بل ای‌اچ-۱ کبرا

بِل اِی‌اِچ-۱ کبرا  نوعی هلیکوپتر تهاجمی ساخت شرکت بل است که در دهه ۱۹۶۰ بر اساس هلیکوپتر چندمنظوره پرطرفدار یواچ-۱ ایروکوای طراحی شد. این هلیکوپتر اولین پرواز خود را در سال ۱۹۶۵ انجام داده و از سال ۱۹۶۷ وارد ارتش آمریکا شد. این هلیکوپتر در دو نوع اصلی تک‌موتوره و نوع پرقدرت‌تر دوموتوره ساخته شد.
تمامی مدل‌های تک موتوره با نام «هیویی کبرا»  شناخته می‌شوندhttps://en.wikipedia.org/w/index.php?title=AH-1_Cobra&oldid=89503928
بندانگشتی|هلیکوپتر AH-1T ' سی کبرا ' در حقیقت نمونه پیشرفته تر AH-1J 'سی کبرا ' محسوب می‌شد.

اولین نمونه‌های دو موتوره این هلیکوپتر با نام‌های بِل اِی‌اِچ-۱جی  و بِل اِی‌اِچ-۱تی  (نمونه بهبود یافته AH-1J) معروف به سی کبرا (کبرای دریایی)  مخصوص نیروی تفنگداران دریایی ایالات متحده آمریکا ساخته شد. نمونه صادراتی ای اچ-۱جی به سی کبرا بین‌المللی  معروف شد و خود دارای دو مدل با قابلیت شلیک و هدایت موشک‌های ضد تانک هدایت سیمی بی‌جی‌ام-۷۱ تاو معروف به تاو کبرا  مجهز به سیستم هدف‌گیری و هدایت تلسکوپی ام-۶۹ این موشک‌ها در پوزه هلیکوپتر و نمونه بدون قابلیت شلیک و هدایت این موشک‌های ضد تانک، معروف به نان تاو  بود.۱۶۰ فروند از مدل نان تاو و ۶۲ فروند از مدل تاو هلیکوپتر ای اچ-۱جی سی کبرا  از سال ۱۹۷۴ توسط هوانیروز ارتش ایران برای پشتیبانی نیروهای زمینی ایران و مقابله با تانک‌ها، زره پوش‌ها و نفربرهای زرهی دشمنان به خدمت گرفته شد که در طول جنگ ایران و عراق بسیار بکار گرفته شد. ۵ هلیکوپتر توسط نیروی هوایی اسرائیل در ژوئن ۲۰۲۵ سرنگون شدند.نمونه‌های بعدی دو موتوره به ترتیب بِل اِی‌اِچ-۱دبلیو  معروف به سوپر کبرا  و آخرین و پیشرفته‌ترین نمونه کبرا یعنی بِل اِی‌اِچ-۱زِد  معروف به وایپر (افعی)  هستند. لازم است ذکر شود نمونه بِل اِی‌اِچ-۱زد با نام زولو کبرا  نیز شناخته می‌شود.
بندانگشتی|بالگرد AH-1W سپاه تفنگداران دریایی آمریکا مجهز به هشت موشک ضد تانک هدایت لیزری هلفایر
تمامی مدل‌های هلیکوپتر کبرا در نیروی زمینی ایالات متحده آمریکا از دهه ۱۹۸۰ با هلیکوپتر ای‌اچ-۶۴ آپاچی جایگزین شد. البته تعدادی از آن‌ها همچون بسیاری از هلیکوپترهای جنگی دیگر آمریکا کاربرد غیرنظامی پیدا کرده و به عنوان هلیکوپتر آتش‌نشان برای اطفای حریق جنگل‌ها استفاده می‌شوند.Recycling Helicopters: From Military Service to Public Service  Rotor And Wing, 2008 اما مدل‌های ارتقایافته دوموتوره کبرا معروف به ای‌اچ-۱ دبلیو و ای‌اچ-۱ زد همچنان هلیکوپتر جنگنده اصلی تفنگداران دریایی ارتش ایالات متحده هستند.

 مدل‌های مختلف بالگرد کبرا 

 AH-1E: مدل اولیه تهاجمی
 AH-1F: مدل مجهز به موشک ضد زره تاو
 TAH-1F: مدل آموزشی اف
 AH-1G: هیویی کبری مدل اولیه برای تحویل به نیروی زمینی
 AH-1J: سی کبری، اولین مدل ۲موتوره برای خدمت در نیروی دریایی که ایران از همین مدلهارا داراست.
 AH-1P: مدل ارتقا یافته و مجهز به موشکهای تاو
 AH-1S: اصلاح شده مدل جی، با قابلیت شلیک موشک تاو
 AH-1T: سی کبری اصلاح شده مدل جی با قابلیت پرواز بالاتر
 TH-1G: مدل آموزشی با فرمان‌ها دوگانه
 AH-1Q: هیویی کبری قابلیت رزم شبانه و قادر به حمل ۸ موشک تاو
 AH-1S: هیویی کبری
 TH-1S: مدل آموزشی برای رزم شبانه
 AH-1W: سوپر کبری، قادر به انجام رزم شبانه
 AH-1Z: کینگ کبری، مدل بهسازی شده AH-1W سوپرکبری
 AH-1RO: دراکیولا شبیه مدل W، برای صدور به رومانی

