسمیت بشناسد و به آنها عناوین سلطنتی اعطا کند، اما خیلی زود به توطئه علیه آن‌ها متهم شد و در ژانویه (یا مارس) ۹۴۶ از خلافت خلع شد.  

المستکفی ظاهراً پس از خلع از خلافت در اقدامی انتقام‌جویانه توسط خلیفه بعدی المطیع کور شده است (Busse 2004). در عین حال برخی منابع کلاسیک نوشته‌اند دستور کور کردن المستکفی را خود معزّالدوله دیلمی داده است. المستکفی سال‌های پایانی عمر خود را در زندان گذراند. پسرش در حدود ۹۶۸ م تلاش کرد تا خلافت را بازپس گیرد، اما شکست خورد. 

 منابع 

 ویکی‌پدیای انگلیسی






رده:خلفای عباسی
رده:خلفای عباسی سده ۱۰ (میلادی)
رده:درگذشتگان ۹۴۹ (میلادی)
رده:زادگان ۹۰۵ (میلادی)
رده:زادگان ۹۰۸ (میلادی)
رده:عراق در سده ۱۰ (میلادی)
رده:عرب‌های یونانی‌تبار
رده:پادشاهان خلع‌شده از حکومت