ضریب انبساط گرمایی

وقتی به یک جسم گرما می‌دهیم افزایش انرژی جنبشی ذرّات سازنده باعث جنب و جوش مولکول‌ها و درخواست برای فضای بیشتر و در نهایت افزایش حجم یا انبساط می‌شود و یکای آن در SI بر کلوین است (1/K).
حال به مقدار یا عدد افزایش حجم جامد، مایع یا گاز که بر اثر افزایش دمای یکسان است، ضریب انبساط می‌گویند که بر دو عامل تعداد ذرات و میزان گرما استوار است.
یکی از کاربردهای مهم آن در صنعت، در ساخت ترموستات است.

 ضریب انبساط حرارتی خطی 
ضریب انبساط حرارتی خطی مواد به صورت زیر تعریف می‌شود:

که در آن  ضریب انبساط حرارتی خطی،  طول اولیه،  طول ثانویه و  دما است.

ضریب انبساط طولی:افزایش طول واحد طول یک جسم به ازاء یک درجه سانتی گراد افزایش دما را گویند.
ضریب انبساط سطحی:افزایش سطح واحد سطح یک جسم به ازاء یک درجهٔ سانتی گراد افزایش دما را گویند.
ضریب انبساط حجمی:افزایش حجم واحد حجم یک جسم به ازاء یک درجهٔ سانتی گراد افزایش دما را گویند.

 جدول ضریب انبساط حرارتی 
 ضریب انبساط حرارتی خطیα ضریب انبساط حرارتی حجمی βمادهα در 10−6/K at ۲۰ °Cβ(=۳α) در 10−6/K at ۲۰ °Cگازوئیل950اتانول750Textbook: Young and Geller College Physics, 8eآب207Properties of Common Liquid Materialsجیوه182بنزوسیکلوبوتن۴۲۱۲۶سرب۲۹۸۷آلومینیوم۲۳۶۹برنج۱۹۵۷نقره18Thermal Expansion Coefficients۵۴استیل ضدزنگ۱۷٫۳۵۱٫۹مس۱۷۵۱طلا۱۴۴۲نیکل۱۳۳۹بتون۱۲۳۶استیل، depends on composition۱۱٫۰ ~ ۱۳٫۰۳۳٫۰ ~ ۳۹٫۰آهن۱۱٫۱۳۳٫۳کربن۱۰٫۸۳۲٫۴پلاتینیوم۹۲۷شیشه۸٫۵۲۵٫۵گالیوم(III) آرسنید۵٫۸۱۷٫۴ایندینیوم۴٫۶۱۳٫۸تنگستن۴٫۵۱۳٫۵شیشه، شیشه بوروسیلیکات ۳٫۳۳٫۳۹٫۹سیلیسیوم۳۹Invar۱٫۲۳٫۶الماس۱۳کوارتز (fused)۰٫۵۹۱٫۷۷چوب بلوط (perpendicular to the grain)54۱۶۲چوب کاج (perpendicular to the grain)۳۴۱۰۲

 منابع 

 پیوند به بیرون 
 Engineering Toolbox – List of coefficients of Linear Expansion for some common materials
 Article on how β is determined
 MatWeb: Free database of engineering properties for over 64,000 materials
 Clemson University Physics Lab: Linear Thermal Expansion 
 USA NIST Website - Temperature and Dimensional Measurement workshop
 Hyperphysics: Thermal expansion

رده:انتقال گرما
رده:گرما
رده:نقص‌های ساختمان