بندانگشتی|350px|

 مدل‌های اِی اِچ-۱جِی سی کبرا 
مدلهایی از بالگرد بل ای‌اچ-۱جِی سی کبرا  که توانایی حمل و شلیک موشک ضد زره بی‌جی‌ام-۷۱ تاو را ندارند، نان تاو (و یا نان تو) خوانده می‌شوند.https://en.wikipedia.org/wiki/Bell_AH-1_SuperCobra

مدلهایی از بالگرد بل ای‌اچ-۱جِی سی کبرا  که به واسطه نصب سیستم هدف‌کیری و هدایت اپتیکی ام-۶۹ در پوزه بالگرد، توانایی حمل و شلیک موشک ضد زره بی‌جی‌ام-۷۱ تاو را دارند، تاو کبرا خوانده می‌شوند.

 تسلیحات 
بندانگشتی|AH-1F نیروی هوایی اسرائیل مجهز به موشک‌های ضد تانک ای جی ام -۷۱ " تاو"
تمامی مدل‌ها مجهز به توپ چرخان بیست میلی‌متری سه‌لول ام-۱۹۷ هستند و تمامی مدل‌های بالگرد کبرا می‌توانند به راکت‌های هدایت ناپذیر هایدرا ۷۰ در لانچرهای هفت تایی ام-۲۶۰ یا نونزده تایی ام-۲۶۱ مجهز بشوند.
تمامی این مدل‌ها توانایی حمل و شلیک چهار یا هشت موشک ضد تانک هدایت سیمی بی‌جی‌ام-۷۱ تاو را دارند.
البته لازم است ذکر شود اکثر مدل‌های ای اچ-۱جی  به سیستم هدف‌گیری و هدایت تلسکوپی ام-۶۹ برای هدف‌گیری و هدایت موشک‌های ضد تانک بی‌جی‌ام-۷۱ تاو در قسمت پوزه مجهز نیستند و قابلیت حمل و شلیک این موشک‌ها را ندارند و به اختصار آن‌ها را نان تاو  می‌خوانند.https://en.wikipedia.org/wiki/Bell_AH-1_Cobra
مدل‌های AH-1W و AH-1Z توانایی حمل و شلیک چهار یا هشت موشک هدایت لیزری ضد تانک ای‌جی‌ام-۱۱۴ هل‌فایر  و موشک‌های هوا به هوای ایم-۹ سایدوایندر را دارندhttps://en.wikipedia.org/wiki/AGM-114_Hellfire

 کاربران 

 یک فروند هلیکوپتر غیرنظامی در فرودگاه سالزبورگ


 ۱۰ ای‌اچ-۱ئی، ۶ ای‌اچ-۱پی و ۶ ای‌اچ-۱ پی آموزشی در سال ۲۰۱۰."World Military Aircraft Inventory". 2010 Aerospace Source Book. Aviation Week and Space Technology, January 2010.


 ۵۴ فروند در سال ۲۰۱۰


 ۸۲ فروند فعال است. پنها ۲۰۹۱ مدل بهینه‌سازی‌شده این هلیکوپتر توسط شرکت پنها بدون لیسانس سازنده است.


 ۸۹ فروند ای‌اچ-۱اس بین سال‌های ۱۹۸۴ تا ۲۰۰۰ در کارخانه صنایع سنگین فوجی تحت لیسانس شرکت بل ساخته شد."Apache wins Japan deal". Flight International, 4 September 2001.


 ۲۲ ای‌اچ-۱اس و ۹ ای‌اچ-۱اف در سال ۲۰۱۰.







 کاربران سابق 

 نیروی دریایی اسپانیا تا سال ۱۹۸۵

 منابع 

 ویکی‌پدیای انگلیسی- ۲۷ نوامبر ۲۰۰۶

 پیوند به بیرون 

 صفحهٔ معرفی بالگرد در وبگاه شرکت سازنده

رده:بالگردها
رده:بالگردهای آمریکایی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:بالگردهای ایران
رده:بالگردهای تک‌توربین
رده:بالگردهای جنگ سرد
رده:بالگردهای ساخت آمریکا
رده:بالگردهای نظامی
رده:تجهیزات نظامی جنگ ویتنام
رده:نخستین پرواز هواگردها در ۱۹۶۵ (میلادی)
رده:هواگردهای بل
رده:هواگردهای تهاجمی آمریکایی دهه ۱۹۶۰ (میلادی)
رده:هواگردهای جنگ خلیج‌فارس
رده:هواگردهای جنگ ویتنام