المپیاد جهانی فیزیک

المپیاد جهانی فیزیک (International Physics Olympiad - IPhO) مسابقه‌ای است بین‌المللی در فیزیک و برای دانش آموزان دبیرستانی. اولین دوره این مسابقات در سال ۱۹۶۷ در شهر ورشو کشور لهستان برگزار شد. از آن تاریخ به بعد این المپیادها به جز سه سال (۱۹۷۳، ۱۹۷۸، و ۱۹۸۰) همه ساله در یکی از کشورهای جهان برگزار شده‌است. مسابقات شامل آزمون‌های نظری و آزمایشگاهی فشرده‌است. مسابقه نظری ۵ ساعت طول می‌کشد و شامل سه پرسش است. معمولاً این سؤالات شامل بیش از یک بخش هستند (مثلاً هر سؤال از چند بخش تشکیل شده). امتحان عملی (آزمایشگاهی) ممکن است دو یا پنج ساعت طول بکشد که حداکثر پنج ساعت است.

 حضور ایران 
ایران از اولین حضور در المپیادهای جهانی فیزیک سال ۱۹۸۹ تا پایان سال ۲۰۲۵ در کل ۱۸۵ افراد واجد شرایط شرکت در مسابقات داشته و توانسته ۱۵۳ مدال (۳۷ طلا، ۷۷ نقره، ۳۹ برنز) و ۱۲ دیپلم افتخار کسب کند .https://ipho-unofficial.org/countries/IRN

ایران در سال ۱۹۹۳ و در پنجمین حضور خود در این مسابقات، به علت عدم صدور ویزا، در المپیاد جهانی فیزیک در ویلیامزبرگ در ایالات متحده آمریکا،  به طور مجازی در مسابقه شرکت نمود و توانست یک مدال طلا،  یک مدال برنز،  و سه دیپلم افتخار کسب کند.  . ایران در سال ۲۰۱۹ به علت میزبانی اسرائیل در این رقابت‌ها شرکت نکرد.

ایران در سال‌های ۲۰۰۷ و ۲۰۲۴ میزبان مسابقات المپیاد جهانی فیزیک بوده است.

 رده بندی توزیع مدالها 

ایران تا پایان سال ۲۰۲۵ در جایگاه سیزدهم توزیع مدالهای طلا در تمام ادوار المپیاد جهانی فیزیک قرار دارد. 

 Participating Team  Gold  Silver  Bronze Total Honorable mentions  Gold in Last 10 contests (updated till 2025) 155  22  9 186 2  49   99  49  10 158 4  43  92  29  24 1457  41  85  36  18 139 8  30  83  51  29 163 11  31   62  93  62 217 30  23   54  55  14 123 7  23   50  51  27 128 25  18   45  70  104 219 35  4   45  58  49 152 18  25   41	 26	  22	 89 12  N/A  38  52  24 114 18  9  37  77  39 153 12  7   31  84  84 199 27  3   28  43  49 120 26  5  25  44  27 96 3  15  24  52  87 163 69  2   24	 42  20 86 4  14   19	 62  61 142 13  4   15  46  89 150 63  1   15  24  29 68 27  N/A   14  48  31 93 25  3   14	 40  56 110 27  5   13  55  86 154 22  2  13  55  39 146 24  7

 ساختار مسابقات 
این مسابقه به مدت دو روز طول می‌کشد. یک روز به مسائل نظری اختصاص داده می‌شود (سه مسئله که شامل حداقل چهار حوزه فیزیک در قبلاً در مدارس متوسطه تدریس شده‌است که شامل ۳۰ امتیاز است). یک روز دیگر به مسائل تجربی (آزمایشگاهی)(یک یا دو مسئله که شامل ۲۰ امتیاز است) اختصاص داده شده‌است. بین این دو روز حداقل یک روز استراحت داده می‌شود. در هر دو مورد زمان اختصاص داده شده برای حل مشکلات (مسئله‌ها) پنج ساعت است. هر تیم متشکل از دانش آموزان از مدارس متوسطه عمومی و فنی (و نه دانشگاه‌ها و کالج‌ها) کشور مورد نظر است. دو شرط برای شرکت وجود دارد: هنوز به دانشگاه وارد نشده باشند و باید زیر ۲۰ سال باشند. به‌طور معمول هر تیم متشکل از پنج دانش آموز و دو ناظر است.

