تاریخ عالم‌آرای عباسی

تاریخ عالَم‌آرای عباسی کتابی دربارهٔ تاریخ پادشاهان صفوی از زمان شاه‌اسماعیل یکم تا پایان پادشاهی شاه‌عباس یکم است که توسط یکی از دبیران دربار صفوی به‌نام اسکندر بیگ ترکمان در زمان سلطنت شاه‌عباس یکم نوشته شده است.

نویسنده، خود، بسیاری از وقایع زمان شاه‌اسماعیل دوم تا انتهای سلطنت شاه‌عباس یکم را از نزدیک مشاهده کرده و حتی در برخی از رخدادها دخیل بوده‌است. بخش‌های مربوط به سلطنت شاه‌اسماعیل یکم تا انتهای سلطنت شاه‌طهماسب یکم به‌صورت مختصر، و وقایع پس از آن به‌صورت مشروح در کتاب ذکر شده است. وقایع زمان شاه‌عباسِ اول نیز به‌صورت مشروح و سال به سال در کتاب مرقوم شده است. نویسنده تلاش کرده در مورد روایت رخدادها بی‌طرفی و واقع‌نگری را رعایت کند، اما نمی‌توان تأثیر برخی ملاحظات سیاسی را در نقل وقایع نادیده گرفت.

این کتاب در کل، مهم‌ترین سند تاریخی دوران شاه‌عباس یکم و پنج سال ابتدای سلطنت شاه‌صفی محسوب می‌گردد. بخش‌های مربوط به سلطنت شاه‌صفی به‌صورت کتابی مجزا به‌نام «ذیل تاریخ عالم‌آرا» به چاپ رسیده است و همراه با کتاب اصلی چاپ نشده است.

این کتاب به نثری ساده و محکم نوشته شده‌است و از مهم‌ترین و بهترین کتاب‌های تاریخی ایران محسوب می‌شود.

به‌طور نمونه، در کتاب تاریخ عالم‌آرای عباسی در رابطه با فتح هرموز چنین آمده است:

چاپ در ایران
این کتاب بصورت دو جلدی (در ۱٫۵۵۲ صفحه) توسط انتشارات نگاه در ایران منتشر می‌شود.

 جستارهای وابسته 
 جنبش جنوب ایران
 روز ملی خلیج فارس
 امپراتوری پرتغال
 جنگ‌های ایران و پرتغال
 جنگ‌های انگلو-ایران
 مقیم خلیج فارس سرای بریتانیا در خلیج فارس
 اسناد نام خلیج فارس، میراثی کهن و جاودان (کتاب)

 پانویس 

 پیوند به بیرون 
 نسخه الکترونیک کتاب به زبان انگلیسی 

 منابع 
 مقدمه چاپ جدید عالم آرای عباسی، ایرج افشار، تهران، انتشارات امیرکبیر، ۱۳۸۲.
 نوایی، عبدالحسین، متون تاریخی به زبان فارسی، سازمان سمت، ۱۳۷۵.

رده:شاهنشاهی صفویه
رده:کتاب‌های تاریخی درباره ایران
رده:کتاب‌های تاریخی سده ۱۱ (قمری)
رده:کتاب‌های تاریخی سده ۱۷ (میلادی)
رده:کتاب‌های تاریخی صفویان
رده:کتاب‌های زبان فارسی سده ۱۷ (میلادی)
رده:کتاب‌های زبان فارسی
رده:کتاب‌های فارسی
رده:نثر فارسی درسی