فهرست اصطلاحات فوتبال

فوتبال اتحادیه‌ای (که بیش‌تر با نام فوتبال یا ساکر شناخته می‌شود) نخستین‌بار در سال ۱۸۶۳ در انگلستان قانون‌گذاری شد، هرچند بازی‌هایی که در آن‌ها توپ را با پا می‌زدند، بسیار زودتر از آن وجود داشته‌است."History of the FA". The Football Association. Archived from the original on 7 April 2005. Retrieved 9 October 2007. از آن زمان، شمار زیادی اصطلاح مرتبط با فوتبال پدید آمده‌است تا جنبه‌های گوناگون این ورزش و فرهنگ آن را توصیف کند. دگرگونی این ورزش در گذر زمان با تغییراتی که در این اصطلاحات رخ داده، بازتاب یافته‌است. برای نمونه، نقش یک مهاجم درون در گونه‌های مختلف آرایش ۲–۳–۵ در بسیاری جهات با نقش یک هافبک تهاجمی مشابه است، هرچند این دو پست همچنان از یکدیگر متمایز هستند.Ponting, Ivan (11 February 2009). "Reg Davies: Footballer who renounced singing for sport" . The Independent. Retrieved 20 May 2010. به‌طور مشابه، یک سنترهاف در آرایش ۲–۳–۵ را از بسیاری جهات می‌توان با هافبک تدافعی در آرایش ۴–۱–۳–۲ مقایسه کرد. "The Question: Are Barcelona reinventing the W-W formation?" . The Guardian. 26 October 2010. Retrieved 20 May 2011.

در بسیاری موارد، برای یک مفهوم واحد چندین اصطلاح متفاوت به‌کار می‌رود. یکی از دلایل این موضوع، دگرگونی زبان در گذر زمان است. خودِ این ورزش که در ابتدا با نام «فوتبال انجمنی» (association football) شناخته می‌شد، امروزه بیش‌تر با صورت کوتاه‌شدهٔ «فوتبال» یا «ساکر» (soccer) شناخته می‌شود که این واژه از کلمهٔ association گرفته شده‌است."Soccer: A different ball game" . BBC. 18 June 2002. Retrieved 20 May 2011. بخشی دیگر از این اصطلاحاتِ هم‌معنا را می‌توان به تفاوت میان گونه‌های مختلف زبان انگلیسی نسبت داد. در اروپا، که انگلیسی بریتانیایی رایج‌تر است، دستاورد گل‌نخوردن در طول یک مسابقه را clean sheet می‌نامند.Smith, Frank (29 November 2010). "England goalkeeper Scott Loach says Watford's clean sheet at Barnsley feels like a hat-trick" . Watford Observer. Retrieved 20 May 2011. در آمریکای شمالی، که انگلیسی آمریکایی و کانادایی غالب است، همین دستاورد با اصطلاح shutout شناخته می‌شود.MLS' "Sounders stay unbeaten with 2–0 win over Toronto". USA Today. Associated Press. 4 April 2009. Retrieved 20 May 2011.

گاه پیش می‌آید که عملکرد یک بازیکن، راه خود را به درون زبان رایج فوتبال باز می‌کند. دو نمونهٔ شاخص آن، دو گل دیه‌گو مارادونا در پیروزی آرژانتین برابر انگلستان در مرحلهٔ یک‌چهارم نهایی جام جهانی ۱۹۸۶ است. مارادونا پس از مسابقه، دربارهٔ گل نخست خود ــ که هند بود و داور متوجه آن نشد ــ گفت این گل «کمی با دست خدا و کمی با سر مارادونا» به ثمر رسیده‌است. Cassidy, Sarah (23 September 2004). "Sports stars 'undermine the teaching of fair play'" . The Independent. Retrieved 2 October 2011. گل دوم او نیز بعدها در یک نظرسنجی فیفا در سال ۲۰۰۲ به‌عنوان «گل قرن» برگزیده شد. هر دو عبارت اکنون به‌طور گسترده به همین دو گل در آن مسابقه اشاره دارند.
 معیار‌های ورودی 
این واژه‌نامه به‌عنوان مرجع اصطلاحاتی به‌کار می‌رود که به‌طور رایج در فوتبال اتحادیه‌ای استفاده می‌شوند و معنای ویژه و وابسته به این ورزش دارند. در آن تلاش شده‌است از تعریف واژه‌ها و عبارات معمول زبان انگلیسی که در فوتبال معنای خاصی پیدا نمی‌کنند، پرهیز شود. استثناها شامل مواردی است که کاربرد یک واژه یا عبارت در زمینهٔ فوتبال ممکن است برای فردی ناآشنا با این ورزش گمراه‌کننده باشد (مانند clean sheet) یا جایی که آن واژه برای درک خودِ ورزش بنیادی است (مانند goal). مدخل‌های مربوط به لقب‌های وابسته به بازیکنان یا تیم‌های مشخص، عمداً نادیده گرفته شده‌اند. عبارات دیگری که مدخل ندارند، شامل نام باشگاه‌ها، رقابت‌ها، سازمان‌های رسانه‌ای یا آثار (محصولات رسانه‌ای) خاص هستند؛ مگر این‌که آن نام در فوتبال معنای عام‌تری هم پیدا کرده باشد، مانند El Clásico و Roy of the Rovers stuff.
 آ 
 آفساید
 آوانتاژ
 اوت
 اورلب
 اینترلب
 ب 
 بازی جوانمردانه
 بازی‌سازی
بالابست (های‌بلاک)
 پ 
 پاس
 پاس به عقب
 پاس در عمق
 پاس گل
 پنالتی
پایین‌بست (لوبلاک)
 ت 
 تکل
 توتال فوتبال
 تکنیک
 تاکتیک
 تیکی تاکا
 ج 
 جریمه شخصی
 جریمه تیمی
 خ 
 خطا
 خطای هند
 د 
 دروازه
 دروازه‌بان
 دریبل
 کیلین شیت
 داور فوتبال

 س 
 سانتر کردن
 ش 
 شهرآورد (دربی)
 شوت
 ض 
 ضد حمله
 ک 
 کارت زرد
 کارت قرمز
 کرنر
کامبک
 گ 
 گل به خودی
 گل
 م 
 مدافع
 مدافع جلوزن
 مهاجم
 محروم
 مصدوم
میان‌بست (میدبلاک)
 ن 
 نیمه اول
 نیمه دوم
 و 
 وقت اضافی
 وینگر
 ه 
 هافبک
 ی 
 یارگیری
 یارگیری نفر به نفر
 یارگیری منطقه‌ای
 یک-دو
 یک پا دو پا
 منابع 

رده:فهرست‌های اصطلاحات ورزشی
رده:اصطلاحات فوتبال