حداقل نمرات مورد نیاز برای کسب مدال با توجه به قوانین زیر انتخاب می‌شوند: ۸ درصد مدال طلا، ۱۷ درصد مدال نقره، ۲۵ درصد مدال برنز و ۱۷ درصد دیپلم افتخار دریافت می‌کنند. تمامی شرکت کنندگان گواهی شرکت در مسابقات دریافت خواهند کرد. شرکت کنندگان با بالاترین امتیاز (برنده مطلق) یک جایزه ویژه دریافت می‌کند (علاوه بر مدال طلا).ویکی‌پدیا انگلیسی

 میزبانی ایران 
ایران در سال ۱۳۸۶ (۲۰۰۷ میلادی) میزبان سی و هشتمین دوره المپیاد جهانی فیزیک بود. سی و هشتمین دوره المپیاد جهانی فیزیک از روز جمعه ۲۲ تیر ماه با حضور ۶۹ تیم در خمینی شهر اصفهان دانشگاه صنعتی اصفهان آغاز شد. مراسم اختتامیه این المپیاد با معرفی برگزیدگان و اهدای۳۸ مدال طلا، ۴۶ مدال نقره، ۵۱مدال برنز و۸۰ دیپلم افتخار به دانش آموزان برتر شرکت‌کننده انجام شد. سی و هشتمین دوره المپیاد جهانی فیزیک در حالی به کار خود خاتمه داد که تیم چین با بیشترین مدال بر سکوی اول این دوره از مسابقات علمی جهانی قرار گرفت و تیم‌های کره و روسیه نیز به مقام‌های دوم و سوم دست یافتند. بر اساس گزارش‌ها تیم ایران، میزبان این دوره از مسابقات با کسب مقام هفتم، مهمانان خود را بدرقه و پرچم مسابقات را به مسوولان ویتنام جهت برگزاری المپیاد سی و نهم اهدا کرد. در مراسم اختتامیه سی و هشتمین المپیاد جهانی فیزیک که در دانشگاه صنعتی اصفهان واقع در خمینی شهر به اتمام رسید، تیم دانش آموزان فیزیکدان ایران با کسب ۲ مدال طلا، ۲ مدال نقره و ۲ مدال برنز، رتبه هفتم این المپیاد را از آن خود ساخت. در المپیاد جهانی فیزیک، محمد مهدی آصف زاده و محمد حلاجیان مدال طلا، امین رضایی زاده و محمد علی امامی مدال نقره ، سید زینال میری و علیرضا شهبازی مدال برنز را برای جمهوری اسلامی ایران به ارمغان آوردند. 

ایران برای دومین بار در سال ۱۴۰۳ (۲۰۲۴ میلادی) میزبان مسابقات بود.https://en.wikipedia.org/wiki/International_Physics_Olympiad#List_of_past_and_future_olympiads در این دوره، تیم المپیاد فیزیک ایران بعد از کشورهای چین، روسیه و رومانی با دریافت یک نشان طلا و ۴ نشان نقره به مقام چهارم مسابقات دست یافت.

