ماهی جنوبی (صورت فلکی)

صورت فلکی ماهی جنوبی یا حوت جنوبی معادل لاتین:PsA
مساحت: ۲۴۵ درجه مربع
مفعولی:  ماهی استرالیایی

مخفف:  PsA

رتبه‌بندی اندازه:  شصتم

خاستگاه:  یکی از ۴۸ صورت فلکی یونانی که توسط بطلمیوس در کتاب المجسطی فهرست شده است

نام یونانی: Ἰχθύς Νότιος (Ichthys Notios) 

اراتوستن این را ماهی بزرگ نامید و گفت که والد دو ماهی کوچکتر از صورت فلکی حوت در دایره‌البروج است. مانند حوت، اساطیر آن نیز دارای زمینه‌ای خاورمیانه‌ای است که منشأ بابلی آن را آشکار می‌کند.

طبق روایت مختصر اراتوستن، قرار است الهه باروری سوری، درسه‌تو (نام یونانی آتارگاتیس) در دریاچه‌ای در بامبیس در نزدیکی رودخانه فرات در شمال سوریه افتاده و توسط یک ماهی بزرگ نجات یافته باشد. هیگینوس در تکرار یادداشت خود در مورد حوت می‌گوید که در نتیجه این امر، سوری‌ها ماهی نمی‌خورند، بلکه تصاویر ماهی را به عنوان خدایان می‌پرستند. تمام روایت‌های مربوط به اسطوره‌شناسی این صورت فلکی به طرز ناامیدکننده‌ای ناقص است.

بامبیس بعدها برای یونانیان به عنوان هیروپولیس (به معنای «شهر مقدس») شناخته شد که اکنون منبیج نامیده می‌شود. منابع کلاسیک دیگر به ما می‌گویند که معابد آتارگاتیس حاوی حوضچه‌هایی از ماهی‌های مقدس بودند. گفته می‌شود که این الهه کسانی را که ماهی می‌خوردند با بیمار کردن آنها مجازات می‌کرد، اما کاهنان او با خیال راحت در یک آیین تئوفاژیک ماهی می‌خوردند.

به گفته نویسنده یونانی دیودوروس سیسیلی (قرن اول پیش از میلاد )، درسه‌تو عمداً خود را به عنوان یک خودکشی به دریاچه‌ای در آسکالون در فلسطین انداخت، زیرا از رابطه عاشقانه‌اش با یک جوان سوری به نام کایستروس که از او دختری به نام سمیرامیس به دنیا آورده بود، شرمسار بود. درسه‌تو معشوق خود را کشت و فرزندش را که توسط کبوترها بزرگ شده بود و بعدها ملکه بابل شد، رها کرد. درسه‌تو در دریاچه به یک پری دریایی، نیمی زن و نیمی ماهی تبدیل شد.


Piscis Austrinus در Uranographia Bode

صورت فلکی ماهی جنوبی (Piscis Austrinus) که در نقشه شانزدهم کتاب اورانوگرافیا (Uranographia) اثر یوهان بوده (Johann Bode) (1801) با نام ماهی نوتیوس (Piscis Notius) شناخته می‌شود، به پشت دراز کشیده و در حال نوشیدن آبی است که از کوزه دلو (Aquarius) جاری است. در دهان آن ستاره درخشان فم‌الحوت (Fomalhaut) قرار دارد. در پشت دم آن، صورت فلکی منسوخ شده گلوبوس آئرواستاتیک (Globus Aerostaticus) ، بالن هوای گرم، قرار دارد.

 افسانه 
در اساطیر یونانی، حوت جنوبی که به نام 'ماهی بزرگ' شناخته می‌شود، از آبریز صورت فلکی دلو، آب می‌نوشد.

 ستاره‌ها 
فم‌الحوت نام عربی ستاره آلفا حوت جنوبی است که به معنای «دهان ماهی» می‌باشد. طیف آن از نوع A3 V و قدر ان ۱٫۲ است. فاصله آن تا ما ۲۲ سال نوری برآورده می‌گردد. فم‌الحوت بی سیاره آن است.

 اجرام عمقی آسمان 
ندارد

 صور فلکی همسایه 
 دلو
 سنگتراش
 درنا
 کمان
 مرغ بهشتی

 منابع 

کتاب صورت‌های فلکی نوشته دکتر گری مکلر

رده:صورت‌های فلکی جنوبی
رده:صورت‌های فلکی غربی
رده:صورت فلکی ماهی جنوب
رده:صورت‌های فلکی