ابرانسان (نیچه)

اَبَراِنسان یا فوق بشر یا اَبَرمَرداین ترجمه نیز در فارسی از این عبارت وجود دارد ولی دقیق نیست. واژهٔ Übermensch آلمانی به معنی اَبَر-انسان است، در صورتی‌که ابرمرد تنها اشاره به مردان دارد و زنان را نادیده می‌گیرد.  مفهومی در فلسفه فردریش نیچه است که از سوی وی به عنوان هدفی برای انسان، در کتاب چنین گفت زرتشت بیان شده‌ است.

 پیرامون واژه 
واژه آلمانی Übermensch از Über به معنای اَبَر و بالاتر، و Mensch به معنای انسان ساخته شده‌است.
در گذشته واژه اَبَر مَرد در ترجمه‌های فارسی کتاب استفاده می‌شد که نخستین بار توسط محمدباقر هوشیار نوشته شده‌است. داریوش آشوری واژه اَبَر انسان را گزیده است؛ زیرا بر این باور است که ابرمرد موجب بدفهمی از متن می‌شود و همچنین واژه ابرانسان برای انتقال سه مفهوم به کار رفته در فلسفه نیچه، یعنی «انسان» (Mensch)، ابرانسان (Übermensch) و واپسین انسان (der letzte Mensch) مناسب‌تر است.

 مفهوم ابرانسان 
مفهوم مورد نظر نیچه از نام‌گذاری «ابرانسان»، «انسان کامل» است. نیچه در فلسفه خود سه مفهوم Mensch (انسان)، Übermensch (ابرانسان) و der letzte Mensch (واپسین انسان) را معرفی می‌کند. مراد نیچه از Übermensch «انسان کامل» است؛ یعنی انسانی که به راستی از ترس و خرافه پیشین بشر رها شده‌است و آزادی راستین را دریافته‌است. این انسان از نظر معنوی کامل است و هستی را همانگونه که هست پذیرفته‌است و جهان‌های خیالی را کنار گذاشته‌است. اکنون این انسان کامل در غیبت خدا «معنای هستی» را بر گردن می‌گیرد و اراده خود را با اراده جهان هستی یکی می‌کند. ابر انسانِ نیچه دو اصل بنیادی جهان‌بینی نیچه، یعنی «خواستِ قدرت» و «بازگشت جاودانهِ همان» را می‌پذیرد. ابرانسان نیچه انسانی قدرتمند و هوشیار است که خود، بت خود را همچنان‌که مولوی و حافظ در اشعار خود بیان می‌دارند، می‌شکند و از نو حقایق را می‌سازد.

 زرتشت و ابرانسان 
نیچه آموزه ابرانسان را که کلیدی‌ترین آموزه زرتشت است؛ بلافاصله پس از اعلام مرگ خدا می‌آورد. او خود این‌گونه ابرانسان را معرفی می‌کند:چنین گفت زرتشت، پیشگفتار، بند سوم

زرتشت بشارت آوردن هدیه‌ای برای آدمیان را پیش از اعلام مرگ خدا داده بود و اینک وقت آن رسیده‌است که هدیه خویش را ارزانی دارد، نیچه می‌گوید:

اما ابرانسان در همین آغاز در تقابل با «انسان» و «واپسین انسان» قرار می‌گیرد. ابرانسان نیچه با اصالتی معصومانه به آفرینش ارزش‌های نو می‌پردازد. نیچه با طرح مفهوم ابرانسان خویش می‌کوشد تا وضعیتی را پیش روی ما نهد که هر نوع خودپسندی و دنیا گرایی تنگ نظرانه را رها کرده و انسانیت را در گذرگاه شریف‌ترین سوداهای بشر قرار دهیم. این نکته در سراسر نوشته‌های وی و به‌ویژه در کتاب ‹‹چنین گفت زرتشت» بارها تأکید شده‌است.

 نوشتارهای نیچه دربارهٔ ابرانسان 

 جستارهای وابسته 
 واپسین انسان
 چنین گفت زرتشت
 نیچه
 دون‌انسان

 پانویس‌ها و منابع 

رده:آینده
رده:اگزیستانسیالیسم
رده:مفهوم‌های زیبایی‌شناسی
رده:شخصیت‌ها
رده:فریدریش نیچه
رده:فلسفه اخلاق
رده:مفاهیم فرافلسفه
رده:مفاهیم معرفت‌شناسی
رده:مفاهیم در متافیزیک
رده:مفهوم‌های اخلاقی
رده:مفهوم‌های خود
رده:مفهوم‌های فلسفی
رده:نوردیکیسم
رده:واژه‌ها و عبارت‌های آلمانی
رده:مفهوم‌های اگزیستیانسیالیست
رده:فلسفه فریدریش نیچه
رده:چنین گفت زرتشت