 ایران در المپیادهای قبلی 
 شماره المپیاد جهانی سال  محل برگزاری تعداد کشورهای شرکت کننده تعداد شرکت کنندگان ایرانی دختر  پسر مقام ایران  تعداد مدال‌های تیم ایران طلا  نقره برنز  دیپلم افتخار ۲۰ ام  ۱۳۶۸  لهستان  ۳۰  - ۵ ۲۰  ۲  ۱ ۲۱ ام  ۱۳۶۹  هلند  ۳۲  -  ۵  ۱۴   ۱  ۲۲ ام  ۱۳۷۰  کوبا  ۳۵  -  ۵  ۱۲   ۳  ۱ ۲۳ ام  ۱۳۷۱  فنلاند  ۳۷  -  ۵  ۲۱    ۲ ۲۴ ام  ۱۳۷۲  آمریکا  ۳۷  -  ۵  -  ۱  ۱  ۳ ۲۵ ام  ۱۳۷۳  چین  ۴۷  ۱  ۴  ۵   ۲  ۳ ۲۶ ام  ۱۳۷۴  استرالیا  ۵۱  ۱ ۴  ۳  ۲  ۳   ۲۷ ام  ۱۳۷۵  نروژ  ۵۵  -  ۵  ۴  ۱ ۴   ۲۸ ام  ۱۳۷۶  کانادا  ۵۶  -  ۵  ۳  ۱ ۳  ۱  ۲۹ ام  ۱۳۷۷  ایسلند  ۵۶  -  ۵  ۳  ۱ ۳  ۱  ۳۰ ام  ۱۳۷۸  ایتالیا  ۶۲  -  ۵  ۲  ۵ -  -  ۳۱ ام  ۱۳۷۹  انگلستان  ۶۲  ۱ ۴  ۴  -  ۳  ۲  ۳۲ ام  ۱۳۸۰  ترکیه  ۶۴  -  ۵  ۵  ۳ ۱  ۳  ۳۳ ام  ۱۳۸۱  اندونزی  ۷۰  -  ۵  ۲  ۵ -  -  ۳۴ ام  ۱۳۸۲  تایوان  ۵۴  -  ۵  ۴  ۲ ۳  -  ۳۵ ام  ۱۳۸۳  کره جنوبی  ۷۳  - ۵  ۲  ۳  ۱  ۱  ۳۶ ام  ۱۳۸۴  اسپانیا  ۷۳  -  ۵  ۶  ۲ ۱  ۲  ۳۷ ام  ۱۳۸۵  سنگاپور  ۸۶  -  ۵  ۸  ۱ ۴   ۳۸ ام  ۱۳۸۶  ایران  ۶۹  -  ۵  ۷  ۲۲۱۰ ۳۹ ام۱۳۸۷۴۰ ام۱۳۸۸ ۴۱ ام  ۱۳۸۹  کرواسی ۷۹  -  ۵  اعلام نشد  ۰۱۳۰  ۴۲ ام  ۱۳۹۰  تایلند ۸۴  -  ۵  اعلام نشد  ۰۵۰۰  ۴۳ ام  ۱۳۹۱  استونی  ۸۰  -  ۵  اعلام نشد  ۰۲۳۰  ۴۴ ام  ۱۳۹۲  دانمارک  ۸۲  -  ۵  ۴(غیررسمی)  ۳۱۱۰۴۵۱۳۹۳قزاقستان۸۶ -۵۰۵۰۰۴۶۱۳۹۴هند۸۳ -۵۲۳۰۰۴۷۱۳۹۵سوئیس۸۶ -۵۲۱۲۰۴۸۱۳۹۶اندونزی۸۶ -۵۲۲۱۰۴۹۱۳۹۷پرتغال۹۰ -۵۰۳۲۰۵۰۱۳۹۸اسرائیل۷۸عدم شرکت ایران در مسابقه۵۱۱۴۰۰لیتوانی۷۶۱۴۰۵۰۰۵۲۱۴۰۱سوئیس -۵۰۲۳۰۵۳۱۴۰۲ژاپن۸۰ -۵۰۴۱۰۵۴۱۴۰۳ایران۴۶۱۴۴۱۴۰۰۵۵۱۴۰۴فرانسه۹۰ -۵۱۱۰۵۰۰

