پیتیریم سوروکین

پیتیریم آلکساندروویچ سوروکین ؛ ؛ (۸ ژانویه ۱۸۸۹–۱۱ فوریه ۱۹۶۸) جامعه‌شناس آمریکایی روسی‌تبار بود.

 زندگی 
سوروکین در ۲۱ ژانویه ۱۸۸۹ در شهر توریا واقع در جمهوری کومی روسیه، واقع در شمال غربی اروپا زاده شد.

وی، استاد دانشگاه پتروگراد بود و در سال ۱۹۱۷ به‌عضویت دولت انقلابی کرنسکی درآمد و در سال ۱۹۲۲ پس از محاکمه و تبعید، در همان‌ سال به‌ آمریکا مهاجرت نمود. نخست در دانشگاه مینه‌سوتا و سپس دانشگاه هاروارد به‌تدریس مشغول شد. تحقیقات وی در زمینه جامعه‌شناسی فرهنگی از مهم‌ترین کارهای اوست.

سوروکین در ۷۹ سالگی در ۱۱ فوریه ۱۹۶۸ در شهر وینچستر، ماساچوست ایالات متحده درگذشت.

 واقعیت فرهنگی 
واقعیت‌های فرهنگی جامعه بر اساس نظریه سوروکین، منتج از تأثیرات سه‌جانبه و بغرنجی است که میان فرهنگ‌های ادراکیفرهنگ ادراکی (حسی) Sensuelle Kulturen (ماده‌گرایی متأثر از علوم تجربی)، فرهنگ‌های عقیدتیفرهنگ عقیدتی (انتخابی) Ideationale Kulturen (تحت اقتدار تصورات اعتقادی) و فرهنگ‌های ایده‌آلیستیفرهنگ آرمانی Idealistische Kulturen (منشعب از تجربه عقلانی)، در جریان است. سوروکین بنیان‌گذار تئوری تقاربفرضیه تقارب (نزدیک شونده) Konvergenztheorie، فرضیه‌ای است که حرکت تدریجی جوامع صنعتیِ سرمایه‌داری و سوسیالیستی را به‌سوی یک‌دیگر، پیش‌بینی می‌کند. در روند این تقارب، معضلات اقتصادی و تولیدیِ مشترک، حائز اهمیت بوده، از این‌رو اختلافات سیاسی منظور نظر نیستند. که در جامعه‌شناسی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، می‌باشد.

 نظریه‌های سوروکین  
سوروکین به سه نظریه مهم پرداخته‌است: تمایز اجتماعی، قشربندی اجتماعی، تضاد اجتماعی

 تمایز اجتماعی 
تمایز اجتماعی : ایده تمایز اجتماعی سه نوع روابط اجتماعی را توصیف می‌کند: اولین مورد ، خانوادگی است که معمولاً برای آن تلاش می‌کنیم. این رابطه است که بیشترین همبستگی را دارد ، ارزش‌های همه افراد درگیر در نظر گرفته می‌شود و تعامل زیادی وجود دارد.

 قشربندی اجتماعی 
قشربندی اجتماعی : به این واقعیت اشاره دارد که همه جوامع به صورت سلسله مراتبی تقسیم شده‌اند، دارای اقشار بالا و پایین هستند و توزیع نابرابر ثروت، قدرت و نفوذ در بین اقشار وجود دارد. بین این اقشار همیشه تحرک وجود دارد: افراد یا گروه‌ها ممکن است سلسله مراتب را بالا یا پایین ببرند و قدرت و نفوذ خود را به دست آورند یا از دست بدهند.

 تضاد اجتماعی 
تضاد اجتماعی : به نظریه جنگ سوروکین اشاره دارد. صلح اعم از داخلی یا بین‌المللی، مبتنی بر شباهت ارزش‌ها در یک کشور یا بین ملل مختلف است. جنگ زمانی که ارزش‌ها از بین می‌روند یک مرحله مخرب دارد و هنگامی که برخی از ارزش‌ها بازیابی می‌شوند، مرحله نزولی دارد. سوروکین تصور می‌کرد با افزایش همبستگی و کاهش تضاد، تعداد جنگ‌ها کاهش می‌یابد. اگر ارزش‌های یک جامعه به جای خودخواهی بر نوع دوستی تأکید می‌کرد، وقوع جنگ کاهش می‌یافت.

 کتاب‌شناسی 
 پویایی اجتماعی و فرهنگی(۱۹۴۱)
 جامعه، فرهنگ و شخصیت (۱۹۴۷)
 یک سفر طولانی (۱۹۶۳)
 قدرت و اخلاق: چه کسی باید از سرپرستان محافظت کند؟، (با دبلیو. آ. لیندن)، (۱۹۵۹)

 یادداشت‌ها 

 منابع 

 Bibliographisches Institut & F. A. Brockhaus AG، 2005
 Duden - Deutsches Universalwörterbuch, Aufl. Mannheim 2005
 http://de.wikipedia.org/wiki/Pitirim_Sorokin

 پیوند به‌بیرون 

رده:استادان دانشگاه هاروارد
رده:افراد آمریکایی روس‌تبار
رده:افراد آمریکایی کومی‌تبار
رده:افراد پادکمونیست اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد پادکمونیست اهل روسیه
رده:افراد کومی
رده:اهالی اتحاد شوروی مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا
رده:اهالی امپراتوری روسیه مهاجرت‌کرده به ایالات متحده آمریکا
رده:اهالی بخش کنیاژپوگوستسکی
رده:اهالی کومی
رده:تاریخ‌نگاران اقتصاد
رده:تکامل جامعه‌شناسانه فرهنگی
رده:جامعه‌شناسان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:جامعه‌شناسان اهل روسیه
رده:جامعه‌شناسان مرد
رده:دانشگاه مینه‌سوتا
رده:دانشمندان سامانه‌ها
رده:دانشمندان علوم اجتماعی
رده:دانش‌آموختگان دانشگاه دولتی سن پترزبورگ
رده:درگذشتگان ۱۹۶۸ (میلادی)
رده:رئیسان انجمن جامعه‌شناسی آمریکا
رده:زادگان ۱۸۸۹ (میلادی)
رده:فیلسوفان اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فیلسوفان اهل روسیه
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی)
رده:مخالفان شوروی
رده:مطالعات چندفرهنگی
رده:نظریه‌پردازان انقلاب
رده:نظریه‌های تاریخ
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل ایالات متحده آمریکا
رده:فیلسوفان سده ۲۰ (میلادی) اهل روسیه
رده:اعضای هیئت علمی دانشگاه مینه‌سوتا
رده:دانشمندان علوم سامانه اهل ایالات متحده آمریکا
رده:افراد سلب تابعیت‌شده
رده:جامعه‌شناسان اهل امپراتوری روسیه