سده دهم میلادی

سدهٔ ۱۰ میلادی یا قرن دهم میلادی، در تقویم گریگوری به فاصلهٔ سال‌های ۹۰۱ تا ۱۰۰۰ میلادی گفته می‌شود.

 رویدادها 
 آغاز سده‌های میانه گرم.
 شماری از وایکینگ‌ها در شمال فرانسه جاگیرشدند.
 پیدایش کلونی، نخستین سامان هم‌پیمان دینی.
 ۹۱۰ (میلادی)؛ پارانتاکای یکم از دودمان چولا پاندایاها را از هندوستان به سری‌لانکا بیرون‌راند.
 ۹۱۴ (میلادی)؛ در روز ۱۲ ژانویه، امیر احمد بن اسماعیل سامانی کشته می‌شود. فرزند او امیر نصر دوم سامانی در سن هشت سالگی به حکومت می‌رسد.
 ۹۱۷ (میلادی)؛ بلغاری‌ها ارتش بیزانس را در جنگ آنخیالوس درهم‌شکستند.
 ۹۲۷ (میلادی)؛ استقلال نخستین کلیسای ملی در اروپا، کلیسای پدرشاهی بلغارستان.
 تاخت‌وتاز سواران مجار در اروپای باختری.
 ۹۶۵ (میلادی)؛ روس‌های کیفی به خزرستان تاختند و آنان را شکست‌دادند.
 ۹۶۶ (میلادی)؛ میژکوی یکم نخستین دوک لهستان به کیش مسیحی درآمد.
 ۹۸۸ (میلادی)؛ ولادیمیر یکم شاهزاده روس‌های کیفی مسیحی‌شد.
 فروپاشی بخش مرکزی پایین تمدن مایا.
 برآمدن تولتک در مکزیک.
 عصر طلایی پوئبلوهای باستان.
 فروپاشی موراویای بزرگ.
 آغاز ساخت نیایشگاه بودایی در باگان میانمار.
 ۹۳۲ (میلادی)؛ نخستین بهره‌بری جنگی از باروت در چین.
 برپایی پادشاهی همبسته کروات به رهبری تومیسلاو.
 پادشاهی‌هایی در شهرهای بندری شبه‌جزیره مالایا
 برآمدن فاطمیان در خاور الجزایر.
 نفوذ سوئد به دریای سیاه رسید.
 نوبه مسیحی به کامیابی و نیروی جنگی توانمند رسید.
 آغاز فرهنگ می‌سی‌سی‌پی
 بیزانس به بالاترین اندازه توانمندی جنگی و اقتصادی رسید.
 ۹۸۸ (میلادی)؛ پدیدآمدن دوبلین.
 گوزن شمالی در سوئد از میان رفت.
شیرها در قفقاز از میان‌رفتند.
 مهاجرت اقوام مائوری پلی نزی تبار به نیوزلند امروزی.

 چهره‌های برجسته 
 توپیلتسین سه آکتال کتسالکوآتل فرمانروای نیمه‌افسانه‌ای تولتک.
 عبدالرحمان سوم فرمانروای کوردوبا
 آدیکاوی پامپا شاعر کاننادازبان.
 سیمئون بزرگ امپراتور بلغارستان.
 نیکه‌فوروس دوم امپراتور روم شرقی.
 اوتوی بزرگ امپراتور مقدس روم.
 ادموند یکم پادشاه انگلستان
 یوانیس یکم امپراتور روم شرقی.
 راننا شاعر کاننادازبان.
 هوگو کاپه.
 هویان تسان.
 گزا فرمانروای مجارها.
 اوتوی دوم امپراتور مقدس روم.
 تئوفانو همسر اوتوی دوم.
 تایلاپای دوم هندی.
 تزار ساموئیل فرمانروای بلغارستان.
 ژانگ سیژون ستاره‌شناس و مهندس مکانیک چینی.
 ولادیمیر یکم.
 باسیل دوم امپراتور روم شرقی.
 اوتوی سوم امپراتور مقدس روم.
 فردوسی شاعر و حماسه‌سرای ایرانی.
 محمد بن جریر طبری.
 لی فانگ پژوهشگر و دانشنامه‌نویس چینی.
 اریک سرخ یابنده گرینلند.
 لیف اریکسون، پسر اریک سرخ و یابندهٔ آمریکا.
 عبیدالله المهدی بالله بنیادگذار دودمان فاطمی مصر.
 امپراتور تایتسو بنیادگذار دودمان سونگ در چین.
 پارانتاکای یکم فرمانروای دودمان چولا در هندوستان.
 ابن سینا فیلسوف و دانشمند ایرانی.
 هارالد یکم، پادشاه نروژ.
 ابوریحان بیرونی فیلسوف و ستاره‌شناس ایرانی.
 زکریای رازی فیلسوف و پزشک ایرانی.

 یافته‌ها و نوآوری‌ها 
 کاربرد رازک در آبجوسازی.
 کاربرد پیکان‌های آتشین و کاربرد باروت در آن به دست چینیان.
 ساخت نیایشگاه بریهادیسوارار در هندوستان.

 دهه‌ها و سال‌ها 

 منبع 
 نویسندگان ویکی‌پدیای انگلیسی، 10th century. (نسخه ۱۲ ژوئیه ۲۰۰۷)

رده:سده ۱۰ (میلادی)
رده:سده‌ها (میلادی)
رده:هزاره ۱ (میلادی)