 المپیاد فیزیک در گذشته و آینده 
 شماره
 سال
 کشور میزبان
 شهر میزبان
 برنده
 امتیازات
 وب سایت ۷۱
 ۲۰۴۱
  نامشخص
 نامشخص
 نامشخص
  ۶۰
 ۲۰۳۰
  نامشخص
 نامشخص
 نامشخص
  ۵۹
 ۲۰۲۹
  نامشخص
 نامشخص
 نامشخص
  ۵۸
 ۲۰۲۸
  نامشخص
 نامشخص
 نامشخص
  ۵۷
 ۲۰۲۷
  نامشخص
 نامشخص
 نامشخص
  ۵۶
 ۲۰۲۶
  بوکارامانگا
 نامشخص
 نامشخص
 ipho2026.com ۵۵
 ۲۰۲۵
  پاریس
  Hyeokjoon Lee
 ۴۳٫۲۰/۵۰
 ipho2025.fr ۵۴
 ۲۰۲۴
  اصفهان
  Zhang Xinrui
 ۴۶٫۳۸/۵۰
 ipho2024.ir ۵۳
 ۲۰۲۳
  توکیو
  Bowen Yu
 ۴۵٫۲۰/۵۰
 ipho2023.jp ۵۲
 ۲۰۲۲
  به صورت مجازی برگزار شد؛ قرار بود  میزبان این دوره از رقابت ها باشد، اما به دلیل مشارکت در حمله روسیه به اوکراین لغو شد.
  Guowei Xu
 ۴۳٫۲۰/۵۰
 ipho2022.com ۵۱
 ۲۰۲۱
  ویلنیوس (مجازی)
  Kyungmin Kim
 ۴۶٫۲۵/۵۰
 ipho2021.lt  --
 ۲۰۲۰
 به علت  بیماری کرونا برگزار نشد. در عوض IdPhO 2020 که توسط روسیه سازماندهی شده بود، به عنوان یک رویداد مورد تایید IPhO به صورت مجازی برگزار شد. ۵۰
 ۲۰۱۹
  تل آویو
  Xiangkai Sun
 ۴۳٫۵۰/۵۰
 ipho2019.org.il ۴۹
 ۲۰۱۸
  لیسبون
  Yang Tianhua
 ۴۶٫۸۰/۵۰
 ipho2018.pt ۴۸
 ۲۰۱۷
  یوگیاکارتا
 نامشخص Haoyang Gao، نظری Akihiro Watanabe، عملی (آزمایشگاهی)
 به علت نمره‌دهی متناقض توسط برگزارکنندگان و دلایل دیگر منتشر نشد.
 ipho2017.id ۴۷
 ۲۰۱۶
  و 
 زوریخ
  Mao Chenkai
 ۴۸٫۱۰/۵۰
 ipho2016.org ۴۶
 ۲۰۱۵
  بمبئی
  Taehyoung Kim
 ۴۸٫۳۰/۵۰
 ipho2015.in ۴۵
 ۲۰۱۴
  آستانه
  Xiaoyu Xu
 ۴۱٫۲۰/۵۰
 ipho2014.kz ۴۴
 ۲۰۱۳
  کپنهاگ
  Attila Szabó
 ۴۷/۵۰
 ipho2013.dk ۴۳
 ۲۰۱۲
  تارتو و تالین
  Attila Szabó
 ۴۵٫۸۰/۵۰
 ipho2012.ee ۴۲
 ۲۰۱۱
  بانکوک
  Hsu Tzu-ming
 ۴۸٫۵۰/۵۰
 ipho2011 ۴۱
 ۲۰۱۰
  زاگرب
  Yu Yichao
 ۴۸٫۶۵/۵۰
 ipho2010.hfd.hr ۴۰
 ۲۰۰۹
  مریدا
  Shi Handuo
 ۴۸٫۲۰/۵۰
 ipho2009.smf.mx ۳۹
 ۲۰۰۸
  هانوی
  Tan Longzhi
 ۴۴٫۶۰/۵۰
 ipho2008.hnue.edu.vn ۳۸
 ۲۰۰۷
  اصفهان
  Choi Youngjoon
 ۴۸٫۸۰/۵۰
 ipho2007.ir ۳۷
 ۲۰۰۶
  سنگاپور
  Jonathan Pradana Mailoa
 ۴۷٫۲۰/۵۰
 ipho2006.org ۳۶
 ۲۰۰۵
  سالامانکا
  Gábor Halász Lin Ying-hsuan
 ۴۹٫۵۰/۵۰
 ipho36 ۳۵
 ۲۰۰۴
  پوهانگ
  Alexander Mikhalychev
 ۴۷٫۷۰/۵۰
 ipho2004.or.kr ۳۴
