نمرود

نمرود (عبری: נִמְרוֹד) از شخصیت‌های عهد عتیق است. بنا به روایت تورات، نمرود از شاهان بابل بود که دستور ساخت برج بابل را داد. بنابر نقل کتاب پیدایش (۱۰:۸) نمرود از فرزندان کوش پسر حام پسر نوح بود: «و کوش نمرود را آورد. او به جبار شدن در جهان شروع کرد. وی درحضور خداوند صیادی جبار بود.کتاب مقدس ترجمه جدید: «دلاوری بزرگ و معروف گشت … و تیرانداز ماهری شد» از این جهت می‌گویند: «مثل نمرود، صیاد جبار در حضور خداوند».

 نمرود در برابر ابراهیم 
در تورات، هیچ چیز دربارهٔ ملاقات و گفتگوی بین نمرود و ابراهیم نیامده است؛ بنا به روایت تورات ابراهیم هفت نسل با نمرود فاصله دارد، نمرود پسر نواده نوح است در حالی که ابراهیم دهمین نواده از تبار نوح محسوب می‌شود (پیدایش ۱۰:۱۱). با این حال در روایات یهودی از جمله در تلمود، محاجه بین نمرود و ابراهیم آمده‌است؛ این محاجه را عموماً نوعی رویارویی خیر و شر و ایستادگی یکتاپرستی در برابر شرک تعبیر می‌کنند. در یوبیل آمده‌است که نمرود در برابر خدا ایستاد و خود ادعای خدایی کرد و سومری (منظور کلدانیان)ها در برابرش به سجده می‌افتادند (یوبیل ۵:۳۳) داستان نخستین رویارویی ابراهیم و نمرود در میدراش ربی چنین آمده‌است:

 و او ابراهیم را به نزدیک نمرود آوردند. نمرود او را گفت که آتش را سجده کن. ابراهیم گفت تمنا این که آب را سجده کنم، که آتش را فرونشاند! نمرود گفت که آب را سجده کن. ابراهیم گفت تمنا این که ابر را سجده کنم که آب را بیاورد! نمرود گفت که ابر را سجده کن. ابراهیم گفت تمنا این که باد را سجده کنم که ابرها را در آسمان پراکنده‌سازد. نمرود گفت که باد را سجده کن. ابراهیم او را گفت که اینک مرا دستوری ده تا مگر آن انسانی را سجده کنم که تاب آن باد بیاورد. نمرود با او گفت که سخن در میان سخن می‌آوری، آتش را سجده خواهم کرد و جز او کسی را سجده نکنم و در آتش تو را خواهم افکندن مگر خدایی که تو او را سجده کنی، آمده تو را از عذاب آتش من برهاند؛ و هاران برادر ابراهیم آن جا ایستاده بود. با خود گفت که من چه کنم؟ اگر ابراهیم به سلامت بیرون آید، خواهم گفت: من از پیروان ابراهیمم و اگر نمرود پیروز گردد خواهم گفت که من از پیروان نمرودم؛ و ابراهیم را در آتش افکندند و او به سلامت بیرون آمد، پس هاران را گفتند که تو از پیروان کدامین ایشانی؟ و او با ایشان گفت که با ابراهیم. پس او را گرفته، در آتش افکندند، در آن آتش بمرد، پیش از آن که پدرش تارح بمیرد.

در سفر پیدایش تورات ۱۱:۲۹ از هاران نام برده شده‌است اما از مرگ او در آتش سخنی نرفته‌است. روایات یهودی دربارهٔ نمرود پس از در آتش افکندن ابراهیم، دیدگاه متفاوتی دارند. برخی از توبه نمرود سخن به میان آورده‌اند (میدراش ربی ۴۴:۱۱)؛ و برخی سخن از جنگ نمرود و ابراهیم و کشته شدن نمرود به میان آورده‌اند (میدراش رئو ۱۱:۲).

 نمرود در کوش نامه 
بندانگشتی|سکه ضرب شده با تصویر نمرود

بر طبق داستان های کوش نامه ایرانشان، کنعان و انوشین حاصل ازدواج کوش پیل دندان (برادرزاده ضحاک ماردوش) و نگارین (دختر نوشان) هستند؛ همچنین نمرود و کوش نیز نوه های کوش پیل دندان و پسران کنعان هستند. به نظر می رسد کوش پیل دندان در کوش نامه همان کوش پسر حام در تورات باشد. ایرانشان در کتاب کوش نامه عناصر سامی را به ضحاک مرتبط کرده است./

 نمرود در اسلام 
در قرآن، نام نمرود نیامده‌است اما از محاجه ابراهیم با پادشاهی سخن به میان رفته‌است (قرآن ۲:۲۵۸). در اکثر قریب به اتفاق روایات اسلامی، نام این پادشاه نمرود آمده‌است. در روایات اسلامی، همچنین نوزادکشی نمرود پیش از تولد ابراهیم و نیز سوزانیده شدن ابراهیم در آتش به فرمان نمرود آمده‌است. همچنین نمرود در روایات سنتی اسلام (نمرود الجبار) نامیده می‌شود.