 ۲۰۰۳
  تایپه
  Pavel Batrachenko
 ۴۲٫۳۰/۵۰
 ipho2003 ۳۳
 ۲۰۰۲
  بالی
  Ngoc Duong Dang
 ۴۵٫۴۰/۵۰
 ipho33 ۳۲
 ۲۰۰۱
  آنتالیا
  Daniyar Nourgaliev
 ۴۷٫۵۵/۵۰
  ۳۱
 ۲۰۰۰
  لستر
  Lu Ying
 ۴۳٫۴/۵۰
 IPhO-2000 ۳۰
 ۱۹۹۹
  پادووا
  Konstantin Kravtsov
 ۴۹٫۸/۵۰
 1999 IPhO ۲۹
 ۱۹۹۸
  ریکیاویک
  Chen Yuao
 ۴۷٫۵/۵۰
 1998 IPhO ۲۸
 ۱۹۹۷
  سودبری
  Sayed Mehdi Anvari
 ۴۷٫۲۵/۵۰
  ۲۷
 ۱۹۹۶
  اسلو
  Liu Yurun
 ۴۷٫۵/۵۰
  ۲۶
 ۱۹۹۵
  کانبرا
  Yu Haitao
 ۹۵/۱۰۰
  ۲۵
 ۱۹۹۴
  پکن
  Yang Liang
 ۴۴٫۳/۵۰
  ۲۴
 ۱۹۹۳
  ویلیامزبرگ
  Zhang Junan Harald Pfeiffer
 ۴۰٫۶۵/۵۰
  ۲۳
 ۱۹۹۲
  هلسینکی
  Chen Han
 ۴۴/۵۰
  ۲۲
 ۱۹۹۱
  هاوانا
  Timour Tchoutenko
 ۴۸٫۲/۵۰
  ۲۱
 ۱۹۹۰
  خرونینگن
  Alexander H. Barnett
 ۴۵٫۷/۵۰
  ۲۰
 ۱۹۸۹
  ورشو
  استیو گوبسر
 ۴۶٫۳۳/۵۰
  ۱۹
 ۱۹۸۸
  باد ایشل
  Conrad McDonnell
 ۳۹٫۳۸/۵۰
  ۱۸
 ۱۹۸۷
  ینا
  Catalin Malureanu
 ۴۹/۵۰
  ۱۷
 ۱۹۸۶
  هارو، لندن
  Oleg Volkov
 ۳۷٫۹/۵۰
  ۱۶
 ۱۹۸۵
  پورتوروژ
  Patrik Španĕl
 ۴۲٫۵/۵۰
  ۱۵
 ۱۹۸۴
  سیگتونا
  Jan de Boer Sorin Spânoche
 ۴۳/۵۰
  ۱۴
 ۱۹۸۳
  بخارست
  Ivan Ivanov
 ۴۳٫۷۵/۵۰
  ۱۳
 ۱۹۸۲
  مالنته
  Manfred Lehn
 ۴۳/۵۰
  ۱۲
 ۱۹۸۱
  وارنا
  Aleksandr Goutine
 ۴۷/۵۰
   ۱۹۸۰
 برگزار نشد ۱۱
 ۱۹۷۹
  مسکو
  Maksim Tsipine
 ۴۳/۵۰
   ۱۹۷۸
 برگزار نشد ۱۰
 ۱۹۷۷
  هرادتس کرالووه
  Jiří Svoboda
 ۴۹/۵۰
  ۹
 ۱۹۷۶
  بوداپست
  Rafał Łubis
 ۴۷٫۵/۵۰
  ۸
 ۱۹۷۵
  گوتزرو
  Sergey Korshunov
 ۴۳/۵۰
  ۷
 ۱۹۷۴
  ورشو
  Jarosław Deminet Jerzy Tarasiuk
 ۴۶/۵۰
   ۱۹۷۳
 برگزار نشد ۶
 ۱۹۷۲
  بخارست
  Zoltán Szabó
 ۵۷/۶۰
  ۵
 ۱۹۷۱
  صوفیه
  Karel Šafařík Ádám Tichy-Rács
 ۴۸٫۶/۶۰
  ۴
 ۱۹۷۰
  مسکو
  Mikhaïl Volochine
 ۵۷/۶۰
  ۳
 ۱۹۶۹
  برنو
  Mojmír Šob
 ۴۸/۴۸
  ۲
 ۱۹۶۸
  بوداپست
  Tomasz Kręglewski
 ۳۵/۴۰
  ۱
 ۱۹۶۷
  ورشو
  Sándor Szalay
 ۳۹/۴۰


List of venues

 جستارهای وابسته 
 باشگاه دانش‌پژوهان جوان
 المپیادهای علمی جهان

 منابع 

 پیوند به بیرون 
 وبگاه رسمی المپیاد جهانی فیزیک 
 مرجع المپیاد فیزیک ایران

رده:المپیادهای علمی جهان
رده:المپیادهای علمی
رده:رقابت‌های علمی
رده:رویدادهای سالانه
رده:رویدادهای فیزیک