به‌گزارش ابو حنیفه دینوری در اخبار الطوال:

.. و او (نمرود = فریدون) تمام خویشاوندان ضحاک را در سرزمین بابل فرو گرفت و بر کشور و پادشاهی ضحاک پیروز شد و چون این خبر به ضحاک رسید به سوی نمرود آمد که نمرود بر او پیروز شد و با گرز آهنی ضربتی بر فرق ضحاک زد و او را زخمی ساخت. سپس او را استوار بست و در غاری در دماوند افکند و غار را مسدود ساخت. پادشاهی بر نمرود استوار و پایدار شد و نمرود همان کس است که ایرانیان او را فریدون خوانند.[۲]

بنیان گذاری آیین آتش و نمرود پادشاه پارسی

نمرود که نواده نوح، فرمانروای آشور، بابل و پارسیان که حکومت او قدرتمند ترین حکومت زمان خودش بود، نمرود شخصی که با ابراهیم پارسی دیدار کرد و وی را در آتش افکند، نمرود عامل بنیان گذاری آیین آتش در میان موبدان شد، نمرود به یُکدورا دریاچه شرق، به سمت نوح‌آو رفت و پیشگویی آموخت، اردشیر کاهن از حسد با محارم خود درآمد تا علم نمرود را بیاموزد و رسم موبدان چنین شد.

متن سریانی:

ܘܒܝܘ‌ܡܝ ܢܡܪܘܕ ܓܢܒܪܐ ܐܬܚܙܝܬ ܢܘܪܐ ܕܤܠܩܐ ܡܢ ܐܪܥܐ. ܘܢܚܬ ܢܡܪܘܕ ܘܚܙܗ :O ܘܣܓܕ ܠܗܿ ܘܐܩܝܡ ܟܘܡܪ‌ܐ ܕܢܗܘܘܢ ܡܫܡܫܝܢ ܬܡܢ ܘܢܪܡܘܢ ܠܒܘܢܬܐ ܒܓܘܗܿ. ܘܡܢ ܗܿܘ ܙܒܢܐ ܫܪܝܘ ܦܪ‌ܣܝܐ ܕܢܤܓܕܘܢ ܠܢܘܪܐ ܥܕܡܐ ܠܝܘܡܢܐ.

متن پارسی:

و در روزگار آن مرد نیرومند یعنی نمرود ، آتشی ظاهر شد که از زمین بالا آمد . و نمرود فرود آمد و آن را دید و پرستش کرد. و کاهنانی برپا کرد تا در آنجا خدمت کنند و در آن هیزم بریزند. و از آن زمان ایرانیان آتش را پرستش کردند تا به امروز.[۶]

| The Book of the Cave of Treasures

| E. A. Wallis Budge

| English| University of Cambridge 

1927 AD

Pages 142 to 144

به گزارش محمد بن جریر طبری در تاریخ طبری و ،به گزارش علی بن حسین مسعودی در مروج الذهب و معادن الجوهر.

به گزارش ابومنصور عبدالملک ثعالبی در غرر اخبار ملوک الفرس

:

ضحاک را هفت سر بوده و هم‌اکنون در کوه دماوند در بند است، ارباب تواریخ و سیَر بر آن‌اند که او بر تمام اقطار عالم دست یافته و ساحر و فاجر بود…

او در ادامه می‌نویسد:

... شنیده‌ام که ضحاک همان نمرود بابلی بوده و ابراهیم خلیل الرحمان در عهد او به دنیا آمده و او همان کسی است که آهنگ سوزانیدن وی کرد… فریدون در دماوند متولد شده و هنگامی سوی که وی غایب و به هندوستان رفته بوده… چون ضحاک از ماجرا آگاه شد سوی فریدون در حرکت آمد. لیکن خداوند نیروی او سلب کرد و دولتش زوال یافت. فریدون بر او حمله کرد و دست و بازوی او را ببست… پس از ان او را به کوه دماوند برد و به چاه افکند.[۳][۴][۵]

 پانویس 
۲.https://fa.m.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%A7%D9%84%D8%B7%D9%88%D8%A7%D9%84

۳.https://fa.m.wikipedia.org/wiki/%D8%AA%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D8%AE_%D8%B7%D8%A8%D8%B1%DB%8C

۴.مروج الذهب و معادن الجوهر

۵.https://fa.wikipedia.org/wiki/%D8%A7%D8%A8%D9%88%D9%85%D9%86%D8%B5%D9%88%D8%B1_%D8%B9%D8%A8%D8%AF%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%84%DA%A9_%D8%AB%D8%B9%D8%A7%D9%84%D8%A8%DB%8C

۶.غار گنجینه‌ها

 منابع 
 عاطف الزین، سمیح، داستان پیامبران در قرآن، ترجمه علی چراغی، اول، تهران: ذکر، ۱۳۸۰، 
 کتاب مقدس عهد عتیق و عهد جدید، ترجمه فاضل خان همدانی، ویلیام گلن، هنری مرتن، تهران: اساطیر، ۱۳۷۹، 

رده:اسطوره‌شناسی یهودی
رده:پادشاهان تورات
رده:حام
رده:شخصیت‌های کتاب مقدس
رده:شکارچیان
رده:کتاب یوبیل
رده:کتب تواریخ
نمرود